ਕੁਂਭੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਂ ਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਸ਼੍ਵੇਤਾਬ੍ਜਂ ਨਵਨਾਭਕੇ
ਕੁੰਭ ਵਿਚ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਨੂੰ ਰੱਖੋ, ਨੌ ਡੰਡੀਆਂ ਵਾਲਾ ਚਿੱਟਾ ਕਮਲ ਵੀ ਰੱਖੋ।
ਚਕ੍ਰਸ੍ਵਰੂਪਤੋ ਜ੍ਞੇਯਂ ਪ੍ਰਦਦ੍ਯਾਚ੍ਚ ਸਮੀਰਣਮ੍
ਉਸਨੂੰ ਚੱਕਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਜਾਣੋ, ਫਿਰ ਧੂਪ ਅਰਪਣ ਕਰੋ।
ਪਾਯਸਾਨ੍ਨੈਰੁਤ੍ਪਲੈਰ੍ਵਾ ਪਙ੍ਕਜੈਰ੍ਵਾਪਿ ਹੋਮਯੇਤ੍
ਖੀਰ, ਨੀਲੇ ਕਮਲ ਜਾਂ ਕਮਲ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਹਵਨ ਕਰੋ।
ਸ਼੍ਰੀਸੂਰ੍ਯਸ੍ਯ ਗਣੇਸ਼ਸ੍ਯ ਵਿਰਿਞ੍ਚੇਸ਼੍ਚਾਪਿ ਸਤ੍ਤਮਾਃ
ਸ਼੍ਰੀ ਸੂਰਜ, ਗਣੇਸ਼ ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ।
ਰਕ੍ਤਾਬ੍ਜੇ ਪੂਜਯੇਤ੍ਸੂਰ੍ਯਂ ਪਰਿਵਾਰਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍ 2.3.19.
ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਲਾਲ ਕਮਲ ਨਾਲ ਪੂਜਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਏਕਾਹਮਥਵਾਕਾਸ਼ੇ ਗੁਪ੍ਤਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਦਿਨਤ੍ਰਯਮ੍
ਇਹ ਪੂਜਾ ਜਾਂ ਤਾਂ ਇਕ ਦਿਨ ਲਈ, ਜਾਂ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਿਚ ਲੁਕਾ ਕੇ ਰੱਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਰ ਸਕੀਦੀ ਹੈ।
ਪੁਨਸ਼੍ਚ ਭੋਜਯੇਦ੍ਵਿਪ੍ਰਾਨ੍ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਕਾਞ੍ਚਨਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍
ਫਿਰ ਦੁਬਾਰਾ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਖਵਾਉਣਾ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੋਨਾ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਥਾਪਯੇਦ੍ਵਾ ਵਿਧਾਨੇਨ ਸਿਨ੍ਦੂਰਾਦ੍ਯੈਃ ਸਮਰ੍ਚਯੇਤ੍
ਜਾਂ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਮੂਰਤੀ ਸਥਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਸਿੰਦੂਰ ਆਦਿ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰ ਸਕੀਦੀ ਹੈ।
ਪਸ਼ੁਜ੍ਞਾਨਂ ਚ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ षਣ੍ਮਾਸੈਃ ਪਞ੍ਚਮੋਦਕੈਃ
ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ, ਪੰਜ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਪਸ਼ੂ ਯਗਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਤਿਮਾਂ ਭੁਵਨੇਸ਼ੀਂ ਚ ਮਹਾਮਾਯਾਮ੍ਬਿਕਾਮਪਿ
ਭੁਵਨੇਸ਼ੀ, ਮਹਾਮਾਇਆ ਤੇ ਅੰਬਿਕਾ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਵੀ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪੂਰ੍ਵੇਦ੍ਯੂ ਰਾਤ੍ਰਿਸਮਯੇ ਪਿष੍ਟ ਕਾष੍ਟੌ ਨਿਵੇਦਯੇਤ੍
ਪਿਛਲੇ ਦਿਨ ਰਾਤ ਨੂੰ ਪੀਸਿਆ ਹੋਇਆ ਲੱਕੜ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪਰਿਵਾਰਗਣੈਃ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਪੂਜਯੇਤ੍ਪ੍ਰਯਤਃ ਸੁਧੀਃ
ਸਾਥੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ, ਸ਼ਰਧਾ ਤੇ ਸੁੱਚੇ ਮਨ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪਾਯਸਾਨ੍ਨੈਸ਼੍ਚ ਜੁਹੁਯਾਤ੍ਤ੍ਰਿਦਿਨਂ ਲਿਪਿਪੂਜਨਮ੍
ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਤੱਕ, ਖੀਰ ਤੇ ਹੋਰ ਭੋਜਨ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਲਿਖਤ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪਸ਼ੁਦਾਨਂ ਚ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਵਿਭਵੇ ਸਤਿ ਸਤ੍ਤਮਾਃ
ਜੇ ਸਮਰਥ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਪਿਆਰੇ ਹੋ, ਪਸ਼ੂ ਵੀ ਦਾਨ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਗ੍ਰਹੋਪਦ੍ਰਵੋਤ੍ਪਾਤਸ਼ਾਨ੍ਤਿਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਯਸ੍ਯ ਯੇ ਗ੍ਰਹਦੋषਾਃ ਸ੍ਯੁਸ੍ਤੇषਾਂ ਸ਼ਾਂਤਿਂ ਯਥਾਕ੍ਰਮਾਤ੍
ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੀ ਤਕਲੀਫ਼ਾਂ ਤੇ ਉਪਦਰਵਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੈ।
ਦਿਵ੍ਯਂਤਰਿਕ੍ਸ਼ੇ ਭੌਮੇ ਚੇਤ੍ਯੇਵਂ ਤ੍ਰਿਃ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍
ਜਿਸ ਕਿਸੇ ਉੱਤੇ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੀ ਦੋਸ਼ ਹੋਵੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਉਲ੍ਕਾਹਿਤੋ ਦਿਸ਼ੋ ਦਾਹਃ ਪਰਿਵੇषਸ੍ਤਥੈਵ ਚ
ਅਕਾਸ਼, ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਤੇ ਮੰਗਲ ਤੇ, ਇਹ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਉਲਲੇਖ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਭੌਮਂ ਚਾਲ੍ਪਫਲਂ ਜ੍ਞੇਯਂ ਦਿਵ੍ਯਾਨ੍ਤਰਿਕ੍ਸ਼ਮੇਵ ਚ
ਉਲਕਾ ਪੈਣਾ, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਸੜਨਾ, ਤੇ ਚੱਕਰ ਆਉਣਾ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਦੇਵਾਨਾਂ ਹਸਨਂ ਚੈਵ ਕਲ੍ਕਨਂ ਰੁਧਿਰਸ੍ਰਵਃ ਸਰ੍ਪਾਦ੍ਯਾਰੋਹਣਂ ਚੈਵ ਦੈਵਂ ਤਦਪਿ ਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍
ਮੰਗਲ ਘੱਟ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਅਕਾਸ਼ ਤੇ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਵੀ ਐਸੇ ਹੀ ਹਨ।
ਤਤੋ ਮੇਘਾਤ੍ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਾ ਯਦਿ ਵृष੍ਟਿਃ ਸ਼ਿਲਾਤਲੇ
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਹਾਸੀ, ਕੰਬਣਾ, ਲਹੂ ਵਗਣਾ, ਤੇ ਸੱਪ ਆਦਿਕਾ ਚੜ੍ਹਨਾ ਵੀ ਦੈਵੀ ਸੰਕੇਤ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਏਕਰਾਸ਼ਿਸ੍ਥਿਤਾਃ ਪਾਪਾਃ ਸ਼ਨਿਭੌਮਦਿਵਾਕਰਾਃ
ਜੇ ਮੀਂਹ ਬੱਦਲ ਤੋਂ ਪੈ ਕੇ ਪੱਥਰ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗੇ—
ਅਭਿਚਾਰਂ ਗਤੇ ਜੀਵੇ ਸ਼ਨੌ ਚ ਤਤ੍ਰ ਨਾਗਤੇ
ਜਦੋਂ ਸ਼ਨੀ, ਮੰਗਲ ਤੇ ਸੂਰਜ, ਇਹ ਤਿੰਨੋ ਪਾਪੀ ਗ੍ਰਹਿ ਇਕੋ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੋਣ—
ਸੂਰ੍ਯਮਪਸ਼੍ਯਨੋ ਦ੍ਵਂਦ੍ਵਂ ਦਿਗ੍ਦਾਹਸ਼੍ਚ ਤਥੈਵ ਚ
ਜੇ ਜਾਦੂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਜਿੰਦ ਛੱਡ ਜਾਵੇ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਸ਼ਨੀ ਉਥੇ ਨਾ ਆਇਆ ਹੋਵੇ।
ਭੂਕਮ੍ਪ ਏਵ ਮਾਸੇ ਚ ਏਕਮਾਸੇ ਤਥਾ ਦਿਨੇ 2.3.20.
ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ ਹਿਲਦੀ ਹੈ, ਕਈ ਵਾਰੀ ਇੱਕ ਹੀ ਮਹੀਨੇ ਜਾਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਵੀ।
ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਖਰਵਾਤਸ੍ਯ ਗ੍ਰਹਯੁਦ੍ਧਸ੍ਯ ਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍
ਤਿੱਖੀ ਹਵਾ ਵੱਗਣੀ ਅਤੇ ਤਾਰੇ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਲੜਦੇ ਵੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਆਕਾਸ਼ੇऽਪ੍ਯਥ ਭੂਮੌ ਚ ਤਤ੍ਰ ਮਣ੍ਡੂਕਮੇਵ ਚ ਦਰ੍ਸ਼ਨੇ ਰਾष੍ਟ੍ਰਦੁਰ੍ਭਿਕ੍ਸ਼ਮਕਰਂ ਨृਪਤਿਕ੍ਸ਼ਯਃ
ਅਸਮਾਨ ਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ, ਜਿੱਥੇ ਕਿਤੇ ਮੰਡੂਕ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਵੇ, ਉਹ ਵੇਖਣ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਕਾਲ ਪੈਂਦਾ ਤੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਚੈਤ੍ਰੇ ਕੁਮ੍ਭੇ ਨਦੀਵੇਗਦਰ੍ਸ਼ਨੇ ਵਿਪ੍ਲਵੋ ਭਵੇਤ੍
ਚੈਤ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਕੁੰਭ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ, ਜੇ ਦਰਿਆ ਚੜ੍ਹਦਾ ਵੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਵੱਡਾ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਆਕृष੍ਣੇਨੇਤਿ ਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣ ਅਥ ਵਾਰ੍ਕੇਣ ਯਤ੍ਨਤਃ ।। ਪ੍ਰਾਸਾਦਤੋਰਣਂ ਤਤ੍ਰ ਦ੍ਵਾਰਂ੩.੪੩ ਪ੍ਰਾਕਾਰਵੇਸ਼੍ਮ ਚ
‘ਆਕ੍ਰਿਸ਼ਨੇ’ ਜਾਂ ‘ਵਾਰਕੇ’ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਮਹਲ ਦਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ, ਤੋਰਨ ਅਤੇ ਬਾਹਰੀ ਕੰਧ ਉੱਤੇ ਪਾਠ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਧਾਨ੍ਯਸਾਰਂ ਗਵਾਂ ਸਾਰਂ ਕੂਪੇ ਕੁਮ੍ਭਪ੍ਰਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍
ਅਨਾਜ ਦੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ, ਗਾਵਾਂ ਦੀ ਵਾਧੂਤਾ, ਅਤੇ ਕੂਏ ਵਿੱਚ ਘੜਾ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣਾ।
ਸਹਸ੍ਰਂ ਜੁਹੁਯਾਦ੍ਵਾਥ ਤਤਃ ਸ਼ਾਂਤਿਰ੍ਭਵੇਦ੍ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਜੇ ਹਜ਼ਾਰ ਹਵਨ ਕੀਤੇ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਨਿਸ਼ਚਤ ਤੌਰ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।