ਪੂਜਯੇਦ੍ਰਕ੍ਤਪੁष੍ਪੈਸ਼੍ਚ ਰਕ੍ਤਮਾਲ੍ਯਾਨੁਲੇਪਨੈਃ
ਲਾਲ ਫੁੱਲਾਂ, ਲਾਲ ਮਾਲਾਵਾਂ ਤੇ ਲਾਲ ਚੋਪ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।
ਨੀਲਾਞ੍ਜਨਚਯਪ੍ਰਖ੍ਯਂ ਨੀਲਸਿਂਹਾਸਨਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਨੀਲੇ ਕਾਜਲ ਵਰਗੀ ਛਾਂ, ਨੀਲੇ ਸਿੰਘਾਸਨ ਉੱਤੇ ਬੈਠੀ ਹੋਈ।
ਕਰਾਲਵਦਨਂ ਭੀਮਂ ਜ੍ਵਾਲਾ ਘੂਰ੍ਣਿਤਲੋਚਨਮ੍ ਮਹਿषਂ ਚਿਂਤਯੇਦ੍ਵਾਮੇ ਚਿਤ੍ਰਗੁਪ੍ਤਂ ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ
ਭਿਆਨਕ ਚਿਹਰਾ, ਡਰਾਉਣੀ, ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਅੱਗ ਦੀ ਲਪਟ, ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਮਹਿਸ਼ ਨੂੰ ਤੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਚਿਤਰਗੁਪਤ ਨੂੰ ਸੋਚੋ।
ਅਚ੍ਛੀਯਸ ਇਤਿ ਮਂਤ੍ਰੇਣ ਸ੍ਥਾਪਯੇਦ੍ਯਮਦਿਗ੍ਦਲੇ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਨ੍ਦ੍ਰਂ ਮਹਾਕਾਯਂ ਕृष੍ਣਵਰ੍ਣਂ ਦ੍ਵਿਬਾਹੁਕਮ੍
'ਅੱਛੀਆਸ' ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਯਮ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰੋ, ਜੋ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਵੱਡੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲਾ, ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਦਾ ਤੇ ਦੋ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ।
ਨਾਨਾਭਰਣਸਂਪਨ੍ਨਂ ਖਙ੍ਗਹਸ੍ਤਂ ਮਹਾਬ ਲਮ੍
ਕਈ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਤਲਵਾਰ, ਤੇ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ।
ਏष ਤ ਇਤਿ ਮਂਤ੍ਰੇਣ ਨੈਰ੍ऋਤ੍ਯਾਂ ਸ੍ਥਾਪਯੇਦ੍ਦਿਸ਼ਿ
'ਏਸ਼ ਤਾ' ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਨੈਰ੍ਰਤਿ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰੋ।
ਧੂਪੈਃ ਕृष੍ਣਪਤਾਕਾਭਿਰ੍ਬਲਿਭਿਰ੍ਮਾषਮਿਸ਼੍ਰਿਤੈਃ
ਧੂਪ, ਕਾਲੀਆਂ ਝੰਡੀਆਂ, ਤੇ ਕਾਲੇ ਮਾਸ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਭੇਟ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।
ਦ੍ਵਿਭੁਜਂ ਪਾਸ਼ਹਸ੍ਤਂ ਚ ਸੁਨ੍ਦਰਾਙ੍ਗਂ ਵਰਪ੍ਰਦਮ੍
ਦੋ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੰਦਾ, ਸੋਹਣੀ ਅਕਰਤੀ ਤੇ ਵਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ।
ਸਿਤਚਨ੍ਦਨਧੂਪੈਸ਼੍ਚ ਪਤਾਕਾਭਿਰ੍ਧ੍ਵਜੈਰਪਿ ।। 2.2.19.
ਚਿੱਟੇ ਚੰਦਨ ਵਾਲੀ ਧੂਪ, ਝੰਡੀਆਂ ਤੇ ਧਵਜਿਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।
ਸਮੀਰਣਂ ਕੁਞ੍ਜਰਵਰ੍ਣਸਨ੍ਨਿਭਂ ਮृਗਾਧਿਰੂਢਂ ਦ੍ਵਿਭੁਜਂ ਦ੍ਵਿਨੇਤ੍ਰਮ੍
ਹਵਾ ਦੇਵਤਾ, ਹਾਥੀ ਵਰਗਾ ਰੰਗ, ਹਿਰਣ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ, ਦੋ ਬਾਂਹਾਂ ਤੇ ਦੋ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ।
ਨੀਲਚਨ੍ਦਨਵਸ੍ਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਨੀਲਮਾਲ੍ਯਾਨੁਲੇਪਨੈਃ
ਨੀਲਾ ਚੰਦਨ, ਨੀਲੇ ਕੱਪੜੇ, ਨੀਲੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਤੇ ਚੋਪ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।
ਧੂਪੈਰ੍ਨੀਲਪਤਾਕਾਭਿਰ੍ਬਲਿਭਿਃ ਪਾਯਸੈਰਪਿ
ਧੂਪ, ਨੀਲੀਆਂ ਝੰਡੀਆਂ ਤੇ ਖੀਰ ਵਾਲੀ ਭੇਟ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।
ਧ੍ਯਾਯੇਦ੍ਦ੍ਵਿਨੇਤ੍ਰਂ ਦ੍ਵਿਭੁਜਂ ਧਨੇਸ਼ਂ ਪੀਤਾਂਬਰਂ ਵੈ ਨਰਵਾਹਨਂ ਚ
ਉਸ ਧਨ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਦੋ ਅੱਖਾਂ ਤੇ ਦੋ ਬਾਂਹਾਂ ਹਨ, ਪੀਲੇ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਵਾਹਨ 'ਤੇ ਸਵਾਰ, ਉਸਦੀ ਧਿਆਨ ਧਰਨਾ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਗਨ੍ਧਚਂਦਨਵਸ੍ਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਪੀਤਮਾਲ੍ਯਾਨੁਲੇਪਨੈਃ
ਉਸਦੀ ਸੁਗੰਧਤ ਚੰਦਨ, ਵਸਤ੍ਰ, ਪੀਲੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਤੇ ਲਗਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸੁਗੰਧੀਆਂ ਨਾਲ ਸੇਵਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਧੂਪੈਃ ਪੀਤਪਤਾਕਾਭਿਰ੍ਬਲਿਭਿਃ ਪਾਯਸੈਰਪਿ
ਧੂਪ, ਪੀਲੀਆਂ ਝੰਡੀਆਂ, ਭੇਟਾਂ ਅਤੇ ਖੀਰ ਆਦਿ ਨਾਲ ਵੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਕਰ੍ਪੂਰਸਂਕਾਸ਼ਂ ਤੁषਾਰਕਿਰਣਪ੍ਰਭਮ੍
ਉਹ ਮੱਖਣ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਹਿਮ ਦੀ ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਂਗ ਰੌਸ਼ਨ ਦਿਸਦਾ ਹੈ।
ਉਤ੍ਤਂਗਵृषਭਾਰੂਢਂ ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰਂ ਭਸ੍ਮਭੂषਿਤਮ੍
ਉੱਚੇ ਬਲਦ 'ਤੇ ਸਵਾਰ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਤੇ ਰਾਖ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਏਵਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਮਹੇਸ਼ਾਨਂ ਸ੍ਥਾਪਯੇਦੀਸ਼ਦਿਗ੍ਦਲੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਂਦੇਵ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪੂਜਯੇਤ੍ਪਰਯਾ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਭਕ੍ਸ਼੍ਯਭੋਜ੍ਯੈਰਨੇਕਸ਼ਃ 2.2.19.
ਉਸਦੀ ਉੱਚੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭੋਜਨ ਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸਿਤਧ੍ਵਜਪਤਾਕਾਭਿਰ੍ਬਲਿਭਿਃ ਪਾਯਸਾਦਿਭਿਃ
ਚਿੱਟੀਆਂ ਝੰਡੀਆਂ, ਭੇਟਾਂ, ਖੀਰ ਆਦਿ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਰਕ੍ਤਗੌਰਾਗਂ ਸ਼ੋਣ ਪਦ੍ਮਸਮਪ੍ਰਭਮ੍
ਬ੍ਰਹਮਾ, ਜਿਸਦਾ ਰੰਗ ਲਾਲੀ ਮਿਲੀ ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਤੇ ਲਾਲ ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ।
ਪਦ੍ਮਾਸਨਸ੍ਥਿਤਂ ਤਦ੍ਵਚ੍ਛ੍ਵੇਤਵਸ੍ਤ੍ਰਂ ਚਤੁਰ੍ਭੁਜਮ੍
ਕਮਲ ਦੇ ਆਸਨ 'ਤੇ ਬੈਠਿਆ, ਚਿੱਟੇ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ।
ਰਾਜਹਂਸਸਮਾਯੁਕ੍ਤਂ ਵਿਮਾਨਵਰਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਰਾਜ ਹੰਸ ਨਾਲ, ਸੋਹਣੇ ਵਿਮਾਨ 'ਚ ਸਥਿਤ।
ਕੁਰ੍ਵਾਣਮਿਵ ਲੋਕਾਂਸ੍ਤ੍ਰੀਨ੍ਸਿਦ੍ਧਗਨ੍ਧਰ੍ਵਸੇਵਿਤਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਸਿੱਧ ਤੇ ਗੰਧਰਵ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹੋਣ।
ਵਾਮਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੇ ਤੁ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀਂ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਤੁ ਸਰਸ੍ਵਤੀਮ੍
ਉਸਦੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਸਾਵਿਤਰੀ ਤੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਸਰਸਵਤੀ ਹੈ।
ਨਾਨਾਭਕ੍ਸ਼੍ਯੋਪਚਾਰੈਸ਼੍ਚ ਪੂਜਯੇਦ੍ਗਂਧਚਨ੍ਦਨੈਃ
ਉਸਦੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭੋਜਨ ਦੀਆਂ ਭੇਟਾਂ, ਸੁਗੰਧ ਤੇ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਅਨਨ੍ਤਸ਼ੁਕ੍ਲਵਰ੍ਣਾਭਂ ਪੀਤਵਸ੍ਤ੍ਰਂ ਚਤੁਰ੍ਭੁਜਮ੍
ਜੋ ਅਨੰਤ ਚਿੱਟੇ ਰੰਗ ਵਰਗਾ ਦਿਸਦਾ ਹੈ, ਪੀਲੇ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ।
ਆਧਾਰਭੂਤਂ ਜਗਤਾਂ ਸ੍ਵਰ੍ਣਯਜ੍ਞੋਪਵੀਤਿਨਮ੍ । ਨਾਨਾਭਰਣਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ ਫਣਾਸ਼ਤਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍
ਜੋ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਜਨੇਊ ਪਾਈ ਹੋਈ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਫਣਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ।
ੴ ਨਮੋਸ੍ਤ੍ਵਿਤਿ ਮਂਤ੍ਰੇਣ ਸ੍ਥਾਪਯੇਦ੍ਵਰੁਣਾਂਤਰੇ 2.2.19.
‘ਓਮ ਨਮੋ’ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਵਰੁਣ ਦੀ ਦਿਸਾ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਬਿਭ੍ਰਤਂ ਚ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਤਦ੍ਵਤ੍ਤਥਾ ਦਂਡਕਮਣ੍ਡਲੂ
ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਵੇਦ, ਲਾਠੀ ਤੇ ਕਮੰਡਲੁ ਫੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।