ਯਸ਼੍ਚਾਤ੍ਮਨਃ ਪ੍ਰਤਿਕृਤਿਂ ਵਰਵਾਹਨਸ੍ਥਾ ਹੈਮੀਂ ਵਿਧਾਯ ਧਨਧਾਨ੍ਯਸਮਾਕੁਲਾਂ ਚ
ਜੋ ਕੋਈ ਆਪਣੀ ਸੋਨੇ ਦੀ ਮੂਰਤੀ, ਵਧੀਆ ਵਾਹਨ ਉੱਤੇ ਬੈਠੀ ਹੋਈ, ਧਨ ਤੇ ਅਨਾਜ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਭਵਿष੍ਯੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਉਤ੍ਤਰਪਰ੍ਵਣਿ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਯੁਧਿष੍ਠਿਰਸਂਵਾਦ ਆਤ੍ਮਪ੍ਰਤਿਕृਤਿਦਾਨਵਿਧਿਵਰ੍ਣਨਂ ਨਾਮ ਪਞ੍ਚਾਸ਼ੀਤ੍ਯੁਤ੍ਤਰਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਭਵਿਸ਼੍ਯ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪਰਵ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ, 185ਵਾਂ ਅਧਿਆਇ 'ਆਤਮ ਪ੍ਰਤਿਕ੍ਰਿਤੀ ਦਾਨ ਦੀ ਰੀਤ ਦਾ ਵਰਣਨ' ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਿਰਣ੍ਯਾਸ਼੍ਵਦਾਨਵਿਧਿਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਯਸ੍ਯ ਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍ਪੁਰੁषਃ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਂ ਫਲਮਸ਼੍ਨੁਤੇ
ਸੋਨੇ ਦੇ ਘੋੜੇ ਦੇ ਦਾਨ ਦੀ ਰੀਤ ਦਾ ਵਰਣਨ— ਜਿਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਸਦਾ ਲਈ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਪੁਣ੍ਯਂ ਦਿਨਮਥਾਸਾਦ੍ਯ ਪਾਤ੍ਰਂ ਵਾਪਿ ਗੁਣਾਧਿਕਮ੍
ਕਿਸੇ ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਨ ਜਾਂ ਉੱਤਮ ਪਾਤ੍ਰ ਮਿਲਣ 'ਤੇ—
ਖਲੀਨਾਲਂਕृਤਮੁਖਂ ਕਾਰਯੇਦ੍ਧੇਮਵਾਜਿਨਮ੍
ਉਹ ਸੋਨੇ ਦਾ ਘੋੜਾ ਬਣਵਾਏ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੂੰਹ ਜਬਾ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ।
ਸ੍ਥਾਪਯੇਦ੍ਵੇਦਿਮਧ੍ਯੇ ਤੁ ਕृष੍ਣਾਜਿਨਤਿਲੋਪਰਿ
ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਦੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਕਾਲੇ ਹਿਰਣ ਦੀ ਖਾਲ ਤੇ ਤਿਲਾਂ ਉੱਤੇ ਰੱਖੇ।
ਸਂਪੂਜ੍ਯ ਕੁਸੁਮੈਃ ਸ਼੍ਵੇਤੈਸ਼੍ਚਣਕਾਨ੍ਵਿਨਿਵੇਦ੍ਯ ਚ
ਉਸ ਦੀ ਸਫੈਦ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਚਣ ਵੀ ਚੜ੍ਹਾਏ।
ਇਮਮੁਚ੍ਚਾਰਯੇਨ੍ਮਂਤ੍ਰਂ ਪੁਰਾਣੋਕ੍ਤਂ ਯਤਵ੍ਰਤਃ
ਵ੍ਰਤ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਪੁਰਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਇਹ ਮੰਤਰ ਉਚਾਰੇ:
ਵਾਜਿਰੂਪੇਣ ਮਾਮਸ੍ਮਾਤ੍ਪਾਹਿ ਸਂਸਾਰਸਾਗਰਾਤ੍
ਘੋੜੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਬਚਾ ਲੈ।
ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਂ ਤਤਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯ ਵਿਸਰ੍ਜਯੇਤ੍
ਫਿਰ ਉਸ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਕੇ, ਨਮਸਕਾਰ ਕਰੇ ਤੇ ਵਿਦਾ ਕਰੇ।
ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਪਾਪਕ੍ਸ਼ਯਾਦ੍ਭਾਨੋਰ੍ਲੋਕਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਮ੍ 4.186.
ਇਹ ਦਾਨ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਪਾਪ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਸੂਰਜ ਦੇ ਸਦਾ ਲਈ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਪੁਰਾਣਸ਼੍ਰਵਣਂ ਤਦ੍ਵਤ੍ਕਾਰਯੇਦ੍ਭੋਜਨਾਦਨੁ
ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਪੁਰਾਣਾ ਸੁਣਨ ਦੀ ਵੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰੇ।
ਇਤ੍ਥਂ ਹਿਰਣ੍ਯਾਸ਼੍ਵਵਿਧਿਂ ਕਰੋਤਿ ਯਃ ਸੁਪੁਣ੍ਯਮਾਸਾਦ੍ਯ ਦਿਨਂ ਨਰੇਂਦ੍ਰ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੇਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਸੋਨੇ ਦਾ ਘੋੜਾ ਦੇਣ ਦੀ ਰੀਤ ਬੜੀ ਪਵਿੱਤਰ ਤਰੀਕ਼ੇ ਨਾਲ, ਚੰਗੇ ਦਿਨ ਤੇ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਜਾ,
ਇਤਿ ਪਠਤਿ ਯ ਇਤ੍ਥਂ ਹੈਮਵਾਜਿਪ੍ਰਦਾਨਂ ਸਕਲਕਲੁषਮੁਕ੍ਤਃ ਸੋऽਸ਼੍ਵਯੁਕ੍ਤੇਨ ਭੂਪਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਨੇ ਦੇ ਘੋੜੇ ਦੇਣ ਦੀ ਕਥਾ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਭਾਵੇਂ ਉਸ ਕੋਲ ਘੋੜਾ ਜੋੜਿਆ ਹੋਇਆ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਯੋ ਵਾ ਸ਼ृਣੋਤਿ ਪੁਰੁषੋऽਪ੍ਯਥ ਵਾ ਸ੍ਮਰੇਦ੍ਵਾ ਹੈਮਾਸ਼੍ਵਦਾਨਮਭਿਨਂਦਤਿ ਦੀਯਮਾਨਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਸੋਨੇ ਦੇ ਘੋੜੇ ਦੇਣ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਦਿਲੋਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਇਸ ਦੇਣ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਹਿਰਣ੍ਯਾਸ਼੍ਵਰਥਦਾਨਵਿਧਿਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਪੁਣ੍ਯਂ ਹੇਮਰਥਂ ਨਾਮ ਮਹਾਪਾਤਕਨਾਸ਼ਨਮ੍
ਸੋਨੇ ਦੇ ਘੋੜਾ-ਰਥ ਦੇਣ ਦੀ ਰੀਤ ਦਾ ਵਰਣਨ: ਹੇਮਰਥ ਨਾਮਕ ਪਵਿੱਤਰ ਸੋਨੇ ਦਾ ਰਥ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਪੁਣ੍ਯੇऽਹ੍ਨਿ ਵਿਪ੍ਰਕਥਿਤੇ ਸ੍ਵਨੁਲਿਪ੍ਤੇ ਗृਹਾਂਗਣੇ
ਚੰਗੇ ਦਿਨ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਦੱਸਿਆ ਹੋਇਆ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਲਗਾ ਕੇ, ਘਰ ਦੇ ਆੰਗਣ ਵਿੱਚ,
ਚਤੁਰਸ੍ਰਂ ਮਹਾਭਾਗ ਚਤੁਸ਼੍ਚਕ੍ਰਂ ਸਕੂਬਰਮ੍
ਉਹ ਰਥ ਚੌਕੋਣਾ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਮਹਾਨ, ਚਾਰ ਪਹੀਏ ਅਤੇ ਇਕ ਲੱਕੜੀ ਹੋਵੇ।
ਇਂਦ੍ਰਨੀਲੇਨ ਕੁਂਭੇਨ ਧ੍ਵਜਰੂਪੇਣ ਸਂਯੁਤਮ੍
ਉਹ ਰਥ ਨੀਲਮ ਦੇ ਘੜੇ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਝੰਡਾ ਲਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ।
ਚਤ੍ਵਾਰਃ ਪੂਰ੍ਣਕਲਸ਼ਾ ਧਾਨ੍ਯਾਨ੍ਯष੍ਟਾਦਸ਼ੈਵ ਤੁ
ਉਸ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਭਰੇ ਹੋਏ ਘੜੇ ਅਤੇ ਅਠਾਰਾਂ ਮਾਪ ਅਨਾਜ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਮਧ੍ਯੇ ਤੁ ਫਲਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਪੁਰੁषੇਣ ਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍
ਵਿਚਕਾਰ ਫਲ ਹੋਣ, ਅਤੇ ਇਕ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਵੀ ਹੋਵੇ।
ਏਵਂਵਿਧਂ ਪੂਜਯਿਤ੍ਵਾ ਮਾਲ੍ਯਗਂਧਾਨੁਲੇਪਨੈਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਜਾਵਟ ਨੂੰ ਮਾਲਾ, ਸੁਗੰਧ ਅਤੇ ਲੇਪ ਨਾਲ ਪੂਜ ਕੇ,
ਸ਼ੁਕ੍ਲਮਾਲ੍ਯਾਂਬਰਧਰ ਇਮਂ ਮਂਤ੍ਰਮੁਦੀਰਯੇਤ੍
ਸਫੈਦ ਮਾਲਾ ਅਤੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਇਹ ਮੰਤਰ ਉਚਾਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ:
ਨਮੋਨਮਃ ਪਾਪਵਿਨਾਸ਼ਨਾਯ ਵਿਸ਼੍ਵਾਤ੍ਮਨੇ ਦੇਵਤੁਰਂਗਮਾਯ 4.187.
ਨਮਸਕਾਰ, ਨਮਸਕਾਰ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਆਤਮਾ, ਦੇਵੀ ਘੋੜੇ ਨੂੰ।
ਵਸ੍ਵष੍ਟਕਾਦਿਤ੍ਯਮਰੁਦ੍ਗਣਾਨਾਂ ਤ੍ਵਮੇਵ ਧਾਤਾ ਪਰਮਂ ਨਿਧਾਨਮ੍
ਤੂੰ ਹੀ ਵਸੁ, ਅਠ ਅਦਿਤਿਆਂ ਅਤੇ ਮਰੁਤਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਖਜਾਨਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਤੁਰਗਰਥਪ੍ਰਦਾਨਮੇਤਦ੍ਭਵਭਯਸੂਦਨਮਂਤ੍ਰਂ ਯਃ ਕਰੋਤਿ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਹ ਘੋੜਾ-ਰਥ ਦੇਣ ਦੀ ਰੀਤ, ਇਸ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਜੋ ਭਵ-ਭੈ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਦੇਦੀਪ੍ਯਮਾਨਵਪੁषਾ ਚ ਜਿਤਪ੍ਰਭਾਵਮਾਕ੍ਰਮ੍ਯ ਮਡਲਮਖਂਡਲਚਂਡਭਾਨੋਃ
ਉਹ ਚਮਕਦਾਰ ਰੂਪ ਪਾ ਕੇ, ਸਭ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਕੇ, ਚਮਕਦੇ, ਅਟੁੱਟ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਸੂਰਜ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਪਠਤਿ ਸ਼ृਣੋਤਿ ਵਾ ਯ ਏਤਤ੍ਕਨਕਤੁਰਂਗਰਥਪ੍ਰਦਾਨਮਸ੍ਮਿਨ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਸੋਨੇ ਦੇ ਘੋੜਾ-ਰਥ ਦੇਣ ਦੀ ਕਥਾ ਪੜ੍ਹਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ,
ਕृष੍ਣਾਜਿਨਦਾਨਵਿਧਿਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਚ ਸਮਾਚਕ੍ਸ਼੍ਵ ਤਤ੍ਰ ਮੇ ਸਂਸ਼ਯੋ ਮਹਾਨ੍
ਕਾਲੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ-ਮਿਰਗ ਦੀ ਖਾਲ ਦੇਣ ਦੀ ਰੀਤ ਦਾ ਵਰਣਨ: ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਸਮਝਾ, ਇੱਥੇ ਮੇਰਾ ਵੱਡਾ ਸੰਦੇਹ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਉਵਾਚ ਯੁਗਾਦਿषੂਪਰਾਗੇषੁ ਸਂਕ੍ਰਾਂਤੌ ਦਿਨਸਂਕ੍ਸ਼ਯੇ
ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਯੁਗਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੇ, ਗ੍ਰਹਣਾਂ ਸਮੇਂ, ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਤੇ, ਅਤੇ ਦਿਨ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ,