ਅਸ੍ਮਿਨ੍ਵਸਂਤਸਮਯੇ ਸ਼ੁਕ੍ਲਪਕ੍ਸ਼ੇ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ
ਇਸ ਵਸੰਤ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਚੰਨਣੇ ਪੱਖ ਦੀ ਤੇਰਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ,
ਏਤੇਨ ਬੀਜਭੂਤੇਨ ਜਗਦ੍ਵਰ੍ਣਿष੍ਯਤੇऽਖਿਲਮ੍
ਇਸ ਬੀਜ ਰੂਪ ਚੀਜ਼ ਦੁਆਰਾ, ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਜਗਾਮ ਹਿਮਵਚ੍ਛृਂਗਂ ਕੈਲਾਸਂ ਪਾਰ੍ਵਤੀਪ੍ਰਿਯਃ
ਪਾਰਵਤੀ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਨੇ ਹਿਮਾਲਾ ਦੇ ਚੋਟੀ, ਕੈਲਾਸ ਵੱਲ ਰੁਖ ਕੀਤਾ।
ਪੂਜਾਵਿਧਾਨਮਪਰਂ ਕਥਯਾਮਿ ਸ਼ृਣੁਣ੍ਵ ਤਤ੍
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਪੂਜਾ ਦਾ ਹੋਰ ਢੰਗ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।
ਸਿਨ੍ਦੂਰਜਨਿਤੈਰਂਗੈਰਤਿਪ੍ਰੀਤਿ ਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍ । ਕਾਮਦੇਵਂ ਵਸਂਤਂ ਚ ਵਾਜਿਵਕ੍ਤ੍ਰਂ ਝषਧ੍ਵਜਮ੍ ।। 4.135.
ਸਿੰਦੂਰ ਨਾਲ ਰੰਗੇ ਹੋਏ ਅੰਗਾਂ, ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਕਾਮਦੇਵ, ਵਸੰਤ, ਘੋੜੇ-ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਮਛੀ-ਝੰਡਾ ਵਾਲੇ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।
ਸੌਵਰ੍ਣਂ ਵਾ ਮਹਾਰਾਜ ਵਾਰ੍ਕ੍ਸ਼ਂ ਚਿਤ੍ਰਮਥਾਪਿ ਵਾ
ਹੇ ਮਹਾਂਰਾਜ, ਸੋਨੇ ਦਾ ਹੋਵੇ, ਲੱਕੜ ਦਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਚਿਤਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ,
ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਗੀਤਵਾਦਿਤ੍ਰਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼ਣੀਯਸਮਾਕੁਲਮ੍
ਉਹ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੇ ਗੀਤ, ਵਾਦ-ਯੰਤਰ ਅਤੇ ਮਨਮੋਹਣ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ।
ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨੇ ਭੋਜਯੇਦ੍ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਭਕ੍ਸ਼੍ਯੈਰ੍ਧੂਪੈਃਸ੍ਰਗਂਬਰੈਃ
ਦੁਪਹਿਰ ਵੇਲੇ, ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਭੋਜਨ, ਧੂਪ, ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਅਤੇ ਵਸਤ੍ਰ ਚੜ੍ਹਾਓ।
ਨਮੋ ਵਾਮਾਯ ਕਾਮਾਯ ਦੇਵਦੇਵਾਯ ਮੂਰ੍ਤਯੇ
ਵਾਮ ਰੂਪ, ਕਾਮ ਰੂਪ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਅਤੇ ਮੂਰਤ ਰੂਪ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਕृਤ੍ਵੈਵਮਰ੍ਚਯਿਤ੍ਵਾ ਤੁ ਦੇਵਦੇਵਮਨੋਭਵਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਕੇ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਮਨ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਨੂੰ ਪੂਜ ਕੇ,
ਨਾਨਾਪ੍ਰਕਾਰਾਨ੍ਭਕ੍ਸ਼੍ਯਾਂਸ਼੍ਚ ਕਾਮੋ ਮੇ ਪ੍ਰੀਯਤਾਮਿਤਿ
ਕਾਮ ਮੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੇ ਹੋਏ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭੋਜਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੇ।
ਸ੍ਵਪਤਿਂ ਪੂਜਯੇਨ੍ਨਾਰੀ ਵਸ੍ਤ੍ਰਮਾਲਾਵਿਭੂषਣੈਃ
ਇਕ ਔਰਤ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ ਵਸਤ੍ਰ, ਮਾਲਾ ਅਤੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ।
ਮਨ੍ਮਥਾਯਤਨੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਯਜਮਾਨਃ ਸੁਹृਦ੍ਵृਤਃ
ਮਨਮਥਾ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ, ਯਜਮਾਨ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ,
ਕਰ੍ਪੂਰਕੁਂਕੁਮਕ੍ਸ਼ੋਦਗਂਧਤਾਂਬੂਲਸਰ੍ਜਨੈਃ
ਕਰਪੂਰ, ਕੁੰਕੁਮ, ਖੁਸ਼ਬੂਦਾਰ ਪਾਨ ਅਤੇ ਸੁਪਾਰੀ ਦੀ ਭੇਟ ਨਾਲ,
ਦੀਪਪ੍ਰਜ੍ਵਾਲਨੈਰ੍ਨृਤ੍ਯੈਃ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼ਣੈਃ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼ਣੋਤ੍ਸਵੈਃ 4.135.
ਦੀਵੇ ਜਲਾਉਣ, ਨੱਚ, ਦ੍ਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਵੇਖਣ ਦੇ ਉਤਸਵ ਨਾਲ,
ਵਸਂਤਸਮਯੇ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਹृष੍ਟਸ੍ਤੁष੍ਟੋ ਨृਪਃ ਪੁਰੇ
ਜਦ ਵਸੰਤ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਖੁਸ਼ ਅਤੇ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸੁਭਿਕ੍ਸ਼ਂ ਕ੍ਸ਼ੇਮਮਾਰੋਗ੍ਯਂ ਯਸ਼ਃ ਸ਼੍ਰੀਃ ਸੌਖ੍ਯਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਵਧੀਆ ਅਨਾਜ, ਸੁਰੱਖਿਆ, ਤੰਦਰੁਸਤੀ, ਇਜ਼ਤ, ਦੌਲਤ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੁਖ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਤੁष੍ਯਤੇ ਤੁ ਭृਸ਼ਂ ਦੇਵੋ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਰ੍ਦ੍ਧਾਰ੍ਦ੍ਧਲੋਚਨਃ
ਬਾਰਾਂ ਅਤੇ ਅੱਧੀ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਦੇਵਤਾ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਚਨ੍ਦ੍ਰਸੂਰ੍ਯਾਦਿਕਾ ਸਰ੍ਵੇ ਗ੍ਰਹਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍षਯਸ੍ਤਥਾ
ਚੰਦ੍ਰ ਤੇ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਸਾਰੇ ਗ੍ਰਹ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀਆਂ,
ਅਸੁਰਾ ਯਾਤੁਧਾਨਾਸ਼੍ਚ ਸੁਪਰ੍ਣਾਃ ਪਤਗਾ ਨਗਾਃ
ਅਸੁਰ, ਯਾਤੁਧਾਨ, ਸੁਪਰਨ, ਪੰਛੀ ਅਤੇ ਰੁੱਖ,
ਚੈਤ੍ਰੋਤ੍ਸਵੇ ਸਕਲਲੋਕਮਨੋਨਿਵਾਸਂ ਕਾਮਂ ਵਸਂਤਮਲਯਾਦ੍ਰਿਮਰੁਤ੍ਸਹਾਯਮ੍
ਚੈਤ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ 'ਚ, ਮਲਯਾ ਪਵਨ ਦੇ ਸਾਥੀ ਹੋ ਕੇ, ਕਾਮ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨਾਂ ਦਾ ਵਾਸ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਭਵਿष੍ਯੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਉਤ੍ਤਰਪਰ੍ਵਣਿ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਯੁਧਿष੍ਠਿਰ ਰਸਂਵਾਦੇ ਮਦਨਮਹੋਤ੍ਸਵਵਰ੍ਣਨਂ ਨਾਮ ਪਞ੍ਚਤ੍ਰਿਂਸ਼ਦੁਤ੍ਤਰਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਭਵਿਸ਼੍ਯ ਮਹਾ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪਰਵ 'ਚ, ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੇ ਸੰਵਾਦ 'ਚ, ਮਦਨ ਮਹਾ ਤਿਉਹਾਰ ਦੇ ਵਰਣਨ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਸੌ ਪੈਂਤੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਭੂਤਮਾਤ੍ਰ੍ਯੁਤ੍ਸਵਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਗਾਯਨ੍ਨृਤ੍ਯਨ੍ਹਸਁਲ੍ਲੋਕਃ ਸਰ੍ਵਤਃ ਪਰਿਧਾਵਤਿ
ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਮਾਤਾਵਾਂ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਦਾ ਵਰਣਨ: ਲੋਕ ਗਾਉਂਦੇ, ਨੱਚਦੇ, ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ ਹਰ ਪਾਸੇ ਦੌੜਦੇ ਹਨ।
ਉਨ੍ਮਤ੍ਤਵਤ੍ਪ੍ਰਲਪਤਿ ਕ੍ਸ਼ਿਤੌ ਪਤਤਿ ਮਤ੍ਤਵਤ੍
ਉਹ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਬੋਲਦੇ ਹਨ, ਨਸ਼ੇ ਵਾਲਿਆਂ ਵਾਂਗ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਮੁਖਾਂਗਭਂਗਾਨ੍ਕੁਰੁਤੇ ਲੋਕੇ ਵਾਤਗृਹੀਤਵਤ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਮੂੰਹ ਤੇ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਇਸ਼ਾਰੇ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ ਹੋਵੇ।
ਕਿਮੇष ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਨਿਰ੍ਦਿष੍ਟੋ ਮਾਰ੍ਗਃ ਕਿਮੁਤ ਲੌਕਿਕਃ
ਕੀ ਇਹ ਰਸਤਾ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਾਂ ਇਹ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰਵਾਇਤ ਹੈ?
ਆਸ੍ਤਿਕਃ ਸ਼੍ਰਦ੍ਦਧਾਨਸ਼੍ਚ ਭਵਤੀਤਿ ਮਤਿਰ੍ਮਮ
ਮੇਰੀ ਸੋਚ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਆਸਥਾਵਾਨ ਤੇ ਭਰੋਸੇ ਵਾਲਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪਾਰ੍ਵਤ੍ਯਾ ਸਹਿਤਃ ਪਾਰ੍ਥ ਮਨ੍ਦਰੇ ਚਾਰੁਕਨ੍ਦਰੇ
ਪਾਰਥਾ, ਪਾਰਵਤੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਦੀ ਸੁੰਦਰ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ,
ਹਂਸੋਨ੍ਨਤਗਤਿਂ ਚਾਰੁਕੁਮ੍ਭਭ੍ਰਾਜਿਕੁਚਦ੍ਵਯਮ੍
ਹੰਸ ਵਾਂਗ ਚਾਲ, ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਘੜੇ ਵਰਗੇ ਦੋ ਸਤਨ,
ਦਗ੍ਧਕਾਮੋऽਪਿ ਚ ਹਰਃ ਸਂਦੀਪ੍ਤਮਦਨੋऽਭਵਤ੍
ਕਾਮ ਦੇ ਸੜ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਵਜੂਦ, ਹਰਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਫਿਰ ਵੀ ਭੜਕ ਉਠੀ।