ਕृष੍ਣਾਂਸ਼ਸ੍ਤਤ੍ਰ ਬਲਵਾਨ੍ਨਭੋਮਾਰ੍ਗੇਣ ਤਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦਾ ਅੰਸ਼, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ, ਅਕਾਸ਼ ਰਾਹੀਂ ਉਸ ਵਲ ਆਇਆ।
ਤਦਾ ਤੁ ਮੂਰ੍ਛਿਤੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਮੋਚਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਤਾ ਮੁਦਾ
ਫਿਰ, ਜਦ ਉਹ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਪਰਾਜਿਤੇ ਯੋਗਿਸੈਨ੍ਯੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂਦੋ ਮਹਾਬਲਃ
ਜਦ ਯੋਗੀ ਫੌਜ ਹਾਰ ਗਈ, ਤਦ ਬ੍ਰਹਮਾਨੰਦ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ,
ਮਹੀਰਾਜਸ੍ਤੁ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਮਹੀਪਤ੍ਯਨੁਮੋਦਿਤਃ 3.3.26.
ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੇ ਫੇਰ ਆ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜੇ ਵਲੋਂ ਮਨਜ਼ੂਰ ਹੋਇਆ।
ਨृਹਰਸ਼੍ਚਾਭਯਂ ਸ਼ੂਰਂ ਮਰ੍ਦਨਸ਼੍ਚੈਵ ਰੂਪਣਮ੍
ਨ੍ਰਿਹਰ ਅਤੇ ਅਭਯ, ਜੋ ਨਿਰਭਉ ਤੇ ਬਹਾਦੁਰ ਸਨ, ਮਰਦਨ ਵੀ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ।
ਚਾਮੁਣ੍ਡਃ ਕਾਮਸੇਨਂ ਚ ਧਨੁਰ੍ਯੁਦ੍ਧਮਚੀਕਰਤ੍
ਚਾਮੁੰਡ ਨੇ ਕਾਮਸੇਨ ਨਾਲ ਧਨੁਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।
ਛਿਤ੍ਤ੍ਵਾ ਧਨੁਸ੍ਤਮਾਗਤ੍ਯ ਖਡ੍ਗਯੁਦ੍ਧਮਚੀਕਰਤ੍ ਤਮਾਹ ਵਚਨਂ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋऽਭਯੋ ਯੁਦ੍ਧਾਰ੍ਥਮੁਦ੍ਯਤਃ
ਉਸ ਨੇ ਧਨੁਸ਼ ਕੱਟ ਕੇ, ਅੱਗੇ ਵਧ ਕੇ ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਜੰਗ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਕੇ, ਅਭਯ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ:
ਭਵਾਨ੍ਵੈ ਮਾਤृष੍ਵਸ੍ਰੀਯੋ ਮਹੀਰਾਜਸ੍ਯ ਚਾਤ੍ਮਜਃ
ਤੂੰ ਤਾਂ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਮਾਤਾ-ਮਾਸੀ ਦਾ ਪੁੱਤ ਹੈਂ।
ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਾਣਾਂ ਪਰਂ ਧਰ੍ਮਂ ਕਥਂ ਸਂਹਰ੍ਤੁਮਿਚ੍ਛਤਿ
ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੂੰ ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ?
ਜਘਾਨ ਤਂ ਚ ਸ਼ਿਰਸਿ ਸ ਹਤਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਮਾਯਯੌ
ਉਸ ਨੇ ਉਸਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਜਦ ਉਹ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਮਦਨਂ ਗੋਪਜਾਤਂ ਚ ਹਤ੍ਵਾ ਸਰਦਨੋ ਬਲੀ ਉਤ੍ਤਰਾਂਸ਼ਸ਼੍ਚ ਸ ਜ੍ਞੇਯੋ ਮਦਨਸ਼੍ਚੋਤ੍ਤਰੇ ਲਯਃ
ਮਦਨ ਅਤੇ ਗੋਆਲੇ ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਬਲਵਾਨ ਸਰਦਨ ਉੱਤਰੀ ਭਾਗ ਵਾਂਗ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਮਦਨ ਦਾ ਅੰਤ ਵੀ ਉੱਤਰੀ ਪਾਸੇ ਹੋਇਆ।
ਰੂਪਣਸ਼੍ਚ ਸਮਾਗਤ੍ਯ ਮੂਰ੍ਛਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਮਰ੍ਦਨਮ੍
ਰੂਪਣ ਨੇ ਆ ਕੇ ਮਰਦਨ ਨੂੰ ਬੇਹੋਸ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂਦਸ਼੍ਚ ਬਲਵਾਨ੍ਸ ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਤਾਰਕਂ ਰੁषਾ
ਬ੍ਰਹਮਾਨੰਦ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਤਾਰਕ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹ ਲਿਆ।
ਨृਹਰਂ ਰਣਜਿਤ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਸ੍ਵਭਲ੍ਲੇਨ ਤਦਾ ਰੁषਾ 3.3.26.
ਨ੍ਰਿਹਰ ਨੇ ਜਦ ਰਣਜੀਤ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ, ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਹੀ ਤੀਰ ਨਾਲ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਵਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਸ ਵੈ ਦੁਸ਼੍ਸ਼ਾਸਨਾਂਸ਼ਸ਼੍ਚ ਮृਤਸ੍ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਸਮਾਗਤਃ
ਉਹ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਸੀ, ਮਰ ਗਿਆ ਤੇ ਉਥੇ ਹੀ ਮਿਲ ਗਿਆ।
ਨਿਹਤੇ ਨृਹਰੇ ਬਂਧੌ ਮਰ੍ਦਨਃ ਕ੍ਰੋਧਤਤ੍ਪਰਃ
ਨ੍ਰਿਹਰ, ਜੋ ਉਸਦਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਸੀ, ਮਰ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਮਰਦਨ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ।
ਛਿਤ੍ਤ੍ਵਾ ਤਾਨ੍ਰਣਜਿਚ੍ਛੂਰਸ੍ਸ ਵੈ ਪਰਿਮਲੋਦ੍ਭਵਃ
ਰਣਜੀਤ, ਜੋ ਪਰਿਮਲ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤੇ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਯੋਧਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ।
ਮृਤੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਮਰ੍ਦਨੇ ਵੀਰੇ ਤਦਾ ਸਰਦਨੋ ਬਲੀ
ਜਦ ਇਹ ਵੱਡਾ ਯੋਧਾ ਮਰਦਨ ਮਰ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਬਲਵਾਨ ਸਰਦਨ—
ਮਹਤ੍ਕष੍ਟਮੁਪਾਗਮ੍ਯ ਰਣਜਿਨ੍ਮਲਨੋਦ੍ਭਵਃ
ਮਹਾਨ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਕੇ, ਰਣਜੀਤ ਜੋ ਮਲਨਾ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ—
ਤ੍ਰਿਬਂਧੌ ਨਿਹਤੇ ਯੁਦ੍ਧੇ ਤਾਰਕਃ ਕ੍ਰੋਧਮੂਰ੍ਛਿਤਃ
ਜਦ ਤਿੰਨ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਜੰਗ ਵਿਚ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਤਦ ਤਾਰਕ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਘੇਰਿਆ ਗਿਆ।
ਛਿਤ੍ਤ੍ਵਾ ਬਾਣਂ ਚ ਰਣਜਿਤ੍ਤਥੈਵ ਚ ਰਿਪੋਰ੍ਦ੍ਧਨੁਃ
ਉਸ ਨੇ ਤੀਰ ਵੀ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਵੀ, ਜਿਵੇਂ ਰਣਜੀਤ ਨੇ ਕੀਤਾ।
ਅਮਰ੍षਵਸ਼ਮਾਪਨ੍ਨੋ ਯਥਾ ਦਂਡੈਰ੍ਭੁਜਂਗਮਃ
ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਸੱਪ ਲਾਠੀਆਂ ਨਾਲ ਵੱਸ ਵਿਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਂਧਾਯ ਤਰ੍ਜਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਸ਼ਤ੍ਰੁਕਂਠਮਤਾਡਯਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਲਾ ਕੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੀ ਗਲ੍ਹ ਫੜ ਕੇ ਡਰਾਇਆ ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਵੱਜਿਆ।
ਹਤੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਮਹਾਵੀਰ੍ਯੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂਦਸ਼੍ਚ ਦੁਃਖਿਤਃ ਸਂਧ੍ਯਾਕਾਲੇ ਤੁ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਭਾਦ੍ਰਕृष੍ਣਾष੍ਟਮੀਦਿਨੇ ।। 3.3.26.
ਜਦੋਂ ਉਹ ਮਹਾਂਵੀਰ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾਨੰਦ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਹੋਇਆ। ਭਾਦਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਅਠਵੀਂ ਰਾਤ, ਜਦ ਸ਼ਾਮ ਹੋਈ—
ਕਪਾਟਂ ਸੁਦृਢਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸੈਨ੍ਯੈਃ षष੍ਟਿਸਹਸ੍ਰਕੈਃ
ਉਸ ਨੇ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਬਹੁਤ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਸਾਠ ਹਜ਼ਾਰ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨਾਲ।
ਮਹੀਰਾਜਸ੍ਤੁ ਬਲਵਾਨ੍ਪੁਤ੍ਰਸ਼ੋਕੇਨ ਦੁਃਖਿਤਃ
ਜਮੀਨ ਦਾ ਤਾਕਤਵਰ ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸ਼ਿਰੀषਾਖ੍ਯਪੁਰਂ ਰਮ੍ਯਂ ਯਥਾ ਸ਼ੂਨ੍ਯਂ ਮਯਾ ਕृਤਮ੍ ਕ੍ਸ਼ਯਂ ਯਾਸ੍ਯਂਤਿ ਮਦ੍ਬਾਣੈਃ ਸਰ੍ਵੇ ਤੇ ਚਂਦ੍ਰਵਂਸ਼ਿਨਃ
ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਸ਼ੀਰੀਸ਼ਾ ਨਾਂ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਨਗਰੀ ਨੂੰ ਸੁੰਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੇਰੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਚੰਦਰਵੰਸ਼ ਦੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਣਗੇ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਧੁਂਧੁਕਾਰਂ ਵੈ ਚਾਹ੍ਵਯਾਮਾਸ ਭੂਪਤਿਃ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਨੇ ਧੁੰਧੁਕਾਰਾ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਧੁਂਧੁਕਾਰੋ ਗਤ੍ਵਾ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਚ ਦੇਹਲੀਮ੍
ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਧੁੰਧੁਕਾਰਾ ਤੁਰੰਤ ਥੜੀ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।
ਤਦਾष੍ਟਲਕ੍ਸ਼ਸਹਿਤੋ ਮਹੀਰਾਜੋ ਮਹਾਬਲਃ
ਫਿਰ ਉਹ ਮਹਾਂਬਲੀ ਰਾਜਾ ਅੱਠ ਲੱਖ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਨਿਕਲ ਪਿਆ।