ਦੁਹਿਤਾ ਵਾ ਕੁਲੇ ਕਾਚਿਦ੍ਗੋਸਹਸ੍ਰਪ੍ਰਦਾਯਿਨੀ
ਜਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਕੁੜੀ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਵਾਂ ਦਾਨ ਕਰਣ ਵਾਲੀ ਹੋਵੇ,
ਅਤਃ ਪਰਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਯਜ੍ਞਂ ਵੈ ਸਰ੍ਵਕਾਮਿਕਮ੍
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੈਂ ਉਹ ਯਜਨ ਬਤਾਵਾਂਗਾ ਜੋ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤੀਰ੍ਥੇ ਗੋष੍ਠੇ ਗृਹੇ ਵਾਪਿ ਮਂਡਪਂ ਕਾਰਯੇਚ੍ਛੁਭਮ੍
ਤੀਰਥ, ਗੋਸ਼ਾਲਾ ਜਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ, ਕੋਈ ਚੰਗਾ ਮੰਡਪ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਨ੍ਮਧ੍ਯੇ ਕਾਰਯੇਦ੍ਵੇਦਿਂ ਚਤੁਰ੍ਹਸ੍ਤਾਮਨੂਪਮਾਮ੍
ਉਸਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਚਾਰ ਹੱਥ ਵੱਡਾ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਵੇਦੀ ਬਣਾਈ ਜਾਵੇ।
ਪੂਰ੍ਵੋਤ੍ਤਰੇऽਥਦਿਗ੍ਭਾਗੇ ਗ੍ਰਹਵੇਦਿਂ ਪ੍ਰਕਲ੍ਪਯੇਤ੍
ਵੇਦੀ ਦੇ ਪੂਰਬ ਤੇ ਉੱਤਰ ਪਾਸੇ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੀ ਵੇਦੀ ਬਣਾਈ ਜਾਵੇ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਵਿष੍ਣੁਸ਼੍ਚ ਰੁਦ੍ਰਸ਼੍ਚ ਪੂਜ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਥਮਮੇਵ ਹਿ
ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਤੇ ਰੁਦਰ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਪੂਜਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਚਤ੍ਵਾਰੋ ਵਾ ਮਹਾਰਾਜ ਉਪਾਧ੍ਯਾਯਸ਼੍ਚ ਪਂਚਮਃ 4.159.
ਜਾਂ ਚਾਰ ਹੋਣ, ਮਹਾਰਾਜ, ਪੰਜਵਾਂ ਉਪਾਧਿਆਇ ਹੋਵੇ।
ਸ਼ੋਭਿਤਾਸ਼੍ਛਤ੍ਰਸਂਪਨ੍ਨਾਸ੍ਤਾਮ੍ਰਪਾਤ੍ਰਦ੍ਵਯਾਨ੍ਵਿਤਾਃ
ਉਹ ਛਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ, ਦੋ ਤਾਮੇ ਦੇ ਪਤਰੇ ਨਾਲ ਲੈਸ ਹਨ।
ਵੇਦ੍ਯਾਃ ਪੂਰ੍ਵੋਤ੍ਤਰੇ ਭਾਗੇ ਸ਼ਿਵਕੁਂਡਂ ਨਿਯੋਜਯੇਤ੍
ਵੇਦੀ ਦੇ ਪੂਰਬ ਤੇ ਉੱਤਰ ਪਾਸੇ ਸ਼ਿਵ ਕੁੰਡ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ।
ਕਾਰ੍ਯਂ ਕੁਰੁਕੁਲਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਤਤੋ ਹੋਮਂ ਸਮਾਰਭੇਤ੍
ਇਹ ਕੰਮ ਕਰ, ਕੁਰੁ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ; ਫਿਰ ਹੋਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰ।
ਗੋਸਹਸ੍ਰਾਦ੍ਵਿਨਿष੍ਕृष੍ਯ ਸਵਤ੍ਸਂ ਦਸ਼ਕਂ ਗਵਾਮ੍ ਅਤਃ ਪ੍ਰਵੇਸ਼੍ਯ ਦਸ਼ਕਂ ਵਸ੍ਤ੍ਰੈਰ੍ਮਾਲ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਪੂਜਯੇਤ੍
ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦਸ ਬੱਝੀਆਂ ਚੁਣ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਿਆਉਣ ਤੇ ਕਪੜੇ ਅਤੇ ਮਾਲਾ ਨਾਲ ਪੂਜਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸੁਵਰ੍ਣਘਂਟਿਕਾਯੁਕ੍ਤਂ ਤਾਮ੍ਰਦੋਹਨਕਾਨ੍ਵਿਤਮ੍ ਹੇਮਰਤ੍ਨਮਯੈਃ ਸ਼ृਂਗੈਸ਼੍ਚਾਮਰੈਸ਼੍ਚੋਪਸ਼ੋਭਿਤਮ੍
ਉਹ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਘੰਟੀਆਂ, ਤਾਮੇ ਦੇ ਦੁੱਧ ਪਤਰੇ, ਸੋਨੇ ਤੇ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਸਿੰਗ, ਤੇ ਚਾਮਰ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਹੋਣ।
ਮੁਨਯਃ ਕੇਚਿਦਿਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਕਾਂਚਨਂ ਨਂਦਿਕੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਕੁਝ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਸੋਨੇ ਦੇ ਨੰਦੀਕੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਏਕਾ ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ऋषਭੇ ਕੇषਾਂਚਿਦ੍ਦਾਨਮਿष੍ਯਤੇ
ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਲਈ, ਇੱਕ ਬਲਦ ਸਿੱਧਾ ਦਾਨ ਵਜੋਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪਤਾਕਾਭਿਰਲਂਕृਤ੍ਯ ਦੇਵਤਾਯਤਨਾਨਿ ਚ
ਝੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵੀ ਸਜਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਯਦਿ ਸਰ੍ਵਾ ਨ ਵਿਦ੍ਯਨ੍ਤੇ ਗਾਵਃ ਸਰ੍ਵਗੁਣੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਜੇ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਗਾਵਾਂ ਮੌਜੂਦ ਨਾ ਹੋਣ,
ਪੁष੍ਪਕਾਲਮਥੋ ਵਾਦ੍ਯਗੀਤਮਂਗਲਨਿਸ੍ਵਨੈਃ ਇਮਮੁਚ੍ਚਾਰਯੇਨ੍ਮਂਤ੍ਰਂ ਗृਹੀਤਕੁਸੁਮਾਂਜਲਿਃ ।। 4.159.
ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਵਾਜਿਆਂ ਤੇ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਮੰਗਲਧੁਨੀ ਨਾਲ, ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮੋਢੀ ਫੜ ਕੇ ਇਹ ਮੰਤਰ ਉਚਾਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਨਮੋ ਵੋ ਵਿਸ਼੍ਵਮੂਰ੍ਤਿਭ੍ਯੋ ਵਿਸ਼੍ਵਮਾਤृਭ੍ਯ ਏਵ ਚ
ਤੁਹਾਡੀ ਵੰਦਨਾ ਹੋਵੇ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਹੋ, ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਮਾਂਵਾਂ ਹੋ।
ਗਵਾਮਂਗੇषੁ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਭੁਵਨਾਨ੍ਯੇਕਵਿਂਸ਼ਤਿਃ
ਗਾਵਾਂ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕੀ ਵਿਸ਼ਵ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਗਾਵੋ ਮਮਾਗ੍ਰਤਃ ਸਂਤੁ ਗਾਵੋ ਮੇ ਸਂਤੁ ਪृष੍ਠਤਃ
ਗਾਵਾਂ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੋਣ, ਗਾਵਾਂ ਮੇਰੇ ਪਿੱਛੇ ਹੋਣ।
ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਂ ਵृषਰੂਪੇਣ ਧਰ੍ਮਸ਼੍ਚੈਵ ਸਨਾਤਨਃ
ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਬਲਦ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਧਰਮ ਹੈਂ।
ਇਤ੍ਯਾਮਨ੍ਤ੍ਰ੍ਯ ਤਤੋ ਦਯਾਦ੍ਗੁਰਵੇ ਨਂਦਿਕੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਕੇ, ਦਇਆ ਦੇ ਨਾਲ, ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਨੰਦੀਕੇਸ਼ਵਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗਵਾਂ ਸ਼ਤਮਥੈਕੈਕਂ ਤਦਰ੍ਧਂ ਚਾਪਿ ਵਿਂਸ਼ਤਿਃ
ਸੌ ਗਾਵਾਂ, ਜਾਂ ਹਰ ਇੱਕ, ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਅੱਧਾ, ਅਤੇ ਵੀਹ ਗਾਵਾਂ।
ਨੈਕਾ ਬਹੁਭ੍ਯੋ ਦਾਤਵ੍ਯਾ ਦਾਤਾ ਦੋषਕਰੋ ਭਵੇਤ੍
ਇੱਕ ਗਾਂ ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ; ਦਾਤਾ ਲਈ ਇਹ ਗਲਤ ਹੈ।
ਪਯੋਵ੍ਰਤਸ੍ਤਤਸ੍ਤਿष੍ਠੇਦੇਕਾਹਂ ਗੋਸਹਸ੍ਰਦਃ
ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਵਾਂ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇੱਕ ਦਿਨ ਲਈ ਦੁੱਧ ਦਾ ਵਰਤ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਨ ਦੇਯਾ ਦੁਰ੍ਬਲਾ ਧੇਨੁਰ੍ਨਾਲ੍ਪਕ੍ਸ਼ੀਰਾ ਨ ਰੋਗਿਣੀ
ਕਮਜ਼ੋਰ, ਘੱਟ ਦੁੱਧ ਵਾਲੀ ਜਾਂ ਬਿਮਾਰ ਗਾਂ ਨਹੀਂ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਅਨੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਯਸ੍ਤੁ ਗੋਸਹਸ੍ਰਪ੍ਰਦੋ ਭਵੇਤ੍ ।। 4.159.
ਜੋ ਇਹ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਵਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ,
ਵਿਮਾਨੇਨਾਰ੍ਕਵਰ੍ਣੇਨ ਕਿਂਕਿਣੀਜਾਲਮਾਲਿਨਾ
ਸੂਰਜ ਵਰਗੇ ਰੰਗ ਦੇ ਵਿਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਘੰਟੀਆਂ ਦੀ ਜਾਲ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ,
ਸਪ੍ਤਾਵਰਾਨ੍ਸਪ੍ਤ ਪਰਾਨ੍ਸਪ੍ਤ ਚੈਵ ਪਰਾਵਰਾਨ੍
ਸੱਤ ਉੱਪਰਲੇ ਲੋਕ, ਸੱਤ ਹੇਠਲੇ ਲੋਕ, ਤੇ ਸੱਤ ਵਿਚਲੇ ਲੋਕ,
ਸ੍ਵਰ੍ਗਲੋਕਾਚ੍ਚ੍ਯੁਤੋ ਵਾਥ ਨਾਰੀ ਵਾ ਸਤ੍ਪਰਾਯਣਾ
ਚਾਹੇ ਉਹ ਸਵਰਗ ਤੋਂ ਡਿੱਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਧਰਮ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਔਰਤ ਹੋਵੇ,