ਨੀਯਂਤੇ ਦੇਹਿਨਃ ਸਰ੍ਵੇ ਯੇ ਮੂਢਾਃ ਪਾਪਕਾਰਿਣਃ ਪੁਣ੍ਯੇਨ ਯਾਤਿ ਦੇਵਤ੍ਵਂ ਪਾਪੇਨ ਨਰਕਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍
ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਮੋਹ ਵਿਚ ਪੈ ਕੇ ਮੰਦੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਲੈ ਜਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਚੰਗੇ ਕੰਮਾਂ ਨਾਲ ਦੇਵਤਾ ਦਾ ਦਰਜਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪਾਪਾਂ ਨਾਲ ਨਰਕ ਵਿਚ ਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਯੈਰ੍ਮਨਾਗਪਿ ਦੇਵੇਸ਼ੋ ਮਨਸਾ ਪੂਜਿਤੋ ਰਵਿਃ ।। 1.192.
ਜੇ ਕੋਈ ਮਨ ਵਿਚ ਹੀ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਸੂਰਜ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰ ਲਵੇ—
ਕਿਂ ਤੁ ਪਾਪੈਰ੍ਮਹਾਘੋਰੈਃ ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ਕਾਲਂ ਤਵਾਜ੍ਞਯਾ
ਪਰ ਜੇ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਪਾਪ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਤੇਰੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਲਈ—
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਪ੍ਰਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਭਕ੍ਤਿਂ ਵੈ ਭਾਸ੍ਕਰੇ ਸਤਤਂ ਨਰਃ
ਇਸ ਲਈ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸਦਾ ਭਾਸਕਰ ਸੂਰਜ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਭਵਿष੍ਯੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੇ ਪਰ੍ਵਣਿ ਸਪ੍ਤਮੀਕਲ੍ਪੇ ਸੌਰਧਰ੍ਮੇ ਸਪ੍ਤਾਸ਼੍ਵਤਿਲਕਾਨੂਰੁਸਂਵਾਦੇ ਦ੍ਵਿਨਵਤ੍ਯਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਭਵਿੱਖ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਭਾਗ ਵਿਚ ਸਪਤਮੀ ਅੰਸ਼ ਦੇ ਸੌਰ ਧਰਮ ਤੇ ਸਪਤਾਸ਼੍ਵਤਿਲਕ ਤੇ ਅਨੂਰੂ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਵਿਚ ਇਕ ਸੌ ਬਾਨਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਦਨ੍ਤਕਾष੍ਠਵਿਧਿਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਸਪ੍ਤਾਸ਼੍ਵਤਿਲਕ ਉਵਾਚ ਅਯਨੇ ਵਿषੁਵੇ ਵਾਰੇ ਸਂਕ੍ਰਾਂਤੌ ਗ੍ਰਹਣੇ ਤਥਾ
ਦੰਤਕਾਠੀ ਵਰਤਣ ਦੀ ਰੀਤ ਦਾ ਵਰਣਨ। ਸਪਤਾਸ਼੍ਵਤਿਲਕ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਦੋਂ ਦਿਨ ਰਾਤ ਬਰਾਬਰ ਹੋਣ, ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਹੋਵੇ, ਹਫ਼ਤੇ ਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਦਿਨ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਗ੍ਰਹਿਣ ਆਵੇ—
ਵੈਨਤੇਯ ਨਿਬੋਧ ਤ੍ਵਂ ਵਿਧਾਨਂ ਸਪ੍ਤਮੀਵ੍ਰਤੇ
ਹੇ ਵੈਨਤੇਯ, ਤੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ, ਮੈਂ ਹੁਣ ਸਪਤਮੀ ਵਰਤ ਦੀ ਰੀਤ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
ਸਿਦ੍ਧਾਰ੍ਥਕੈਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰਥਮਾ ਦ੍ਵਿਤੀਯਾ ਚਾਰ੍ਕਸਂਪੁਟੈਃ
ਪਹਿਲੇ ਤੇ ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਸਿੱਧਾਰਥਕ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਨਾਲ ਤੇ ਅਰਕ ਦੀ ਲੱਕੜ ਦੇ ਡੱਬਿਆਂ ਨਾਲ ਕਰਨੇ ਹਨ।
ਸਪ੍ਤਮੀ ਚੌਦਨੈਰ੍ਵੀਰ ਸਪ੍ਤਮੀ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਾ
ਸੱਤਵੇਂ ਦਿਨ ਚੌਦਨ (ਚਾਵਲ ਦੀਆਂ ਗੋਲੇ) ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਵੀਰ, ਇਹੀ ਸਪਤਮੀ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤਥਾ ਚਾਨੁਕ੍ਰਮੇ ਤਾਸਾਂ ਲਕ੍ਸ਼ਣਂ ਕਥਯਾ ਮ੍ਯਹਮ੍
ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇਹਨਾਂ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਲੱਛਣ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
ਆਰ੍ਤਸ੍ਯ ਤੁ ਨ ਨਿਯਮਃ ਪਕ੍ਸ਼ਮਾਸਕृਤੋ ਭਵੇਤ੍
ਜੇ ਕੋਈ ਦੁਖੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਲਈ ਕੋਈ ਪਾਬੰਦੀ ਨਹੀਂ; ਉਹ ਪੱਖ ਜਾਂ ਮਹੀਨੇ ਵਿਚ ਇਕ ਵਾਰੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਪਞ੍ਚਮ੍ਯਾਂ ਤਤ੍ਰ ਯੇ ਵृਕ੍ਸ਼ਾਃ ਕਾਮਿਤਾਸ੍ਤਾਨ੍ਵਦਾਮ੍ਯਹਮ੍
ਪੰਜਵੇਂ ਦਿਨ ਕਿਹੜੇ ਰੁੱਖ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੈਂ ਹੁਣ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
ਬਦਰ੍ਯਾ ਚ ਬृਹਤ੍ਯਾ ਚ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਂ ਰੋਗਾਤ੍ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਬਦਰੀ ਤੇ ਬ੍ਰਿਹਤੀ ਰੁੱਖ ਵਰਤਣ ਨਾਲ ਬੰਦਾ ਜਲਦੀ ਰੋਗ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਤ੍ਰੁਕ੍ਸ਼ਯਃ ਕਦਂਬੇषੁ ਅਰ੍ਥਲਾਭੋਤਿਮੁਕ੍ਤਕੇ
ਕਦੰਬ ਦੇ ਰੁੱਖ ਨਾਲ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨਾਸ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਤਿਮੁਕਤਕ ਨਾਲ ਧਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਜ੍ਞਾਤਿਪ੍ਰਧਾਨਤਾਂ ਯਾਤਿ ਅਸ਼੍ਵਤ੍ਥੋ ਯਚ੍ਛਤੇ ਯਸ਼ਃ 1.193.
ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵਿਚ ਵਡਿਆਈ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਅਸ਼ਵੱਥ ਰੁੱਖ ਨਾਮ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰਿਯਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਵਿਪੁਲਾਂ ਸ਼ਿਰੀषਸ੍ਯ ਨਿਵੇ ਸ਼ਨੇ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ੀਰੀਸ਼ ਦੇ ਰੁੱਖ ਕੋਲ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੱਡੀ ਦੌਲਤ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਅਭੀਪ੍ਸਿਤਾਰ੍ਥਸਿਦ੍ਧ੍ਯਰ੍ਥਂ ਸੁਖਾਸੀਨੋਥ ਵਾਗ੍ਯਤਃ ਮਂਤ੍ਰੇਣਾਨੇਨ ਮਤਿਮਾਨਸ਼੍ਨੀਯਾਦ੍ਦਨ੍ਤਧਾਵਨਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੈਠ ਕੇ ਤੇ ਬੋਲ ਰੋਕ ਕੇ, ਇਸ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਦੰਦ ਸਾਫ ਕਰੇ—
ਵਰਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾਭਿਜਾਨਾਸਿ ਕਾਮਦਂ ਚ ਵਨਸ੍ਪਤੇ
ਤੂੰ ਵਰ ਦੇ ਕੇ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਮਨਚਾਹਾ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਰੁੱਖ।
ਤ੍ਰੀਨ੍ਵਾਰਾਨ੍ਪਰਿਜਪ੍ਯੈਵਂ ਭਕ੍ਸ਼ਯੇਦ੍ਦਂਤਧਾਵਨਮ੍
ਇਹ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਜਪ ਕੇ, ਫਿਰ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਲੱਕੜ ਚੱਬਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਊਰ੍ਧ੍ਵੇ ਨਿਪਤਿਤੇ ਸਿਦ੍ਧਿਸ੍ਤਥਾ ਚਾਭਿ ਮੁਖੇ ਸ੍ਥਿਤੇ
ਜੇ ਲੱਕੜ ਉੱਤੇ ਵੱਲ ਡਿੱਗ ਪਏ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਰਹੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਫਲਤਾ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ।
ਪਰਾਙ੍ਮੁਖਂ ਯਦਿ ਭਵੇਤ੍ਤ੍ਰੀਨ੍ਵਾਰਾਨ੍ਦਂਤਧਾਵਨਮ੍
ਜੇ ਲੱਕੜ ਪਿੱਛੇ ਵੱਲ ਮੁੜ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਹੋਰ ਚੱਬਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਤੁ ਤਾਂ ਰਾਤ੍ਰਿਂ ਸ੍ਵਪ੍ਯਾਨ੍ਮਂਗਲਸੇਵਯਾ
ਪਰ ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਰਾਤ ਨੂੰ ਮੰਗਲਮਈ ਚਲਣੀ ਰੱਖ ਕੇ ਸੋ ਜਾਵੇ।
ਤਸ੍ਯਾਂ ਰਾਤ੍ਰ੍ਯਾਂ ਵ੍ਯਤੀਤਾਯਾਂ ਪ੍ਰਾਤ ਰੁਤ੍ਥਾਯ ਵੈ ਖਗ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਰਾਤ ਲੰਘ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਸਵੇਰੇ ਉਠ ਕੇ, ਹੇ ਪੰਛੀ,
ਉਪਵਿਸ਼੍ਯ ਸ਼ੁਚਿਰ੍ਭੂਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਸ਼ਿਰਸਾ ਰਵਿਮ੍
ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੈਠ ਕੇ, ਸਰੀਰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਕੇ, ਸਿਰ ਨਿਵਾ ਕੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰੇ।
ਤਤੋਪਰਾਹ੍ਨਸਮਯੇ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਮृਦ੍ਗੋਮਯਾਂਬੁਭਿਃ 1.193.
ਫਿਰ ਦੁਪਹਿਰ ਸਮੇਂ ਮਿੱਟੀ, ਗੋਬਰ ਤੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਨ੍ਹਾ ਲਵੇ।
ਪੂਜਯਿਤ੍ਵਾ ਵਿਧਿਂ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਦੇਵਦੇਵਂ ਦਿਵਾਕਰਮ੍
ਫਿਰ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ, ਸੂਰਜ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਭਵਿष੍ਯੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੇ ਪਰ੍ਵਣਿ ਸਪ੍ਤਮੀਕਲ੍ਪੇ ਸੌਰਧਰ੍ਮੇ ਦਨ੍ਤਕਾष੍ਠਵਿਧਿਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਤ੍ਰਿਨਵਤ੍ਯਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਵਿੱਖ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਪਵਿੱਤਰ ਭਾਗ, ਸਪਤਮੀ ਅੰਸ਼, ਸੂਰਜ ਧਰਮ ਵਿੱਚ, ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਲੱਕੜ ਦੀ ਵਿਧੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਨਾਮਕ ਇਕ ਸੌ ਤਿੰਨਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਹੈ।
ਸੂਰ੍ਯਾਰੁਣਸਂਵਾਦੇ ਸ੍ਵਪ੍ਨਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਸ੍ਵਪ੍ਨੇ ਦृष੍ਟੇ ਤੁ ਸਪ੍ਤਮ੍ਯਾਂ ਪੁਰੁषੋ ਨਿਯਤਵ੍ਰਤਃ
ਸੂਰਜ ਤੇ ਅਰੁਣ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਵਿੱਚ: ਸੁਪਨੇ ਦਾ ਵਰਣਨ। ਜੇ ਸਪਤਮੀ ਨੂੰ ਕੋਈ ਨਿਯਮ ਨਾਲ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਸੁਪਨਾ ਵੇਖੇ—
ਸਮਾਪ੍ਯ ਵਿਧਿਵਤ੍ਸਰ੍ਵਾਂ ਜਪਹੋਮਾਦਿਕਾਂ ਕ੍ਰਿਯਾਮ੍
ਜਦੋਂ ਉਹ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਰੇ ਜਪ, ਹੋਮ ਆਦਿਕ ਕਰਮ ਪੂਰੇ ਕਰ ਲਵੇ,
ਹਨ੍ਤ ਸੁਪ੍ਤੋ ਯਦਿ ਨਰਃ ਪਸ਼੍ਯੇਤ੍ਸ੍ਵਪ੍ਨੇ ਦਿਵਾਕਰਮ੍
ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਸੁੱਤਾ ਹੋਇਆ ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਵੇਖ ਲਵੇ,