ਤਦ੍ਵਰ੍षਂ ਇਤਿ ਮਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਯ ਜਟਿਲ ऋषਿਰ੍ਬृਹਤੀ ਛਨ੍ਦੋ ਭਵੋ ਦੇਵਤਾ ਚਰਕੀਪ੍ਰੀਤਯੇ ਵਿਨਿਯੋਗਃ
‘ਤਦਵਰਸ਼ੰ’ ਮੰਤਰ ਲਈ ਜਟਿਲਾ ਰਿਸ਼ੀ ਹਨ, ਛੰਦ ਬ੍ਰਹਤੀ ਹੈ, ਦੇਵਤਾ ਭਵ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਮੰਤਰ ਚਰਕੀ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਯਾਮਾਂ ਵਿਦਾਰਿਕਾਂ ਧ੍ਯਾਯੇਤ੍ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰਾਂ ਚ ਚਤੁਰ੍ਭੁਜਾਮ੍
ਵਿਦਾਰਿਕਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਾਲੀ ਰੰਗ ਦੀ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਸ਼੍ਚ ਤੇ ਇਤਿ ਮਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਯ ਵਰੁਣ ऋषਿਰ੍ਨृਸਿਂਹੋ ਦੇਵਤਾ ਵਿਦਾਰਿਕਾਪ੍ਰੀਤਯੇ ਵਿਨਿਯੋਗਃ
‘ਸ਼੍ਰੀਸ਼ਚ ਤੇ’ ਮੰਤਰ ਲਈ ਵਰੁਣ ਰਿਸ਼ੀ ਹਨ, ਦੇਵਤਾ ਨਰਸਿੰਘ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਮੰਤਰ ਵਿਦਾਰਿਕਾ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਕ੍ਤਾਂ ਚ ਪੂਤਨਾਂ ਧ੍ਯਾਯੇਤ੍ਪਙ੍ਕਜਸ੍ਥਾਂ ਸੁਸ਼ੋਭਨਾਮ੍
ਪੂਤਨਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦੀ, ਸੁੰਦਰ ਹੈ ਅਤੇ ਕਮਲ ਉੱਤੇ ਬੈਠੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਮਯਿ ਗृਹ੍ਣਾਮੀਤਿ ਮਂਤ੍ਰਸ੍ਯ ਵਿਵਸ੍ਵਾਨृषਿਰ੍ਨਾਰਾਯਣੋ ਦੇਵਤਾ ਪੂਤਨਾਪ੍ਰੀਤਯੇ ਵਿਨਿਯੋਗਃ
‘ਮਈ ਗ੍ਰਹਣਾਮਿ’ ਮੰਤਰ ਲਈ ਵਿਵਸਵਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਹਨ, ਦੇਵਤਾ ਨਾਰਾਇਣ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਮੰਤਰ ਪੂਤਨਾ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪੂਰ੍ਵਾਦਿਦਿਕ੍ਸ਼ੁ ਸਰ੍ਵਾਸੁ ਸਾਰ੍ਧਾਦ੍ਯਂਤਪਦੇषੁ ਚ
ਸਾਰੇ ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦਿਸਾਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਸ਼ੁਰੂ ਅਤੇ ਅੰਤ ਦੇ ਸਥਾਨਾਂ ਤੇ।
ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰਂ ਵृषਭਾਰੂਢਂ ਨਾਗਹਾਰੋ ਪਸ਼ੋਭਿਤਮ੍
ਉਹ ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਬਲਦ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਅਤੇ ਸੱਪ ਦੀ ਮਾਲਾ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਆਯੁਃਸ਼ੀਰ੍षਾਣ ਇਤਿ ਮਂਤ੍ਰਸ੍ਯ ਵਾਮਦੇਵ ऋषਿਰ੍ਬृਹਤੀ ਛਨ੍ਦੋ ਧਰਣੀਧਰੋ ਦੇਵਤਾ ਈਸ਼ਾਨਪ੍ਰੀਤਯੇ ਵਿਨਿਯੋਗਃ ।। 2.2.10.
‘ਆਯੁ:ਸ਼ੀਰਸ਼ਾਣ’ ਮੰਤਰ ਲਈ ਵਾਮਦੇਵ ਰਿਸ਼ੀ ਹਨ, ਛੰਦ ਬ੍ਰਹਤੀ ਹੈ, ਦੇਵਤਾ ਧਰਣੀਧਰ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਮੰਤਰ ਈਸ਼ਾਨ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਕ੍ਤਂ ਧ੍ਯਾਯੇਚ੍ਚ ਪਰ੍ਜਨ੍ਯਂ ਦ੍ਵਿਭੁਜਂ ਪੀਤਵਾਸਸਮ੍
ਪਰਜਨਿਆ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦਾ, ਦੋ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਪੀਲੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਕਯਾਨਸ਼੍ਚੇਤਿ ਮਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਯ ਧਰ੍ਮ ऋषਿਰ੍ਬृਹਤੀ ਛਨ੍ਦੋ ਭਵੋ ਦੇਵਤਾ ਪਰ੍ਜਨ੍ਯ ਪ੍ਰੀਤਯੇ ਵਿਨਿਯੋਗਃ
‘ਕਯਾਨਸ਼ਚ’ ਮੰਤਰ ਲਈ ਧਰਮ ਰਿਸ਼ੀ ਹਨ, ਛੰਦ ਬ੍ਰਹਤੀ ਹੈ, ਦੇਵਤਾ ਭਵ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਮੰਤਰ ਪਰਜਨਿਆ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜਯਨ੍ਤਂ ਸ਼੍ਵੇਤਂ ਸ਼੍ਵੇਤਵृषਭਾਰੂਢਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ
ਜਯੰਤ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਸਫੈਦ ਰੰਗ ਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਫੈਦ ਬਲਦ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਹੈ।
ਸ਼ੁਕ੍ਲਂ ਪੀਤਂ ਦ੍ਵਿਭੁਜਮੈਰਾਵਤਸ੍ਥਂ ਵਜ੍ਰਧਰਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਮੂਲਬੀਜੇਨ ਸ੍ਥਾਪਯੇਤ੍
ਜੋ ਸਫੈਦ ਅਤੇ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਦਾ, ਦੋ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਐਰਾਵਤ ਉੱਤੇ ਬੈਠਾ ਅਤੇ ਵਜਰ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਮੂਲ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਭਾਸ੍ਕਰਂ ਰਕ੍ਤਦ੍ਵਿਭੁਜਂ ਰਕ੍ਤਾਸ਼੍ਵਸ੍ਥਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਮਾਯਾਬੀਜੇਨ ਪੂਜਯੇਤ੍
ਭਾਸਕਰ ਨੂੰ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦੇ, ਦੋ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਲਾਲ ਘੋੜੇ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਹੋਇਆ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਮਾਇਆ ਦੇ ਬੀਜ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।
ਸਤ੍ਯਂ ਚ ਦ੍ਵਿਭੁਜਂ ਸ਼੍ਵੇਤਂ ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰਂ ਪੀਤਵਾਸਸਂ ਮਨ੍ਦਕੁਂਦਬੀਜੇਨ ਪੂਜਯੇਤ੍
ਸਤਿਆ ਨੂੰ ਦੋ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਚਿੱਟਾ ਰੰਗ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਪੀਲੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਮੰਦਕੁੰਦ ਦੇ ਬੀਜ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।
ऋਕ੍ਸ਼ਂ ਨੀਲਂ ਚਤੁਰ੍ਭੁਜਂ ਮਹਿषਾਰੂਢਮ੍
ਰਿਕਸ਼ਾ ਨੂੰ ਨੀਲਾ ਰੰਗ, ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਮਹਿਸ਼ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਹੋਇਆ ਧਿਆਨ ਕਰੋ।
ਅਗ੍ਨਿਮਾਰਭ੍ਯ ਪੂਜਯੇਤ੍ ਅਗ੍ਨਿਦੂਤਮਿਤਿ ਮਂਤ੍ਰਸ੍ਯ ਭਰਦ੍ਵਾਜ ऋषਿਸ੍ਤ੍ਰਿष੍ਟੁਚ੍ਛਨ੍ਦਃ ਸ਼ਂਕਰੋ ਦੇਵਤਾ ਅਗ੍ਨਿਪ੍ਰੀਤਯੇ ਵਿਨਿ ਯੋਗਃ
ਅਗਨਿ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ। 'ਅਗਨਿਦੂਤਮ' ਮੰਤਰ ਲਈ ਭਰਦਵਾਜ ਰਿਸ਼ੀ, ਤ੍ਰਿਸ਼ਟੁਭ ਛੰਦ, ਸ਼ੰਕਰ ਦੇਵਤਾ, ਅਤੇ ਅਗਨਿ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤੀ ਲਈ ਵਿਨਿਯੋਗ ਹੈ।
ਵਿਤਥਂ ਰਕ੍ਤਮਜਵਾਹਨਂ ਦ੍ਵਿਭੁਜਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਗਾਯਤ੍ਰ੍ਯਾ ਪੂਜਯੇਤ੍
ਵਿਤਥਾ ਨੂੰ ਲਾਲ ਰੰਗ, ਬੱਕਰੀ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ, ਦੋ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਗਾਯਤਰੀ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।
ਗਾਯਤ੍ਰ੍ਯਾ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰ ऋषਿਰ੍ਗਾਯਤ੍ਰੀਛਨ੍ਦਃ ਸਵਿਤਾ ਦੇਵਤਾ ਵਿਤਥਪ੍ਰੀਤਯੇ ਵਿਨਿਯੋਗਃ ।।2.2.10.
ਗਾਯਤਰੀ ਮੰਤਰ ਲਈ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਰਿਸ਼ੀ, ਗਾਯਤਰੀ ਛੰਦ, ਸਵਿਤਾ ਦੇਵਤਾ, ਅਤੇ ਵਿਤਥਾ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤੀ ਲਈ ਵਿਨਿਯੋਗ ਹੈ।
ਯਮਂ ਕृष੍ਣਮਹਿषਾਰੂਢਂ ਦਣ੍ਡਹਸ੍ਤਂ ਧ੍ਯਾਯੇਤ੍
ਯਮ ਨੂੰ ਕਾਲਾ ਰੰਗ, ਮਹਿਸ਼ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ, ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਦੰਡ ਫੜਿਆ ਹੋਇਆ ਧਿਆਨ ਕਰੋ।
ਗृਹੇ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਰਕ੍ਤਮੂਰ੍ਧ੍ਵਕੇਸ਼ਂ ਮਹਾਭੁਜਂ ਰਕ੍ਤਵਾਸਸਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਵਹ੍ਨਿਬੀਜੇਨ ਪੂਜਯੇਤ੍
ਘਰ ਜਾਂ ਖੇਤ ਵਿੱਚ, ਲਾਲ ਉੱਤੇ ਉੱਠੇ ਵਾਲਾਂ, ਵੱਡੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ, ਲਾਲ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਅੱਗ ਦੇ ਬੀਜ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।
ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਂ ਸ਼੍ਵੇਤਂ ਦ੍ਵਿਭੁਜਂ ਪਦ੍ਮਾਸਨਸ੍ਥਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਯਮਬੀਜੇਨ ਪੂਜਯੇਤ੍
ਗੰਧਰਵ ਨੂੰ ਚਿੱਟਾ ਰੰਗ, ਦੋ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਕਮਲ ਦੇ ਆਸਨ ਉੱਤੇ ਬੈਠਾ ਹੋਇਆ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਯਮ ਦੇ ਬੀਜ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।
ਭृਙ੍ਗਰਾਜਂ ਰਕ੍ਤਸਿਂਹਾਸਨਾਰੂਢਂ ਦਿਵ੍ਯਯਜ੍ਞੋਪਵੀਤਿਨਂ ਧ੍ਯਾਯੇਤ੍
ਭ੍ਰਿੰਗਰਾਜ ਨੂੰ ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਦੇ ਆਸਨ ਉੱਤੇ ਬੈਠਾ, ਦਿਵਿਆ ਜਨੇਊ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ ਧਿਆਨ ਕਰੋ।
ਹੋਤਾ ਯਸ੍ਕੇਤਿ ਮਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਯ ਭਾਰ੍ਗਵ ऋषਿਰ੍ਗਾਯਤ੍ਰੀਛਨ੍ਦੋ ਯਸ਼ੋ ਦੇਵਤਾ ਭृਂਗਰਾਜਪ੍ਰੀਤਯੇ ਵਿਨਿਯੋਗਃ
'ਹੋਤਾ ਯਸ' ਮੰਤਰ ਲਈ ਭਾਰਗਵ ਰਿਸ਼ੀ, ਗਾਯਤਰੀ ਛੰਦ, ਯਸ਼ੋ ਦੇਵਤਾ, ਅਤੇ ਭ੍ਰਿੰਗਰਾਜ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤੀ ਲਈ ਵਿਨਿਯੋਗ ਹੈ।
ਮृਗਂ ਪੀਤਂ ਮृਗਾਰੂਢਂ ਪੀਤਵਾਸਸਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ
ਮ੍ਰਿਗ ਨੂੰ ਪੀਲਾ ਰੰਗ, ਹਿਰਣ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ, ਪੀਲੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ ਧਿਆਨ ਕਰੋ।
ਨੈਰ੍ऋਤਾਰ੍ਦ੍ਧਪਦੇषੁ ਚ ਕੈਦਾਚਨੇਤਿ ਮਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਯ ਪਂਕ੍ਤਿਸ਼੍ਛਨ੍ਦਃ ਸਵਿਤਾ ਦੇਵਤਾ ਨਿਰ੍ऋਤਿਪ੍ਰੀਤਯੇ ਵਿਨਿਯੋਗਃ
ਨੈਰਿਤ ਦੇ ਅੱਧੇ ਪਦਾਂ ਵਿੱਚ, 'ਕੈਦਾਚਨ' ਮੰਤਰ ਲਈ ਪੰਕਤੀ ਛੰਦ, ਸਵਿਤਾ ਦੇਵਤਾ, ਅਤੇ ਨਿਰ੍ਰਿਤ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤੀ ਲਈ ਵਿਨਿਯੋਗ ਹੈ।
ਨੈਰ੍ऋਤਾਰ੍ਦ੍ਧਪਦੇषੁ ਚ ਦੌਵਾਰਿਕਂ ਸ਼੍ਵੇਤਸ਼ਰਭਾਰੂਢਂ ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰਂ ਸਰ੍ਵਾਭਰਣਭੂषਿਤਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ
ਨੈਰਿਤ ਦੇ ਅੱਧੇ ਪਦਾਂ ਵਿੱਚ, ਦੌਵਾਰਿਕ ਨੂੰ ਚਿੱਟਾ ਰੰਗ, ਸ਼ਰਭ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਸਾਰੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਧਿਆਨ ਕਰੋ।
ਸ਼੍ਯਾਮਂ ਸੁਗ੍ਰੀਵਂ ਕृष੍ਣਮੇषਾਰੂਢਂ ਪੀਤਵਾਸਸਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ
ਸ਼ਿਆਮ ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਕਾਲਾ ਰੰਗ, ਕਾਲੇ ਮੇਲ਼ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ, ਪੀਲੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ ਧਿਆਨ ਕਰੋ।
ਸੁਮਿਤ੍ਰਿਯਾ ਨ ਇਤਿ ਮਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਯ ਕਨ੍ਦਰ੍ਪऋषਿਃ ਪਙ੍ਕ੍ਤਿਸ਼੍ਛਨ੍ਦਃ ਸੂਰ੍ਯੋ ਦੇਵਤਾ ਵਰੁਣਪ੍ਰੀਤਯੇ ਵਿਨਿਯੋਗਃ ।। 2.2.10.
'ਸੁਮਿਤ੍ਰਿਆ ਨ' ਮੰਤਰ ਲਈ ਕੰਦਰਪ ਰਿਸ਼ੀ, ਪੰਕਤੀ ਛੰਦ, ਸੂਰਜ ਦੇਵਤਾ, ਅਤੇ ਵਰੁਣ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤੀ ਲਈ ਵਿਨਿਯੋਗ ਹੈ।
ਪੁष੍ਪਦਂਤਂ ਪੀਤਂ ਮੇषਾਰੂਢਂ ਪੀਤਵਾਸਸਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ
ਪੁਸ਼ਪਦੰਤ ਨੂੰ ਪੀਲਾ ਰੰਗ, ਮੇਲ਼ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ, ਪੀਲੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ ਧਿਆਨ ਕਰੋ।
ਅਸੁਰਂ ਕृष੍ਣਂ ਕृष੍ਣਮਾਲ੍ਯੈਰਲਂਕृਤਂ ਕृਤ੍ਵਾ
ਅਸੁਰ ਨੂੰ ਕਾਲਾ ਰੰਗ, ਕਾਲੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾ ਕੇ ਧਿਆਨ ਕਰੋ।