ਤਤੋ ਜਲਮਾਤृਭ੍ਯੋ ਨਮ ਇਤਿ ਜਲਮਾਤॄਃ ਪ੍ਰਪੂਜਯੇਤ੍
ਫਿਰ 'ਜਲ ਦੀ ਮਾਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ' ਕਹਿ ਕੇ, ਜਲ ਮਾਤਾਵਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਤੇषਾਮਾਪ੍ਯਾਯਨਾਯੈਤਜ੍ਜਲਮੁਤ੍ਸृਜ੍ਯਤੇ ਮਯਾ
ਇਹ ਪਾਣੀ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਲਈ ਅਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਸ਼ਿਵਾਯ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਸਦਾ ਪਾਹਿ ਜਲਾਸ਼ਯਮ੍
ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੰਗਲਮਈ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਜਲ-ਸਰੋਵਰ ਦੀ ਸਦਾ ਰੱਖਿਆ ਕਰ।
ਜਲਂ ਵਿਸ਼੍ਵੋਪਕਾਰਾਯ ਕृਤਮੇਤਨ੍ਮਯਾ ਸਦਾ
ਇਹ ਪਾਣੀ ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਨ੍ਮਹਾਭਾਗ ਨਾਗਰਾਜ ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਤੇ
ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਵੱਡੇ ਭਾਗ ਵਾਲੇ, ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਤੇषਾਂ ਦੋषੈਰ੍ਨ ਲਿਪ੍ਯੇऽਹਂ ਸ੍ਵਂਸ੍ਵਂ ਗਮਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਮੈਂ ਲੱਗਦਾ ਨਹੀਂ, ਹਰ ਕੋਈ ਆਪਣਾ ਰਸਤਾ ਪਾ ਲਵੇ।
ਆਪੇਯਾ ਮਾਤਰਃ ਸਂਤੁ ਜਗਤਾਂ ਵृਕ੍ਸ਼ਯੋਨਯਃ 2.2.19.
ਜੋ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਾਤਾਵਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਰੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹਨ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਣ।
ਵਰੁਣਾਸ੍ਯਾਸਨੇ ਕੀਰ੍ਤਿਂ ਸਨਾਤਨ ਨਮੋਸ੍ਤੁ ਤੇ
ਵਰੁਣ ਦੇ ਆਸਨ 'ਤੇ, ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ, ਤੇਰੀ ਮਹਿਮਾ ਹੋਵੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਸੁਵਰ੍ਣਂਰਜਤਂ ਦਦ੍ਯਾਦਨਡ੍ਵਾਹਂ ਪਯਸ੍ਵਿਨੀਮ੍
ਸੋਨਾ, ਚਾਂਦੀ, ਨਾੜੀ ਲਈ ਨਾ ਵਰਤੀ ਗਈ ਗਾਂ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਵਹ੍ਨਿਪੂਜਾਂ ਪੁਰਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣ ਪ੍ਰਾਸ਼ਯੇਤ੍ਤਤਃ
ਅੱਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ ਕੇ, ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਭੋਗ ਲਗਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਬਿਂਬਮੁਦ੍ਰਾਂ ਪਦ੍ਮਮੁਦ੍ਰਾਂ ਨਾਗਮੁਦ੍ਰਾਂ ਪ੍ਰਦਰ੍ਸ਼ਯੇਤ੍
ਬਿੰਬਾ ਮুদ্রਾ, ਪਦਮ ਮুদ্রਾ ਅਤੇ ਨਾਗ ਮুদ্রਾ ਦਿਖਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਯਸ੍ਤੇ ਪ੍ਰਾਣਾਞ੍ਜਪਨ੍ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਪ੍ਰਕੁਰ੍ਯਾਦਥ ਚਨ੍ਦਨਮ੍
ਜੋ ਪ੍ਰਾਣ ਮੰਤ੍ਰ ਜਪਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚੰਦਨ ਲਗਾਏ, ਉਹ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨ੍ਪੁਰਤਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਵੇਦਘੋषਂ ਸਮੁਚ੍ਚਰਨ੍
ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਉਹ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਵੇਦ ਮੰਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹੇ।
ਤਤੋ ਗृਹਾਰ੍ਚਨਂ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਚ ਭੋਜਨਮ੍
ਫਿਰ ਘਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਏ।
ਮਧ੍ਯਮਵਿਧਾਨਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਮਧ੍ਯਮੇ ਮਧ੍ਯਮਫਲਂ ਕਨਿष੍ਠੇ ਤੁ ਕਨਿष੍ਠਕਮ੍
ਮੱਧਮ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਮੱਧਮ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਹੇਠਲੇ 'ਤੇ ਹੇਠਲਾ ਨਤੀਜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਅਧੁਨਾ ਮਧ੍ਯਮਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਵਿਧਿਂ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਾਨੁਸਾਰਤਃ
ਹੁਣ ਮੈਂ ਮੱਧਮ ਵਿਧੀ, ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਸਦ੍ਯੋਧਿਵਾਸਕਲ੍ਪੇਨ ਯੂਪਾਦੀਨਧਿਵਾਸ੍ਯ ਚ
ਤੁਰੰਤ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਯੂਪ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਮਾਨ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਕਰੇ।
ਮੁਹੂਰ੍ਤੇ ਕਲਸ਼ਂ ਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਸਂਗृਹ੍ਯ ਗਣਨਾਯਕਮ੍
ਮੁਹੂਰਤ 'ਤੇ ਕਲਸ਼ ਰੱਖ ਕੇ, ਸਮੂਹ ਦੇ ਨੇਤਾ ਨੂੰ ਫੜੇ।
ਸ਼ਨ੍ਨੋ ਦੇਵ੍ਯਾਸ੍ਤਤਃ ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਗਨ੍ਧਦ੍ਵਾਰੇਤਿ ਗਂਧਕਮ੍
ਫਿਰ 'ਸ਼ੰਨੋ ਦੇਵਿਆ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਸੁਗੰਧਤ ਧੂਪ ਚੜ੍ਹਾਏ।
ਕਾਣ੍ਡਾਦਿਤਿ ਚ ਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣ ਤਤੋ ਧੂਪਂ ਨਿਵੇਦਯੇਤ੍
'ਕਾਂਡਾਦਿਤਿ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਧੂਪ ਚੜ੍ਹਾਏ।
ਵਿਵਾਹਵਿਧਿਨਾ ਸਰ੍ਵਂ ਕਾਰ੍ਯਂ ਚੈਵਾਧਿਵਾਸਨਮ੍
ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਅਤੇ ਸੰਸਕਾਰ ਵਿਆਹ ਦੀ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਸਰ੍ਵਮੇਵ ਪ੍ਰਯੁਂਜੀਤ ਤਡਾਗਾਦਿषੁ ਪਣ੍ਡਿਤਃ
ਪੰਡਿਤ ਇਹ ਸਾਰਾ ਤਰੀਕਾ ਤਲਾਬ ਆਦਿ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਕਰੇ।
ਸਂਗृਹ੍ਯ ਗਂਧਪੁष੍ਪਾਦ੍ਯੈਰ੍ਧੂਪੈਰ੍ਦੀਪੈਃ ਸੁਸ਼ੋਭਨੈਃ
ਸੁਗੰਧਤ ਫੁੱਲ ਆਦਿ, ਧੂਪ ਅਤੇ ਸੋਹਣੀਆਂ ਦੀਆਂ ਦੀਆਂ ਨਾਲ ਲਏ।
ਵृਦ੍ਧਿਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਤਤਃ ਕੁਰ੍ਯਾਨ੍ਮਾਤृਪੂਜਾਪੁਰਃਸਰਮ੍ 2.2.20.
ਫਿਰ ਮਾਤਾਵਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਵ੍ਰਿੱਧਿ-ਸ਼੍ਰਾਦ ਧ ਕਰੇ।
ਸ਼ृਣੁਯਾਤ੍ਪਸ਼੍ਚਿਮੇ ਭਾਗੇ ਮਂਡਪਸ੍ਯ ਸਮੀਪਤਃ
ਉਹ ਪੱਛਮੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ, ਮੰਡਪ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਸੁਣੇ।
ਅਥ ਵਾ ਤਤ੍ਰ ਦੇਸ਼ੀਯਂ ਗੁਰੁਂ ਵਾ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯੋਦ੍ਭਵਮ੍
ਜਾਂ ਉਥੇ, ਦੇਸ਼ੀ ਗੁਰੂ ਜਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਹੋਏ।
ਵੈਤਾਨਕਲ੍ਪੇ ਸਂਪਨ੍ਨਂ ਸ਼ਕ੍ਤਿਕਲ੍ਪਪਰਾਯਣਮ੍
ਵੈਤਾਨ ਵਿਧੀ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਸ਼ਠ ਹੋਵੇ।
ਪਤ੍ਨੀਹੀਨਮਪੁਤ੍ਰਂ ਚ ਸ਼੍ਯਾਵਦਂਤਮਦਂਤਕਮ੍
ਜਿਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨਹੀਂ, ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ, ਕਾਲੀਆਂ ਜਾਂ ਬਿਨਾ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ।
ਅਪ੍ਰਧਾਨੇषੁ ਯਜ੍ਞੇषੁ ਦਾਨਯਜ੍ਞੇषੁ ਸਤ੍ਤਮਾਃ
ਗੈਰ-ਮੁੱਖ ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਦਾਨ-ਯਜਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਸਰਵੋਤਮੋ।
ਕੁਸ਼ਪ੍ਰਤਿਕृਤੌ ਚਾਪਿ ਤਤਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਸ ਗਚ੍ਛਤਿ
ਕੁਸ਼ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਬਣਾਉਣ 'ਚ ਵੀ, ਉਹ ਸੁਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।