ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਯਾਨਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਗੁਹ੍ਯਾਨ੍ਯਾਯਤਨਾਨਿ ਚ
ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਤੀਰਥ ਹਨ ਜਾਂ ਗੁਪਤ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂਵਾਂ ਹਨ—
ਹੋਤਵ੍ਯਾਨ੍ਯਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰਾਣਿ ਸਾਯਂ ਪ੍ਰਾਤਰ੍ਦ੍ਵਿਜਾਤਿਭਿਃ
ਦੋ ਵਾਰ ਜੰਮੇ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਸਵੇਰੇ ਤੇ ਸ਼ਾਮ ਅਗਨਿਹੋਤ੍ਰ ਹੋਮ ਜਿਹੜੇ ਕਰਨੇ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹਨ—
ਯਜਂਤੇ ਯੇऽਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰਾਣਿ ਅਨ੍ਨੈਸ਼੍ਚ ਵਿਵਿਧੈਃ ਸਦਾ
ਜੋ ਲੋਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਨਾਲ ਅਗਨਿਹੋਤ੍ਰ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਤੇषਾਂ ਤ੍ਵਾਦਿਤ੍ਯਵਰ੍ਣੈਸ਼੍ਚ ਵਿਮਾਨੈਰ੍ਜਾਯਤੇ ਗਤਿਃ
ਉਹਨਾਂ ਲਈ, ਸੂਰਜ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦੇ ਵਿਮਾਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਉੱਚੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਕਪਿਲਾਯਾਃ ਸ਼ਿਰੋ ਗ੍ਰੀਵਾਂ ਸਰ੍ਵ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਭਾਮਿਨਿ
ਹੇ ਸੋਹਣੀ, ਕਪਿਲਾ ਗਾਂ ਦੇ ਸਿਰ ਤੇ ਗਲ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਾਤਰੁਤ੍ਥਾਯ ਯੋ ਮਰ੍ਤ੍ਯਃ ਕਪਿਲਾ ਗਲਮਸ੍ਤਕਾਤ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸਵੇਰੇ ਉੱਠ ਕੇ ਕਪਿਲਾ ਗਾਂ ਦੇ ਗਲ ਤੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਛੂਹਦਾ ਹੈ—
ਸ ਤੇਨ ਪੁਣ੍ਯੇਨੋਪੇਤਸ੍ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਾਦ੍ਗਤਕਿਲ੍ਵਿषਃ
ਉਹ ਮਨੁੱਖ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਉਸੀ ਵੇਲੇ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਕਲ੍ਯ ਉਤ੍ਥਾਯ ਯੋ ਮਰ੍ਤ੍ਯਃ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਤਾਸਾਂ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਸਵੇਰੇ ਉੱਠ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਯਾਂ ਚੈਕਾਯਾਂ ਕृਤਾਯਾਂ ਚ ਵਸੁਨ੍ਧਰੇ 4.161.
ਅਤੇ ਜੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਇਕ ਵਾਰੀ ਵੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰ ਲਏ,
ਕਪਿਲਾਯਾਸ੍ਤੁ ਮੂਤ੍ਰੇਣ ਸ੍ਨਾਯਾਦ੍ਵੈ ਯਃ ਸ਼ੁਚਿਵ੍ਰਤਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ ਕਪਿਲਾ ਗਾਂ ਦੇ ਮੂਤ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਯੇਨ ਸ੍ਨਾਨੇਨ ਚੈਕੇਨ ਭਵਮੁਕ੍ਤੋ ਭਵੇਨ੍ਨਰਃ
ਉਹ ਇਕ ਇਸ਼ਨਾਨ ਨਾਲ ਹੀ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਜੰਜਾਲ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗੋਸਹਸ੍ਰਂ ਚ ਯੋ ਦਦ੍ਯਾਦੇਕਾਂ ਵਾ ਕਪਿਲਾਂ ਨਰਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਵਾਂ ਜਾਂ ਇਕ ਕਪਿਲਾ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਯਸ਼੍ਚੈਕਾਂ ਕਪਿਲਾਂ ਹਨ੍ਯਾਨ੍ਨਰੋ ਰਜ੍ਜੁਕਰੋ ਯਦਿ
ਅਤੇ ਜੋ ਕੋਈ ਇਕ ਕਪਿਲਾ ਗਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਰੱਸੀ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ,
ਗਵਾਂ ਸ੍ਥਿਤਿਂ ਕਲ੍ਪਯੇਤ ਘृਤਂ ਗਵ੍ਯਂ ਨ ਦੂषਯੇਤ੍
ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਗਾਂਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ ਅਤੇ ਗਾਂ ਦੇ ਘਿਉ ਨੂੰ ਅਸ਼ੁੱਧ ਨਾ ਕਰੇ।
ਤੁਲ੍ਯਂ ਗੋਘृਤਦਾਨਸ੍ਯ ਭਯਰੋਗਾਦਿਪਾਲਨਮ੍
ਭੈ, ਰੋਗ ਆਦਿ ਤੋਂ ਬਚਾਵ ਵੀ ਗਾਂ ਦੇ ਘਿਉ ਦੇ ਦਾਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਤृਣਾਦਿਭਕ੍ਸ਼ਣਾਰ੍ਥਂ ਚ ਗਵਾਂ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਧਰਾਦਿਕਮ੍
ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਘਾਹ ਆਦਿ ਖਾਣ ਲਈ ਜ਼ਮੀਨ ਆਦਿ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਦਸ਼ੇਹ ਕਪਿਲਾਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾਃ ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਸ੍ਵਯਂਭੁਵਾ
ਇਹ ਦੱਸ ਕਪਿਲਾ ਗਾਂਵਾਂ ਆਪ ਹੀ ਸਵੈਭੂ ਨੇ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।
ਵਿਮਾਨੈਰ੍ਵਿਵਿਧੈਰ੍ਦਿਵ੍ਯੈਰ੍ਦਿਵ੍ਯਕਨ੍ਯਾਭਿਰਰ੍ਚਿਤਃ
ਉਹ ਮਨੁੱਖ, ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਦਿਵ੍ਯ ਕੁੜੀਆਂ ਸਨਮਾਨ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੁੰਦਰ ਵਿਮਾਨਾਂ 'ਚ ਸਵਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸੁਵਰ੍ਣਕਪਿਲਾ ਪੂਰ੍ਵਾ ਦ੍ਵਿਤੀਯਾ ਗੌਰਪਿਙ੍ਗਲਾ 4.161.
ਪਹਿਲੀ ਗਾਂ ਸੁਨਹਿਰੀ ਕਪਿਲਾ ਹੈ, ਦੂਜੀ ਚਿੱਟੀ ਤੇ ਲਾਲੀ ਮਿਸ਼ਰਤ ਹੈ।
ਪਂਚਮੀ ਜੁਹੁਵਰ੍ਣਾ ਸ੍ਯਾਤ੍षष੍ਠੀ ਤੁ ਘृਤਪਿਙ੍ਗਲਾ
ਪੰਜਵੀਂ ਗਾਂ ਘਿਉ ਵਰਗੇ ਰੰਗ ਦੀ ਹੈ, ਛੇਵੀਂ ਘਿਉ ਵਾਂਗ ਲਾਲੀ ਮਿਸ਼ਰਤ ਹੈ।
ਨਵਮੀ ਪਾਟਲਾ ਜ੍ਞੇਯਾ ਦਸ਼ਮੀ ਪੁष੍ਪਪਿਙ੍ਗਲਾ
ਨੌਵੀਂ ਗਾਂ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦੀ ਹੈ ਤੇ ਦਸਵੀਂ ਫੁੱਲ ਵਾਂਗ ਕਪਿਲਾ ਰੰਗ ਦੀ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਾ ਹ੍ਯੇਤਾ ਮਹਾਭਾਗਾਸ੍ਤਾਰਯਂਤਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਗਾਂਵਾਂ ਬਹੁਤ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ, ਇਹ ਨਿਸ਼ਚਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਰ ਲੰਘਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਏਵਮੇਤਾਸ੍ਤੁ ਕਪਿਲਾਃ ਪਾਪਘ੍ਨ੍ਯਸ਼੍ਚ ਵਸੁਨ੍ਧਰੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਕਪਿਲਾ ਗਾਂਵਾਂ, ਹੇ ਧਰਤੀ ਮਾਤਾ, ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ।
ਅਗ੍ਨਿਜ੍ਵਾਲੋਜ੍ਜ੍ਵਲੈਃ ਸ਼ृਂਗੈਃ ਪ੍ਰਦੀਪ੍ਤਾਂਗਾਰਲੋਚਨਾ
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਿੰਗ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹਨ ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਅੰਗਾਰਾਂ ਵਾਂਗ ਤਪਦੀਆਂ ਹਨ।
ਤਾਮਾਗ੍ਨੇਯ੍ਯਾਂ ਸਦਾ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਯੇਤਰੈਃ ਸਦਾ
ਉਹ ਅੱਗ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਸਦਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਹੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ।
ਪਤਿਤਸ਼੍ਚ ਭਵੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਚਂਡਾਲਸਦृਸ਼ਃ ਪੁਮਾਨ੍
ਜੋ ਐਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਚੰਡਾਲ ਵਰਗਾ ਪਤਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦ੍ਵਾਰਾਂਤੇ ਪਰਿਹਰ੍ਤਵ੍ਯਾ ਕਪਿਲਾ ਗੌਰ੍ਦ੍ਵਿਜੇਤਰੈਃ
ਕਪਿਲਾ ਗਾਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਵੀ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਨਹੀਂ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਅਸਂਭਾष੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਪਤਿਤਾਃ ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਸ੍ਤੇ ਪਾਪਕਰ੍ਮਿਣਃ ਅਮੇਧ੍ਯਂ ਭੁਞ੍ਜਤੇऽਤਸ੍ਤਾਂ ਨੋਪਜੀਵੇਦ੍ਦ੍ਵਿਜੇਤਰਃ
ਜੋ ਪਤਿਤ ਸ਼ੂਦਰ ਪਾਪ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਅਸ਼ੁੱਧ ਚੀਜ਼ਾਂ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ; ਇਸ ਲਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਉਸ ਗਾਂ ਉੱਤੇ ਜੀਵਨ ਨਹੀਂ ਗੁਜ਼ਾਰਨਾ।
ਤਾਸਾਂ ਘृਤਂ ਚ ਕ੍ਸ਼ੀਰਂ ਵਾ ਨਵਨੀਤਮਥਾਪਿ ਵਾ 4.161.
ਉਹਨਾਂ ਗਾਂਵਾਂ ਦਾ ਘਿਉ, ਦੁੱਧ ਜਾਂ ਮੱਖਣ—
ਕਪਿਲਾਜੀਵਿਨਃ ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਗਚ੍ਛਂਤਿ ਰੌਰਵਮ੍
ਜੋ ਸ਼ੂਦਰ ਕਪਿਲਾ ਗਾਂ ਉੱਤੇ ਜੀਵਨ ਗੁਜ਼ਾਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਰੌਰਵ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।