ਮਮਂਥੁਃ ਸਹਿਤਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸਮੁਦ੍ਰਂ ਦੈਤ੍ਯਦਾਨਵਾਃ
ਸਾਰੇ ਦੈਤ ਅਤੇ ਦਾਨਵ ਮਿਲ ਕੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਮਥਣ ਲੱਗ ਪਏ।
ਅਤਿਲੋਭਾਨ੍ਮਥ੍ਯਮਾਨੇ ਸਾਗਰੇ ਪਯਸਾਂ ਨਿਧੌ
ਵੱਡੀ ਲਾਲਚ ਕਰਕੇ, ਜਦ ਪਾਣੀਆਂ ਦੇ ਖਜ਼ਾਨੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਮਥਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ,
ਯੇਨਾਸੌ ਸੁਰਸਂਘਾਤੇ ਆਘੂਰ੍ਣਿਤਾ ਇਵਾਭਵਤ੍
ਉਸ ਕਰਕੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਜਿਵੇਂ ਹਿਲ ਗਈ, ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਹੋ ਗਈ।
ਨਿਰ੍ਗਮ੍ਯ ਚ ਵਧਂ ਚਕ੍ਰੁਰ੍ਮੁਨੀਨਾਮੂਰ੍ਧ੍ਵਰੇਤਸਾਮ੍
ਉਥੋਂ ਨਿਕਲ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉੱਚ ਆਚਾਰ ਵਾਲੇ ਮੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸਮੁਦ੍ਰਮਧ੍ਯੇ ਨ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਨਾਰਾਯਣੋ ਹਰਃ
ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਨਾਰਾਇਣ ਤੇ ਹਰਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪਛਾਣਿਆ ਨਹੀਂ।
ਤਤੋ ਮਨ੍ਤ੍ਰੈਃ ਸ਼ਂਕਰੇਣ ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ਤਤ੍ਰੈਵ ਭਕ੍ਸ਼ਿਤਮ੍
ਫਿਰ, ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ, ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਓਥੇ ਹੀ ਖਾ ਲਿਆ ਗਿਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਪਿ ਚੇਤਨਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਅਬ੍ਰਹ੍ਮਣ੍ਯਮੁਵਾਚ ਹ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਵੀ ਹੋਸ਼ ਵਿਚ ਆ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਨਾ ਚੰਗਾ ਲੱਗੇ ਐਸਾ ਬੋਲਿਆ।
ਅਗਸ੍ਤ੍ਯੋ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਸ਼ਾਯਾਂ ਲਙ੍ਕਾਮੂਲੇ ਮਹਾਮੁਨਿਃ 4.118.
ਅਗਸਤ, ਵੱਡਾ ਮੁਨੀ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਲੰਕਾ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਹੇਠਾਂ ਸੀ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤਾ ਗਤਾ ਦੇਵਾ ਅਗਸ੍ਤ੍ਯਾਸ਼੍ਰਮਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਦੇਵਤੇ ਅਗਸਤ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ।
ਧ੍ਯਾਨਂ ਚਕ੍ਰੇ ਵਿषਂ ਯੇਨ ਹਿਮਾਦ੍ਰੌ ਸਂਪ੍ਰਵੇਸ਼ਿਤਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਧਿਆਨ ਲਾਇਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ ਹਿਮਾਲੇ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਿਆ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਕਾਲੇ ਵਿषਂ ਲਗ੍ਨਂ ਕਿਞ੍ਚਿਚ੍ਛੇषਂ ਦ੍ਰੁਮਾਦਿषੁ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਕੁਝ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਵਿਸ਼ ਦਰਖ਼ਤਾਂ ਆਦਿਕ ਵਿੱਚ ਲੱਗ ਗਿਆ।
ਤਦ੍ਵਿषਂ ਚੂਰ੍ਣਿਤਂ ਤੇਨ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍ਸਂਕੋਚਿਤਂ ਤਥਾ
ਉਹ ਵਿਸ਼, ਉਸ ਨੇ ਕੁੱਟ ਕੇ, ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਘੱਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਮਨੁष੍ਯਾਣਾਂ ਤੁ ਜਾਯਂਤੇ ਰੋਗਾ ਨਾਨਾਵਿਧਾ ਭੁਵਿ
ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਅਨੇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ।
ਵृषਸਂਕ੍ਰਾਤਿਮਾਰਭ੍ਯ ਸਿਂਹਾਂਤੇ ਸ਼ਾਮ੍ਯਤੇ ਵਿषਮ੍
ਵ੍ਰਿਸ਼ ਰਾਸ਼ੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸਿੰਘ ਰਾਸ਼ੀ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ, ਵਿਸ਼ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਕਾਲੇਨ ਮਹਤਾ ਨੀਰੁਜੇ ਵ੍ਯਾਧਿਵਰ੍ਜਿਤੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਰੋਗ ਤੇ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਹੋ ਗਈ।
ਨਿਰਂਤਰੇ ਮਰ੍ਤ੍ਯਲੋਕੇ ਊਰ੍ਧ੍ਵਬਾਹੁ ਪ੍ਰਸਾਰਿਣਿ
ਮਨੁੱਖ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ, ਬਾਂਹਾਂ ਚੁੱਕ ਕੇ,
ਪ੍ਰਜਾ ਵ੍ਯਾਪਾਦਯਨ੍ਕਾਲਾਦਾਜਗਾਮ ਮਹਾਮੁਨੇਃ
ਲੋਕ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਨਾਸ ਹੋ ਗਏ, ਤੇ ਉਹ ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।
ਭਸ੍ਮੀਬਭੂਵ ਪਸ਼੍ਚਾਚ੍ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਸੁਖਕਾਰਣਾਤ੍ 4.118.
ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ ਉਹ ਰਾਖ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਥਾਨ੍ਯੋ ਦਂਡਕਾਰਣ੍ਯੇ ਸ਼੍ਵੇਤੋ ਨਾਮ ਨृਪੋਤ੍ਤਮਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੰਡਕ ਅਰਣ ਵਿੱਚ ਸ਼ਵੇਤ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਧੀਆ ਰਾਜਾ ਸੀ।
ਭਗਵਤ੍ਸਰ੍ਵਮੇਵਾਨ੍ਯਦ੍ਦਤ੍ਤਂ ਰਾਜ੍ਯਮਦਾਨ੍ਮਯਾ
ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਹੋਰ ਸਭ ਕੁਝ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ; ਮੈਂ ਰਾਜ ਤੇ ਦਾਨ ਵੀ ਦੇ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।
ਤਤੋऽਗਸ੍ਤ੍ਯਃ ਕਾਰੁਣ੍ਯਾ ਰਤ੍ਨੈਃ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਮਕਲ੍ਪਯਤ੍
ਫਿਰ ਅਗਸਤ ਨੇ ਦਇਆ ਕਰਕੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸ਼੍ਰਾਧ ਕਰਵਾਇਆ।
ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਸ਼੍ਚ ਪਰਮਂ ਸ੍ਥਾਨਮਗਸ੍ਤ੍ਯਰ੍षੇਃ ਪ੍ਰਸਾਦਤਃ
ਅਤੇ ਉਹ ਅਗਸਤ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਕਸ੍ਮਾਨ੍ਮੇਰੁਮਿਵਾਸੌ ਮਾਂ ਨ ਕਰੋਤਿ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮ੍
ਉਹ ਮੇਰੇ ਚਾਰੋਂ ਪਾਸੇ ਫਿਰਦਾ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ, ਜਿਵੇਂ ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਏਕੀਭੂਯਾਸ਼੍ਰਮਂ ਗਤ੍ਵਾ ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾ ਦੇਵਰ੍षਿਪੁਙ੍ਗਵਮ੍
ਉਹ ਇਕਠੇ ਹੋ ਕੇ ਆਸ਼ਰਮ ਗਏ ਅਤੇ ਦੇਵ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ।
ਵਿਂਧ੍ਯਂ ਨਿਵਾਰਯ ਸ੍ਵੈਨਂ ਸ੍ਥਿਤੌ ਸ੍ਥਾਪਯ ਪਰ੍ਵਤਮ੍
ਵਿੰਧਿਆ ਨੂੰ ਰੋਕ, ਆਪਣਾ ਪਹਾੜ ਉਸੀ ਥਾਂ ਟਿਕਾ ਕੇ ਰੱਖ।
ਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤਂ ਤੀਰ੍ਥਯਾਤ੍ਰਾਯਾਂ ਵਿਦ੍ਧਿ ਮਾਮਚਲੋਤ੍ਤਮ
ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪਹਾੜ, ਜਾਣ ਲੈ ਕਿ ਮੈਂ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਨਿਕਲ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸਂਪ੍ਰਯਾਤੋ ਨਾਦ੍ਯਾਪਿ ਵਿਨਿਵਰ੍ਤਤੇ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਉਹ ਚਲਾ ਗਿਆ ਤੇ ਅੱਜ ਤੱਕ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਆਇਆ।
ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਵਂਦ੍ਯਚਰਣੋ ਲੋਪਾਮੁਦ੍ਰਾਸਹਾਯਵਾਨ੍ 4.118.
ਉਸਦੇ ਚਰਨ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਹਨ, ਲੋਪਾਮੁਦਰਾ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰਾਸ਼੍ਰਮਸ੍ਥਲਿਕਾਯਾਮृਤੁਕਾਲੇ ਹ੍ਯੁਪਸ੍ਥਿਤੇ
ਉਥੇ ਆਸ਼ਰਮ ਦੀ ਥਾਂ ਤੇ, ਜਦੋਂ ਮੌਸਮ ਆ ਗਿਆ,
ਭਵੇਦ੍ਯਦਿ ਗृਹਂ ਰਮ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਰਤ੍ਨਵਿਭੂषਿਤਮ੍
ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਸੋਹਣਾ ਘਰ ਹੋਵੇ, ਜੋ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ,