ਸ੍ਵਯਮੁਤ੍ਤੀਰ੍ਯ ਸਾਮਾਤ੍ਯੋ ਲੋਕਾਨ੍ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਸਾਦਰਮ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਸਮੇਤ ਆਪ ਨਦੀ ਪਾਰ ਕਰਕੇ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਦਰ ਨਾਲ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗਾ।
ਕਿਮਤ੍ਰ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਸਭ੍ਯਾ ਭਵਦ੍ਭਿਰ੍ਲੋਕਪੂਜਿਤੈਃ
ਇੱਥੇ ਕੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਹੇ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਜੀ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋ?
ਪੂਜ੍ਯਤੇ ਬਂਧੁਭਿਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਰਾਜ੍ਞਾ ਲੋਕਾਨੁਕਂਪਿਨਾ 3.2.28.
ਰਾਜਾ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਦਇਆਵਾਨ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਸਾਕਾਂ-ਸਬੰਧੀਆਂ ਸਮੇਤ ਇੱਥੇ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਧਨਾਰ੍ਥੀ ਲਭਤੇ ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਪੁਤ੍ਰਾਰ੍ਥੀ ਸੁਤਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਜੋ ਧਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹਨੂੰ ਧਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਚਾਹ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਹਨੂੰ ਵਧੀਆ ਪੁੱਤਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਕਾਮਾਨਵਾਪ੍ਨੋਤਿ ਨਰਃ ਸਤ੍ਯਸੁਰਾਰ੍ਚ ਨਾਤ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸੱਚੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਦਂਡਵਤ੍ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯਾਹ ਕਾਮਂ ਸਭ੍ਯਾਨਮੋਦਯਤ੍
ਉਸਨੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਸਭਾ ਅੱਗੇ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ।
ਪੁਤ੍ਰਂ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾ ਕਨ੍ਯਾਂ ਲਭੇਯਂ ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਤਃ
ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਜਾਂ ਧੀ ਮਿਲ ਜਾਵੇ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸਭ੍ਯਾ ਅਬ੍ਰੁਵਂਸ੍ਤੇ ਕਾਮਨਾਸਿਦ੍ਧਿਰਸ੍ਤੁ ਤੇ
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਸਭਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਤੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੋਵੇ।
ਜਗਾਮ ਸ੍ਵਾਲਯਂ ਸਾਧੁਰ੍ਮਨਸਾ ਚਿਂਤਯਨ੍ਹਰਿਮ੍
ਉਹ ਚੰਗਾ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਘਰ ਚਲਾ ਗਿਆ ਤੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਹਰੀ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ।
ਮਂਗਲਾਨਿ ਵਿਚਿਤ੍ਰਾਣਿ ਯਥੋਚਿਤਮਕਾਰਯਨ੍
ਉਸਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ੁਭ ਕੰਮ, ਜਿਵੇਂ ਲੋੜ ਸੀ, ਕੀਤੇ।
ऋਤੁਸ੍ਨਾਤਾ ਸਤੀ ਲੀਲਾਵਤੀ ਪਰ੍ਯਚਰਤ੍ਪਤਿਮ੍
ਲੀਲਾਵਤੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਰੁਤੂਸਨਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੀ, ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।
ਕਨ੍ਯਾਂ ਕਮਲਲੋਲਾਕ੍ਸ਼ੀਂ ਬਾਂਧਵਾਮੋਦਕਾਰਿਣੀਮ੍
ਇੱਕ ਧੀ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਕਮਲ ਵਰਗੀ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਚੰਚਲ ਸਨ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਸੀ।
ਵਿਪ੍ਰਾਨਾਹੂਯ ਵੇਦਜ੍ਞਾਨ੍ਕਾਰਯਾਮਾਸ ਮਂਗਲਮ੍ 3.2.28.
ਉਸਨੇ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਕਰਮ ਕਰਵਾਏ।
ਕਲਾਨਿਧਿਕਲੇ ਵਾਸੌ ਵਵृਧੇ ਸਾ ਕਲਾਵਤੀ
ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਕਲਾਵਤੀ ਵਧਦੀ ਗਈ।
ਦਸ਼ਵਰ੍षਾ ਭਵੇਤ੍ਕਨ੍ਯਾ ਤਤਃ ਪ੍ਰੌਢਾ ਰਜਸ੍ਵਲਾ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਕੁੜੀ ਦੱਸ ਸਾਲ ਦੀ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਉਹ ਜਵਾਨ ਹੋ ਗਈ ਤੇ ਉਸਨੂੰ ਮਹਾਵਾਰੀ ਆ ਗਈ।
ਨਗਰੇ ਕਾਂਚਨਪੁਰੇ ਵਣਿਕ੍ਛਂਖਪਤਿਃ ਸ਼੍ਰੁਤਃ
ਕਾਂਚਨਪੁਰ ਨਗਰ ਵਿੱਚ, ਸ਼ੰਖਪਤੀ ਨਾਮ ਦਾ ਵਪਾਰੀ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ।
ਵਰਯਾਮਾਸ ਤਂ ਸਾਧੁਰ੍ਦੁਹਿਤੁਃ ਸਦृਸ਼ਂ ਵਰਮ੍
ਉਸ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਧੀ ਲਈ ਉਸੇ ਜਿਹਾ ਜੋੜਾ ਚੁਣ ਲਿਆ।
ਵੇਦਵਾਦਿਤ੍ਰਨਿਨਦੈਰ੍ਦਦੌ ਕਨ੍ਯਾਂ ਯਥਾਵਿਧਿ
ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਧੁਨ ਤੇ ਵਾਜਿਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣੀ ਧੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਮਹਾਮੋਦਮਨਾਃ ਸਾਧੁਰ੍ਮਂਗਲਾਰ੍ਥਂ ਦਦੌ ਚ ਹ
ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਚੰਗੇ ਸੁਭਾਗ ਲਈ ਆਪਣੀ ਧੀ ਦਿਤੀ।
ਤਂ ਮੇਨੇ ਪੁਤ੍ਰਵਤ੍ਸਾਧੁਃ ਸ ਚ ਤਂ ਪਿਤृਵਤ੍ਸੁਧੀਃ
ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪੁੱਤ ਵਾਂਗ ਮੰਨ ਲਿਆ, ਤੇ ਉਹ ਵੀ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਪਿਉ ਵਾਂਗ ਮੰਨਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਵਿਸ੍ਮृਤ੍ਯ ਸਹ ਜਾਮਾਤ੍ਰਾ ਵਾਣਿਜ੍ਯਾਯ ਯਯੌ ਪੁਨਃ ਸੂਤ ਉਵਾਚ ਅਥ ਸਾਧੁਃ ਸਮਾਦਾਯ ਰਤ੍ਨਾਨਿ ਵਿਵਿਧਾਨਿ ਚ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਲੇ ਨਾਲ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਭੁੱਲ ਕੇ ਫਿਰ ਵਪਾਰ ਲਈ ਨਿਕਲ ਪਿਆ। ਸੁਤ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਫਿਰ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਤਨ ਇਕੱਠੇ ਕਰ ਲਏ।
ਨੌਕਾਃ ਸਂਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਸ ਯਯੌ ਦੇਸ਼ਾਦ੍ਦੇਸ਼ਾਨ੍ਤਰਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਉਸ ਨੇ ਜਹਾਜ਼ ਤਿਆਰ ਕਰ ਕੇ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ।
ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਕ੍ਰਯਂ ਵਿਕ੍ਰਯਂ ਚ ਚਿਰਂ ਤਸ੍ਥੌ ਮਹਾਮਨਾਃ 3.2.28.
ਉਹ ਉਥੇ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਖਰੀਦ-ਫਰੋਖਤ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ ਤੇ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਰਿਹਾ।
ਤਤਃ ਕਰ੍ਮਵਿਪਾਕੇਨ ਤਾਪਮਾਪਾਚਿਰਾਦ੍ਵਣਿਕ੍
ਫਿਰ ਕਰਮ ਦੇ ਫਲ ਵਜੋਂ, ਵਪਾਰੀ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਦੁੱਖ ਆ ਪਿਆ।
ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਨਿਦ੍ਰਾਗਤਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਹृਤਂ ਚੌਰੈਰ੍ਮਹਾਧਨਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਜਦ ਸਾਰੇ ਸੁੱਤੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਚੋਰ ਵੱਡਾ ਧਨ ਚੁੱਕ ਲੈ ਗਏ।
ਪ੍ਰਾਤਃਕृਤ੍ਯਂ ਨृਪਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਸਦਃ ਸਂਪ੍ਰਾਵਿਸ਼ਚ੍ਚ ਸਃ
ਸਵੇਰੇ ਦੇ ਕੰਮ ਮੁਕਾ ਕੇ, ਉਹ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਉਵਾਚ ਸ ਤਦਾ ਵਾਕ੍ਯਂ ਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਤ੍ਵਂ ਧਰਾ ਪਤੇ
ਉਸ ਨੇ ਫਿਰ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ: 'ਸੁਣੋ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਜੀ।'
ਮੁਮੁषੁਸ਼੍ਚੌਰਾ ਗਤਾਸ੍ਸਰ੍ਵੇ ਨ ਜਾਨੀਮੋ ਵਯਂ ਨृਪ
'ਸਾਰੇ ਚੋਰ ਭੱਜ ਗਏ ਹਨ; ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ, ਰਾਜਨ।'
ਉਵਾਚ ਕ੍ਰੋਧਤਾਮ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ੋ ਯੂਯਂ ਸਂਯਾਤ ਮਾ ਚਿਰਮ੍
ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਲਾਲ ਕਰਕੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਫੌਰਨ ਆ ਜਾਓ।'
ਨੋ ਚੇਦ੍ਧਨਿष੍ਯੇ ਸਗਣਾਨਿਤਿ ਦੂਤਾਨ੍ਸਮਾਦਿਸ਼ਤ੍
'ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਵਾਂਗਾ,' ਰਾਜੇ ਨੇ ਦੂਤਾਂ ਨੂੰ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ।