ਉਪੋष੍ਪ ਵਿਧਿਨਾਨੇਨ ਦਸ਼ ਸਪ੍ਤ ਯਥਾਕ੍ਰਮਮ੍ 4.117.
ਇਸ ਉਪਵਾਸ ਦੀ ਰੀਤ ਨਾਲ, ਦਸ ਜਾਂ ਸੱਤ ਦਿਨ ਲਗਾਤਾਰ ਵਰਤ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਥਾਪਯਿਤ੍ਵਾਯਸੇ ਪੀਠੇ ਕृਸ਼ਰਾਨ੍ਨਂ ਨਿਵੇਦ੍ਯ ਚ
ਲੋਹੇ ਦੀ ਪੀੜੀ ਤੇ ਖੀਰ ਰੱਖ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਯ ਪੁਨਰ੍ਦਦ੍ਯਾਲ੍ਲੋਹਂ ਤੈਲਂ ਤਿਲਾਂਸ੍ਤਥਾ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂ ਚ ਯਥਾਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਭਦ੍ਰਾਂ ਵਿਸਰ੍ਜਯੇਤ੍
ਫਿਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਲੋਹਾ, ਤੇਲ, ਤਿਲ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਸਮਰਥ ਅਨੁਸਾਰ ਦਾਨ ਦੇ ਕੇ, ਸੁਭਗਾ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯ ਏਵਂ ਕੁਰੁਤੇ ਪਾਰ੍ਥ ਸਮ੍ਯਗ੍ਭਦ੍ਰਾਵ੍ਰਤਂ ਨਰਃ
ਹੇ ਪਾਰਥ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭਦਰਾ ਵਰਤ ਨੂੰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਸ਼੍ਚ ਪਿਸ਼ਾਚਾ ਵਾ ਪੂਤਨਾਸ਼ਾਕਿਨੀਗ੍ਰਹਾਃ
ਉਸ ਕੋਲ ਰਾਖਸ਼ਸ, ਪਿਸਾਚ, ਪੂਤਨਾ, ਡਾਇਆਂ ਤੇ ਮੰਦ ਬਲ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ।
ਨ ਚੈਵੇष੍ਟਵਿਯੋਗਃ ਸ੍ਯਾਨ੍ਨ ਹਾਨਿਸ੍ਤਸ੍ਯ ਜਾਯਤੇ
ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਚਾਹਤਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖੋ ਵੱਖ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਪੈਂਦਾ, ਤੇ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਸੂਰ੍ਯਾਤ੍ਮਜਾਤਿਦਯਿਤਾ ਭਗਿਨੀ ਸ਼ਨੇਰ੍ਯਾ ਮਰ੍ਤ੍ਯੇ ਭ੍ਰਮਤ੍ਯਤਿਰਥਾ ਕਰਣਕ੍ਰਮੇਣ
ਸੂਰਜ ਦੀ ਧੀ, ਸ਼ਨੀ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਭੈਣ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਫਿਰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਭਵਿष੍ਯੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਉਤ੍ਤਰਪਰ੍ਵਣਿ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਯੁਧਿष੍ਠਿਰਸਂਵਾਦੇ ਵਿष੍ਟਿਵ੍ਰਤਵਰ੍ਣਨਂ ਨਾਮ ਸਪ੍ਤਦਸ਼ੋਤ੍ਤਰਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਭਵਿੱਖ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰ ਭਾਗ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ, ਵਿਟੀ ਵਰਤ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸਤਰਾਂ ਸੌ ਸਤਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਅਗਸ੍ਤ੍ਯਵ੍ਰਤਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਤਚ੍ਛृਣੁष੍ਵ ਮਹੀਪਾਲ ਕਥ੍ਯਮਾਨਂ ਮਯਾਨਘ
ਹੁਣ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਅਗਸਤ ਵਰਤ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ, ਹੇ ਪਾਪ ਰਹਿਤ।
ਜਨ੍ਮ ਚੈਵਾਰ੍ਘਦਾਨਂ ਚ ਕਾਲਮੁਦ੍ਗਮਨਸ੍ਯ ਚ
ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ, ਅਰਘ ਦੇਣ ਦੀ ਰੀਤ ਅਤੇ ਮੂੰਗ ਦੀ ਉਗਣ ਦਾ ਸਮਾਂ, ਇਹ ਸਭ ਦੱਸਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।
ਮਂਦਰਸ੍ਯ ਸਮੀਪੇ ਤੁ ਚੇਰਤੁਰ੍ਵਿਪੁਲਂ ਤਪਃ
ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਦੇ ਨੇੜੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਘਣੀ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ।
ਤਯੋਃ ਸਂਕ੍ਸ਼ੋਭਣਾਰ੍ਥਾਯ ਵਾਸਵੇਨ ਵਰਾਪ੍ਸਰਾਃ
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਡੋਲਣ ਵਾਸਤੇ ਇੰਦਰ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸੋਹਣੀਆਂ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਭੇਜੀਆਂ।
ਤਸ੍ਯਾਃ ਸਂਦਰ੍ਸ਼ਨਾਦੇਵ ਕ੍ਸ਼ੁਭਿਤੌ ਤੌ ਸੁਰੋਤ੍ਤਮੌ
ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਉੱਚੇ ਦੇਵਤਾ ਘਬਰਾਏ ਗਏ।
ਨਿਮੇਃ ਸ਼ਾਪਾਤ੍ਤਤ੍ਰ ਜਾਤੋ ਵਸ਼ਿष੍ਠੋ ਭਗਵਾਨृषਿਃ
ਨਿਮੀ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ ਓਥੇ ਭਗਵਾਨ ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਜੀ ਜਨਮ ਲਏ।
ਮਲਯਸ੍ਯੈਕਦੇਸ਼ੇ ਤੁ ਵੈਖਾਨਸਵਿਧਾਨਤਃ
ਮਲਯ ਪਹਾੜ ਦੇ ਇੱਕ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਵੈਖਾਨਸ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ,
ਆਸ੍ਤਾਂ ਦੈਤ੍ਯੌ ਪੁਰਾ ਦੁष੍ਟਾਵਾਦੌ ਕृਤਯੁਗਸ੍ਯ ਤੁ
ਕ੍ਰਿਤ ਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਉਥੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਦੋ ਮਾੜੇ ਦੈਤ ਰਿਹੰਦੇ ਸਨ।
ਤਯੋਰੇਕੋऽਭਵਨ੍ਮੇषੋ ਦ੍ਵਿਤੀਯੋ ਭੋਜ੍ਯਦਾਯਕਃ
ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੇਛ ਬਣ ਗਿਆ, ਦੂਜਾ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਬਣਿਆ।
ਅਥਾਨ੍ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਦਿਨੇ ਦੈਤ੍ਯੋ ਹ੍ਯਗਸ੍ਤ੍ਯਂ ਸਂਨ੍ਯਮਨ੍ਤ੍ਰਯਤ੍ 4.118.
ਫਿਰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦਿਨ, ਦੈਤ ਨੇ ਅਗਸਤਿਆ ਨੂੰ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸੱਦਿਆ।
ਅਗਸ੍ਤ੍ਯੋਪ੍ਯਭਵਚ੍ਛ੍ਰਾਦ੍ਧੇ ਧੌਰੇਯੋ ਰੋषਦਰ੍ਪਿਤਃ
ਅਗਸਤਿਆ ਗੁੱਸੇ ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਸ੍ਰਾਧ ਦਾ ਮੁਖੀ ਬਣਿਆ।
ਪਰਿਵਿष੍ਯਮਾਣੇषੁ ਤੇषੁ ਸ੍ਤਿਮਿਤਂ ਪ੍ਰਾਹ ਦਾਨਵਮ੍
ਜਦੋਂ ਉਹ ਭੋਜਨ ਪਰੋਸ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਹ ਨੇ ਡਾਣਵ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਆਖਿਆ।
ਮੈषਂ ਮਾਂਸਂ ਤਤਃ ਪ੍ਰਾਦਾਦਿਲ੍ਵਲਃ ਕੁਪਿਤਸ੍ਤਦਾ
ਫਿਰ ਇਲਵਲ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਮੇਛ ਦਾ ਮਾਸ ਪਰੋਸਿਆ।
ਸ਼ੁਚਿਰ੍ਬਭੌ ਤਤਃ ਪ੍ਰਾਹ ਵਾਤਾਪਿਮਿਲ੍ਵਲਃ ਸ਼ਨੈਃ
ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਫਿਰ ਇਲਵਲ ਨੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵਾਤਾਪੀ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ।
ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾਗਸ੍ਤ੍ਯਵਿਪ੍ਰੋऽਪਿ ਉਦ੍ਗਾਰਂ ਕृਤਵਾਨ੍ਗੁਰੁਮ੍
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਅਗਸਤਿਆ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਡਕਾਰ ਮਾਰੀ।
ਜੀਰ੍ਣੋऽਯਂ ਭਸ੍ਮਭੂਤੋऽਯਂ ਵਾਤਾਪਿਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਕਂਟਕਃ
ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਇਹ ਹਜ਼ਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਇਹ ਰਾਖ ਹੋ ਗਿਆ—ਵਾਤਾਪੀ, ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਤੰਗ ਕਰਦਾ ਸੀ।'
ਭਸ੍ਮੀਭੂਤਃ ਕ੍ਸ਼ਣੇਨੈਵ ਤਤਃ ਸ਼ਾਂਤਂ ਜਗਦ੍ਬਭੌ
ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਉਹ ਰਾਖ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਦੁਨੀਆ ਚੈਨ ਵਿਚ ਆ ਗਈ।
ਸਂਮਂਤ੍ਰ੍ਯ ਨਿਸ਼੍ਚਯਂ ਮੇਰੌ ਤਤੋऽਗਸ੍ਤ੍ਯਮੁਪਾਗਤਾਃ
ਮੈਰੂ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਅਗਸਤਿਆ ਕੋਲ ਆਏ।
ਤੇऽਗਸ੍ਤ੍ਯਮਾਹੁਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍षੇ ਸਮੁਦ੍ਰਂ ਸ਼ੋषਯਸ੍ਵ ਵੈ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰਿਸ਼ੀ, ਸਮੁੰਦਰ ਪੀ ਲਓ ਜੀ।'
ਤਯਾ ਪੀਤਃ ਸਮੁਦ੍ਰੋऽਪਿ ਭ੍ਰਾਂਤਮੀਨੋਰ੍ਮਿਕਚ੍ਛਪਃ 4.118.
ਉਸ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰ ਪੀ ਲਿਆ, ਤੇ ਲਹਿਰਾਂ, ਮੱਛੀਆਂ ਤੇ ਕੱਛੂਆਂ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਏ।
ਕ੍ਸ਼ਯਂ ਨੀਤਾਃ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍ਸਰ੍ਵੇ ਕ੍ਰਨ੍ਦਮਾਨਾਃ ਪੁਨਃਪੁਨਃ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਾਸ ਹੋ ਗਏ, ਵਾਰ ਵਾਰ ਰੋ ਰਹੇ ਸਨ।
ਅਥ ਗਂਗਾਨਦੀਤੋਯੈਃ ਸਂਪੂਰ੍ਣੇ ਸਾਗਰੇ ਪੁਨਃ
ਫਿਰ, ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਫਿਰੋਂ ਭਰ ਗਿਆ।