ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਕृਤਸ੍ਯ ਪਾਪਸ੍ਯ ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਮਾਚਰੇਤ੍
ਇਸ ਲਈ, ਜੇ ਕੋਈ ਪਾਪ ਹੋ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿੱਤ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯਃ ਕਰੋਤਿ ਸ਼ੁਭਂ ਕਰ੍ਮ ਕਾਰਯੇਦਨੁਮੋਦਯੇਤ੍
ਜੋ ਭਲਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਮਨੋਂ ਮਨ ਉਸ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ,
ਇਤਿ ਸਂਕ੍ਸ਼ੇਪਤਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਪਾਪਭੇਦਾਤ੍ਤ੍ਰਿਧਾ ਗਤਿਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਤਿੰਨ ਜਾਤਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ।
ਸਪ੍ਤਾਸ਼੍ਵਤਿਲਕਾਨੂਰੁਸਂਵਾਦਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਸਪ੍ਤਾਸ਼੍ਵਤਿਲਕ ਉਵਾਚ ਸਂਤ੍ਰਾਸਜਨਨਂ ਘੋਰਂ ਪਾਪਾਨਾਂ ਪਾਪਕਾਰਿਣਾਮ੍ । ੧ ਸ੍ਤ੍ਰੀਪੁਨਪੁਂਸਕੈਰ੍ਵृਦ੍ਧੈਰ੍ਗਂਤਵ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਜਂਤੁषੁ
ਸਪਤਾਅਸ਼੍ਵਤਿਲਕ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਪਾਪੀਆਂ ਅਤੇ ਬੁਰਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਡਰਾਉਣੀ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਸਜ਼ਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਔਰਤਾਂ, ਮਰਦ ਤੇ ਬੁਜ਼ੁਰਗਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਇਹ ਰਾਹਾ ਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਚਿਤ੍ਰਗੁਪ੍ਤਾਦਿਭਿਃ ਸਰ੍ਵੈਰ੍ਧਰ੍ਮਸ੍ਥੈਃ ਸਤ੍ਯਵਾਦਿਭਿ ਅਵਸ਼੍ਯਂ ਹਿ ਕृਤਂ ਕਰ੍ਮ ਭੋਕ੍ਤਵ੍ਯਂ ਤਦ੍ਵਿਚਾਰਿਤਮ੍
ਚਿਤ੍ਰਗੁਪਤ ਤੇ ਹੋਰ ਸੱਚੇ ਤੇ ਧਰਮ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ, ਜੋ ਕੁਝ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਜ਼ਰੂਰ ਭੋਗਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਨਿਰਣਾ ਕੀਤਾ।
ਤਤ੍ਰ ਯੇ ਸ਼ੁਭਕਰ੍ਮਾਣਃ ਸੌਮ੍ਯ ਚਿਤ੍ਤਾ ਦਯਾਨ੍ਵਿਤਾਃ
ਉਥੇ, ਜਿਹੜੇ ਭਲੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਨਰਮ ਤੇ ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ,
ਯਃ ਪ੍ਰਦਦ੍ਯਾਦ੍ਦ੍ਵਿਜੇਂਦ੍ਰਾਣਾਮੁਪਾਨਤ੍ਕਾष੍ਠਛਤ੍ਰਕਮ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਜੁੱਤੀਆਂ, ਲੱਕੜੀ ਜਾਂ ਛੱਤਰੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ,
ਸੋਪਾਨਤ੍ਕੋ ਨਰੋ ਯਸ੍ਤੁ ਦੇਵਾਯਤਨਮਾਵਿਸ਼ੇਤ੍
ਅਤੇ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਜੁੱਤੀਆਂ ਪਾ ਕੇ ਦੇਵ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,
ਸੋਪਾਨਤ੍ਕਾਨਿ ਦਾਨਾਨਿ ਤਥਾਨ੍ਨਂ ਤੁ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ ਯਸ੍ਮਾਦ੍ਯਾਤਿ ਸੁਖੇਨੈਵ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਧਰ੍ਮਂ ਸਮਾਚਰੇਤ੍
ਜੁੱਤੀਆਂ ਸਮੇਤ ਦਿੱਤੇ ਦਾਨ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਰੋਟੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਕਿ ਉਹ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਧਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯੇ ਪੁਨਃ ਕ੍ਰੂਰਕਰ੍ਮਾਣੋ ਨਰਾਃ ਪਾਪਰਤਾਃ ਖਗ
ਪਰ ਜਿਹੜੇ ਮਨੁੱਖ ਕਰੂੜ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਾਪਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਪੰਛੀ,
षਡਸ਼ੀਤਿਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਯੋਜਨਾਨਾਮਸ਼ੀਤਿ ਚ
ਛਿਆਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਤੇ ਅੱਸੀ ਯੋਜਨ ਦਾ ਫਾਸਲਾ ਹੈ,
ਸਮੀਪਸ੍ਥਮਿਵਾਭਾਤਿ ਨਰਾਣਾਂ ਸ਼ੁਭਚਾਰਿਣਾਮ੍ 1.192.
ਪਰ ਜਿਹੜੇ ਭਲੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਰਾਹ ਬਹੁਤ ਨੇੜੇ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ।
ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਕਂਟਕਯੁਕ੍ਤੇਨ ਸ਼ਰ੍ਕਰਾਨਿਚਿਤੇਨ ਚ
ਤੀਖੇ ਕੰਟਿਆਂ ਵਾਲੀ ਤੇ ਕੰਕੜਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ,
ਕ੍ਵਚਿਦਰ੍ਕੇਣ ਮਹਤਾ ਦੁਰਂਤੈਸ਼੍ਚੈਵ ਖਾਤਕੈਃ
ਕਦੇ ਵੱਡੇ ਤਪਦੇ ਸੂਰਜ ਹੇਠਾਂ, ਤੇ ਕਦੇ ਭਿਆਨਕ, ਲਾਲਚੀ ਖੋਦਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ,
ਤਤਃ ਪਤਦ੍ਭਿਰ੍ਵਿਮਲੈਃ ਪਰ੍ਵਤੈਰ੍ਵृਕ੍ਸ਼ਸਂਕੁਲੈਃ
ਫਿਰ ਓਥੇ ਪਵਿੱਤਰ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਪਹਾੜ ਡਿੱਗਦੇ ਹੋਏ,
ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਵਿषਮਗਰ੍ਤਾਭਿਃ ਕ੍ਵਚਿਲ੍ਲੋष੍ਠੈਃ ਸਪਿਚ੍ਛਲੈਃ
ਕਦੇ ਉਲਝਣ ਵਾਲੀਆਂ ਖੱਡਾਂ, ਤੇ ਕਦੇ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਡੱਲਿਆਂ ਤੇ ਡੰਡੀਆਂ ਨਾਲ,
ਅਨੇਕਸ਼ਾਖਾਰਚਿਤੈਰ੍ਵ੍ਯਾਪ੍ਤੈਰ੍ਵਂਸ਼ਵਨੈਃ ਕ੍ਵਚਿਤ੍
ਕਦੇ ਕਈ ਟਾਹਣੀਆਂ ਵਾਲੇ ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਬਾਂਸਾਂ ਦੇ ਜੰਗਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ,
ਅਥ ਸ਼ृਂਗਾਟਕੈਰ੍ਵ੍ਯਾਪ੍ਤੈਃ ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਦਾਵਾਗ੍ਨਿਨਾ ਪੁਨਃ
ਫਿਰ ਕਦੇ ਪੱਥਰੀਲੇ ਚੋਟਿਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਹੋਏ, ਤੇ ਕਦੇ ਜੰਗਲ ਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ,
ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਵਾਲੁਕਯਾ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਮਾਕਂਠਾਂਤਂ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਯੇਤ੍
ਕਦੇ ਰੇਤ ਨਾਲ ਇੰਨਾ ਭਰਿਆ ਕਿ ਗਲ਼ ਤੱਕ ਲੰਘਣਾ ਪੈਂਦਾ,
ਕ੍ਵਚਿਤ੍ਸਿਂਹੈਃ ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਵ੍ਯਾਘ੍ਰੈਰ੍ਦਂਸ਼ੈਃ ਕੀਟੈਸ਼੍ਚ ਦਾਰੁਣੈਃ
ਕਦੇ ਸਿੰਘਾਂ ਨਾਲ, ਕਦੇ ਬੱਘਾਂ ਨਾਲ, ਤੇ ਕਦੇ ਡੰਗ ਮਾਰਦੇ ਡਰਾਉਣੇ ਕੀੜਿਆਂ ਨਾਲ,
ਮਕ੍ਸ਼ਿਕਾਭਿਸ਼੍ਚ ਰੌਦ੍ਰਾਭਿਃ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ਸਪੇਂਰ੍ਵਿषੋਲ੍ਬਣੈਃ
ਕਦੇ ਭਿਆਨਕ ਮੱਖੀਆਂ ਨਾਲ, ਤੇ ਕਦੇ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਸੱਪਾਂ ਨਾਲ,
ਪਂਥਾਨਮੁਲ੍ਲਿਖਦ੍ਭਿਸ਼੍ਚ ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣ ਸ਼ृਂਗੈਰ੍ਮਹਾਵृषੈਃ 1.192.
ਤੇ ਵੱਡੇ ਸਾਂਡ ਆਪਣੇ ਤੇਜ਼ ਸਿੰਗਾਂ ਨਾਲ ਰਸਤਾ ਖੋਦਦੇ ਹੋਏ,
ਡਾਕਿਨੀਭਿਸ਼੍ਚ ਰੌਦ੍ਰਾਭਿਰ੍ਵਿਕਰਾਲੈਸ਼੍ਚ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈਃ
ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਡਾਕਣੀਆਂ ਅਤੇ ਡਰਾਉਣੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨਾਲ,
ਮਹਾਪਾਸ਼ਵਿਮਿਸ਼੍ਰੇਣ ਮਹਾਚਂਡੇਨ ਵਾਯੁਨਾ
ਵੱਡੇ ਫਾਹਿਆਂ ਅਤੇ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਤੂਫ਼ਾਨੀ ਹਵਾ ਨਾਲ,
ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਵਿਦ੍ਯੁਤ੍ਪ੍ਰਪਾਤੇਨ ਦੀਰ੍ਯਮਾਣਾ ਵ੍ਰਜਂਤਿ ਹਿ
ਕਦੇ ਗਿਰਦੀ ਬਿਜਲੀ ਨਾਲ ਚੀਰਦੇ ਹੋਏ ਲੰਘਦੇ ਹਨ,
ਪ੍ਰਦੀਪ੍ਤਾਂਗਾਰਵਰ੍षੇਣ ਦਹ੍ਯਮਾਨਾ ਵ੍ਰਜਂਤਿ ਹਿ
ਤੇ ਕਦੇ ਸੜਕਦੇ ਅੰਗਾਰਿਆਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਸੜਦੇ ਹੋਏ ਲੰਘਦੇ ਹਨ,
ਮਹਾਮੇਘਰਵੈਰ੍ਘੋਰੈਰ੍ਵਿਤ੍ਰਾਸ੍ਯਂਤੇ ਮੁਹੁਰ੍ਮੁਹੁਃ
ਵੱਡੇ ਬੱਦਲਾਂ ਦੀਆਂ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਗੱਜਾਂ ਨਾਲ ਵਾਰ ਵਾਰ ਡਰਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ,
ਮਹਾਕ੍ਸ਼ੁਰਾਂਬੁਧਾਰਾਭਿਃ ਸੇਵ੍ਯਮਾਨਾ ਵ੍ਰਜਂਤਿ ਹਿ
ਤੇ ਵੱਡੇ ਤੇਜ਼ ਧਾਰਾਂ ਵਾਲੀ ਮੀਂਹ ਨਾਲ ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ,
ਭृਸ਼ਂ ਸ਼ੀਤੇਨ ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣੇਨ ਰੂਕ੍ਸ਼ੇਣ ਮਾਰੁਤੇਨ ਚ
ਬਹੁਤ ਠੰਡੀ, ਤੇਜ਼ ਤੇ ਰੁੱਖੀ ਹਵਾ ਨਾਲ,
ਨਿਰਾਲਂਬੇਨ ਦੁਰ੍ਗੇਣ ਨਿਰ੍ਜਨੇਨ ਸਮਂਤਤਃ
ਚਾਰੀਂ ਪਾਸਿਆਂ ਸੁੰਨੇ, ਰਾਹ ਰਹਿਤ ਤੇ ਔਖੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘਦੇ ਹਨ,