ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਵਾਸੁਦੇਵਾਯ ਹ੍ਯੇਵਮੁਚ੍ਚਾਰਿਤੇ ਚ ਤੈਃ
ਵਾਸੁਦੇਵ ਜੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੋਵੇ — ਜਦੋਂ ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਉਚਾਰਿਆ ਗਿਆ,
ਸਮਭਜ੍ਯਂਤ ਵਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਸਮੁਤ੍ਪੇਤੁਰਯੋਮੁਖਾਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਪੜੇ ਫਟ ਗਏ, ਤੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਗਏ।
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਸ੍ਤਮਸੋ ਜਜ੍ਞੇ ਨਰਕਾਦ੍ਭਾਨੁਭਿਃ ਸਹ
ਹਨੇਰੇ ਵਿਚੋਂ ਚਾਨਣ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਨਰਕ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ।
ਨਿਰੁਤ੍ਸਾਹਾ ਜਡਧਿਯੋ ਬਭੂਵੁਰ੍ਯਮਕਿਂਕਰਾਃ
ਯਮ ਦੇ ਨੌਕਰ ਨਿਰੁਤਸਾਹ ਤੇ ਸੁਸਤ ਮਨ ਵਾਲੇ ਹੋ ਗਏ।
ਦਿਵ੍ਯਃ ਸੁਗਂਧਿ ਪਵਨੋ ਮਨਃਪ੍ਰੀਤਿਕਰਸ੍ਤਥਾ
ਇੱਕ ਸੁਗੰਧਤ, ਦਿਵਿਆ ਹਵਾ ਵਹੀ, ਜੋ ਮਨ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਸੀ।
ਤਂ ਤਾਦृਸ਼ਮਥਾਲਕ੍ਸ਼੍ਯ ਤਦਾ ਵੈਵਸ੍ਵਤੋ ਯਮਃ
ਫਿਰ, ਇਹ ਸਭ ਦੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਵੈਵਸਵਤ ਯਮ ਨੇ—
ਪੂਜਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਤਾਨਾਹ ਕृष੍ਣਾਯ ਸ ਕृਤਾਂਜਲਿਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਨੂੰ ਜੋੜੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਆਖਿਆ।
ਵਿष੍ਣੋ ਦੇਵ ਜਗਦ੍ਧਾਤਰ੍ਜਨਾਰ੍ਦਨ ਜਗਤ੍ਪਤੇ
ਹੇ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਦੇਵਤਾ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪਾਲਣਹਾਰ, ਜਨਾਰਦਨ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਮਾਲਕ,
ਅਚ੍ਯੁਤਾਯਾਪ੍ਰਮੇਯਾਯ ਮਾਯਾਵਾਮਨਰੂਪਿਣੇ
ਅਚ੍ਯੁਤ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਣਗਣ ਹੈ, ਜੋ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਵਾਮਨ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਨਮਸ੍ਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵਾਯ ਧੀਮਤੇ ਪੁਣ੍ਯਕੀਰ੍ਤਯੇ 4.153.
ਵਾਸੁਦੇਵ ਜੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਜੋ ਬੁਧੀਮਾਨ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਰਤੀ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਤਸ੍ਯ ਯਜ੍ਞਵਰਾਹਸ੍ਯ ਵਿष੍ਣੋਰਮਿਤਤੇਜਸਃ
ਉਸ ਯਜਨ-ਵਰਾਹ ਨੂੰ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਦੀ ਜੋਤਿ ਬੇਅੰਤ ਹੈ,
ਏਵਂ ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾ ਹृषੀਕੇਸ਼ਂ ਧਰ੍ਮਰਾਜਸ੍ਯ ਪਸ਼੍ਯਤਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਦੀ ਸਤਿ ਕਰਕੇ, ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ,
ਮੁਦ੍ਗਲੋऽਪਿ ਮਹਾਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਦृष੍ਟ੍ਵੈਤਦਖਿਲਂ ਨृਪ
ਮੁਦਗਲ ਵੀ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਬੁਧੀ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਇਹ ਸਭ ਦੇਖ ਕੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ,
ਸਂਸ੍ਮृਤ੍ਯ ਯਮਵਾਕ੍ਯਾਨਿ ਵਿष੍ਣੋਰ੍ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮੇਵ ਚ
ਯਮ ਦੇ ਬਚਨ ਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ,
ਅਹੋ ਸੁਦੁਸ੍ਤਰਾ ਵਿष੍ਣੋਰ੍ਮਾਯੇਯਮਤਿਗਹ੍ਵਰੀ
ਹੈਰਾਨੀ! ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਮਾਇਆ ਬਹੁਤ ਹੀ ਔਖੀ ਤੇ ਗਹਿਰੀ ਹੈ।
ਜੀਵੋ ਗਚ੍ਛਤਿ ਕੀਟਤ੍ਵਂ ਯੂਕਾਮਤ੍ਕੁਣਯੋਨਿਤਾਮ੍
ਜੀਵ ਕੀਟ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਜੂ ਜਾਂ ਮਕੜੀ ਦੀ ਜਾਤੀ ਵਿਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਤਤਸ਼੍ਚ ਪਸ਼ੁਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਨਰਤ੍ਵਮਭਿਵਾਂਛਤਿ ਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਚ ਸ਼੍ਰਿਯਂ ਪਰਾਂ ਨਰੋ ਮਾਯਾਵਿਮੋਹਿਤਃ
ਫਿਰ ਪਸ਼ੂ ਬਣ ਕੇ ਮਨੁੱਖੀ ਜਨਮ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਤੇ ਮਨੁੱਖ ਹੋ ਕੇ, ਮਾਇਆ ਦੇ ਵਹਿਮ ਵਿਚ, ਵਧੀਆ ਸੁਖ ਦੀ ਚਾਹ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਦੁਸ੍ਤਰਾਪਿ ਸੁਸਾਧ੍ਯਾ ਸਾ ਮਾਯਾ ਕृष੍ਣਸ੍ਯ ਮੋਹਿਨੀ
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਦੀ ਮਾਇਆ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਔਖੀ ਹੈ, ਉਹ ਮੋਹਣੀ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਜਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਅਵਾਪ੍ਯੈਵਂ ਚ ਗਾਰ੍ਹਸ੍ਥ੍ਯਮਵਾਪ੍ਯੈਵਂ ਚ ਤਤ੍ਪਰਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਜੀਵਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਵੀ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਅਵਿਰੋਧੇਨ ਵਿषਯਾਨ੍ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਵਿष੍ਣੁਂ ਸਮਾਸ਼੍ਰਯੇਤ੍ । 4.153.
ਸੰਸਾਰਿਕ ਸੁਖਾਂ ਨੂੰ ਵਿਰੋਧ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਭੋਗਦੇ ਹੋਏ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੀ ਸ਼ਰਣ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਈਦृਗ੍ਬਹੁਫਲਾ ਭਕ੍ਤਿਃ ਸਰ੍ਵਧਾਤਰਿ ਕੇਸ਼ਵੇ
ਸਭ ਕੁਝ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲੇ ਕੇਸ਼ਵ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਐਸੀ ਭਕਤੀ ਬਹੁਤ ਫਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਮੁਧੈਵੋਕ੍ਤਂ ਸੁਧਾਪਾਨਂ ਮੁਧਾ ਤਦ੍ਧਿ ਵਿਚੇष੍ਟਿਤਮ੍
ਵੇਰਥ ਹੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਪੀਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਕੰਮ ਵੀ ਵੇਰਥ ਹੈ।
ਆਰਾਧਿਤੋ ਹਿ ਯਃ ਪੁਂਸਾਮੈਹਿਕਾਮੁष੍ਮਿਕਂ ਫਲਮ੍
ਜਿਸ ਦੀ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰਕ ਤੇ ਪਰਲੋਕੀ ਦੋਹਾਂ ਫਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਸਂਵਤ੍ਸਰਾਸ੍ਤਥਾ ਮਾਸਾ ਵਿਫਲਾ ਦਿਵਸਾਸ਼੍ਚ ਤੇ
ਤੇਰੇ ਲਈ ਸਾਲ, ਮਹੀਨੇ ਤੇ ਦਿਨ ਸਭ ਬੇਫਲ ਹਨ।
ਯੋ ਨ ਵਿਤ੍ਤਰ੍ਦ੍ਧਿਵਿਭਵੈਰ੍ਨ ਵਾਸੋਭਿਰ੍ਨ ਭੂषਣੈਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਧਨ, ਵਧੀਆ ਜੀਵਨ, ਵਸਤਾਂ, ਕਪੜਿਆਂ ਜਾਂ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਰਾਜੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ—
ਜਲਧੇਨੋਸ੍ਤੁ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਨਿਸ਼ਮ੍ਯੇਦृਗ੍ਵਿਧਂ ਨਰਾਃ
ਜਦੋਂ ਪਾਣੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਲੋਕ ਵੀ ਐਸੇ ਹੀ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕਰ੍ਮਭੂਮੌ ਹਿ ਮਾਨੁष੍ਯਂ ਜਨ੍ਮਨਾਮਯੁਤੈਰਪਿ
ਕਰਮ ਭੂਮੀ 'ਚ ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜਨਮਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਚ ਨ ਯੈਰ੍ਵਿष੍ਣੁਸ੍ਤੋषਿਤੋ ਜਲਧੇਨੁਨਾ
ਇਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਪਾਣੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੂੰ ਰਾਜੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ—
ਊਰ੍ਧ੍ਵਬਾਹੁਰ੍ਵਿਰੌਮ੍ਯੇष ਦृष੍ਟਲੋਕਦ੍ਵਯੋऽਸ੍ਮਿ ਭੋਃ
ਮੈਂ ਬਾਹਾਂ ਉੱਚੀਆਂ ਕਰਕੇ ਰੋ ਰਿਹਾ ਹਾਂ: ਹੇ ਲੋਕੋ, ਮੈਂ ਦੋਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਲਿਆ ਹੈ!
ਦੁਃਸਹੋ ਨਾਰਕੋ ਵਹ੍ਨਿਰਵਿषਹ੍ਯਾ ਚ ਯਾਤਨਾ 4.153.
ਨਰਕ ਦੀ ਅੱਗ ਬੜੀ ਦੁਖਦਾਈ ਹੈ, ਤੇ ਉਥੇ ਦੀਆਂ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਸਹਿ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ।