੬੧ ਇਤ੍ਯੇषਾ ਪਰਮਾ ਪੁਣ੍ਯਾ ਸ਼ਿਵਾ ਪਾਪਹਰਾ ਤਥਾ । ਪਠਿਤੋਪਾਸਿਤਾ ਰਾਜਞ੍ਛ੍ਰਦ੍ਧਯਾ ਚ ਸ਼੍ਰੁਤਾ ੧ ਤਥਾ । । ੬੨ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਚਾਪਿ ਯੋਪ੍ਯਸ੍ਯਾਃ ਸ਼ृਣੁਯਾਨ੍ਮਾਨਵੋ ਨृਪ । ऋਦ੍ਧਿਂ ਵृਦ੍ਧਿਂ ਤਥਾ ਕੀਰ੍ਤਿਂ ਸ਼ਿਵਂ ਚਾਪ੍ਯ ਦਿਵਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍ । । ੬੩ ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਭਵਿष੍ਯੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਸ਼ਤਾਰ੍ਦ੍ਧਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੇ ਪਰ੍ਵਣਿ ਪ੍ਰਤਿਪਤ੍ਕਲ੍ਪਵਰ੍ਣਨਂ ਨਾਮ षੋਡਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪਵਿੱਤਰ, ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ; ਰਾਜਾ, ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਦਾ, ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਕਰਦਾ ਜਾਂ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਪੂਜਾਵਿਧਾਨਂ ਚ ਪੂਜਨੇ ਯਚ੍ਚ ਵੈ ਫਲਮ੍
ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਫਲ।
ਪੂਰ੍ਵਮੇਕਾਰ੍ਣਵੇ ਘੋਰੇ ਨष੍ਟੇ ਸ੍ਥਾਵਰਜਂਗਮੇ
ਪਹਿਲਾਂ, ਜਦੋਂ ਸਭ ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਅਡੋਲ ਇਕ ਡਰਾਉਣੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸ੍ਵਯਂਭੂਰਭਵਦ੍ਦੇਵਃ ਸੁਰਜ੍ਯੇष੍ਠਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਮੁਖਃ
ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ ਦੇਵਤਾ, ਸਭ ਦੇਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ, ਚਾਰ ਮੁਹਾਂ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ।
ਕਾਯੇਨ ਮਨਸਾ ਵਾਚਾ ਜਂਗਮਸ੍ਥਾਵਰਾਣਿ ਚ
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ, ਮਨ ਅਤੇ ਬੋਲ ਨਾਲ, ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਤੇ ਅਡੋਲ ਜੀਵ ਬਣਾਏ।
ਤਸ੍ਮਾਦੇष ਸਦਾ ਪੂਜ੍ਯੋ ਯਤੋ ਲੋਕਗੁਰੁਃ ਪਰਃ
ਇਸ ਲਈ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪੂਜਾ ਯੋਗ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਧਿਆਪਕ ਹੈ।
ਰੁਦ੍ਰੋऽਸ੍ਯ ਮਨਸੋ ਜਾਤੋ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਜਾਤੋऽਸ੍ਯ ਵਕ੍ਸ਼ਸਃ
ਰੁਦ੍ਰ ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਤੋਂ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਉਸ ਦੇ ਛਾਤੀ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ।
ਦੇਵਾਪ੍ਸਰਸਗਂਧਰ੍ਵਾਃ ਸਯਕ੍ਸ਼ੋਰਗਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ
ਦੇਵਤੇ, ਅਪਸਰਾ, ਗੰਧਰਵ, ਯਕਸ਼, ਨਾਗ ਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸ—all ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ।
ਸਰ੍ਵੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਮਯੋ ਲੋਕਃ ਸਰ੍ਵਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਿ ਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਬ੍ਰਹਮਾ-ਮਈ ਹੈ; ਸਭ ਕੁਝ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਯੋ ਨ ਪੂਜਯਤੇ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸੁਰਜ੍ਯੇष੍ਠਂ ਸੁਰੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਜੋ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।
ਯਸ੍ਤੁ ਪੂਜਯਤੇ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਵਿਰਿਂਚਿਂ ਭੁਵਨੇਸ਼੍ਵਰਮ੍ 1.17.
ਪਰ ਜੋ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਵਿਰਿੰਚੀ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸੌਮ੍ਯਮਨਾ ਭੂਤ੍ਵਾ ਯਾਵਜ੍ਜੀਵਂ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਯਾ
ਇਸ ਲਈ, ਮਿੱਠੇ ਮਨ ਨਾਲ, ਜੀਵਨ ਭਰ, ਇਹ ਵਚਨ ਲੈ ਕੇ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਵਰਂ ਦੇਹਪਰਿਤ੍ਯਾਗੋ ਵਰਂ ਨਰਕਸਮ੍ਭਵਃ
ਸਰੀਰ ਛੱਡਣਾ ਚੰਗਾ, ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਣਾ ਵੀ ਚੰਗਾ।
ਸਦਾ ਪੂਜਯਤੇ ਯਸ੍ਤੁ ਵੀਰ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪਿਤਾਮਹਮ੍
ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪਿਤਾਮਹ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਵੀਰ।
ਨ ਹਿ ਵੇਧੋऽਰ੍ਚਨਾਤ੍ਕਿਂਚਿਤ੍ਪੁਣ੍ਯਮਭ੍ਯਧਿਕਂ ਭਵੇਤ੍
ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੂਜਾ ਨਾਲ ਕਿਸਮਤ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੋਈ ਨੇਕੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ।
ਯੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਦ੍ਵੇष੍ਟਿ ਮੋਹਾਤ੍ਸਰ੍ਵਦੇਵਨਮਸ੍ਕृਤਮ੍
ਜੋ ਮਨ ਵਿਚ ਭਟਕਣ ਕਰਕੇ, ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਵੈਰ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋਰ੍ਚਾਂ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਪ੍ਯ ਸਰ੍ਵਯਤ੍ਨੈਰ੍ਵਿਧਾਨਤਃ
ਜੇ ਕੋਈ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਨਿਯਮਾਂ ਤੇ ਪੂਰੇ ਯਤਨ ਨਾਲ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰੇ—
ਸਰ੍ਵਯਜ੍ਞਤਪੋਦਾਨਤੀਰ੍ਥਵੇਦੇषੁ ਯਤ੍ਫਲਮ੍
ਸਭ ਯਜਨਾਂ, ਤਪ, ਦਾਨ, ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਅਤੇ ਵੇਦਾਂ ਤੋਂ ਜੋ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ—
ਕਞ੍ਜਜਂ ਸ੍ਥਾਪਯੇਦ੍ਯਸ੍ਤੁ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ਼ਾਲਾਂ ਮਨੋਰਮਾਮ੍
ਜੋ ਸੁੰਦਰ ਸ਼ਾਲਾ ਬਣਾਕੇ ਕਵਲ-ਜਨਮ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਮਾਤृਜਾਨ੍ਪਿਤृਜਾਂਸ਼੍ਚੈਵ ਯਾਂ ਚੈਵੋਦ੍ਵਹਤੇ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਮ੍
ਜੋ ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਵਿਆਹਦਾ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਮਾਂ, ਪਿਤਾ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲੈ ਚੁੱਕੀ ਹੋਵੇ—
ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤੁ ਵਿਪੁਲਾਨ੍ਭੋਗਾਨ੍ਪ੍ਰਲਯੇ ਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤੇ 1.17.
ਜਦੋਂ ਵਿਅਪਕ ਸੁਖ ਭੋਗ ਕੇ ਵਿਨਾਸ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—
ਅਥ ਵਾ ਰਾਜ੍ਯਮਾਕਾਂਕ੍ਸ਼ੇਜ੍ਜਾਯਤੇ ਸਂਭਵਾਂਤਰੇ
ਜੇ ਉਹ ਰਾਜ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਹੋਰ ਜਨਮ ਵਿਚ ਦੁਬਾਰਾ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਰਿਸਂਧ੍ਯਂ ਯੋ ਜਪੇਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਕृਤ੍ਵਾष੍ਟਦਲ ਪਂਕਜਮ੍
ਜੋ ਦਿਨ ਦੇ ਤਿੰਨ ਵੇਲੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਜਪ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਠ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਲਾ ਕਵਲ ਬਣਾਕੇ—
ਅਨੇਨੈਵ ਸ ਦੇਹੇਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਂਤਿष੍ਠਤੇ ਕ੍ਸ਼ਿਤੌ
ਇਸੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵਾਂਗ ਟਿਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਦ੍ਧृਤ੍ਯ ਦਿਵਿ ਸਂਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਕੁਲਾਨਾਮੇਕਵਿਂਸ਼ਤਿਮ੍
ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ, ਜੋ ਇਕੀ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਅਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਅਪ੍ਯੇਕਵਾਰਂ ਯੋ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪੂਜਯੇਤ੍ਪਦ੍ਮ ਸਂਭਵਮ੍
ਜੋ ਕਵਲ-ਜਨਮ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਦਾ ਹੈ—
ਪੁਣ੍ਯਕ੍ਸ਼ਯਾਤ੍ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਭਵੇਤ੍ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਪਤਿਰ੍ਮਹਾਨ੍
ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੀ ਨੇਕੀਆਂ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਆ ਕੇ ਉਹ ਵੱਡਾ ਰਾਜਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨ ਤਤ੍ਤਪੋਭਿਰਤ੍ਯੁਗ੍ਰੈਰ੍ਨ ਚ ਸਰ੍ਵੈਰ੍ਮਹਾਮਖੈਃ
ਨਾ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਕਠੋਰ ਤਪ ਨਾਲ, ਨਾ ਹੀ ਵੱਡੇ ਯਜਨਾਂ ਨਾਲ—
ਮृਦ੍ਦਾਰ੍ਵੇष੍ਟਕਸ਼ੈਲੈਰ੍ਵਾ ਯਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਗृਹਮ੍
ਜੋ ਮਿੱਟੀ, ਲੱਕੜ, ਇੱਟ ਜਾਂ ਪੱਥਰ ਨਾਲ ਬ੍ਰਹਮਾ ਲਈ ਘਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਮृਨ੍ਮਯਾਤ੍ਕੋਟਿਗੁਣਿਤਂ ਫਲਂ ਦਾਰ੍ਵਿष੍ਟਕਾਮਯੇ
ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਘਰ ਦਾ ਫਲ, ਲੱਕੜ ਜਾਂ ਇੱਟ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਸੌ ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।