ਪਂਕ੍ਤਿਰ੍ਦਸ਼ਹਲਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਹਲਂ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤੁ ਚਤੁਰ੍ਗਵਮ੍
ਲੜੀ ਦਸ ਹਲਾਂ ਦੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਇੱਕ ਹਲ ਚਾਰ ਬਲਦਾਂ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸੌਵਰ੍ਣਪਟ੍ਟਸਂਨਦ੍ਧ ਰਤ੍ਨਵਂਤਿ ਸ਼ੁਭਾਨਿ ਚ
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਦੀ ਪੱਟੀ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਹੋਵੇ, ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਜੜਿਆ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਹੋਣ।
ਵਸ੍ਤ੍ਰਕਾਂਚਨਪੁष੍ਪੈਸ਼੍ਚ ਚਂਦਨੈਰ੍ਦਿਗ੍ਧਮਸ੍ਤਕਾਨ੍
ਕਪੜੇ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਮਸਤਕ ਲਪੇਟੇ ਹੋਣ।
ਯੋਕ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਯੁਗਲਗ੍ਨਾਨਿ ਸਵृषਾਣਿ ਚ ਕਾਰਯੇਤ੍
ਜੋੜੇ ਵਾਲੇ ਜੂਏ ਲਗਾਏ ਜਾਣ ਅਤੇ ਬਲਦ ਵੀ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ।
ਏਵਂਵਿਧ ਹਲੈਃ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਤਂ ਯੁਕ੍ਤਾਂ ਹਲਪਂਕ੍ਤਿਕਾਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਲਾਂ ਨਾਲ, ਲੜੀ ਨੂੰ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਨਿਵਰ੍ਤਨਸ਼ਤਂ ਵਾਪਿ ਤਦਰ੍ਦ੍ਧਂ ਵਾ ਪ੍ਰਕਲ੍ਪਯੇਤ੍
ਇੱਕ ਸੌ ਵਾਰੀ ਮੋੜ ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਅੱਧਾ, ਜਿਵੇਂ ਉਚਿਤ ਹੋਵੇ, ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕਾਰ੍ਤਿਕ੍ਯਾਂ ਚਾਥ ਵੈਸ਼ਾਖ੍ਯਾਮੁਤ੍ਤਰੇ ਵਾऽਯਨੇ ਤਥਾ
ਕਾਰਤਿਕ ਜਾਂ ਵਿਸਾਖ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ ਉੱਤਰायण ਵਿੱਚ ਵੀ, ਇਹ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨ੍ਵੇਦਸਂਪਨ੍ਨਾਨ੍ਵ੍ਯਂਗਹੀਨਾਨਲਂਕृਤਾਨ੍ 4.166.
ਵੈਦਿਕ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ, ਨਿਰਮਲ ਅਤੇ ਸਜੇ ਹੋਏ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਉਥੇ ਹੋਣ।
ਦਸ਼ਹਸ੍ਤਪ੍ਰਮਾਣੇਨ ਮਂਡਪਂ ਕਾਰਯੇਦ੍ਬੁਧਃ
ਸਿਆਣਾ ਵਿਅਕਤੀ ਦਸ ਹੱਥ ਲੰਬਾ ਮੰਡਪ ਬਣਾਏ।
ਤਤ੍ਰ ਵ੍ਯਾਹृਤਿਭਿਰ੍ਹੋਮਂ ਕੁਰ੍ਯੁਸ੍ਤੇ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮਾਃ
ਉਥੇ, ਉੱਤਮ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ ਹੋਏ, ਪਵਿੱਤਰ ਉਚਾਰਣਾਂ ਨਾਲ ਹਵਨ ਕਰਣ।
ਪਾਲਾਸ਼੍ਯਃ ਸਮਿਧਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸਾਜ੍ਯਂ ਕृष੍ਣਾਸ੍ਤਿਲਾਸ੍ਤਥਾ
ਉਥੇ, ਸਮਿੱਧ ਪਲਾਸ਼ ਦੇ ਹੋਣ, ਘੀ ਅਤੇ ਕਾਲੇ ਤਿਲ ਵੀ ਹੋਣ।
ਤਤਃ ਸਰ੍ਵਸਮੀਪੇ ਤੁ ਸ੍ਨਾਤਃ ਸ਼ੁਕ੍ਲਾਂਬਰਃ ਸ਼ੁਚਿਃ
ਫਿਰ, ਸਭ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਚਿੱਟੇ ਕਪੜੇ ਪਾ ਕੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ।
ਤੂਰ੍ਯਸ਼ਂਖਨਿਨਾਦੈਸ਼੍ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਘੋषੈਃ ਸੁਪੁष੍ਕਲੈਃ
ਵਾਜਿਆਂ, ਸ਼ੰਖਾਂ ਅਤੇ ਭਰਪੂਰ ਬ੍ਰਹਮ ਉਚਾਰਣਾਂ ਦੀ ਧੁਨ ਨਾਲ।
ਯਸ੍ਮਾਦ੍ਦੇਵਗਣਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਹਲੇ ਤਿष੍ਠਂਤਿ ਸਰ੍ਵਦਾ
ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹਲ ਦੇ ਕੋਲ ਖੜੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਯਸ੍ਮਾਚ੍ਚ ਭੂਮਿਦਾਨਸ੍ਯ ਕਲਾਂ ਨਾਰ੍ਹਂਤਿ षੋਡਸ਼ੀਮ੍
ਭੂਮੀ ਦੇਣ ਦੀ ਛੋਟੀ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਹਿੱਸਾ ਵੀ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦਾਨ ਨਾਲ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤੇ ਤਤਃ ਪਂਕ੍ਤਿਂ ਪ੍ਰੇਰਯੇਯੁਰ੍ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਉੱਚ ਕੋਟੀ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਕਤਾਰ ਚਲਾ ਦਿੱਤੀ।
ਸ੍ਵਯਂ ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਧਲੇ ਲਗ੍ਨੋ ਵਿਪ੍ਰਹਸ੍ਤੇषੁ ਨਿਰ੍ਵਪੇਤ੍
ਫਿਰ, ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਆਪ ਜਾ ਕੇ, ਉਹ ਦਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਰੱਖੇ।
ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਂ ਤਤਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਵਿਪ੍ਰਾਣਾਂ ਪ੍ਰਤਿਪਾਦ੍ਯ ਚ 4.166.
ਉਹ ਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਘੁੰਮ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਸੌਂਪ ਦੇ।
ਅਨੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਯਸ੍ਤੁ ਦਾਨਮੇਤਤ੍ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਤਿ
ਜੋ ਕੋਈ ਇਹ ਦਾਨ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ,
ਸਪ੍ਤਜਨ੍ਮਸੁ ਦਾਰਿਦ੍ਰ੍ਯਂ ਦੌਰ੍ਭਾਗ੍ਯਂ ਵ੍ਯਾਧਯਸ੍ਤਥਾ
ਉਹ ਸੱਤ ਜਨਮਾਂ ਤੱਕ ਗਰੀਬੀ, ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਤੇ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਬਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਦ੍ਦੀਯਮਾਨਂ ਤੁ ਦਾਨਮੇਤਦ੍ਯੁਧਿष੍ਠਿਰ
ਇਹ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਦੇਖ ਕੇ, ਹੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ,
ਦਾਨਮੇਤਤ੍ਪ੍ਰਦਤ੍ਤਂ ਹਿ ਦਿਲੀਪੇਨ ਯਯਾਤਿਨਾ
ਇਹੀ ਦਾਨ ਦਿਲੀਪ ਤੇ ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਤੇऽਦ੍ਯਾਪਿ ਦਿਵਿ ਮੋਦਂਤੇ ਦਾਨਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਪ੍ਰਭਾਵਤਃ
ਉਹ ਅੱਜ ਵੀ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹਨ।
ਦਾਤਵ੍ਯਂ ਭਕ੍ਤਿਯੁਕ੍ਤੇਨ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਾ ਵਾ ਪੁਰੁषੇਣ ਵਾ
ਇਹ ਦਾਨ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ, ਚਾਹੇ ਔਰਤ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਮਰਦ, ਦਿੰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਏਕਮਪ੍ਯੁਕ੍ਤਵਿਧਿਨਾ ਹਲਂ ਦੇਯਂ ਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣੈਃ
ਸਿਆਣਿਆਂ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਵੀ ਹਲ, ਦੱਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦਾਨ ਕਰੇ।
ਯੇ ਸਂਤਿ ਲਾਂਗਲਮੁਖੋਤ੍ਥਰਜੋਵਿਕਾਰਾ ਯਾਵਂਤਿ ਤਦ੍ਗਤਧੁਰਂਧਰ ਰੋਮਕਾਣਿ
ਜਿੰਨੇ ਕਣ ਹਲ ਦੀ ਨੋਕ ਤੋਂ ਉਠਦੇ ਹਨ, ਜਿੰਨੇ ਵਾਲ ਯੋਕ ਵਿੱਚ ਹਨ,
ਯੁਕ੍ਤਾਂ ਵृषੈਰਤਿਬਲੈਰ੍ਹਲਪਂਕ੍ਤਿਮੇਤਾਂ ਪੁਣ੍ਯੇਹ੍ਨਿ ਭਕ੍ਤਿਸਹਿਤਾਨ੍ਦ੍ਵਿਜਪੁਂਗਵੇਭ੍ਯਃ
ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਲਦਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਹੋਈ ਹਲਾਂ ਦੀ ਕਤਾਰ, ਸ਼ੁਭ ਦਿਨ ਤੇ ਭਾਵਨਾ ਸਮੇਤ, ਉੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਿੰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਭਵਿष੍ਯੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਉਤ੍ਤਰਪਰ੍ਵਣਿ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਯੁਧਿष੍ਠਿਰਸਂਵਾਦੇ ਹਲਪਂਕ੍ਤਿਦਾਨਵਿਧਿਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ षਟ੍षष੍ਟ੍ਯੁਤ੍ਤਰਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਭਵਿਸ਼ਯ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪਰਵ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਵਿੱਚ, ਹਲਾਂ ਦੀ ਕਤਾਰ ਦੇਣ ਦੀ ਵਿਧੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਸੌ ਛਿਆਠਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਆਪਾਕਦਾਨਵਿਧਿਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਬਹੁਪੁਤ੍ਰੋ ਬਹੁਧਨੋ ਬਹੁਭृਤ੍ਯਸ਼੍ਚ ਜਾਯਤੇ
ਆਪਾਕਾ ਦੇਣ ਦੀ ਵਿਧੀ ਦਾ ਵਰਣਨ: ਜੋ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਬਹੁਤ ਪੁੱਤਰ, ਵੱਡੀ ਦੌਲਤ ਤੇ ਕਈ ਨੌਕਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
(ਹਵ੍ਯਵਾਹਨਃ) ਪਿਤृਪੈਤਾਮਹਂ ਤੇਨ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਰਾਜ੍ਯ ਮਕਂਟਕਮ੍
ਉਸ ਨਾਲ ਪਿਤਾ ਤੇ ਦਾਦਿਆਂ ਤੋਂ ਮਿਲਿਆ ਰਾਜ ਸੁਖੀ ਤੇ ਨਿਰਵਿਘਨ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।