ਣਕਾਰਂ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਕੁਕ੍ਸ਼ੌ ਯਕਾਰਂ ਵਾਮਸਂਜ੍ਞਕੇ 1.17.
'ਣ' ਅੱਖਰ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਪੇਟ 'ਤੇ, ਤੇ 'ਯ' ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਲਗਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਦੇਕਾਰਂ ਜਂਘਯੋਰ੍ਨ੍ਯਸ੍ਯ ਵਕਾਰਂ ਪਾਦਪਦ੍ਮਯੋਃ
'ਡੇ' ਅੱਖਰ ਪਿੰਡੀਆਂ 'ਤੇ, ਤੇ 'ਵ' ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਪਦਮ 'ਤੇ ਲਗਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਮਕਾਰਂ ਜਾਨੁਦੇਸ਼ੇ ਤੁ ਹਿਕਾਰਂ ਗੁਹ੍ਯਮਾਸ਼੍ਰਿਤਮ੍
'ਮ' ਅੱਖਰ ਗੁੱਟਾਂ 'ਤੇ, ਤੇ 'ਹਿ' ਗੁਪਤ ਅੰਗ 'ਤੇ ਲਗਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਨਕਾਰਂ ਨਾਸਿਕਾਗ੍ਰੇ ਤੁ ਪ੍ਰਕਾਰਂ ਨੇਤ੍ਰਮਾਸ਼੍ਰਿਤਮ੍
'ਨ' ਅੱਖਰ ਨੱਕ ਦੇ ਅੱਗੇ, ਤੇ 'ਪ੍ਰ' ਅੱਖਰ ਅੱਖਾਂ 'ਤੇ ਲਗਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯਾਕਾਰਂ ਵਿਨ੍ਯਸੇਨ੍ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਤਕਾਰਂ ਕੇਸ਼ਮਾਸ਼੍ਰਿਤਮ੍ ਸਰ੍ਵੋਪਚਾਰਸਂਪਨ੍ਨਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਯਙ੍ ਨਿਰੀਕ੍ਸ਼ਯੇਤ੍
'ਯਾ' ਅੱਖਰ ਸਿਰ 'ਤੇ, ਤੇ 'ਤਾ' ਵਾਲਾ ਅੱਖਰ ਵਾਲਾਂ 'ਤੇ ਲਗਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਉਪਚਾਰ ਪੂਰੇ ਕਰਕੇ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕੁਂਕੁਮਾਗੁਰੁਕਰ੍ਪੂਰ ਚਨ੍ਦਨੇਨ ਵਿਮਿਸ਼੍ਰਿਤਮ੍ ਪ੍ਰੋਕ੍ਸ਼ਯੇਤ੍ਸਰ੍ਵਦ੍ਰਵ੍ਯਾਣਿ ਪਸ਼੍ਚਾਦਰ੍ਚਨਮਾਚਰੇਤ੍
ਕੁੰਕੁਮ, ਅਗਰ, ਕਪੂਰ ਤੇ ਚੰਦਨ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਪਦਾਰਥ ਛਿੜਕਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਫਿਰ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਚਕ੍ਰਗ੍ਰਨ੍ਥਿषੁ ਸਰ੍ਵਾਸੁ ਪ੍ਰਣਵਂ ਵਿਨਿਵੇਸ਼ਯੇਤ੍
ਸਾਰੇ ਚੱਕਰਾਂ ਦੀ ਗੰਢ ਵਿਚ 'ਓਂ' ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵਿਨ੍ਯਸੇਤ੍ਪਦ੍ਮਮਧ੍ਯੇ ਤੁ ਪੀਠਨਿष੍ਪਤ੍ਤਿਹੇਤਵੇ
ਕਮਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ 'ਓਂ' ਨੂੰ ਬੈਠਕ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਹ੍ਰਸ੍ਵੋਂਕਾਰੇ ਮਤਾ ਸਾ ਤੁ ਦੀਰ੍ਘੋਂਕਾਰੇ ਤੁ ਦੇਵਰਾਟ੍
ਛੋਟਾ 'ਓਂ' ਉਸ ਮਾਤਾ ਵਾਂਗ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਲੰਮਾ 'ਓਂ' ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵਾਂਗ।
ਯਤ੍ਨਸ੍ਥੋ ਨ ਨਿਵਰ੍ਤੇਤ ਯੋਗੀ ਪ੍ਰਾਣਪਰਾਯਣਃ
ਜੋ ਯੋਗੀ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ ਪਿੱਛੇ ਨਹੀਂ ਹਟਦਾ।
ਆਵਾਹ੍ਯ ਤੇਜੋਰੂਪਂ ਤੁ ਨ੍ਯਸੇਨ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰਵਰਾਂਸ੍ਤਤਃ 1.17.
ਜਦੋਂ ਜੋਤ ਰੂਪ ਨੂੰ ਸੱਦ ਲਿਆ ਜਾਵੇ, ਫਿਰ ਵਧੀਆ ਮੰਤਰਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸ੍ਰष੍ਟਾਰਂ ਸਰ੍ਵਜਗਤਾਂ ਵਿष੍ਣੁਰੁਦ੍ਰਵਿਧਾਨਗਮ੍ ਗਾਯਤ੍ਰੀਮੁਚ੍ਚਰਨ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਮਾਣਿ ਕਾਰਯੇਤ੍
ਗਾਇਆਤ੍ਰੀ ਮੰਤਰ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਉਸ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਲਈ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜਗਤਾਂ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਤੇ ਰੁਦਰ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪੁष੍ਪਂ ਧੂਪਂ ਤਥਾ ਦੀਪਂ ਨੈਵੇਦ੍ਯਂ ਸੁਮਨੋਹਰਮ੍
ਫੁੱਲ, ਧੂਪ, ਦੀਵਾ ਤੇ ਸੁਆਦਲੇ ਭੋਜਨ ਦੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸ੍ਵਸ੍ਤਿਕੋਲ੍ਲੋਪਿਕਾਦੁਗ੍ਧਤਿਲਾਵੇष੍ਟਤਿਲਾਢਿਕਾਃ
ਸੁਆਦਲੇ ਮਿਠਿਆਈਆਂ ਜਿਵੇਂ ਸਵਸਤਿਕ, ਓੱਲੋਪਿਕਾ, ਦੁੱਧ, ਤਿਲਾਂ ਦੀਆਂ ਰੋਟੀਆਂ ਤੇ ਤਿਲਾਂ ਦੀਆਂ ਲੱਡੂਆਂ ਭੇਟ ਕਰਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।
ਅਨ੍ਯਾਂਸ਼੍ਚ ਵਿਵਿਧਾਨ੍ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਪੂਪਾਨਿ ਵਿਵਿਧਾਨਿ ਚ
ਹੋਰ ਵੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਰੋਟੀਆਂ ਤੇ ਹੋਰ ਭੋਜਨ ਭੇਟ ਕਰਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਮੂਲਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣ ਦੇਵਸ੍ਯ ਤਤੋ ਦੇਹਂ ਵਿਭਾਵਯੇਤ੍
ਦੇਵੀ ਦੇ ਮੂਲ ਮੰਤਰ ਨਾਲ, ਫਿਰ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮਤ੍ਰਯਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਦੇਹਸਂਸ਼ੋਧਨਾਯ ਵੈ
ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾਨਨ੍ਤਂ ਤਤੋ ਰੁਦ੍ਰਂ ਪਦ੍ਮਕਿਂਜਲ੍ਕਮਧ੍ਯਗਮ੍
ਫਿਰ ਅਨੰਤ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਰੁਦਰ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ, ਜੋ ਕਮਲ ਦੇ ਰੇਸ਼ੇ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਤ੍ਰਿਦੇਵਤਾਰੂਢਂ ਪਦ੍ਮਮਧ੍ਯੇਂਬੁਜੋਦ੍ਭਵਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ, ਕਮਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਕਮਲ ਤੋਂ ਉਪਜੇ ਹੋਏ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ऋਗ੍ਵੇਦਂ ਤੁ ਯਜੁਰ੍ਵੇਦਂ ਸਾਮਵੇਦਂ ਚ ਪੂਜਯੇਤ੍ 1.17.
ਰਿਗਵੇਦ, ਯਜੁਰਵੇਦ ਤੇ ਸਾਮਵੇਦ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਈਸ਼ਾਨਾਦਿਕ੍ਰਮਾਦ੍ਰਾਜਨ੍ਵਿਦਿਸ਼ਾਸੁ ਸਮਂਤਤਃ
ਹੇ ਰਾਜਨ! ਈਸ਼ਾਨ ਕੋਣ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ, ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿਚ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ।
ਜ੍ਯੋਤਿषਂ ਚ ਮਹਾਬਾਹੋ ਉਪਵੇਦਾਸ਼੍ਚ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਸ਼ਃ
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ! ਜੋਤਿਸ਼ ਤੇ ਸਾਰੇ ਉਪਵੇਦਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ਿਕ੍ਸ਼ਾ ਕਲ੍ਪੋ ਵ੍ਯਾਕਰਣਂ ਦੇਵਸ੍ਯ ਪੁਰਤਃ ਸਦਾ
ਸਿੱਖਿਆ, ਕਰਮਕਾਂਡ ਤੇ ਵਿਆਕਰਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੇਵੀ ਦੇ ਅੱਗੇ ਰੱਖਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਮਹਾਵ੍ਯਾਹृਤਯਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਪ੍ਰਣਵੇਨ ਸਮਨ੍ਵਿਤਾਃ
ਸਾਰੇ ਵੱਡੇ ਉਚਾਰਣ, 'ਓਂ' ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ, ਪੂਰੇ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ਕ੍ਤਯੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਸ੍ਤ੍ਵੇਤਾ ਲੋਕਰੂਪਾ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਇਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਹੀ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਜੋਂ ਟਿਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।
ਅਰਕਾਂਤਰਸਂਸ੍ਥਾਂਸ਼੍ਚ षਟ੍ ਸਮੁਦ੍ਰਾਨ੍ਸਮਰ੍ਚਯੇਤ੍ ।। ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਾਣਿ ਗ੍ਰਹਾਸ਼੍ਚੈਵ ਰਾਸ਼ਯਸ਼੍ਚ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ । । ਪੂਜ੍ਯਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਯਥਾਨ੍ਯਾਯਂ ਸੁਰਾਗ੍ਰੇषੁ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਜੋ ਛੇ ਸਮੁੰਦਰ ਟਾਪੂਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਵੀ ਉਚਿਤ ਰੀਤ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਤਾਰੇ, ਗ੍ਰਹਿ ਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਰਾਸ਼ੀਆਂ, ਇਹ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਅੱਗੇ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋ ਕੇ ਯੋਗਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਆਦਰਯੋਗ ਹਨ।
ਨਾਗਾਸ਼੍ਚ ਗਰੁਡਸ਼੍ਚੈਵ ਪੂਜਨੀਯਸ੍ਤਥਾਗ੍ਰਤਃ ਤਤ੍ਤੇਜੋਨਿਲਯਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਪੂਜਨੀਯਾਃ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਤਃ
ਨਾਗ ਅਤੇ ਗਰੁੜ ਨੂੰ ਵੀ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ ਪੂਜਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਉਸ ਜੋਤ ਦੇ ਆਸਥਾਨ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਪੂਜੋ।
ਆਚਮ੍ਯ ਵਿਧਿਵਤ੍ਪੂਰ੍ਵਂ ਮਂਤ੍ਰਪੂਤੇਨ ਵਾਰਿਣਾ ।। ਹृਦਯਾਦੀਨ੍ਨ੍ਯਸੇਦਂਗਾਨ੍ਹृਦਯਾਦਿषੁ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਸ਼ਃ
ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਸ਼ੁੱਧ ਕੀਤਾ ਪਾਣੀ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਚੱਖ ਕੇ, ਫਿਰ ਦਿਲ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਅੰਗ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਥਾਂ ਤੇ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰੋ।
ਸ਼ਿਖਾ ਨੇਤ੍ਰਂ ਤਥਾ ਚਰ੍ਮ ਅਸ੍ਤ੍ਰਂ ਚ ਭਰਤਰ੍षਭ । । ਮਹੇਂਦ੍ਰਾਦਿਦਿਸ਼ਸ਼੍ਚੈਤਾਃ ਪੂਜਯੇਦ੍ਵਿਧਿਵਨ੍ਨृਪ
ਸ਼ਿਖਾ, ਅੱਖਾਂ, ਚਮੜੀ, ਹਥਿਆਰ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਆਦਿਕ ਦਿਸਾਵਾਂ—ਇਹ ਸਭ ਪੂਰੇ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਪੂਜਣ ਯੋਗ ਹਨ, ਹੇ ਰਾਜਨ।
ਹृਦਯਂ ਪੁਰਤਃ ਪੂਜ੍ਯਂ ਸ਼ਿਰੋ ਦੇਵਸ੍ਯ ਪृष੍ਠਤਃ ।। ਪੂਰ੍ਵਂ ਸਂਪੂਜਯੇਦ੍ਦੇਵਂ ਮੂਲਮਂਤ੍ਰੇਣ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਸ਼ਃ । । 1.17.
ਦਿਲ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਪੂਜੋ, ਦੇਵਤਾ ਦਾ ਸਿਰ ਪਿੱਛੇ। ਪਹਿਲਾਂ ਮੂਲ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਪੂਰੇ ਤੌਰ ਤੇ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।