ਪਿਠਰੋਲੂਖਲਸ੍ਥਾਲੀਸ਼ੂਰ੍ਪਦਰ੍ਪਣਪਤ੍ਰਕੈਃ
ਟੋਕਰੀਆਂ, ਓਖਲੀ, ਰਸੋਈ ਵਾਲੇ ਭਾਂਡੇ, ਛਾਨਣ ਵਾਲੀਆਂ ਟੋਕਰੀਆਂ, ਦਰਪਣ ਤੇ ਪਤਰੇ ਰੱਖ ਕੇ,
ਗृਹਾਟਵਾਟਕਾਦਰ੍ਵੀਦृषਲ੍ਲੋष੍ਟਕਹਸ੍ਤਕੈਃ
ਘਰ, ਬਾਗ, ਸੁੱਕੀ ਲੱਕੜ, ਢਿੱਡ, ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਡੱਲੇ ਤੇ ਹੱਥ ਵਾਲੇ ਸੰਦ ਰੱਖ ਕੇ,
ਕਂਡਣੀ ਪੇषਣੀ ਚੁਲ੍ਲੀ ਉਦਕੁਮ੍ਭੀ ਪ੍ਰਮਾਰ੍ਜਨੀ
ਕੱਟਣ ਵਾਲਾ ਪਾਟਾ, ਪਿਸਣ ਵਾਲੀ ਚੱਕੀ, ਚੁੱਲ੍ਹਾ, ਪਾਣੀ ਵਾਲਾ ਘੜਾ ਤੇ ਸਫਾਈ ਵਾਲਾ ਸਾਮਾਨ ਰੱਖ ਕੇ,
ਇਤ੍ਯੇਵਮਾਦਿਭਿਃ ਪੂਰ੍ਣਾਨ੍ਗृਹਾਨ੍ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਦ੍ਵਿਜਾਤਿषੁ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਪੂਰੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸਜੇ ਹੋਏ ਘਰ ਦੁਜਿਆਂ ਨੂੰ ਦੇਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ,
ਸ਼ੁਭੇऽਹ੍ਨਿ ਵਿਪ੍ਰਕਥਿਤੇ ਦਾਨਕਾਲਃ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯਤੇ 4.168.
ਚੰਗੇ ਦਿਨ ਤੇ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਲੋਂ ਦੱਸਿਆ ਸਮਾਂ ਦਾਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕੁਲਸ਼ੀਲਸਮਾਯੁਕ੍ਤਾਨ੍ਗृਹਸਂਖ੍ਯਾਨ੍ਨਿਮਂਤ੍ਰਯੇਤ੍
ਜਿੰਨੇ ਘਰ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲਾਇਕ ਚੰਗੀ ਕੁਲ ਤੇ ਚੰਗੇ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪਰਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਗृਹਸ੍ਥਧਰ੍ਮਨਿਰਤਾਞ੍ਛਾਂਤਾਨ੍ਦਾਂਤਾਞ੍ਜਿਤੇਂਦ੍ਰਿਯਾਨ੍
ਉਹ ਪਰਵਾਰ ਜੋ ਘਰ-ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਦੇ ਫਰਜਾਂ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਸ਼ਾਂਤ, ਸਬਰ ਵਾਲੇ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਹਨ,
ਸੁਗਂਧਿਸ੍ਰਗ੍ਧਰਾਨ੍ਕृਤ੍ਵਾ ਸ਼ਾਂਤਿਕਰ੍ਮਣਿ ਯੋਜਯੇਤ੍
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਗੰਧੀ ਵਾਲੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਪਾ ਕੇ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਲੇ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋੜਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਗ੍ਰਹਯਜ੍ਞਃ ਪ੍ਰਕਰ੍ਤਵ੍ਯਸ੍ਤੁष੍ਟਿਪੁष੍ਟਿਕਰਃ ਸਦਾ
ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਜਰੂਰ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਦਾ ਸੁਖ ਤੇ ਤੰਦਰੁਸਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਵਾਸ੍ਤੁਪੂਜਾ ਪ੍ਰਕਰ੍ਤਵ੍ਯਾ ਦਿਕ੍ਸ਼ੁ ਭੂਤਬਲਿਂ ਕ੍ਸ਼ਿਪੇਤ੍
ਘਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਤੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭੂਤਾਂ ਲਈ ਭੇਟ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਯਿਤ੍ਵਾ ਸ਼ਯ੍ਯਾਸੁ ਸਭਾਰ੍ਯਾਨੁਪਵੇਸ਼ਯੇਤ੍
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਲਿਆ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਵਹੁਟੀਆਂ ਸਮੇਤ ਸੱਜੀਆਂ ਖੱਟਾਂ ਉੱਤੇ ਬਿਠਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯਦ੍ਯਸ੍ਯ ਵਿਹਿਤਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਤਤ੍ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਤਿਪਾਦਯੇਤ੍
ਜੋ ਕੁਝ ਪਹਿਲਾਂ ਹਰ ਇਕ ਲਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹੋਇਆ, ਉਹੀ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਵ ਵਿਪ੍ਰ ਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਮਮਾਸ੍ਤ੍ਵਭਿਮਤਂ ਫਲਮ੍
'ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮੇਰੀ ਮਨਚਾਹੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੋਵੇ।'
ਗृਹੋਪਕਰਣੈਸ੍ਤੁਲ੍ਯਾ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾ ਭਵਨਂ ਵਿਨਾ
ਜੇ ਘਰ ਨਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਘਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮੁੱਲ ਵਾਲਾ ਘਰੇਲੂ ਸਾਮਾਨ ਦਾਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਉਪਦੇष੍ਟਾਰਮਾਪृਚ੍ਛੇਤ੍ਤਨ੍ਮੂਲਤ੍ਵਾਨ੍ਮਹਰ੍षਯਃ 4.168.
ਉਪਦੇਸ਼ਕ ਨੂੰ ਪੁੱਛਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀ ਹੀ ਇਸ ਦੇ ਮੂਲ ਹਨ।
ਦਦ੍ਯਾਦਨੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਗृਹਮੇਕਂ ਬਹੂਨਪਿ
ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਚਾਹੇ ਇੱਕ ਘਰ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਕਈ, ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੀਤਵਾਤਾਤਪਹਰਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਤृਣਕੁਟੀਰਕਮ੍
ਜੋ ਠੰਢ, ਹਵਾ ਤੇ ਧੁੱਪ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦੀ ਘਾਸ ਦੀ ਝੋਪੜੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ,
ਕਿਂ ਪੁਨਰ੍ਬਹੁਨੋਕ੍ਤੇਨ ਸਰ੍ਵੋਪਸ੍ਕਰਭੂषਿਤਾਮ੍
ਜੇ ਉਹ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਹੋਰ ਕੁਝ ਕਹਿਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੀ ਨਹੀਂ।
ਗੋਭੂਹਿਰਣ੍ਯਦਾਨਾਨਿ ਯਮਾਃ ਸਨਿਯਮਾਸ੍ਤਥਾ
ਗਾਂਵਾਂ, ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਸੋਨੇ ਦਾ ਦਾਨ, ਨਾਲ ਹੀ ਵਰਤ ਤੇ ਸਿਆਮ ਵੀ, ਇਹ ਸਭ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ।
ਯਃ ਕਾਰਯੇਤ੍ਸੁਦृਢਹਰ੍ਮ੍ਯਵਤੀ ਮਹਾਰ੍ਹਾ ਸਤ੍ਸੇਵਿਤਾਂ ਦ੍ਵਿਜਪੁਰੀਂ ਸੁਜਨੋਪਭੋਗ੍ਯਾਮ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਮਜ਼ਬੂਤ ਤੇ ਕਦਰਯੋਗ ਮਹਲ ਬਣਵਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਚੰਗਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਾਲੀ, ਦੋਹਾਂ ਜਨਮਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਵਾਸਤੀਆਂ ਤੇ ਚੰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਸੁਖਦਾਇਕ ਨਗਰੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ,
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਭਵਿष੍ਯੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਉਤ੍ਤਰਪਰ੍ਵਣਿ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਯੁਧਿष੍ਠਿਰਸਂਵਾਦੇ ਗृਹਦਾਨਵਿਧਿਵਰ੍ਣਨਂ ਨਾਮਾष੍ਟषष੍ਟ੍ਯੁਤ੍ਤਰਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਭਵਿੱਖ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰ ਭਾਗ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ, 'ਘਰ ਦਾਨ ਦੇ ਤਰੀਕੇ' ਦਾ ਇੱਕ ਸੌ ਅਠਾਹਠਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਅਨ੍ਨਦਾਨਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਯਤ੍ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਮृषਿਭਿਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਤਦਿਹੈਕਮਨਾਃ ਸ਼ृਣੁ
ਹੁਣ, ਜੋ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ, ਜੋ ਅੰਨ ਦਾਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਬਾਰੇ ਹੈ।
ਦਦਸ੍ਵਾਨ੍ਨਂ ਦਦਸ੍ਵਾਨ੍ਨਂ ਦਦਸ੍ਵਾਨ੍ਨਂ ਯੁਧਿष੍ਠਿਰ
ਅੰਨ ਦਿਓ, ਅੰਨ ਦਿਓ, ਅੰਨ ਦਿਓ, ਹੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ।
ਰਾਮੇਣ ਦਸ਼ਰਥਿਨਾ ਵਨਸ੍ਥੇਨ ਨਿਜਾਨੁਜਃ
ਦਸ਼ਰਥ ਦੇ ਪੁੱਤ ਰਾਮ ਨੇ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ,
ਪृਥਿਵ੍ਯਾਮਨ੍ਨਪੂਰ੍ਣਾਯਾਂ ਵਯਮਨ੍ਨਸ੍ਯ ਕਾਂਕ੍ਸ਼ਿਣਃ
ਇਸ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ, ਭਾਵੇਂ ਅੰਨ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਪਰ ਅਸੀਂ ਅੰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।
ਯਦੁਚ੍ਯਤੇ ਕਰ੍ਮਬੀਜਂ ਤਸ੍ਯਾਵਸ਼੍ਯਂ ਫਲਂ ਨਰੈਃ
ਜੋ ਕੁਝ ਕਰਮ ਦਾ ਬੀਜ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਯਤ੍ਰ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਂ ਤਦਪ੍ਰਾਪ੍ਯਂ ਵਿਦ੍ਯਯਾ ਪੌਰੁषੇਣ ਵਾ
ਜੋ ਕੁਝ ਗਿਆਨ ਜਾਂ ਮੇਹਨਤ ਨਾਲ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਜਾਂ ਨਾ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੋਵੇ,
ਭਕ੍ਸ਼ੋਪਯੋਗਾਦਨ੍ਨਸ੍ਯ ਦਾਨਂ ਸ਼੍ਰੇਯਸ੍ਕਰਂ ਪਰਮ੍
ਅੰਨ ਖਾਣ ਨਾਲੋਂ, ਅੰਨ ਦਾ ਦਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੇ ਉੱਚਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਕਾਰਾਂਤਰਭੋਜ੍ਯਾਨਿ ਦਾਨਾਨ੍ਯਨ੍ਯਾਨਿ ਭਾਰਤ
ਹੋਰ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਭੋਜਨ ਤੇ ਹੋਰ ਦਾਨ ਵੀ ਹਨ, ਹੇ ਭਾਰਤ।
ਬੁਦ੍ਧਿਸ਼੍ਚਾਰ੍ਥਾਤ੍ਪਰੋ ਲੋਭਃ ਸਨ੍ਤੋषਃ ਪਰਮਂ ਸੁਖਮ੍
ਅਕਲ ਧਨ ਨਾਲੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਲਾਲਚ ਉਲਟ ਹੈ, ਤੇ ਸੰਤੋਖ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੁਖ ਹੈ।