ਆਚਾਰਹੀਨਂ ਨ ਪੁਨਂਤਿ ਵੇਦਾ ਯਦ੍ਯਪ੍ਯਧੀਤਾਃ ਸਹ षਡ੍ਭਿਰਙ੍ਗੈਃ
ਜੇਕਰ ਚੰਗਾ ਚਲਣ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਵੇਦ—even ਜੇ ਛੇ ਅੰਗਾਂ ਸਮੇਤ ਪੜ੍ਹੇ ਹੋਣ—ਸੁਧ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।
ਕਪਾਲਸ੍ਥਂ ਯਥਾ ਤੋਯਂ ਸ਼੍ਵਦृਤੌ ਵਾ ਯਥਾ ਪਯਃ
ਜਿਵੇਂ ਖੋਪੜੀ ਵਿਚ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਕੁੱਤੇ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿਚ ਦੁੱਧ।
ਵृਤ੍ਤਂ ਯਤ੍ਨੇਨ ਸਂਰਕ੍ਸ਼ੇਦ੍ਵਿਤ੍ਤਮੇਤਿ ਪ੍ਰਯਾਤਿ ਚ
ਆਪਣੀ ਚਾਲ-ਚਲਨ ਨੂੰ ਯਤਨ ਨਾਲ ਸੰਭਾਲੋ; ਦੌਲਤ ਆਉਂਦੀ ਜਾਂ ਜਾਂਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਏਵਮਾਚਾਰਧਰ੍ਮਸ੍ਯ ਮੂਲਂ ਰਾਜਨ੍ਕੁਲਸ੍ਯ ਚ 4.205.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਜਨ, ਚੰਗਾ ਚਲਣ ਤੇ ਧਰਮ ਹੀ ਕੁਲ ਦਾ ਮੂਲ ਹੈ।
ਕਿਂ ਕੁਲੇਨੋਪਦਿष੍ਟੇਨ੍ ਵਿਪੁਲੇਨ ਦੁਰਾਤ੍ਮਨਾਮ੍
ਮੰਦੇ ਮਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਕੁਲ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ?
ਹੀਨਜਾਤਿਪ੍ਰਸੂਤੋਪਿ ਸ਼ੌਚਾਚਾਰਸਮਨ੍ਵਿਤਃ
ਜੇ ਕੋਈ ਨੀਵੀਂ ਜਾਤਿ ਵਿਚ ਜੰਮਿਆ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਤੇ ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਨ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ।
ਨ ਕੁਲਂ ਕੁਲਮਿਤ੍ਯਾਹੁਰਾਚਾਰਃ ਕੁਲਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਪਰਿਵਾਰ ਨਹੀਂ ਆਖਦੇ, ਚੰਗਾ ਚਲਣ ਹੀ ਅਸਲ ਪਰਿਵਾਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਂ ਧਰ੍ਮਮਯਃ ਕੋऽਤ੍ਰ ਸਦਾਚਾਰਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਃ
ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਧਰਮ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਚੰਗਾ ਚਲਣ ਕਿਹੜਾ ਹੈ?
ਸਾਧੂਨਾਂ ਚ ਯਥਾ ਵृਤ੍ਤਂ ਸ ਸਦਾਚਾਰ ਉਚ੍ਯਤੇ
ਜੋ ਚੰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਜੀਵਨ ਤਰੀਕਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਚੰਗਾ ਚਲਣ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਕੁਰ੍ਯਾਦਿਹਾਚਾਰਂ ਯ ਇਚ੍ਛੇਦ੍ਗਤਿਮਾਤ੍ਮਨਃ
ਇਸ ਲਈ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਆਤਮਾ ਦੀ ਚੰਗੀ ਹਾਲਤ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਚੰਗਾ ਚਲਣ ਕਰੇ।
ਅਦृष੍ਟਮਸ਼੍ਰੁਤਂ ਵੇਦਂ ਪੁਰੁषਂ ਧਰ੍ਮਚਾਰਿਣਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਤੁਰਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂ ਸੁਣਿਆ ਨਾ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਵੇਦ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ।
ਯੇ ਨਾਸ੍ਤਿਕਾ ਨੈष੍ਠਿਕਾਸ਼੍ਚ ਗੁਰੁਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਾਤਿਲਂਘਿਨਃ
ਜੋ ਨਾਸਤਿਕ ਹਨ, ਜੋ ਪੱਕੇ ਨਾਸਤਿਕ ਹਨ ਅਤੇ ਜੋ ਗੁਰੂ ਤੇ ਧਰਮ-ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੇ ਮੁਹੂਰ੍ਤੇ ਬੁਧ੍ਯੇਤ ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਾਵਨੁਚਿਨ੍ਤਯੇਤ੍ 4.205.
ਬ੍ਰਹਮ ਮੁਹੂਰਤ ਵਿੱਚ ਉੱਠ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਧਰਮ ਤੇ ਧਨ ਬਾਰੇ ਸੋਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਉਦਙ੍ਮੁਖੋ ਦਿਵਾਰਾਤ੍ਰਾਵੁਤ੍ਸਰ੍ਗਂ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮੁਖਃ
ਦਿਨ ਜਾਂ ਰਾਤ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਪਖਾਨਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਪੇਖਾਣਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਏਵਮੇਵੋਤ੍ਤਰਾਂ ਸਂਧ੍ਯਾਂ ਸਮੁਪਾਸੀਤ ਵਾਗ੍ਯਤਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮ ਦੀ ਸੰਧਿਆ ਚੁੱਪ ਰਹਿ ਕੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ऋषਯੋ ਦੀਰ੍ਘਤਪਸਾ ਦੀਰ੍ਘਮਾਯੁਰਵਾਪ੍ਨੁਯੁਃ
ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਲੰਬਾ ਤਪ ਕਰਕੇ ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਪਾਈ।
ਸਰ੍ਵਾਂਸ੍ਤਾਨ੍ਧਾਰ੍ਮਿਕੋ ਰਾਜਾ ਸ਼ੂਦ੍ਰਕਰ੍ਮਣਿ ਯੋਜਯੇਤ੍
ਧਰਮੀ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਐਸੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਵਾਲੇ ਕੰਮ ਲਾਵੇ।
ਸ਼ਿਰਸਾ ਪ੍ਰਾਵृਤੇਨੈਵ ਸਮਾਸ੍ਤੀਰ੍ਯ ਤृਣੈਰ੍ਮਹੀਮ੍
ਸਿਰ ਢੱਕ ਕੇ, ਘਾਹ ਵਿਛਾ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਬੈਠਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਨ ਮੂਤ੍ਰਮਧਿਤਿष੍ਠੇਤ ਨ ਕृष੍ਟੇ ਨ ਚ ਗੋਵ੍ਰਜੇ
ਜੋਤੀਆਂ ਵਾਲੀ ਜ਼ਮੀਨ ਜਾਂ ਗਉਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਪੇਸ਼ਾਬ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਕृਤਸ਼ੌਚਾਵਸ਼ਿष੍ਟਾਸ਼੍ਚ ਵਰ੍ਜਯੇਤ੍ਪਞ੍ਚ ਵੈ ਮृਦਃ
ਸ਼ੁੱਧੀ ਕਰ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪੰਜ ਕਿਸਮ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਜੋ ਬਚ ਜਾਵੇ, ਉਹਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕੁਰ੍ਵੀਤ ਸਮ੍ਯਗਾਚਮ੍ਯ ਤਦ੍ਵਦਨ੍ਨਭੁਜਿ ਕ੍ਰਿਯਾਮ੍
ਮੂੰਹ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧੋ ਕੇ, ਖਾਣ ਪੀਣ ਆਦਿ ਕੰਮ ਵੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਆਚਾਮੇਤ੍ਪ੍ਰਯਤਃ ਸਮ੍ਯਕ੍ਪ੍ਰਾਙ੍ਮੁਖੋਦਙ੍ਮੁਖੋऽਪਿ ਵਾ
ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਪੂਰਬ ਜਾਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੂੰਹ ਧੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਸਾਂਨਿਧ੍ਯੇ ਗृਹਸ੍ਥਸ੍ਯ ਸਿਦ੍ਧਿਰਤ੍ਰ ਪਰਤ੍ਰ ਚ 4.205.
ਘਰ-ਵਾਲੇ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਇੱਥੇ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਅਰ੍ਧੇਨਾਹਾਰਚਰਣਨਿਤ੍ਯਨੈਮਿਤ੍ਤਿਕਾਂਤਕਮ੍
ਆਧਾ ਭਾਗ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੇ ਨਿੱਤ ਤੇ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਤਤ੍ਸਂਸਿਦ੍ਧੌ ਹਿ ਸਿਦ੍ਧ੍ਯਨ੍ਤਿ ਧਰ੍ਮਕਾਮਾਦਯੋ ਨृਪ
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਧਰਮ, ਇੱਛਾ ਤੇ ਹੋਰ ਮਨੋਰਥ ਵੀ ਸਫਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਪੂਰ੍ਵਾਹ੍ਨ ਏਵ ਕਾਰ੍ਯਾਣਿ ਦੇਵਤਾਨਾਂ ਚ ਪੂਜਨਮ੍
ਸਵੇਰੇ ਹੀ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਉਚ੍ਛਿष੍ਟੋਤ੍ਸਰ੍ਜਨਂ ਦੂਰਾਤ੍ਸਦਾ ਕਾਰ੍ਯਂ ਹਿਤੈषਿਣਾ
ਜੋ ਆਪਣੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਖਾਣਾ ਤੇ ਕੂੜਾ ਦੂਰ ਸੁੱਟ ਦੇਵੇ।
ਨਿਤ੍ਯੋਚ੍ਛਿष੍ਟਃ ਸਂਕਰਕृਨ੍ਨੇਹਾਯੁਰ੍ਵਿਂਦਤੇ ਮਹਤ੍
ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੈਲਾ ਰਹਿੰਦਾ ਤੇ ਗੰਦ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਉਮਰ ਘਟਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਉਦਕ੍ਯਾਦਰ੍ਸ਼ਨਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਸਂਭਾषਣਂ ਨ ਚ
ਜੋ ਔਰਤ ਪਾਣੀ ਭਰ ਰਹੀ ਹੋਵੇ, ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਛੂਹ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਪਰ ਗੱਲਬਾਤ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਨਾਧਿਤਿष੍ਠੇਚ੍ਛਕृਨ੍ਮੂਤ੍ਰੇ ਕੇਸ਼ਭਸ੍ਮਕਪਾਲਿਕਾਨ੍
ਕਦੇ ਵੀ ਪਖਾਨਾ, ਪਿਸ਼ਾਬ, ਵਾਲ, ਰਾਖ ਜਾਂ ਟੁੱਟੇ ਭਾਂਡਿਆਂ ਉੱਤੇ ਨਹੀਂ ਬੈਠਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।