ਵ੍ਰਤਾਨਿ ਮਨਸਾ ਤ੍ਵਿष੍ਟਸਂਕਲ੍ਪ ਇਤਿ ਮਾਨਸਃ
ਜੋ ਵਰਤ ਮਨ ਵਿੱਚ ਪੱਕੀ ਨਿਸ਼ਚਾ ਨਾਲ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮਾਨਸਿਕ ਵਰਤ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਅਨਧ੍ਯਾਯਂ ਸ੍ਵਯਂ ਸਮ੍ਯਗ੍ਵਰ੍ਜਯੇਤ੍ਫਲਸਾਧਨਮ੍
ਜੋ ਦਿਨ ਰਸਮਾਂ ਲਈ ਮਨਾਹ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਛੱਡਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਫਲ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਹਨ।
ਅਸ਼ੁਭਾਨਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨਿ ਉਤ੍ਪਾਤੋ ਵਿਕृਤਂ ਤਥਾ
ਅਸ਼ੁਭ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ, ਅਚਾਨਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਤੇ ਅਣਜਾਣੇ ਉਲਟ-ਪੁਲਟ ਵੀ ਵਾਪਰਦੇ ਹਨ।
ਅਨਧ੍ਯਾਯਾਸ਼੍ਚ ਦृष੍ਟਾਰ੍ਥਾ ਅਦृष੍ਟਾਰ੍ਥਾਸ੍ਤਥਾਪਰੇ
ਕਈ ਦਿਨ ਐਸੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਚ ਪਾਠ ਪੜ੍ਹਨਾ ਮਨਾਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਨਾ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ।
ਅਭਕ੍ਸ਼੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਵਰ੍ਣਾਨਾਂ ਸ਼ਾਵਾਸ਼ੌਚਂ ਖਗਾਧਿਪ 1.186.
ਸਭ ਜਾਤੀਆਂ ਲਈ ਮਨਾਹੀ ਖਾਣਾ, ਮੁਰਦਿਆਂ ਦੀ ਅਸ਼ੁਚਿਤਾ, ਹੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ,
ਜਾਤਿਦੁष੍ਟਂ ਕ੍ਰਿਯਾਦੁष੍ਟਂ ਕਾਲਦੁष੍ਟਂ ਵਿਭੂषਿਤਮ੍
ਜੋ ਜਨਮ, ਕਰਮ ਜਾਂ ਸਮੇਂ ਕਰਕੇ ਖਰਾਬ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੋਵੇ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ,
ਲਸ਼ੁਨਂ ਗृਂਜਨਂ ਚੈਵ ਪਲਾਂਡੁਂ ਕਵਕਾਨਿ ਚ
ਲਸਣ, ਹੀੰਗ, ਪਿਆਜ਼ ਅਤੇ ਖੁੰਬ ਵੀ,
ਨੋ ਭੁਞ੍ਜੀਤ ਕ੍ਰਿਯਾਦੁष੍ਟਂ ਦੁष੍ਟਂ ਚ ਪਤਿਤੈਃ ਪृਥਕ੍
ਜੋ ਕਰਮ ਕਰਕੇ ਖਰਾਬ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਪਤਿਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਅਲੱਗ-ਅਲੱਗ ਨਾਪਾਕ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਖਾਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ।
ਦਧਿਭਕ੍ਸ਼੍ਯਵਿਕਾਰਾਸ਼੍ਚ ਮਧੁਵਰ੍ਜ੍ਯਾਸ੍ਤਦਿष੍ਯਤੇ
ਦਹੀਂ ਵਾਲੇ ਪਕਵਾਨ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਰੂਪ, ਮਧੂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਮਨਾਹੀ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸੁਰਾਲਸ਼ੁਨਸਂਸ੍ਪृष੍ਟਂ ਪੇਯੂषਾਦਿਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍
ਜੋ ਸ਼ਰਾਬ ਜਾਂ ਲਸਣ ਨਾਲ ਛੂਹ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਪਯੂਸ਼ ਆਦਿ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਹੋਵੇ,
ਸ਼ੂਦ੍ਰਸਕ੍ਤਂ ਖਂਡਸਕ੍ਤਂ ਜ੍ਞੇਯਮਾਸ਼੍ਰਯਦੂषਿਤਮ੍
ਜੋ ਖਾਣਾ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਜਾਂ ਗੰਨੇ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸੰਗਤ ਕਰਕੇ ਨਾਪਾਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਹृਲ੍ਲੇਖਂ ਤੁ ਤਜ੍ਜ੍ਞੇਯਂ ਪੁਰੀषਂ ਤੁ ਸ੍ਵਭਾਵਤਃ
ਜੋ ਪਖਾਣ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਪਖਾਣ ਹੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਪਖਾਣ ਆਪਣੀ ਮੂਲ ਵਿਚ ਐਸਾ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਪਾਯਸਂ ਕ੍ਸ਼ੀਰਪਾਕਾਦਿ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨੇਵ ਦਿਨੇ ਤਥਾ
ਖੀਰ, ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਪਕਾਇਆ ਚਾਵਲ ਤੇ ਹੋਰ ਐਸੇ ਪਕਵਾਨ, ਉਸੇ ਦਿਨ,
ਪ੍ਰਾਣਾਤ੍ਯਯੇ ਪ੍ਰੋਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਚ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧੇ ਚ ਦ੍ਵਿਜਕਾਮ੍ਯਯਾ
ਜਦੋਂ ਜਾਨ ਦਾ ਖਤਰਾ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਸ਼੍ਰਾਦਧ 'ਚ ਦੋਹਾਂ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਲਈ,
ਪ੍ਰੇਤਾਸ਼ੁਦ੍ਧਿਃ ਸਪਿਂਡਾਨਾਂ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨੇਵ ਮृਤੇ ਸਤਿ 1.186.
ਮ੍ਰਿਤਕ ਦੀ ਅਸ਼ੁਚਿਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਉਸ ਵੇਲੇ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਮਰ ਚੁੱਕਾ ਹੋਵੇ।
ਦਸ਼ਾਹਾਦਿਤ੍ਰਿਕੇ ਭਾਗੇ ਵਰ੍ਣਸ਼ੋ ਨ ਭਵਂਤਿ ਹਿ
ਦਸ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਤੇ ਤਿੰਨ ਭਾਗਾਂ 'ਚ, ਇਹ ਜਾਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਨਹੀਂ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ।
ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਦਸ਼ਾਹਾਦੇਕਾਹਸ਼੍ਰਵਣੇ ਸਤਿ ਜਾਯਤੇ
ਦਸ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜੇ ਇਕ ਦਿਨ ਖਬਰ ਮਿਲੇ ਤਾਂ ਅਸ਼ੁਚਿਤਾ ਲਾਗੂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸਮਾਨੋਦਕਤਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਜਨ੍ਮਨਾਮ੍ਨੋਰਪਰ੍ਯਯੇ
ਜਨਮ-ਨਾਮਾਂ 'ਚ ਰੁਕਾਵਟ ਨਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਪਾਣੀ-ਸੰਬੰਧੀ ਰਸਮਾਂ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਆ ਦਂਤਜਨ੍ਮਨਃ ਸਦ੍ਯ ਆਚੂਡਾਨ੍ਨੈष੍ਠਿਕੀ ਸ੍ਮृਤਾ
ਦੰਦ ਆਉਣ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਚੂੜਾ ਤੇ ਅੰਨ-ਪ੍ਰਾਸ਼ਨ ਤਕ ਨਿਸ਼ਠਾ-ਸ਼ੁਧੀ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤੇषਾਮਪਿ ਤਦੇਕਂ ਸ੍ਯਾਦ੍ਵਯੋਵਸ੍ਥਾਪ੍ਯਪੇਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ
ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਵੀ ਇਹ ਇੱਕ ਹੀ ਨਿਯਮ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਮਰ ਦੇ ਹਾਲਾਤਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਗਰ੍ਭਸ੍ਰਾਵੇ ਤ੍ਰਿਰਾਤ੍ਰੇਣ ਉਦਕ੍ਯਾ ਸ਼ੁਧ੍ਯਤੇ ਤਥਾ
ਗਰਭ ਗਿਰਣ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, ਔਰਤ ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਰੀਤ ਕਰਕੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਦ੍ਵਿਜਾਨਾਂ ਤ੍ਵੇਵਮੇਵ ਸ੍ਯਾਤ੍ਪਿਤ੍ਰਰ੍ਥਂ ਮਾਤੁਰੇਵ ਵਾ
ਦੋ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਇਹੀ ਨਿਯਮ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਪਿਤਾ ਜਾਂ ਮਾਂ ਦੀ ਖਾਤਰ ਹੋਵੇ।
ਅਸਪਿਂਡੇ ਤੁ ਨਿਰ੍ਹਾਰਾਤ੍ਤ੍ਰਿਰਾਤ੍ਰਮਪਿ ਮਾਨਵਃ
ਪਰ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਇਕ ਹੀ ਖਾਨਦਾਨ ਦਾ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਲਾਸ਼ ਹਟਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ੁਧ੍ਯੇਦ੍ਦ੍ਵਿਜੋ ਦਸ਼ਾਹੇਨ ਜਨ੍ਮਹਾਨੌ ਦ੍ਵਿਯੋਨਿषੁ
ਦੋ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਆਪਣੇ ਹੀ ਜਾਤੀ ਦੇ ਮਰਨ ਤੇ ਦਸ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਕ੍ਤਸ਼ੌਚਂ ਯਥਾਨ੍ਯਾਯਂ ਸ਼ਾਰੀਰਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਦਰ੍ਸ਼ਿਭਿਃ 1.186.
ਸਰੀਰਕ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਹਰ ਮਾਮਲੇ ਲਈ ਜਿਵੇਂ ਨਿਯਮ ਹੈ, ਉਹ ਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਸਿਖਾਈ ਹੈ।
ਤੈਜਸੀ ਮਾਰ੍ਤਿਕੀ ਵੀਰ ਵਾਰਿਸ਼ੁਦ੍ਧਿਃ ਸ੍ਮृਤਾ ਤਥਾ
ਅੱਗ, ਮਿੱਟੀ, ਹੌਸਲੇ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਕਰਨੀ ਯਾਦ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਅਸ਼ੁਦ੍ਧਂ ਨੈਵ ਕਿਂਚਿਦ੍ਧਿ ਦ੍ਰਵ੍ਯਮਸ੍ਤੀਤਿ ਖੇਚਰ
ਹੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਚਲਣ ਵਾਲੇ, ਕੋਈ ਵੀ ਵਸਤੂ ਆਪਣੀ ਮੂਲ ਵਿੱਚ ਅਪਵਿੱਤਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।
ਸ੍ਨਾਨਂ ਸ਼ੌਚਂ ਚ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਦ੍ਰਵ੍ਯਸ਼ੌਚਾਦਨਂਤਰਮ੍
ਸਨਾਨ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰਤਾ, ਵਸਤੂਆਂ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਨੈਮਿਤ੍ਤਿਕਂ ਕ੍ਸ਼ੁਰਾਸ਼ੌਚਂ ਤੇਨ ਪਾਪਾਦ੍ਵਿਸ਼ੁਧ੍ਯਤਿ
ਕਦੇ-ਕਦੇ ਮੁੰਡਨ ਕਰਨਾ ਨਿਯਮ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪਾਪ ਤੋਂ ਸੁੱਧ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਰ੍ਮਾਂਗਂ ਚੇਤਿ ਵਿਜ੍ਞੇਯਂ षਟ੍ਪ੍ਰਕਾਰਾ ਸਮਾਸਤਃ
ਕਰਮ ਦੇ ਅੰਗ ਛੇ ਹਨ, ਇਹ ਜਾਣ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।