ਚਕ੍ਰਾਕਾਰੋ ਲਕ੍ਸ਼ਹੋਮੇ ਕੋਟਿਹੋਮੇ ਹਲਾਕृਤਿਃ
ਲੱਖ-ਹੋਮ ਲਈ, ਚੱਕਰ ਦੀ ਆਕਾਰ; ਕਰੋੜ-ਹੋਮ ਲਈ, ਹਲ ਦੀ ਆਕਾਰ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਏਵਂ ਸ਼ਸ੍ਯੋਦਿਤਾਂ ਭੂਮਿਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਂ ਪੂਰ੍ਵਪ੍ਲਵਾਨ੍ਵਿਤਾਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜ਼ਮੀਨ ਜੋ ਵਧੀਆ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰ ਚੁੱਕੀ ਹੋਵੇ।
ਸੋਮਂ ਚ ਨਾਗਰਾਜਾਨਂ ਤਤੋ ਬੀਜਂ ਸੁਸ਼ੋਧਯੇਤ੍
ਸੋਮਾ ਤੇ ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਬੀਜ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਦਿਨਦ੍ਵਯਾਂਤਰੇ ਚੈਵ ਮਂਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਪਰਿਮਂਤ੍ਰਯੇਤ੍
ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਤਰ 'ਤੇ, ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਏਵਮਸ੍ਯੇਤਿ ਮਂਤ੍ਰੇਣ ਤ੍ਰਿਧਾ ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਵਿਮਾਰ੍ਜਯੇਤ੍
'ਇਵਮ ਅਸ੍ਯ' ਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਜਪ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਂਝਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਇਤ੍ਯਗृਹੀਤਮਨੁਨਾ ਪਞ੍ਚਧਾ ਪਰਿਮਂਤ੍ਰਿਤਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗ੍ਰਹਣ ਨਾ ਕੀਤੇ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਪੰਜ ਵਾਰੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਭਾਰ੍ਯਾਮृਤੁਮਤੀਂ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਮੇऽਹਨਿ ਸਤ੍ਤਮਾਃ
ਅੰਮ੍ਰਿਤਮਤੀ ਨਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਪੰਜਵੇਂ ਦਿਨ, ਓ ਸਤਕਾਰੀ ਲੋਕੋ,
ਏਵਂ ਵृਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਸਂਸ੍ਕਾਰਮਧ੍ਯੇऽਪਿ ਤ੍ਵਨੁਗਚ੍ਛਤਿ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦਰਖ਼ਤ ਦੀ ਸੰਸਕਾਰ ਰਸਮ ਵਿਚ ਵੀ, ਤੁਸੀਂ ਇਹੀ ਤਰੀਕਾ ਅਪਣਾਉ।
ਤੁਲਸ੍ਯਾ ਬੀਜਮਾਦਾਯ ਵੈष੍ਣਵਰ੍ਕ੍ਸ਼ੇ ਦ੍ਵਿਜੋऽਹਨਿ 2.1.10.
ਤੁਲਸੀ ਦਾ ਬੀਜ ਲੈ ਕੇ, ਦਿਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੇ ਰੁੱਖ 'ਚ ਦੋਵਾਂ ਜਨਮ ਵਾਲਾ ਬੰਦਾ ਲਗਾਏ।
ਏਤਾਂ ਤੁ ਸ੍ਵਰ੍ਗਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਸਿਤਕੁਂਭੇ ਨਿਪਾਤਯੇਤ੍
ਇਹ ਬੀਜ ਚਿੱਟੇ ਗਮਲੇ 'ਚ ਰੱਖਣ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸਵਰਗ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਵਿਧੌ ਕੂਪਵਾਪ੍ਯਾਦੌ ਖਨਨੇ ਸੂਯਤੇ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ ਲਭਂਤੇ ਨ ਫਲਂ ਤੇषਾਮਿਹ ਚਾਭ੍ਯੇਤ੍ਯਧੋਗਤਿਮ੍
ਜੇ ਬੀਜ ਗਲਤ ਥਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕੂਏ, ਝੀਲ ਜਾਂ ਖੋਦਾਈ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਲਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਕਦੇ ਕਦੇ ਉਹ ਉੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇੱਥੇ ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ ਤੇ ਉਹ ਨੀਵਾਂ ਦਰਜਾ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਨਦੀਤੀਰੇ ਸ਼੍ਮਸ਼ਾਨੇ ਚ ਸ੍ਵਗृਹਸ੍ਯ ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ
ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ 'ਚ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੇ ਦੱਖਣ ਪਾਸੇ—
ਪਤ੍ਰਪੁष੍ਪਫਲਾਨਾਂ ਚ ਰਜੋਰੇਣੁਸਮਾਗਮਾਃ
ਜਦੋਂ ਪੱਤੇ, ਫੁੱਲ ਤੇ ਫਲ ਮਿੱਟੀ ਜਾਂ ਧੂੜ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—
ਯਸ੍ਤੁ ਵृਕ੍ਸ਼ਂ ਪ੍ਰਕੁਰੁਤੇ ਛਾਯਾਪੁष੍ਪਫਲੋਪਗਮ੍ ਕੀਰ੍ਤਿਸ਼੍ਚ ਮਾਨੁषੇ ਲੋਕੇ ਪ੍ਰਤ੍ਯਭ੍ਯੇਤਿ ਸ਼ੁਭਂ ਫਲਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਛਾਂ, ਫੁੱਲ ਤੇ ਫਲ ਵਾਲਾ ਰੁੱਖ ਲਗਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਨਾਮ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਚੰਗਾ ਫਲ ਲੈਦਾ ਹੈ।
ਅਤੀਤਾਨਾਗਤਾਸ਼੍ਚਾਤਃ ਪਿਤॄਨ੍ਸ ਸ੍ਵਰ੍ਗਤੋ ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਦੋਵਾਂ ਜਨਮ ਵਾਲੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੁਰਖਿਆਂ ਨੂੰ ਪਿਛਲੇ ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਸਵਰਗ 'ਚ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਪੁਤ੍ਰਸ੍ਯ ਹਿ ਪੁਤ੍ਰਤ੍ਤ੍ਵਂ ਪਾਦਪਾ ਇਹ ਕੁਰ੍ਵਤੇ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਰੁੱਖ ਇੱਥੇ ਪੁੱਤਰ ਵਾਂਗ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ਤੈਃ ਪੁਤ੍ਰਸਹਸ੍ਰਾਣਾਮੇਕ ਏਵ ਵਿਸ਼ਿष੍ਯਤੇ
ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿਚੋਂ, ਇੱਕ ਰੁੱਖ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।
ਮੁਕ੍ਤਿਹੇਤੁਃ ਸਹਸ੍ਰਾਣਾਂ ਲਕ੍ਸ਼ਕੋਟੀਨਿ ਯਾਨਿ ਚ
ਰੁੱਖ ਹਜ਼ਾਰਾਂ, ਲੱਖਾਂ ਤੇ ਕਰੋੜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਲਕ੍ਸ਼ੋ ਭਾਰ੍ਯਾਪ੍ਰਦਸ਼੍ਚੈਵ ਬਿਲ੍ਵ ਆਯੁष੍ਯਦਃ ਸ੍ਮृਤਃ 2.1.10.
ਪਲਕਸ਼ ਰੁੱਖ ਵਿਆਹ ਲਈ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਬਿਲਵਾ ਰੁੱਖ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਿਂਦੁਕਾਤ੍ਕੁਲਵृਦ੍ਧਿਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ਦਾਡਿਮੀ ਕਾਮਿਨੀਪ੍ਰਦਃ
ਤਿੰਡੂਕ ਰੁੱਖ ਤੋਂ ਪਰਿਵਾਰ ਵਧਦਾ ਹੈ; ਦਾਦੀਮ ਰੁੱਖ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਵਰ੍ਗਪ੍ਰਦਾ ਧਾਤਕੀ ਸ੍ਯਾਦ੍ਵਟੋ ਮੋਕ੍ਸ਼ਪ੍ਰਦਾਯਕਃ
ਧਾਤਕੀ ਰੁੱਖ ਸਵਰਗ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਵਟ ਰੁੱਖ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਸ਼ਸ੍ਯਂ ਬਲਬਲੇ ਮਧੁਕੇ ਚਾਰ੍ਜੁਨੇ ਤਥਾ
ਮਧੂਕ ਤੇ ਅਰਜੁਨ ਰੁੱਖ ਸਭ ਫਸਲਾਂ ਤੇ ਤਾਕਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਜੀਵਂਤ੍ਯਾ ਰੋਗਸ਼ਾਂਤਿਃ ਸ੍ਯਾਤ੍ਕੇਸ਼ਰਃ ਸ਼ਤ੍ਰੁਮਰ੍ਦਨਃ
ਜੀਵੰਤੀ ਰੁੱਖ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਰੋਗ ਦੂਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਕੇਸਰ ਰੁੱਖ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ।
ਪਨਸੇ ਮਂਦਬੁਦ੍ਧਿਃ ਸ੍ਯਾਤ੍ਕਲਿ ਵृਕ੍ਸ਼ਃ ਸ਼੍ਰਿਯਂ ਹਰੇਤ੍
ਪਨਸਾ ਰੁੱਖ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਮਨ ਮੰਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਕਲੀ ਰੁੱਖ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਖੋ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਤਥਾ ਚ ਮਰ੍ਕਟੀਨੀਪਰੋਪਣਾਤ੍ਸਂਤਤਿਕ੍ਸ਼ਯਃ ਸ਼੍ਰੀਵृਕ੍ਸ਼ਂ ਕਿਂਸ਼ੁਕਂ ਚੈਵ ਰੋਪਣਾਤ੍ਸ੍ਵਰ੍ਗਮਾਦਿਸ਼ੇਤ੍
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਰਕਟੀਨੀ ਰੁੱਖ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਵੰਸ ਘਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸ਼੍ਰੀ ਰੁੱਖ ਤੇ ਕਿੰਸ਼ੁਕ ਰੁੱਖ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਸਵਰਗ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਮਂਦਾਰੇ ਕੁਲਹਾਨਿਃ ਸ੍ਯਾਚ੍ਛਾਲ੍ਮਲੇ ਸ਼ੁਕਬੁਦ੍ਧਿਮਾਨ੍
ਮੰਦਾਰਾ ਰੁੱਖ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਪਰਿਵਾਰ ਘਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸ਼ਾਲਮਲੀ ਰੁੱਖ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਤੋਤਾ ਵਾਂਗ ਚਤੁਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਤ੍ਪਨ੍ਨੇ ਕੁਲਪਾਤਃ ਸ੍ਯਾ ਤ੍ਪਸ਼ੋਰੇਵ ਕ੍ਸ਼ਯੋ ਭਵੇਤ੍
ਜਦ ਇਹ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਲੜੀ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਤਪਸਵੀ ਦੀ ਕਮਾਈ ਵੀ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਵਿਨਾ ਕ੍ਰਤੌ ਵਿਰੁਦ੍ਧਸ਼੍ਚ ਨ ਸਿਂਹਂ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮਾਃ 2.1.10.
ਰਸਮ ਤੋਂ ਬਿਨਾ, ਜੇ ਇਹ ਵਿਰੋਧੀ ਹੋਵੇ, ਤਾੜੀ ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਵਧੀਆ ਲੋਕੋ, ਸਿੰਘ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਸਹਕਾਰਸਹਸ੍ਰਾਤ੍ਤੁ ਵਰਿष੍ਠਂ ਧਾਤਕੀਦ੍ਵਯਮ੍
ਹਜ਼ਾਰ ਅੰਬ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੋ ਧਾਤਕੀ ਦੇ ਰੁੱਖ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹਨ।
ਪਾਟਲਾਨਾਂ ਸ਼ਤਾਤ੍ਪਸ਼੍ਚਾਦੇਕਰਕ੍ਤਵਟੋ ਭਵੇਤ੍
ਸੌ ਪਾਟਲ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਲਾਲ ਵਟ ਦਾ ਰੁੱਖ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।