ਰਤ੍ਨਭਾਨੌ ਮृਤੇ ਰਾਜ੍ਞਿ ਮਰੁਧਨ੍ਵਮਹੀਪਤਿਃ
ਜਦ ਰਤਨਭਾਨੁ ਰਾਜਾ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ, ਮਰੁਧਨਵਾ ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ।
ਆਰਾਧ੍ਯ ਪਾਵਕਂ ਦੇਵਂ ਯਜ੍ਞਧ੍ਯਾਨਵ੍ਰਤਾਰ੍ਚਨੈਃ
ਉਸ ਨੇ ਅੱਗ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਯਜਨ, ਧਿਆਨ, ਵਰਤ ਤੇ ਪੂਜਾ ਨਾਲ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ।
ਤਦਾ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨੋ ਭਗਵਾਨ੍ਪਾਵਕੀਯਂ ਹਯਂ ਸ਼ੁਭਮ੍
ਫਿਰ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਅੱਗ ਤੋਂ ਜਣਿਆ ਸੁਚੱਜਾ ਘੋੜਾ ਦਿੱਤਾ।
ਪਾਵਕਾਸ੍ਤੇ ਹਿ ਚਤ੍ਵਾਰਃ ਸਮੁਦ੍ਭੂਤਾ ਮਹੀਤਲੇ
ਉਹ ਚਾਰ ਜਣੇ, ਜੋ ਅੱਗ ਤੋਂ ਜਣੇ ਹੋਏ, ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਆਏ।
ਅष੍ਟਾਦਸ਼ਵਯੋਭੂਤਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਤੇ ਮੁਨਿਪੁਂਗਵ
ਉਹ ਸਾਰੇ, ਮਾਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਅਠਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦੇ ਸੀ।
ਅष੍ਟਾਦਸ਼ਾਬ੍ਦਵਯਸਾ ਸਾ ਕਨ੍ਯਾ ਵਰਵਰ੍ਣਿਨੀ
ਉਹ ਕੁੜੀ, ਜੋ ਸੁੰਦਰਤਾ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦੀ ਸੀ, ਵੀ ਅਠਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ।
ਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਵਂਸ਼ੀ ਸ ਨृਪਃ ਕृਤਵਾਨ੍ਵੈ ਸ੍ਵਯਂਵਰਮ੍
ਸ਼ਾਰਦੂਲ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਾਸ ਸਵਯੰਵਰ ਕਰਵਾਇਆ।
ਮਾਰ੍ਗਸ਼ੀਰ੍षੇ ਸਿਤੇ ਪਕ੍ਸ਼ੇ ਚਾष੍ਟਮ੍ਯਾਂ ਚਂਦ੍ਰਵਾਸਰੇ
ਮਾਰਗਸ਼ੀਰਸ਼ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਚੰਨਣ ਪੱਖੀ ਅਸ਼ਟਮੀ, ਸੋਮਵਾਰ ਦੇ ਦਿਨ,
ਵਿਦ੍ਯੁਦ੍ਵਰ੍ਣਂ ਮੁਖਂ ਤਸ੍ਯਾਸ਼੍ਚਂਚਲਾਯਾਸ੍ਤਥਾਗਤਮ੍ 3.3.16.
ਉਸ ਦੇ ਚੰਚਲ ਮੂੰਹ 'ਚ ਬਿਜਲੀ ਵਰਗਾ ਚਮਕ ਸੀ।
ਸਾਪਿ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚ ਤਂ ਵੀਰਂ ਮੁਮੋਹ ਗਜਮੁਕ੍ਤਿਕਾ
ਉਹ ਵੀਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਹਾਥੀ ਦੀ ਮੋਤੀ ਵਾਂਗ, ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਈ।
ਤਾਰਕਾਦ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਭੂਪਾਲਾਃ ਸਰ੍ਵਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਾਸ੍ਤ੍ਰਸਂਯੁਤਾਃ
ਤਾਰਕਾ ਆਦਿ ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ,
ਤਥਾਵਿਧਾਨ੍ਨृਪਾਨ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਭੂਪਾਨ੍ਪਂਚਸ਼ਤਾਨ੍ਬਲੀ
ਉਹ ਪੰਜ ਸੌ ਤਾਕਤਵਰ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ,
ਸਰ੍ਵਤੋ ਵਧ੍ਯਮਾਨਂ ਤਂ ਬਲਖਾਨਿਂ ਸ ਤਾਰਕਃ
ਤਾਰਕਾ ਨੇ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਘਿਰੇ ਫੌਜਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਮਹੀਰਾਜਸੁਤੋ ਜ੍ਯੇष੍ਠੋ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਖਡ੍ਗਂ ਤਥਾ ਗਤਮ੍
ਰਾਜੇ ਦਾ ਵੱਡਾ ਪੁੱਤਰ, ਤਲਵਾਰ ਨਿਕਲਦੀ ਵੇਖ ਕੇ,
ਪਰਾਜਿਤੇ ਨृਪਬਲੇ ਬਲਖਾਨਿਰ੍ਮਹਾਬਲਃ
ਰਾਜੇ ਦੀ ਫੌਜ ਹਾਰ ਗਈ, ਪਰ ਮਹਾਬਲੀ ਬਲਖਾਨੀ ਟਿਕਿਆ ਰਿਹਾ।
ਤਾਂ ਗਚ੍ਛਂਤੀਂ ਸੁਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਗਜਸੇਨੋ ਮਹੀਪਤਿਃ
ਆਪਣੀ ਧੀ ਨੂੰ ਜਾਂਦੀ ਵੇਖ ਕੇ, ਗਜਸੇਨ ਰਾਜਾ,
ਜਂਬੁਕਘ੍ਨਂ ਮਹਾਵੀਰਂ ਮਾਯਯਾ ਤਮਮੋਹਯਤ੍
ਜੰਬੁਕਾ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲੇ ਮਹਾਵੀਰ ਨੂੰ, ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਭਟਕਾ ਦਿੱਤਾ।
ਨਿਗਡੈਸ੍ਤਂ ਬਬਂਧਾਸ਼ੁ ਦृਢੈਰ੍ਲੋਹਮਯੈ ਰੁषਾ
ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਲੋਹੇ ਦੇ ਬੇੜਿਆਂ ਨਾਲ ਤੁਰੰਤ ਬੰਨ੍ਹ ਲਿਆ।
ਚਾਂਡਾਲਾਂਸ਼੍ਚ ਸਮਾਹੂਯ ਕਠਿਨਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰਵਾਸਿਨਃ 3.3.16.
ਉਸ ਨੇ ਉਥੇ ਵੱਸਦੇ ਕਠੋਰ ਚੰਡਾਲਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਲਿਆ।
ਤੇ ਰੌਦ੍ਰਾਸ੍ਤਂ ਸਮਾਬਧ੍ਯ ਤਾਡਯਾਮਾਸੁਰੂਜ੍ਜਿਤਾਃ
ਉਹ ਰੌਦਰ ਲੋਕ, ਉਸ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਬੇਰਹਮੀ ਨਾਲ ਮਾਰਨ ਲੱਗ ਪਏ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਤਸ੍ਤੁ ਚਂਡਾਲਾਨ੍ਬਲਖਾਨਿਰਤਾਡਯਤ੍
ਫਿਰ ਬਲਖਾਨੀ ਨੇ ਚੰਡਾਲਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ।
ਮृਤੇ ਪਂਚਸ਼ਤੇ ਰੌਦ੍ਰੇ ਤਚ੍ਛੇषਾ ਦੁਦ੍ਰੁਵੁਰ੍ਭਯਾਤ੍
ਜਦ ਪੰਜ ਸੌ ਰੌਦਰ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਬਾਕੀ ਡਰ ਕੇ ਭੱਜ ਗਏ।
ਸ ਨृਪਃ ਕਾਰਣਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਹਸ੍ਤਬਦ੍ਧੋ ਮਹਾਬਲੀ
ਉਹ ਰਾਜਾ, ਕਾਰਨ ਸਮਝ ਕੇ, ਹੱਥ ਪੈਰ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ, ਫਿਰ ਵੀ ਮਹਾਬਲੀ ਸੀ।
ਭਵਾਨ੍ਮਹਾਬਲੋ ਵੀਰ ਚਾਂਡਾਲੈਰ੍ਬਂਧਨਂ ਗਤਃ
ਤੂੰ, ਵੱਡੇ ਬਲ ਵਾਲੇ ਵੀਰ, ਚੰਡਾਲਾਂ ਵੱਲੋਂ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਮਤ੍ਸੁਤਾ ਭਵਨੇ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਦਿष੍ਟ੍ਯਾ ਤ੍ਵਂ ਜੀਵਿਤਂ ਗਤਃ ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਿਯਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਤਂ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯ ਤਥਾਕਰੋਤ੍
ਮੇਰੀ ਧੀ ਤੇਰੇ ਘਰ ਆ ਗਈ ਹੈ; ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ, ਤੂੰ ਮੁੜ ਜਿੰਦ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ। ਇਹ ਪਿਆਰੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ ਤੇ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੀਤਾ।
ਮਂਡਪੇ ਵੇਦਕਰ੍ਮਾਣਿ ਵਿਵਾਹਾਰ੍ਥਂ ਚਕਾਰ ਸਃ
ਉਸ ਨੇ ਮੰਡਪ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਲਈ ਵੇਦਕ ਰਸਮਾਂ ਕੀਤੀਆਂ।
ਤਦਾਜ੍ਞਯਾ ਲਿਖਿਤ੍ਵਾਸੌ ਗਜਸੇਨੋऽਗ੍ਨਿਸੇਵਕਃ
ਉਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਗਜਸੇਨਾ ਜੋ ਅੱਗ ਦਾ ਸੇਵਕ ਸੀ, ਨੇ ਇਹ ਲਿਖ ਦਿੱਤਾ।
ਬਲਖਾਨੇਰ੍ਵਿਵਾਹੋऽਤ੍ਰ ਭਵਾਨ੍ਸੈਨ੍ਯਸਮਨ੍ਵਿਤਃ
ਇੱਥੇ ਬਲਖਾਨ ਦਾ ਵਿਆਹ ਤੇਰੇ ਫੌਜ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਇਆ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤੇ ਨਿਸ਼ਿ ਜਾਤਾਯਾਂ ਬਲਖਾਨਿਰ੍ਮਹਾਬਲਃ 3.3.16.
ਇਹ ਕਹਿਣ 'ਤੇ, ਰਾਤ ਨੂੰ ਬਲਖਾਨ ਜੋ ਬੜਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ, ਜਨਮ ਲਿਆ।
ਗਰਲਂ ਤੇਨ ਸਂਭੁਕ੍ਤਂ ਨ ਮਮਾਰ ਵਰਾਚ੍ਛੁਭਾਤ੍ ਪੁਨਰ੍ਬਬਂਧ ਨਿਗਡੈਸ੍ਤਾਡਯਾਮਾਸ ਵੇਤਸੈਃ
ਉਸ ਨੇ ਜ਼ਹਿਰ ਪੀ ਲਿਆ, ਪਰ ਚੰਗੇ ਵਰਤ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮਰਿਆ ਨਹੀਂ; ਫਿਰ ਉਸ ਨੂੰ ਜੰਜੀਰਾਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਤੇ ਵਟਿਆਂ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ।