ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਮਹੀਰਾਜੋ ਬਲਖਾਨਿਂ ਮਹਾਬਲਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਬਲਖਾਨੀ ਦੀ ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ।
ਅਰ੍ਦ੍ਧਕੋਟਿਮਿਤਂ ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਮਤ੍ਤਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਸੁਖੀ ਭਵ
ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਅੱਧੀ ਕਰੋੜ ਦੀ ਦੌਲਤ ਲੈ ਲੋ ਤੇ ਖੁਸ਼ ਰਹੋ।
ਵਰ੍षੇ ਵਰ੍षੇ ਚ ਤਦ੍ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਗृਹਾਣ ਬਲਵਨ੍ਪ੍ਰਭੋ
ਹਰ ਸਾਲ, ਹੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਪ੍ਰਭੂ, ਉਹ ਦੌਲਤ ਲੈ ਲੋ।
ਵਯਸ੍ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ਾਬ੍ਦੇ ਚ ਕृष੍ਣਾਂਸ਼ੇ ਬਲਵਤ੍ਤਰੇ
ਤੇਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਪੱਖ ਦੇ ਵਧੀਆ ਸਮੇਂ 'ਚ,
ਭਾਦ੍ਰੇ ਸ਼ੁਕ੍ਲੇ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼੍ਯਾਂ ਚਾਹ੍ਲਾਦਃ ਸਾਨੁਜੋ ਯਯੌ
ਭਾਦੋਂ ਦੇ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਤੇਰਵੀਂ ਨੂੰ, ਅਹਲਾਦਾ ਆਪਣਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਲੈ ਕੇ ਚਲਿਆ।
ਕृष੍ਣਾਂਸ਼ੋ ਬਿਨ੍ਦੁਲਾਰੂਢੋ ਵਤ੍ਸਜੋ ਹਰਿਣੀਸ੍ਥਿਤਃ
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਪੱਖ ਵਿੱਚ, ਵਤਸਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਬਿੰਦੂਲਾ ਹਰੀਨੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੋ ਕੇ ਚੜ੍ਹਿਆ।
ਚਤ੍ਵਾਰੋ ਦ੍ਵਿਦਿਨਾਨ੍ਤੇ ਚ ਗਯਾਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਸਮਾਯਯੁਃ 3.3.13.
ਚਾਰ ਜਣੇ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਗਿਆ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ।
ਸ਼ਤਂ ਸ਼ਤਂ ਗਜਾਂਸ਼੍ਚੈਵ ਭੂषਿਤਾਂਸ਼੍ਚ ਰਥਾਸ੍ਤਥਾ
ਸੈਂਕੜੇ-ਸੈਂਕੜੇ ਹਾਥੀ ਤੇ ਸੋਹਣੇ ਰਥ ਵੀ ਸਜਾਏ ਹੋਏ ਸਨ।
ਧੇਨੂਰ੍ਹਿਰਣ੍ਯਰਤ੍ਨਾਨਿ ਵਾਸਾਂਸਿ ਵਿਵਿਧਾਨਿ ਚ
ਗਾਂਵਾਂ, ਸੋਨਾ, ਰਤਨ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮ ਦੇ ਕਪੜੇ ਵੀ ਸਨ।
ਲਕ੍ਸ਼ਾਵਰ੍ਤਿਸ੍ਤੁ ਯਾ ਵੇਸ਼੍ਯਾ ਯਯੌ ਬਦਰਿਕਾਸ਼੍ਰਮਮ੍
ਲਕਸ਼ਾਵਤੀ, ਜੋ ਵੈਸ਼ਿਆ ਸੀ, ਬਦਰੀਕਾ ਆਸ਼ਰਮ ਨੂੰ ਚਲੀ ਗਈ।
ਰਾਕਾਂ ਚਂਦ੍ਰੇ ਤੁ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਰਾਹੁਗ੍ਰਸ੍ਤੇ ਤਮੋਮਯੇ
ਜਦ ਰਾਕ ਪੂਰਨਮਾਸੀ ਆਈ, ਰਾਹੂ ਦੇ ਗ੍ਰਹਣ ਤੇ ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ,
ਹਿਮਾਲਯਗਿਰੌ ਰਮ੍ਯੇ ਨਾਨਾਧਾਤੁਵਿਚਿਤ੍ਰਿਤੇ
ਹਿਮਾਲਾ ਦੇ ਸੁਹਣੇ ਪਹਾੜ 'ਤੇ, ਜਿੱਥੇ ਕਈ ਧਾਤਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਵਟ ਸੀ,
ਰਤ੍ਨਭਾਨੋ ਹਤੇ ਸ਼ੂਰੇ ਨੇਤ੍ਰਸਿਂਹੋ ਭਯਾਤੁਰਃ
ਰਤਨਭਾਨੂ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਸ਼ੂਰ ਨੈਤ੍ਰਸਿੰਘ ਡਰ ਨਾਲ ਘਿਰ ਗਿਆ।
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਬ੍ਦਾਨ੍ਤਰੇ ਦੇਵੋ ਦਦੌ ਢਕ੍ਕਾਮृਤਂ ਮੁਦਾ
ਬਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ, ਦੇਵ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਢੱਕਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦਿੱਤਾ।
ਦਦੌ ਢਕ੍ਕਾਮृਤਂ ਰਾਜ੍ਞੇ ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਾਹ ਸ਼ੁਭਂ ਵਚਃ
ਉਸ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਢੱਕਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਫਿਰ ਚੰਗੇ ਸ਼ਬਦ ਆਖੇ।
ਕ੍ਸ਼ਯਂ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਗਮਿष੍ਯਂਤਿ ਸ਼ਤ੍ਰਵਸ੍ਤੇ ਮਹਾਭਟਾਃ
ਤੇਰੇ ਵੈਰੀ, ਵੱਡੇ ਯੋਧੇ, ਜਲਦੀ ਹੀ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਣਗੇ।
ਨਗਰਂ ਕਾਰਯਾਮਾਸ ਤਤ੍ਰ ਸਰ੍ਵਜਨੈਰ੍ਯੁਤਮ੍ 3.3.13.
ਉਸ ਨੇ ਉਥੇ ਇੱਕ ਨਗਰ ਬਣਵਾਇਆ, ਜੋ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਨੇਤ੍ਰਸਿਂਹਗਢਂ ਨਾਮ੍ਨਾ ਵਿਖ੍ਯਾਤਂ ਭਾਰਤੇ ਭੁਵਿ
ਨੈਤ੍ਰਸਿੰਘਗੜ੍ਹ ਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਿਆ।
ਪਾਲਿਤਂ ਨੇਤ੍ਰਸਿਂਹੇਨ ਤਤ੍ਪੁਰਃ ਪੁਤ੍ਰਵਨ੍ਮੁਨੇ
ਉਹ ਨਗਰ ਨੈਤ੍ਰਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਵਾਂਗ ਸੰਭਾਲਿਆ, ਹੇ ਮੁਨੀ।
ਸੋऽਪਿ ਰਾਜਾ ਸਮਾਯਾਤੋ ਨੇਤ੍ਰਸਿਂਹੋ ਮਹਾਬਲਃ ਕਾਮਾਕ੍ਸ਼੍ਯਾ ਵਰਦਾਨੇਨ ਸਰ੍ਵਮਾਯਾਵਿਸ਼ਾਰਦਾ
ਉਹ ਰਾਜਾ ਵੀ ਆ ਗਿਆ—ਨੈਤ੍ਰਸਿੰਘ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ, ਤੇ ਕਾਮਾਕਸ਼ੀ ਦੇ ਵਰਦਾਨ ਨਾਲ ਸਾਰੀ ਮਾਇਆ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਾਂ ਸੁਂਦਰੀਂ ਕਨ੍ਯਾਂ ਬਾਲੇਨ੍ਦੁਸਦृਸ਼ਾਨਨਾਮ੍
ਉਸ ਸੁੰਦਰ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਜਿਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਨਵੇਂ ਚੰਦ ਵਾਂਗ ਸੀ,
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਾਂ ਚ ਤਥਾਹ੍ਰਾਦਃ ਸਰ੍ਵਰਤ੍ਨਵਿਭੂषਿਤਾਮ੍ ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਿਤਸ਼੍ਚਾਪਤਦ੍ਭੂਮੌ ਸਾ ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮੁਮੋਹ ਵੈ
ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ, ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ; ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਵੀ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਈ।
ਦੋਲਾਮਾਰੁਹ੍ਯ ਤਤ੍ਸਖ੍ਯੌ ਨृਪਾਨ੍ਤਿਕਮੁਪਾਯਯੁਃ
ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਖੀਆਂ ਝੂਲੇ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਜੇ ਦੇ ਕੋਲ ਲੈ ਆਈਆਂ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਥਾਵਿਧਂ ਬਂਧੁਂ ਕृष੍ਣਾਂਸ਼ਃ ਪ੍ਰਾਹ ਦੁਃਖਿਤਃ
ਉਸ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਨੂੰ ਐਸੇ ਹਾਲ ਵਿਚ ਵੇਖ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਂਸ਼ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਬੋਲਿਆ।
ਰਜੋ ਰਾਗਾਤ੍ਮਕਂ ਵਿਦ੍ਧਿ ਪ੍ਰਮਾਦਂ ਮੋਹਜਂ ਤਥਾ
ਰਜੋ ਗੁਣ ਨੂੰ ਰਾਗ ਵਾਲਾ ਜਾਣ, ਤੇ ਮੋਹ ਮੂਰਖਤਾ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚੋ ਭ੍ਰਾਤੁਸ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮੋਹਂ ਯਯੌ ਗृਹਮ੍
ਭਰਾ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਮੋਹ ਛੱਡ ਕੇ ਘਰ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਦੁਰ੍ਗਾਮਾਰਾਧਯਾਮਾਸ ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਮਧ੍ਯਚਰਿਤ੍ਰਕਮ੍ 3.3.13.
ਉਸ ਨੇ ਦੁਰਗਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ, ਮਧਿਆਚਰਿਤ੍ਰਕ ਜਪ ਕੇ।
ਮੋਹਯਾਮਾਸ ਤਾਂ ਕਨ੍ਯਾਂ ਵਿਵਾਹਾਰ੍ਥਮਨਿਨ੍ਦਿਤਾ
ਉਹ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਨੇ ਵਿਆਹ ਲਈ ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਮੋਹ ਲਿਆ।
ਪ੍ਰਾਤਰ੍ਬੁਦ੍ਧ੍ਵਾ ਤੁ ਸਂਚਿਂਤ੍ਯ ਮਹਾਮੋਹਮੁਪਾਯਯੌ
ਪਰ ਸਵੇਰੇ ਜਾਗ ਕੇ ਤੇ ਸੋਚ ਕੇ, ਉਹ ਵੱਡੇ ਮੋਹ ਵਿਚ ਪੈ ਗਿਆ।
ਪੌषਮਾਸੇ ਤੁ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਸ਼ੁਕਕਂਠੇ ਸੁਪਤ੍ਰਿਕਾਮ੍
ਜਦ ਪੋਸ਼ ਮਹੀਨਾ ਆ ਗਿਆ, ਚੰਗੇ ਸ਼ਗਨ ਤੇ ਮਿੱਠੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲਾ ਤੋਤਾ ਸੀ।