ਸੂਰ੍ਯਯਜ੍ਞੋਪਕਰਣਂ ਕृਤ੍ਵਾਲ੍ਪਂ ਯਦਿ ਵਾ ਬਹੁ
ਸੂਰਜ ਦੀ ਯਜਨਾ ਲਈ, ਚਾਹੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਜਾ ਵਧੇਰੇ ਸਮਾਨ ਤਿਆਰ ਕਰ ਲਏ ਜਾਣ, ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਲਾਭਕਾਰੀ ਹਨ।
ਯਦਪੀष੍ਟਮਨਿष੍ਟਂ ਚ ਨ੍ਯਾਯੇਨੋਭਯਮਾਗਤਮ੍
ਜੋ ਕੁਝ ਚੰਗਾ ਜਾਂ ਮਾੜਾ ਚਾਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਨਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕਰ੍ਮਸ਼ਾਠ੍ਯੇਨ ਯਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਦੁਃਖੇਨਾਪਿ ਤਦਰ੍ਚਨਮ੍
ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਦਿਲੋਂ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਨਕਲ ਨਾਲ ਜਾਂ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਵੀ ਸੂਰਜ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਉਹ ਫਲ ਪਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਮਨ੍ਯਤ੍ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਸੂਰ੍ਯੇ ਚੈਕਮਨਾ ਸਦਾ 1.174.
ਹਰ ਹੋਰ ਗੱਲ ਛੱਡ ਕੇ, ਮਨ ਨੂੰ ਸਦਾ ਸਿਰਫ਼ ਸੂਰਜ ਉੱਤੇ ਹੀ ਲਗਾ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਵਰਿਤਂ ਜੀਵਿਤਂ ਯਾਤਿ ਤ੍ਵਰਿਤਂ ਯੌਵਨਂ ਤਥਾ
ਜੀਵਨ ਤੇ ਜਵਾਨੀ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਬਹੁਤ ਜਲਦੀ ਲੰਘ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਯਾਵਨ੍ਨਾਭ੍ਯੇਤਿ ਮਰਣਂ ਯਾਵਨ੍ਨਾਕ੍ਰਮਤੇ ਜਰਾ !
ਜਦ ਤੱਕ ਮੌਤ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ ਜਾਂ ਜਦ ਤੱਕ ਬੁੱਢਾਪਾ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ, ਉਹ ਸਮਾਂ ਆਉਂਦਾ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਨ ਸੂਰ੍ਯਾਰ੍ਚਨਤੁਲ੍ਯੋਪਿ ਨ ਧਰ੍ਮੋਨ੍ਯੋ ਜਗਤ੍ਤ੍ਰਯੇ
ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵਰਗਾ ਕੋਈ ਹੋਰ ਕੰਮ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਹੋਰ ਧਰਮ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ।
ਯੇ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਦੇਵਦੇਵੇਸ਼ਂ ਸੂਰ੍ਯਂ ਸ਼ਾਂਤਮਜਂ ਪ੍ਰਭੁਮ੍
ਜੋ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਸੂਰਜ ਨੂੰ, ਜੋ ਸ਼ਾਂਤ, ਅਜਨਮਾ ਤੇ ਸਰਵ-ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ, ਪੂਜਦੇ ਹਨ—
ਗੋਪਤਿਂ ਪੂਜਯਿਤ੍ਵਾ ਤੁ ਪ੍ਰਹृष੍ਟੇਨਾਂਤਰਾਤ੍ਮਨਾ
ਗੋਪਾਲ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਦਿਲੋਂ ਪੂਜ ਕੇ,
ਦੇਵਮਾਰ੍ਗਪ੍ਰਣੇਤਾਰਂ ਪ੍ਰਣਤੋऽਸ੍ਮਿ ਰਵਿਂ ਸਦਾ
ਮੈਂ ਸਦਾ ਰਵੀ ਨੂੰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਹ ਦੱਸਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਂ ਸ਼ੋਭਨਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਂ ਚਿਤ੍ਰਭਾਨੁਂ ਦਿਵਸ੍ਪਤਿਮ੍
ਮੈਂ ਸਦਾ-ਥਿਰ, ਸੋਹਣੇ, ਪਵਿੱਤਰ, ਚਮਕਦਾਰ ਦਿਨ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਸਰ੍ਵਦੁਃਖਹਰਂ ਦੇਵਂ ਸਰ੍ਵਦੁਃਖਹਰਂ ਰਵਿਮ੍
ਮੈਂ ਉਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਜੋ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਰਵੀ ਨੂੰ ਜੋ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਵਰੇਣ੍ਯਂ ਵਰਦਂ ਨਿਤ੍ਯਂ ਪ੍ਰਣਤੋऽਸ੍ਮਿ ਵਿਭਾਵਸੁਮ੍
ਮੈਂ ਵਿਭਾਵਸੁ ਨੂੰ, ਜੋ ਸਦਾ ਕਾਬਲ ਇੱਜ਼ਤ ਤੇ ਵਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਦੇਵੇਸ਼੍ਵਰਂ ਦੇਵਰਤਂ ਪ੍ਰਣਤੋऽਸ੍ਮਿ ਵਿਭਾਵਸੁਮ੍ ਸ ਹਿ ਕੀਰ੍ਤਿਂ ਪਰਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਪੁਨਃ ਸੂਰ੍ਯਪੁਰਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍ ।। 1.174.
ਮੈਂ ਵਿਭਾਵਸੁ ਨੂੰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਉਹ ਉੱਚੀ ਇੱਜ਼ਤ ਪਾ ਕੇ ਮੁੜ ਸੂਰਜ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਭਵਿष੍ਯੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੇ ਪਰ੍ਵਣਿ ਸਪ੍ਤਮੀਕਲ੍ਪੇ ਗਰੁਡਾਰੁਣਸਂਵਾਦੇ ਸੂਰ੍ਯਸ੍ਤੁਤਿਰ੍ਨਾਮ ਚਤੁਃਸਪ੍ਤਤ੍ਯੁਤ੍ਤਰਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਭਵਿਖ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਪਰਵ ਦੇ ਸਪਤਮੀ ਅੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਗਰੁੜ ਤੇ ਅਰੁਣ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ 'ਸੂਰਜ ਦੀ ਸਤੁਤੀ' ਨਾਮਕ ਇਕ ਸੌ ਚੌਹੱਤਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਸੂਰ੍ਯਾਗ੍ਨਿਕਰ੍ਮਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਗ੍ਰਹੋਪਘਾਤੈਰ੍ਵਿਵਿਧੈਰਰ੍ਦਿਤਾ ਯੇ ਚ ਮਾਨਵਾਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗ੍ਰਹਿ ਦੀਆਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੇ ਤੰਗ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ,
ਅਰਿਭਿਃ ਪੀਡਿਤਾ ਯੇ ਚ ਵਿਨਾਯਕਹਤਾਸ਼੍ਚ ਯੇ
ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਵਲੋਂ ਪੀੜਤ ਹੋਣ ਜਾਂ ਵਿਨਾਇਕ ਵਲੋਂ ਮਾਰੇ ਗਏ ਹੋਣ,
ਆਦਿਤ੍ਯਾਰਾਧਨਂ ਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਨਾਨ੍ਯਚ੍ਛ੍ਰੇਯਸ੍ਕਰਂ ਪਰਮ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਆਦਿਤਿਆ ਦੀ ਭਗਤੀ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਹੋਰ ਕੋਈ ਚੰਗਾ ਤੇ ਉੱਚਾ ਰਸਤਾ ਨਹੀਂ।
ਤਸ੍ਮਾਦਾਰਾਧਯੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਰੋਗਵਿਨਾਸ਼ਨਮ੍
ਇਸ ਲਈ, ਉਸ ਸਾਰੇ ਰੋਗਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਗਤੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ਾਪੇਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਾਦਿਨ੍ਯਾਃ ਪਸ਼੍ਯਾਂਗਂ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮ
ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਔਰਤ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਹਾਲਤ ਵੇਖ।
ਏਵਂ ਮਤ੍ਤਸ੍ਯ ਮੇ ਤਾਤ ਕਿਂ ਕਾਰ੍ਯਮਵਸ਼ਿष੍ਯਤੇ
ਪਿਆਰੇ ਪਿਓ, ਹੁਣ ਜਦ ਮੈਂ ਐਸੇ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਹਾਂ, ਮੇਰੇ ਲਈ ਹੋਰ ਕੀ ਕਰਨਾ ਬਾਕੀ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ?
ਤਨ੍ਮੇ ਬ੍ਰੂਹਿ ਖਗਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਪ੍ਰਪਨ੍ਨਸ੍ਯ ਖਗਾਧਿਪ
ਹੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਸਰਦਾਰ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪੰਛੀ, ਜੋ ਤੇਰੀ ਸ਼ਰਨ ਆਇਆ, ਉਸ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ।
ਸੂਰ੍ਯਾਗ੍ਨਿਕਾਰ੍ਯਂ ਸਤਤਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤਃ ਸਮਾਚਰ
ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਨਾਲ ਸਦਾ ਸੂਰਜ ਤੇ ਅੱਗ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰ।
ਮਹਾਸ਼ਾਂਤਿਕਰਂ ਖ੍ਯਾਤਂ ਸਰ੍ਵੋਪਦ੍ਰਵਨਾਸ਼ਨਮ੍
ਇਹ ਵੱਡੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ-ਕਲੇਸ਼ ਮਿਟਾਉਣ ਵਾਲੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਨ ਚਾਗ੍ਨਿਕਾਰ੍ਯਂ ਸ਼ਕ੍ਨੋਮਿ ਕਰ੍ਤੁਂ ਵਿਕਲਤਾਂ ਗਤਃ ।।1.175.੧
ਪਰ ਮੈਂ ਅੱਗ ਦੀ ਰਸਮ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਅਸਹਾਇ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ।
ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਮੇ ਕੁਰੁ ਸ਼ਾਂਤ੍ਯਰ੍ਥਮਗ੍ਨਿਕਾਰ੍ਯਂ ਖਗਾਧਿਪ
ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਮੇਰੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਤੂੰ ਅੱਗ ਦੀ ਰਸਮ ਕਰ।
ਅਕਲ੍ਪਸ੍ਤ੍ਵਂ ਨ ਸ਼ਕ੍ਨੋषਿ ਮਹਾਵ੍ਯਾਧਿਪ੍ਰਪੀਡਿਤਃ
ਤੂੰ ਵੱਡੀ ਬੀਮਾਰੀ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ ਅਸਮਰਥ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈਂ।
ਅਹਂ ਕਰੋਮਿ ਤੇ ਪੁਤ੍ਰ ਸ਼ਾਂਤਯੇ ਪਾਵਕਾਰ੍ਚਨਮ੍
ਪੁੱਤਰ, ਤੇਰੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਮੈਂ ਅੱਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਾਂਗਾ।
ਸਰ੍ਵਪਾਪਹਰਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਮਹਾਵਿਪ੍ਰਵਿਨਾਸ਼ਨਮ੍
ਇਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀ, ਪੁੰਨ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵੱਡੀਆਂ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਅਪਮृਤ੍ਯੁਹਰਂ ਵੀਰ ਸਰ੍ਵਵ੍ਯਾਧਿਹਰਂ ਪਰਮ੍
ਹੇ ਵੀਰ, ਇਹ ਅਕਾਲ ਮੌਤ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।