ਘृਤਂ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਤਾਂ ਭੀਤਾ ਭਵਂਤ੍ਯਖਿਲਦੇਵਤਾਃ
ਜਦੋਂ ਘੀ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਡਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਮਾਯਾਜਲਂ ਸੁਤਕਲਤ੍ਰਮਹੋਰ੍ਮਿਮਾਲਂ ਲੋਭੋਗ੍ਰਨਕ੍ਰਵਿषਮਂ ਬਹੁਪੁਣ੍ਯਭਾਜਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪੁੰਨ ਮਿਲਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਮਾਇਆ ਦੇ ਜਾਲ, ਵੱਡੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਲਹਿਰਾਂ, ਲੋਭ ਅਤੇ ਮਗਰਮੱਛਾਂ ਦੇ ਜ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਲਵਣਧੇਨੁਦਾਨਵ੍ਰਤਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਯੁਧਿष੍ਠਿਰ ਉਵਾਚ ਕृष੍ਣਕृष੍ਣ ਮਹਾਬਾਹੋ ਸਰ੍ਵਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਵਿਸ਼ਾਰਦ
ਲਵਣ ਦੀ ਗਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦੇ ਵਰਤ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ।
ਯੇਨ ਦਤ੍ਤੇਨ ਦਾਨਾਨਿ ਸਰ੍ਵਾਣ੍ਯੇਵ ਭਵਂਤ੍ਯੁਤ
ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਦਾਨ ਪੂਰੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਿਸ਼੍ਚ ਤਨ੍ਮੇ ਕਥਯ ਸੁਵ੍ਰਤ ਸ਼ृਣੁ ਰਾਜਨ੍ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਦਾਨਾਨਾਮੁਤ੍ਤਮੋਤ੍ਤਮਮ੍
ਹੇ ਸੁਵ੍ਰਤ, ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿੱਤ ਨਾਲ ਸ਼ੁੱਧੀ ਦੇ ਬਾਰੇ ਦੱਸੋ; ਸੁਣੋ ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਦਾਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਦਾਨ ਬਿਆਨ ਕਰਾਂਗਾ।
ਖ੍ਯਾਤਂ ਲਵਣਧੇਨ੍ਵਾਖ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਕਾਮਪ੍ਰਦਂ ਨृਣਾਮ੍
ਇਹ 'ਲਵਣ-ਧੇਨੁ' ਦੇ ਦਾਨ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਵਿਸ਼੍ਵਾਸਘਾਤੀ ਕ੍ਰੂਰਾਤ੍ਮਾ ਸਰ੍ਵਪਾਪਰਤੋऽਪਿ ਵਾ
ਜੋ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਘਾਤੀ ਹੋਵੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਨ ਕਠੋਰ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਜੋ ਹਰ ਪਾਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋਣ,
ਸੁਭਗੋ ਧਨਸਂਪਨ੍ਨੋ ਦੀਰ੍ਘਾਯੁਰਪਰਾਜਿਤਃ
ਉਹ ਸੁਭਾਗਾ, ਧਨਵਾਨ, ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਅਜੈਯ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿਧਿਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਲਵਣਸ੍ਯੇਹ ਕਲ੍ਪਨਮ੍
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਲਵਣ-ਧੇਨੁ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਵਿਧੀ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਆਵਿਕਂ ਚਰ੍ਮ ਵਿਨ੍ਯਸ੍ਯ ਪੂਰ੍ਵਾਸ਼ਾਭਿਮੁਖਂ ਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਭੇਡ ਦੀ ਖਾਲ ਨੂੰ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਰੱਖ ਕੇ ਆਧਾਰ ਬਣਾਓ।
ਆਢਕੇਨੈਵ ਕੁਰ੍ਵੀਤ ਵਹੁਵਿਤ੍ਤੋऽਲ੍ਪਵਿਤ੍ਤਵਾਨ੍
ਚਾਹੇ ਵੱਡੀ ਜਾਂ ਘੱਟ ਦੌਲਤ ਹੋਵੇ, ਆਢਕਾ ਮਾਪ ਵਰਤ ਕੇ ਇਹ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕਾਰ੍ਯਾ ਸ਼ਰ੍ਕਰਯਾ ਜਿਹ੍ਵਾ ਗਨ੍ਧਪ੍ਰਾਣਵਤੀ ਤਥਾ 4.155.
ਜਿਹਵਾ 'ਤੇ ਸ਼ੱਕਰ ਲਗਾਓ ਅਤੇ ਨੱਕ ਵਿੱਚ ਸੁਗੰਧਤ ਚੀਜ਼ਾਂ ਪਾਓ।
ਕਂਬਲਂ ਪਟ੍ਟਸੂਤ੍ਰੇਣ ਗ੍ਰੀਵਾਯਾਂ ਘਣ੍ਟਿਕਾਂ ਤਥਾ
ਗਰਦਨ 'ਤੇ ਰੇਸ਼ਮੀ ਡੋਰੇ ਨਾਲ ਕੰਬਲ ਅਤੇ ਘੰਟੀ ਵੀ ਪਾਓ।
ਕਪੋਲੌ ਸਕ੍ਤੁਪਿਣ੍ਡਾਭ੍ਯਾਂ ਯਵਾਨਾਸ੍ਯੇ ਪ੍ਰਦਾਪਯੇਤ੍
ਗੱਲਾਂ 'ਤੇ ਸਤੂ ਦੇ ਪਿੰਡ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਮੂੰਹ ਲਈ ਜੌ ਦਿਓ।
ਏਵਂ ਵੈ ਸਪ੍ਤਧਾਨ੍ਯਾਨਿ ਯਥਾਲਾਭਂ ਪ੍ਰਕਲ੍ਪਯੇਤ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਿਲੀ ਹੋਈਆਂ ਸੱਤ ਧਾਨਿਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਲਗਾਓ।
ਲਾਂਗੂਲੇ ਕਂਬਲਂ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਾਂ ਕ੍ਸ਼ੀਰਪ੍ਰਦੇਸ਼ਤਃ
ਪੂੰਛ ਲਈ ਕੰਬਲ ਦਿਓ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਦੀ ਥਾਂ ਅੰਗੂਰ ਰੱਖੋ।
ਏਵਂ ਸਮ੍ਯਕ੍ਪਰਿਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਰਸਰਸ੍ਯਮਯੀਂ ਚ ਗਾਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਸਦਾਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਬਣੀ ਧੇਨੁ ਨੂੰ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸਜਾਓ।
ਏਵਂ ਧੇਨੁਂ ਸਮਭ੍ਯਰ੍ਚ੍ਯ ਮਾਲ੍ਯਵਸ੍ਤ੍ਰਵਿਭੂषਣੈਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂ ਗਾਂ ਤੁ ਪੁਤ੍ਰਭਾਰ੍ਯਾਸਮਨ੍ਵਿਤਃ
ਮਾਲਾ, ਕਪੜੇ ਅਤੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਧੇਨੁ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ ਉਸ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰੋ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਯ ਸੁਸ਼ੀਲਾਯ ਵृਤ੍ਤਯੁਕ੍ਤਾਯ ਵੈ ਨृਪ
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਹ ਧੇਨੁ ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਵਾਲੇ, ਸੁਸ਼ੀਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਿਓ।
ਲਵਣੇ ਵੈ ਰਸਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਲਵਣੇ ਸਰ੍ਵਦੇਵਤਾਃ
ਲਵਣ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਰਸ ਹਨ, ਲਵਣ ਵਿੱਚ ਸਾਰੀਆਂ ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਹਨ।
ਏਵਮੁਚ੍ਚਾਰ੍ਯ ਮਂਤ੍ਰਾਂ ਤੇ ਵਿਪ੍ਰਾਯ ਪ੍ਰਤਿਪਾਦਯੇਤ੍
ਇਹ ਮੰਤਰ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਧੇਨੁ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰੋ।
ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾ ਮਹੀ ਤੇਨ ਕृਤਾ ਭਵਤਿ ਭਾਰਤ 4.155.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਭਾਰਤ, ਧਰਤੀ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵੇ ਰਸਾਃ ਸਰ੍ਵਮਨ੍ਨਂ ਸਰ੍ਵਂ ਚ ਸਚਰਾਚਰਮ੍
ਸਾਰੇ ਰਸ, ਸਾਰਾ ਅੰਨ, ਤੇ ਜਿਹੜਾ ਕੁਝ ਚਲਦਾ ਜਾਂ ਨਾ ਚਲਦਾ,
ਭਵਤਿ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਨृਣਾਂ ਤੁ ਰਸਧੇਨੁਂ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਰਸ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਦੇਣ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਪਰ੍ਣੌਰ੍ਣਕਂਬਲਗਲਾਂ ਲਵਣਾਢਕੇਨ ਕृਤ੍ਵਾ ਫਲਸ੍ਤਨਵਤੀਮਪਿ ਲਾਵਣਾਖ੍ਯਾਮ੍
ਪੱਤਿਆਂ, ਉਨ, ਤੇ ਕੰਬਲ ਨਾਲ, ਇੱਕ ਮਾਪੇ ਹੋਏ ਨਮਕ ਨਾਲ, ਤੇ ਫਲ-ਆਕਾਰ ਵਾਲੀ ਛਾਤੀ 'ਲਾਵਣ' ਨਾਮ ਦੀ ਬਣਾਕੇ, ਗਾਂ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਭਵਿष੍ਯੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਉਤ੍ਤਰਪਰ੍ਵਣਿ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਯੁਧਿष੍ਠਿਰਸਂਵਾਦੇ ਲਵਣਧੇਨੁਦਾਨਵ੍ਰਤਵਿਧਿਵਰ੍ਣਨਂ ਨਾਮ ਪਂਚਪਂਚਾਸ਼ਦੁਤ੍ਤਰਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਭਵਿੱਸ਼ੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪਰਵ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਵਿੱਚ, ਲਾਵਣ-ਧੇਨੂ ਦਾਨ ਵਰਤ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਵਿਧੀ ਦਾ ਵਰਣਨ, ਇੱਕ ਸੌ ਪੰਜਵੀਂ ਅਧਿਆਇ ਹੈ।
ਸੁਵਰ੍ਣਧੇਨੁਦਾਨਵ੍ਰਤਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਯਾਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਸਰ੍ਵਪਾਪੇਭ੍ਯੋ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਸੁਵਰਨ-ਧੇਨੂ ਦਾਨ ਵਰਤ ਦਾ ਵਰਣਨ — ਇਸ ਨੂੰ ਦੇਣ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦਹ ਨਹੀਂ।
ਸੁਰਾਪੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਾ ਗੋਘ੍ਨੋ ਭੀਰੁਰ੍ਭਗ੍ਨਵ੍ਰਤੋऽਪਿ ਵਾ
ਜੋ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਂਦਾ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ, ਗਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ, ਡਰਪੋਕ ਜਾਂ ਵਰਤ ਤੋੜ ਚੁੱਕਾ ਹੋਵੇ,
ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਪਾਤਕੈਃ ਸਰ੍ਵੈਰ੍ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਕਾਞ੍ਚਨਧੇਨੁਕਾਮ੍
ਉਹ ਵੀ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਸੁਵਰਨ ਦੀ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਕੇ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਰ੍ਦ੍ਧੇਨ ਵਾ ਪ੍ਰਕੁਰ੍ਵੀਤ ਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾ ਵਾ ਨृਪਸਤ੍ਤਮ
ਇਸ ਨੂੰ ਅੱਧਾ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ।