ਧਰ੍ਮਾਧਰ੍ਮਭृਤਾਂ ਮਧ੍ਯੇ ਸ੍ਥਾਪਿਤਾਸਿ ਜਗਦ੍ਧਿਤੇ
ਤੂੰ ਧਰਮ ਤੇ ਅਧਰਮ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚ, ਜਗਤ ਦੇ ਭਲੇ ਲਈ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਈ ਹੈ।
ਮਾਂ ਤੋਲਯਂਤੀ ਸਂਸਾਰਾਦੁਦ੍ਧਰਾਤ੍ਰ ਨਮੋਸ੍ਤੁਤੇ
ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਤੋਲ ਕੇ ਉੱਠਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਸ ਏਕੋऽਧਿष੍ਠਿਤੋ ਦੇਵਿ ਤ੍ਵਯਿ ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਨਮੋ ਨਮਃ
ਉਹ ਇਕਲਾ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਤੇਰੇ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਤ੍ਵਂ ਹਰੇ ਤਾਰਯਸ੍ਵਾਸ੍ਮਾਨਸ੍ਮਾਤ੍ਸਂਸਾਰਸਾਗਰਾਤ੍
ਹੇ ਹਰੀ, ਸਾਨੂੰ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਬਚਾ ਲੈ।
ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਪਰਯਾ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਤਾਂ ਤੁਲਾਮਾਰੁਹੇਦ੍ਬੁਧਃ
ਉੱਚੀ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਨਮਨ ਕਰਕੇ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਤੂਲ ਤੇ ਚੜ੍ਹੇ।
ਧਰ੍ਮਰਾਜਮਥਾਦਾਯ ਹੇਮਸੂਰ੍ਯੇਣ ਸਂਯੁਤਮ੍
ਫਿਰ ਧਰਮ ਦੀ ਤੂਲ ਲੈ ਕੇ, ਸੋਨੇ ਤੇ ਸੂਰਜ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਹੋਈ।
ਵਾਮੇ ਯਮਂ ਤਥਾ ਗृਹ੍ਯ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਚ ਰਵਿਂ ਤਥਾ ਸਾਮ੍ਯਾਦਭ੍ਯਧਿਕਂ ਯਾਵਤ੍ਕਾਂਚਨਂ ਚਾਤਿਨਿਰ੍ਮਲਮ੍
ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਯਮ ਅਤੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਸੂਰਜ ਰੱਖ ਕੇ, ਜਿੰਨਾ ਜਾਂ ਵਧੇਰੇ ਭਾਰੀ, ਬਿਲਕੁਲ ਸਾਫ਼ ਸੋਨਾ।
ਪੁष੍ਟਿਕਾਮਸ੍ਤੁ ਕੁਰ੍ਵੀਤ ਭੂਮਿਸਂਸ੍ਥਂ ਨਰੇਸ਼੍ਵਰ
ਸਮ੍ਰਿਧੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਉਹ ਸੋਨਾ ਧਰਤੀ ਤੇ ਰੱਖੋ।
ਨਮਸ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਸਾਕ੍ਸ਼ਿਭੂਤੇ ਸਨਾਤਨੇ
ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਦਾ ਗਵਾਹ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਤ੍ਵਯੋਦ੍ਧृਤਂ ਜਗਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਸਹ ਸ੍ਥਾਵਰਜਂਗਮਮ੍
ਤੇਰੇ ਦੁਆਰਾ, ਸਾਰਾ ਜਗਤ, ਅਡੋਲ ਤੇ ਚਲਦਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਉੱਠਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਤਤੋऽਵਤੀਰ੍ਯ ਗੁਰਵੇ ਸਰ੍ਵਮਰ੍ਦ੍ਧਂ ਨਿਵੇਦਯੇਤ੍
ਫਿਰ ਤੂਲ ਤੋਂ ਉਤਰ ਕੇ, ਸਾਰਾ ਸੋਨਾ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰੇ।
ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਤੇषਾਮਨੁਜ੍ਞਾਂ ਵਾ ਤਥਾਨ੍ਯੇਭ੍ਯੋऽਪਿ ਦਾਪਯੇਤ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮਿਲ ਕੇ, ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਐਸਾ ਹੀ ਦੇਵੇ।
ਨ ਚਿਰਂ ਧਾਰਯੇਦ੍ਗੇਹੇ ਹੇਮਸਂਪ੍ਰੋਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਬੁਧਃ
ਸਿਆਣਾ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸੋਨਾ ਛਿੜਕਿਆ ਹੋਇਆ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਨਹੀਂ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਰਾਤ੍ਰਿਂ ਪਰਸ੍ਵੀਕਰ ਣਾਚ੍ਛ੍ਰਿਯਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤ੍ਯਨੁਤ੍ਤਮਾਮ੍ ।। ਅਨੇਨੈਵ ਵਿਧਾਨੇਨ ਕੇਚਿਦ੍ਰੌਪ੍ਯਮਯਂ ਤਥਾ ਤ
ਜੇ ਕੋਈ ਦੂਜੇ ਦੀ ਵਸਤੂ ਇਕ ਰਾਤ ਲਈ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵਧੀਆ ਸੁਖ-ਸਮ੍ਰਿਧੀ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦਾ; ਇੱਥੇ ਹੀ ਕੁਝ ਲੋਕ ਚਾਂਦੀ ਨਾਲ ਵੀ ਐਸਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਕਰ੍ਪੂਰੇਣ ਤਥੇਚ੍ਛਂਤਿ ਕੇਚਿਦ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਪੁਂਗਵਾਃ
ਕੁਝ ਉੱਚੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਇਸ ਨੂੰ ਕਪੂਰ ਨਾਲ ਲੈਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਕੁਂਕੁਮੇਨ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਂਤਿ ਲਵਣੇਨ ਗੁਡੇਨ ਚ
ਕੁਝ ਇਸ ਨੂੰ ਕੁੰਕੁਮ, ਲੂਣ ਅਤੇ ਗੁੜ ਨਾਲ ਭੇਟ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਵਿਧਿਨਾਨੇਨ ਯੋ ਦਦ੍ਯਾ ਦ੍ਦਾਨਮੇਤਤ੍ਸਮਾਹਿਤਃ
ਜੋ ਕੋਈ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਪੂਰੀ ਨਿਯਤ ਨਾਲ, ਇਹ ਦਾਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ,
ਵਿਮਾਨਵਰਮਾਸ੍ਥਾਯ ਨਾਰੀ ਵਾ ਪੁਰੁषੋऽਪਿ ਵਾ
ਚਾਹੇ ਔਰਤ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਮਰਦ, ਉਹ ਸੋਹਣੇ ਅਕਾਸ਼ੀ ਰਥ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ,
ਨਾਨਾਵृਕ੍ਸ਼ਾਕੁਲਂ ਰਮ੍ਯਂ ਨਾਨਾਗਂਧਾਧਿਵਾਸਿਤਮ੍
ਉਹ ਥਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੁਸ਼ਬੂਆਂ ਨਾਲ ਰਚਿਆ ਹੋਇਆ ਸੁਹਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ,
ਸ਼ਯਨਾਸਨਸਂਕੀਰ੍ਣਂ ਪਤਾਕਾ ਭਿਰਲਂਕृਤਮ੍
ਉਥੇ ਕਈ ਖੱਟਾਂ ਤੇ ਬੈਠਕਾਂ ਹਨ, ਤੇ ਝੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਸੋਭਿਤ ਹੈ,
ਸਰ੍ਵਰ੍ਤੁਸੁਖਦਂ ਰਮ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਦੁਃਖਵਿਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਉਹ ਥਾਂ ਹਰ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਸੁਖਦਾਇਕ, ਸੁਹਾਵਣੀ ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ,
ਮਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਰ ਰਾਜੇਂਦ੍ਰ ਕਲ੍ਪਮੇਕਂ ਨਿਰਾਮਯਃ
ਉਹ ਉਥੇ, ਰਾਜਾ, ਇਕ ਕਲਪ ਲਈ ਬਿਨਾ ਰੋਗ ਦੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਵਿਸ਼੍ਵੇषਾਂ ਚੈਵ ਦੇਵਾਨਾਂ ਦੇਵ ਰਾਜ ਪੁਰੇ ਤਥਾ
ਤੇ ਉਹ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵੱਸਦਾ ਹੈ,
ਧਨਦਸ੍ਯ ਪੁਰੇ ਸ੍ਥਿਤ੍ਵਾ ਕਲ੍ਪਕੋਟਿਸ਼ਤਂ ਨਰਃ
ਕੁਬੇਰ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ ਕਈ ਕਲਪਾਂ ਦੀ ਲੱਖਾਂ ਗਿਣਤੀ ਲਈ ਵੱਸਦਾ ਹੈ,
ਯਜ੍ਵਾ ਦਾਨਪਤਿਰ੍ਧੀਮਾਞ੍ਛਤ੍ਰੁਪਕ੍ਸ਼ਕ੍ਸ਼ਯਂਕਰਃ
ਉਹ ਯਜਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਦਾਨੀ, ਬੁਧੀਮਾਨ, ਤੇ ਵੈਰੀਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੱਖਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ,
ਸੋऽਪਿ ਮੁਚ੍ਯੇਤ ਪਾਪੇਨ ਤ੍ਰਿਵਿਧੇਨ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਉਹ ਵੀ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮੇਸ਼ਕੇਸ਼ਵਪਰੋऽਸ੍ਤਿ ਨ ਪੂਜਨੀਯੋ ਨੈਵਾਸ਼੍ਵਮੇਧਸਦृਸ਼ਃ ਕ੍ਰਤੁਰਸ੍ਤਿ ਕਸ਼੍ਚਿਤ੍
ਬ੍ਰਹਮਾ, ਸ਼ਿਵ ਜਾਂ ਕੇਸ਼ਵ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੋਈ ਨਹੀਂ; ਕੋਈ ਪੂਜਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਕੋਈ ਯਜਨ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਭਵਿष੍ਯੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਉਤ੍ਤਰਪਰ੍ਵਣਿ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਯੁਧਿष੍ਠਿਰਸਂਵਾਦੇ ਤੁਲਾਪੁਰੁषਦਾਨਵਿਧਿਵਰ੍ਣਨਂ ਨਾਮ ਪਂਚਸਪ੍ਤਤ੍ਯੁਤ੍ਤਰਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਭਵਿਸ਼੍ਯ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪਰਵ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ, ਤੁਲਾਪੁਰੁਸ਼ ਦਾਨ ਵਿਧੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਵਾਲਾ ਪਚਤਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਹਿਰਣ੍ਯਗਰ੍ਭਦਾਨਵ੍ਰਤਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਅਨੁਗ੍ਰਹਾਯ ਲੋਕਾਨਾਂ ਕਥਯਸ੍ਵ ਮਮਾਪਰਮ੍
ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਮੈਨੂੰ ਹਿਰਣਯਗਰਭ ਦਾਨ ਦੇ ਹੋਰ ਵਰਤ ਦੀ ਵੀ ਗੱਲ ਦੱਸੋ।
ਤ੍ਵਤ੍ਤੁਲ੍ਯੋ ਜਾਯਤੇ ਯੇਨ ਆਯੁषਾ ਯਸ਼ਸਾ ਸ਼੍ਰਿਯਾ
ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੋਈ ਤੇਰੇ ਵਰਗਾ ਆਯੁ, ਯਸ਼ ਤੇ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।