ਜ੍ਞਾਨਯੋਗਤਪੋ ਯਸ੍ਯ ਯਜ੍ਞਦਾਨਾਨਿ ਸਤ੍ਕ੍ਰਿਯਾ
ਜਿਸ ਦੇ ਕੋਲ ਗਿਆਨ, ਜੋਗ, ਤਪ, ਯਗ, ਦਾਨ ਤੇ ਚੰਗੇ ਕਰਮ ਹਨ—
ਮਰ੍ਮਾਸ੍ਥਿਪ੍ਰਾਣਹृਦਯਂ ਨਿਰ੍ਦਹੇਦਪ੍ਰਿਯਂਵਚਃ
ਕੜਵੇ ਬੋਲ ਹੱਡੀਆਂ, ਜਿੰਦ, ਦਿਲ ਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਨਾਜੁਕ ਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਕ੍ਸ਼ਮਾ ਦਾਨਂ ਤ੍ਵਿषਃ ਸਤ੍ਯਂ ਕ੍ਸ਼ਮਾਹਿਂਸਾਰ੍ਕਸਂਭਵਾਃ 1.171.
ਮਾਫੀ, ਦਾਨ, ਚਮਕ ਤੇ ਸਚਾਈ—ਇਹ ਸਭ ਮਾਫੀ ਤੇ ਅਹਿੰਸਾ ਤੋਂ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ, ਉਪਜਦੇ ਹਨ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਭਵਿष੍ਯੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੇ ਪਰ੍ਵਣਿ ਸਪ੍ਤਮੀਕਲ੍ਪੇ ਸੌਰਧਰ੍ਮੇ ਭੋਜਕਭੋਜਨਾਨੁ ष੍ਠਾਨਵਰ੍ਣਨਂ ਨਾਮੈਕਸਪ੍ਤਤ੍ਯੁਤ੍ਤਰਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਵਿੱਖ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਪਰਵ ਵਿਚ, ਸੱਤਵੀਂ ਕਲਪ ਤੇ ਸੌ ਇਕੱਤਰਵੇਂ ਅਧਿਆਇ 'ਭੋਜਕਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਾਉਣ ਦੀ ਵਿਧੀ' ਦਾ ਵਰਣਨ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਸੌਰਧਰ੍ਮਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਸੌਰਪ੍ਰਿਯਂ ਸਦਾ ਸੌਰਂ ਪਵਿਤ੍ਰਂ ਪਾਪਨਾਸ਼ਨਮ੍
ਸੂਰਜ ਧਰਮ ਦਾ ਵਰਣਨ: ਜੋ ਸਦਾ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੂਰਜੀ ਹੈ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ ਤੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਗਚ੍ਛਨ੍ਯਦਾ ਪਸ਼੍ਯੇਤ੍ਸੂਰ੍ਯਾਰ੍ਚਾਸਂਪ੍ਰਪੂਜਨਮ੍
ਜਦੋਂ ਵੀ ਕਿਤੇ ਜਾਵੇ ਤੇ ਉਥੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਪੂਜਾ ਹੋ ਰਹੀ ਵੇਖੇ—
ਸ੍ਨਾਨਨੈਵੇਦ੍ਯਵਸ੍ਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਨਾਨਾਲਂਕਾਰਭੂषਣੈਃ
ਨ੍ਹਾਉਣ, ਭੋਜਨ, ਕੱਪੜੇ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ—
ਦृष੍ਟ੍ਵਾਯਤਨਮਾਕ੍ਰਮ੍ਯ ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਰਵਿਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍
ਮੰਦਰ ਵੇਖ ਕੇ, ਅੰਦਰ ਜਾ ਕੇ, ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਰਵੀ ਵਲ ਵਧਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਉਪਸ਼੍ਰੁਤ੍ਯਾਵਨਿਂ ਗਤ੍ਵਾ ਭੋਜਕਂ ਪੂਜਯੇਦ੍ਬੁਧਃ ਮਗਾਨਾਂ ਭੋਜਨਂ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾ ਦਾਨਂ ਪ੍ਰਕਲ੍ਪਯੇਤ੍
ਸੁਣ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਾ ਕੇ, ਭੋਜਕ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਮਗਾਂ ਨੂੰ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਤੇ ਜੋ ਸਮਰਥ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਦਾਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਦਸ਼ਪੂਰ੍ਵਾਨ੍ਦਸ਼ ਪਰਾਨਾਤ੍ਮਨਾ ਸਹ ਭਾਰਤ
ਆਪਣੇ ਆਪ ਸਮੇਤ, ਦਸ ਪੁਰਖਿਆਂ ਨੂੰ ਪਿਛਲੇ ਤੇ ਦਸ ਨੂੰ ਅੱਗੇ, ਹੇ ਭਾਰਤ ਵੰਸ਼ੀ, ਆਦਰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਦੈਵਪਰ੍ਵੋਤ੍ਸਵੇ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧੇ ਪੁਣ੍ਯੇषੁ ਦਿਵਸੇषੁ ਚ
ਦੇਵੀ ਤਿਉਹਾਰਾਂ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਦਿਨਾਂ ਉੱਤੇ,
ਪਿਤਰਃ ਸਰ੍ਵਦੇਵਾਨਾਂ ਸੂਰ੍ਯਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪਿਤਰ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਬਣਾਕੇ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਯਦਾ ਚ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਯਾ ਯੁਕ੍ਤਂ ਪ੍ਰਸਕ੍ਤਂ ਰਵਿਪੂਜਨਮ੍
ਜਦੋਂ ਵੀ ਪੂਰੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਸੂਰਜ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ,
ਭੋਜਕਸ੍ਯ ਮਹਾਰਾਜ ਦਿਵਸੇਨਾਪਿ ਯਤ੍ਫਲਮ੍ 1.172.
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਜੋ ਭੋਜਨ ਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਰਗਾ ਹੀ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਯਃ ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾਤ੍ਮਾ ਯੋ ਨ ਦ੍ਵੇष੍ਟਿ ਨ ਕਾਂਕ੍ਸ਼ਤਿ
ਜੋ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਰੱਖ ਕੇ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਵੈਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕੋਈ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਜ੍ਞਾਨਵਿਜ੍ਞਾਨਸਮ੍ਪਨ੍ਨਃ ਸੂਰ੍ਯਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸਮਨ੍ਵਿਤਃ
ਜੋ ਗਿਆਨ ਤੇ ਸਮਝ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ ਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ,
ਸੂਰ੍ਯਧਰ੍ਮਾਦ੍ਭਵੇਜ੍ਜ੍ਞਾਨਂ ਜ੍ਞਾਨਾਦ੍ਵੈਰਾਗ੍ਯਸਂਭਵਃ
ਸੂਰਜ ਦੇ ਧਰਮ ਤੋਂ ਗਿਆਨ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਗਿਆਨ ਤੋਂ ਵੈਰਾਗ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸੂਰ੍ਯਯੋਗਾਚ੍ਚ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਃ ਪਰਿਪੂਰ੍ਣਃ ਸੁਨਿਰ੍ਵृਤਃ
ਸੂਰਜ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਪੂਰਾ ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵੇषਾਮੇਵ ਭੂਤਾਨਾਮੁਤ੍ਤਮਃ ਪੁਰੁषਃ ਸ੍ਮृਤਃ
ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪੁਰਖ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗ੍ਰਨ੍ਥਿਭ੍ਯੋ ਵੇਦਵਿਦ੍ਵਾਂਸਸ੍ਤੇਭ੍ਯਸ੍ਤ ਤ੍ਤ੍ਵਾਰ੍ਥਚਿਂਤਕਾਃ
ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜੋ ਸੱਚ ਦਾ ਅਰਥ ਸੋਚਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਹਨ।
ਜ੍ਞਾਨਾਰ੍ਥਕੋਟਿਕੋਟਿਭ੍ਯੋ ਵਰਿष੍ਠਾ ਯੋਗਿਨੋ ਮਤਾਃ
ਕੋਟੀਆਂ ਗਿਆਨ ਲੱਭਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਜੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਯੋਗਜ੍ਞਾ ਯੋਗਨਿष੍ਠਾਸ਼੍ਚ ਪਿਤਰੋ ਯੋਗਸਂਭਵਾਃ
ਪਿਤਰ ਜੋਗ ਤੋਂ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਹ ਜੋਗ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਤੇ ਜੋਗ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਾਨਤਪੋਦਾਨੈਃ ਕृਤੈਰ੍ਦਤ੍ਤੈਸ਼੍ਚ ਯਤ੍ਫਲਮ੍
ਜੋ ਕੁਝ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣ ਕੇ, ਤਪ ਕਰ ਕੇ, ਦਾਨ ਤੇ ਹੋਮ ਕਰ ਕੇ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ,
ਯਸ਼੍ਚ ਦ੍ਰਵ੍ਯਕਲਾਪਾਤ੍ਮਾ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾ ਹਵਿਰ੍ऋਤ੍ਵਿਜਃ 1.172.
ਅਤੇ ਜੋ ਸਾਰੇ ਸਮੱਗਰੀਆਂ, ਦੱਖਣਾ, ਹਵਨ ਤੇ ਯਜਮਾਨ ਦਾ ਮੂਲ ਹੈ,
ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰ੍ਯਂ ਤਪੋ ਮੌਨਂ ਕ੍ਸ਼ਾਂਤਿਰਾਹਾਰਲਾਘਵਮ੍
ਬ੍ਰਹਮਚਰਿਆ, ਤਪ, ਚੁਪ ਰਹਿਣਾ, ਮਾਫ ਕਰਨਾ ਤੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਖਾਣਾ—
ਯਚ੍ਚ ਦਿष੍ਟਂ ਵਿਸ਼ਿष੍ਟਂ ਚ ਨ੍ਯਾਯਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਚ ਯਦ੍ਭਵੇਤ
ਅਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ, ਵੱਖਰਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਹੈ—
ਵਿਵਰ੍ਧਨੀਂ ਸਹਸ੍ਰਾਣਾਂ ਸਰ੍ਵਸਸ੍ਯਪ੍ਰਰੋਹਿਣੀਮ੍
ਉਹ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਸਾਰੀ ਫਸਲਾਂ ਨੂੰ ਉਗਾਉਂਦੀ ਹੈ,
ਏਕਚ੍ਛਤ੍ਰਾਂ ਮਹੀਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਿਜੇਭ੍ਯਃ ਪ੍ਰਤਿਪਾਦਯੇਤ੍
ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਇਕ ਛਤਰੀ ਹੇਠ ਇਕੱਠੀ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਕਨ੍ਯਾਮਲਂਕृਤਾਂ ਦਦ੍ਯਾਦਧਨਾਯ ਨਰਾਧਿਪਾ। ਦ੍ਵਿਜਾਯ ਵੇਦਵਿਦੁषੇ ਕਨ੍ਯਾਦਾਨਂ ਤਦੁਚ੍ਯਤੇ
ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸੋਹਣੀ ਸਜਾਈ ਹੋਈ ਕੁੜੀ ਗਰੀਬ ਨੂੰ ਦੇਵੇ; ਜੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਰੱਖਦਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਕੁੜੀ ਦੇਣ ਦਾ ਦਾਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਦੋषਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਾਂ ਕੁਲਯੋਗ੍ਯਾਮਲਂਕृਤਾਮ੍
ਉਹ ਕੁੜੀ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖਾਮੀ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਪਰਿਵਾਰ ਲਈ ਯੋਗ ਅਤੇ ਸਜਾਈ ਹੋਈ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।