ਧ੍ਰੁਵਪ੍ਰਤਿਕृਤੈਰ੍ਮਂਤ੍ਰੈਰष੍ਟਭਿਸ਼੍ਚ ਯਥਾਕ੍ਰਮਮ੍
ਧ੍ਰੁਵ ਦੇ ਨਾਮ ਵਾਲੇ ਅੱਠ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨੂੰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਉਚਾਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਤੋ ਨਾਰਾਯਣਸੂਕ੍ਤੇਨ ਦੇਵਂ ਨਾਰਾਯਣਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍
ਫਿਰ ਨਾਰਾਇਣ ਸੂਕਤ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਨਾਰਾਇਣ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਉਪਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਜਾਵੇ।
ਤਤ ਆਚਮਨੀਯਂ ਚ ਵਸ੍ਤ੍ਰਯੁਗ੍ਮਂ ਨਿਵੇਦਯੇਤ੍
ਫਿਰ ਆਚਮਨ ਲਈ ਪਾਣੀ ਤੇ ਜੋੜਾ ਕੱਪੜੇ ਭੇਟ ਕਰੇ।
ਪृਥਕ੍ਪृਥਕ੍ਤਤੋ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਤਾਵਂਤ੍ਯੇਨਾਪਿ ਭੋ ਦ੍ਵਿਜਾਃ ਸਰ੍ਵਵਰ੍ਣਪ੍ਰਦੇ ਦੇਵ ਵਾਸਸੀ ਤੇ ਵਿਨਿਰ੍ਮਿਤੇ
ਫਿਰ ਵੱਖ ਵੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਜਿੰਨਾ ਹੋ ਸਕੇ, ਉਨਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਦਾਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਦੋਵਾਂ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ! ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਵਰਗਾਂ ਨੂੰ ਕੱਪੜੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈਂ, ਇਹ ਕੱਪੜੇ ਤੇਰੇ ਲਈ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ।
ਸ਼ਰੀਰਂ ਤੇ ਨ ਜਾਨਾਮਿ ਚੇष੍ਟਾਂ ਨੈਵ ਚ ਨੈਵ ਚ
ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਸਰੀਰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਤੇਰੀਆਂ ਲੀਲਾਵਾਂ ਵੀ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ।
ਅष੍ਟੋਤ੍ਤਰਸ਼ਤਾਨ੍ਦੀਪਾਨ੍ਪਰਿਤਃ ਸ੍ਥਾਪਯੇਤ੍ਕ੍ਰਮਾਤ੍
ਇੱਕ ਸੌ ਅੱਠ ਦੀਵੇ ਚਾਰਾਂ ਪਾਸੇ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਰੱਖਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਤ੍ਵਂ ਸੂਰ੍ਯ੍ਯਚਨ੍ਦ੍ਰਜ੍ਯੋਤੀਂषਿ ਵਿषਾਦਸ੍ਤ੍ਵਂ ਤਥੈਵ ਚ 2.2.19.
ਤੂੰ ਸੂਰਜ ਤੇ ਚੰਦ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਜ਼ਹਿਰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵੀ ਹੈਂ।
ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਂ ਤਤਃ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਪਞ੍ਚਧਾ ਸਪ੍ਤਧਾਥ ਵਾ
ਫਿਰ ਪੰਜ ਵਾਰੀ ਜਾਂ ਸੱਤ ਵਾਰੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਵਨਸ੍ਪਤਿਰਸੋ ਦਿਵ੍ਯੋ ਗਂਧਾਢ੍ਯਃ ਸੁਰਭਿਃ ਸ਼ੁਚਿਃ
ਵਿਰਖਾਂ ਦਾ ਰਸ ਇਲਾਹੀ, ਸੁਗੰਧੀ ਵਾਲਾ, ਮਨਭਾਵਨ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਅਲਂਕਾਰੈਸ਼੍ਚ ਗਂਧੈਸ਼੍ਚ ਪੀਤਵਸ੍ਤ੍ਰੈਸ੍ਤਥੈਵ ਚ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਪਞ੍ਚਾਞ੍ਜਲਿਂ ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਵਿष੍ਣੁਸੂਕ੍ਤਂ ਪੁਨਰ੍ਜਪੇਤ੍
ਗਹਿਣਿਆਂ, ਸੁਗੰਧੀਆਂ ਤੇ ਪੀਲੇ ਕੱਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਪੰਜ ਵਾਰੀ ਅੰਜਲੀ ਭੇਟ ਕਰੇ, ਫਿਰ ਵਿਸ਼ਨੂ ਸੂਕਤ ਮੁੜ ਪੜ੍ਹੇ।
ਤਤਃ ਸੁਸ਼ੋਭਨੇ ਸ੍ਥਾਨੇ ਵੇਦੀਂ ਨਿਰ੍ਮਾਯ ਦੇਸ਼ਿਕਃ
ਫਿਰ ਸੋਹਣੇ ਥਾਂ ਤੇ ਅਚਾਰਯ ਨੇ ਵੇਦੀ ਬਣਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਵਿਵਾਹੋਕ੍ਤੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਕੁਰ੍ਯਾਨ੍ਨਿਰ੍ਮਂਛਨਾਦਿਕਮ੍
ਵਿਆਹ ਵਾਲੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਫ਼ ਸੁਥਰਾ ਕਰਨ ਦੀ ਰਸਮ ਤੇ ਹੋਰ ਕਰਮ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਚਾਮਰਂ ਵ੍ਯਜਨਂ ਛਤ੍ਰਂ ਕਾਂਸ੍ਯਂ ਲੋਹਂ ਤਥੈਵ ਚ
ਚਾਮਰ, ਪੱਖਾ, ਛਤਰੀ, ਕਾਂਸ ਤੇ ਲੋਹਾ ਵੀ ਰੱਖਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਚਤੁष੍ਕੋਣਾਂ ਚ ਸੁषਮਾਂ ਦ੍ਵ੍ਯਂਗੁष੍ਠਪਰਿਮਂਡਲਾਮ੍
ਚੌਕੋਣ ਤੇ ਸੁੰਦਰ, ਦੋ ਅੰਗੂਠਿਆਂ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਾਲੀ ਬਣਤਰ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਅਥ ਵਾ ਸ੍ਵਰ੍ਣਪਤ੍ਰੇ ਚ ਕੁਂਕੁਮੇਨ ਤਲੇ ਲਿਖੇਤ੍
ਜਾਂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਥਾਲੀ ਉੱਤੇ ਹਲਦੀ ਨਾਲ ਲਿਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕਾਰਯੇਚ੍ਚਤੁਰਸ੍ਰਂ ਚ ਪੀਠੋਪਰਿ ਨ੍ਯਸੇਦ੍ਬੁਧਃ
ਚਤੁਰਸ੍ਰ ਬਣਾਕੇ, ਉਹ ਪੀਠ ਉੱਤੇ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਗਿਆਨੀ!
ਅਸ਼ਕ੍ਤੇਨ ਤਥੈਵੈਕਕਾष੍ਠੇ ਵਾ ਪਿਪ੍ਪਲਚ੍ਛਦੇ 2.2.19.
ਜੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਸਮਰਥ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਲੱਕੜ ਜਾਂ ਪੀਪਲ ਦੇ ਪੱਤੇ ਨਾਲ ਵੀ ਉਹੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਣਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਤੁ ਵਰੁਣਾਯ ਨਿਵੇਦਯੇਤ੍
ਉਹ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇਹ ਵਰੁਣ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰੇ।
ਅਸ਼ੋਕਃ ਖਦਿਰਃ ਸ਼ਾਲੋ ਹ੍ਯਸ਼੍ਵਤ੍ਥੋ ਬਿਲ੍ਵਕਸ੍ਤਥਾ
ਅਸ਼ੋਕ, ਖਦੀਰ, ਸ਼ਾਲ, ਅਸ਼ਵੱਠ ਅਤੇ ਬਿਲਵ ਦੇ ਰੁੱਖ ਵੀ ਇਸ ਲਈ ਚੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਏषਾਮੇਵ ਕਾष੍ਠਯੂਪਂ ਯਜਮਾਨਪ੍ਰਮਾਣਕਮ੍
ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਲੱਕੜ ਨਾਲ, ਯਜਮਾਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਯੂਪ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯੂਪ ਰਕ੍ਸ਼ੇਤਿ ਮਂਤ੍ਰੇਣ ਖਨਿਤ੍ਵਾ ਚ ਪ੍ਰਦਾਪਯੇਤ੍
‘ਯੂਪ ਦੀ ਰੱਖਿਆ’ ਵਾਲਾ ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਖੋਦ ਕੇ, ਯੂਪ ਅਰਪਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਡਾਗਸ੍ਯ ਤਥੈਸ਼ਾਨ੍ਯਾਂ ਤਥਾ ਪ੍ਰਾਸਾਦਕਸ੍ਯ ਚ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਤਲਾਬ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਮੰਦਰ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਵੀ।
ਨੌਕਾ ਗਤ੍ਵਾ ਤਤਃ ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਯੂਪਮਾਦਾਯ ਵਾਗ੍ਯਤਃ
ਨੌਕਾ ਰਾਹੀਂ ਜਾ ਕੇ, ਫਿਰ ਚੁੱਪ ਰਹਿ ਕੇ ਯੂਪ ਲੈ ਆਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਗਂਤਵ੍ਯਂ ਪ੍ਰਕਲ੍ਪ੍ਯ ਤਤ੍ਰੈਵ ਆਪ੍ਯਾਯਸ੍ਵੇਤਿ ਵੈ ऋਚਾ
ਉਥੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਸਭ ਕੁਝ ਤਿਆਰ ਕਰਕੇ, ‘ਤੂੰ ਭਰ ਜਾ’ ਵਾਲੀ ਰਿਕ ਪੜ੍ਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਅਂਗਦਾਯ ਸ੍ਵਾਹੇਤਿ ਭੌਮਾਯ ਨਮ ਇਤ੍ਯਤਃ
‘ਅੰਗਦਾ ਨੂੰ ਸਵਾਹਾ’ ਅਤੇ ਫਿਰ ‘ਭੂਮਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ’ ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕੂਰ੍ਮਾਯ ਨਮ ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪृਥਿਵ੍ਯੈ ਨਮ ਇਤ੍ਯੁਤ
‘ਕੂਰਮਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ’ ਅਤੇ ‘ਪ੍ਰਥਵੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ’ ਮੰਤਰ ਕਹਿ ਕੇ।
ਪਞ੍ਚਰਤ੍ਨੇਨ ਗਨ੍ਧੇਨ ਸ਼ਂਖੇਨਾਰ੍ਘ੍ਯਂ ਪ੍ਰਦਾਪਯੇਤ੍ 2.2.19.
ਪੰਜ ਕਿਸਮ ਦੇ ਰਤਨਾਂ ਅਤੇ ਸੁਗੰਧ ਨਾਲ, ਸ਼ੰਖ ਵਿਚ ਅਰਘ ਪੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕਲ੍ਪਯੇਦ੍ਰੋਪਯੇਤ੍ਤਤ੍ਰ ਹਸ੍ਤਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਪਠੇਦਿਦਮ੍
ਉਹ ਉਥੇ ਸਜਾਵੇ, ਲਗਾਏ, ਹੱਥ ਰੱਖ ਕੇ ਇਹ ਪਾਠ ਪੜ੍ਹੇ।
ਚਕ੍ਰਂ ਸਦਰ੍ਪਣਂ ਦਦ੍ਯਾਨ੍ਨਾਗਦਂਡਸ਼ਿਰੋ ਗਤਃ
ਉਹ ਚੱਕਰ ਅਤੇ ਆਇਨਾ ਦੇਵੇ, ਜੋ ਨਾਗ ਦੀ ਲਾਠੀ ਦੇ ਸਿਰ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਹੋਵੇ।
ਏਵਂ ਚਕ੍ਰਂ ਪੂਜਯਿਤ੍ਵਾ ਸ਼ੂਲਂ ਨਾਗਾਂਸ਼੍ਚ ਪੂਜਯੇਤ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੱਕਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਸ਼ੂਲ ਅਤੇ ਨਾਗਾਂ ਦੀ ਵੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।