ਇਦਂ ਵਸ਼ਿष੍ਠੇਨ ਪੁਰਾऽਰ੍ਜੁਨੇਨ ਕृਤਂ ਕੁਬੇਰੇਣ ਪੁਰਂਦਰੇਣ
ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ, ਅਰਜੁਨ, ਕੁਬੇਰ ਅਤੇ ਪੁਰੰਦਰ ਨੇ ਵੀ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਇਤਿ ਪਠਤਿ ਸ਼ृਣੋਤਿ ਵਾ ਯ ਇਤ੍ਥਂ ਸ਼ਿਵਪੁਰੁषਂ ਪੁਰੁਹੂਤਵਲ੍ਲਭਃ ਸ੍ਯਾਤ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਇਸ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਭਵਿष੍ਯੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਉਤ੍ਤਰਪਰ੍ਵਣਿ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਯੁਧਿष੍ਠਿਰਸਂਵਾਦੇ ਸ਼ਿਵਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਪੁਰੁषਵ੍ਰਤਵਰ੍ਣਨਂ ਨਾਮ ਨਵੋਤ੍ਤਰਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਵਿੱਖ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰ ਭਾਗ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਵਿੱਚ, 'ਸ਼ਿਵ ਨਕਸ਼ਤ੍ਰ ਪੁਰਖ ਵ੍ਰਤ' ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਸੌ ਨੌਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ।
ਸਮ੍ਪੂਰ੍ਣਵ੍ਰਤਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਗृਹੀਤਂ ਰਭਸਾ ਕृष੍ਣ ਹ੍ਯਨ੍ਯਦ੍ਵਾ ਵ੍ਰਤਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਪੂਰੇ ਵ੍ਰਤ ਦਾ ਵਰਣਨ—ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਹੋਰ ਵੀ ਇੱਕ ਉੱਤਮ ਵ੍ਰਤ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸਂਪੂਰ੍ਣਂ ਜਾਯਤੇ ਯੇਨ ਯਦਚੀਰ੍ਣਂ ਪੁਰਾ ਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਜਿਸ ਨਾਲ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਅਧੂਰਾ ਰਹਿ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਹਸ੍ਯਾਨਾਂ ਰਹਸ੍ਯਂ ਤੇ ਕਥਯਾਮਿ ਵ੍ਰਤੋਤ੍ਤਮਮ੍
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਵ੍ਰਤ, ਸਭ ਰਾਜ਼ਾਂ ਦਾ ਰਾਜ਼ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਸਮ੍ਪੂਰ੍ਣਂ ਨਾਮ ਤਚ੍ਚਾਪਿ ਵ੍ਰਤਂ ਸਮ੍ਯਕ੍ਫਲਪ੍ਰਦਮ੍
ਇਹ ਵ੍ਰਤ 'ਸੰਪੂਰਨ' ਨਾਮ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਪੂਰੇ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਅਵਸ਼੍ਯਂ ਤਚ੍ਚ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਮਕ੍ਸ਼ੀਣਫਲਕਾਂਕ੍ਸ਼ਿਭਿਃ ਤਤ੍ਸਂਪੂਰ੍ਣਂ ਭਵੇਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਵ੍ਰਤੇਨਾਨੇਨ ਪਾਣ੍ਡਵ
ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਉਹਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜੋ ਅਟੱਲ ਫਲ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ; ਹੇ ਪਾਂਡਵ, ਇਸ ਵ੍ਰਤ ਨਾਲ ਸਭ ਕੁਝ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਪਦ੍ਰਵੈਰ੍ਬਹੁਵਿਧੈਰ੍ਮਦਾਨ੍ਮੋਹਾਚ੍ਚ ਪਾਰ੍ਥਿਵ ਤਤ੍ਸਂਪੂਰ੍ਣਂ ਭਵੇਤ੍ਪਾਰ੍ਥ ਸਤ੍ਯਂਸਤ੍ਯਂ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ, ਅਹੰਕਾਰ ਤੇ ਭੁਲਾਵੇ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਹੇ ਪਾਰਥ, ਇਹ ਸਭ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਕਾਂਚਨਂ ਰੌਪ੍ਯਕਂ ਰੂਪਂ ਸ਼ਿਲ੍ਪਿਨਾ ਤਦ੍ਧਟਾਪਯੇਤ੍
ਸੋਨਾ, ਚਾਂਦੀ ਅਤੇ ਮੂਰਤੀ ਨੂੰ ਕਾਰੀਗਰ ਰਾਹੀਂ ਤਿਆਰ ਕਰਵਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਰੂਪਂ ਸ੍ਤ੍ਰੀਪੁਂਸਯੋਰ੍ਵਾਪਿ ਪ੍ਰਾਰਬ੍ਧਂ ਯਦ੍ਵ੍ਰਤੇ ਕਿਲ
ਜੋ ਰੂਪ, ਚਾਹੇ ਔਰਤ ਦਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਮਰਦ ਦਾ, ਵ੍ਰਤ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ—
ਦ੍ਵਿਭੁਜਂ ਪਙ੍ਕਜਾਰੂਢਂ ਸੌਮ੍ਯਪ੍ਰਹਸਿਤਾਨਨਮ੍
ਉਹ ਦੋ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਕਮਲ 'ਤੇ ਬੈਠਾ, ਮਿੱਠੀ ਮੁਸਕਾਨ ਵਾਲਾ ਚਿਹਰਾ—
ਤਨ੍ਮਾਸੇ ਚ ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਵਿਧਿਨਾ ਗृਹੇ 4.110.
ਜਦੋਂ ਉਹ ਮਹੀਨਾ ਮੁੜ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ—
ਗਂਧਚਂਦਨਪੁष੍ਪੈਸ਼੍ਚ ਚਰ੍ਚਯੇਤ੍ਕੁਂਕੁਮਾਦਿਨਾ
ਸੁਗੰਧੀ ਚੰਦਨ, ਫੁੱਲ ਤੇ ਕੇਸਰ ਆਦਿ ਨਾਲ ਲਗਾਵੇ—
ਧੂਪਦੀਪਾਕ੍ਸ਼ਤੈਰ੍ਵਸ੍ਤ੍ਰੈ ਰਤ੍ਨੈਰਪ੍ਯੁਪਹਾਰਕੈਃ
ਧੂਪ, ਦੀਵੇ, ਅਖੰਡ ਚਾਵਲ, ਕਪੜੇ, ਰਤਨ ਤੇ ਹੋਰ ਭੇਟਾਂ ਨਾਲ—
ਉਪਸਨ੍ਨਸ੍ਯ ਦੀਨਸ੍ਯ ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਕृਤਾਞ੍ਜਲੇਃ
ਜੋ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਦੁਖੀ ਹੈ, ਤੇ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿੱਤ ਲਈ ਹਥ ਜੋੜਦਾ ਹੈ—
ਪਰਤ੍ਰ ਭਯਭੀਤਸ੍ਯ ਭਗ੍ਨਖਣ੍ਡਵ੍ਰਤਸ੍ਯ ਚ
ਜੋ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਾਂ ਜਿਸਦਾ ਵ੍ਰਤ ਟੁੱਟ ਗਿਆ ਜਾਂ ਭੰਗ ਹੋ ਗਿਆ—
ਤਪਸ਼੍ਛਿਦ੍ਰਂ ਵ੍ਰਤਚ੍ਛਿਦ੍ਰਂ ਯਚ੍ਛਿਦ੍ਰਂ ਭਗ੍ਨਕੇ ਵ੍ਰਤੇ ਸ੍ਵਾਹਾ
ਤਪੱਸਿਆ ਦੀ ਕਮੀ, ਵ੍ਰਤ ਦੀ ਕਮੀ, ਜਾਂ ਟੁੱਟੇ ਵ੍ਰਤ ਦੀ ਕਮੀ—ਸ੍ਵਾਹਾ।
(ਅਮੁਕਦੇਵਾਯ ਨਮਃ ਵਿਦਿਕ੍ਸ਼ੁ ਚੋਪਰ੍ਯ੍ਯਧਸ੍ਤਾਦ੍ਦਿਕ੍ਪਾਲੇਭ੍ਯੋ ਨਮੋਨਮਃ
(ਉਸ ਨਿਰਧਾਰਤ ਦੇਵਤੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ, ਉੱਤੇ ਤੇ ਹੇਠਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ।)
ਇਦਮਰ੍ਘ੍ਯਮਿਦਂ ਪਾਦ੍ਯਂ ਨੈਵੇਦ੍ਯਂ ਤੇ ਨਮੋਨਮਃ
ਇਹ ਅਰਘ, ਇਹ ਪੈਰਾਂ ਲਈ ਪਾਣੀ, ਇਹ ਤੇਰੇ ਲਈ ਭੋਜਨ ਹੈ; ਤੈਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਵਕ੍ਸ਼ਃਕੁਕ੍ਸ਼ਿਦृष੍ਟਿਪृष੍ਠਬਾਹ੍ਵਂਸਾਂਕਸ਼ਿਰੋਰੁਹਾਨ੍
ਛਾਤੀ, ਪੇਟ, ਅੱਖਾਂ, ਪਿੱਠ, ਬਾਂਹਾਂ, ਮੋਢੇ ਤੇ ਸਿਰ ਦੇ ਵਾਲ—
ਪੂਜਿਤਸ੍ਤ੍ਵਂ ਯਥਾਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾ ਨਮਸ੍ਤੇऽਸ੍ਤੁ ਸੁਰੋਤ੍ਤਮ
ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਤੇਰੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਹੈ; ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ।
ਏਵਂ ਕ੍ਸ਼ਮਾਪਯਿਤ੍ਵਾ ਤੁ ਦੇਵਰੂਪਂ ਵਿਧਾਨਤਃ 4.110.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਾਫੀ ਮੰਗ ਕੇ, ਦੇਵ ਰੂਪ ਨੂੰ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਥਿਤ੍ਵਾ ਪੂਰ੍ਵਮੁਖੋ ਵਿਪ੍ਰੋ ਗृਹ੍ਣੀਯਾਦ੍ਦਰ੍ਭਪਾਣਿਨਾ ਮਂਤ੍ਰੇਣਾਨੇਨ ਕੌਂਤੇਯ ਸੋਪਵਾਸਃ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਤਃ
ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਰਭਾ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜ ਕੇ, ਇਸ ਮੰਤਰ ਨਾਲ, ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ ਤੇ ਪੂਰੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ (ਭੇਟ) ਲਵੇ।
ਇਦਂ ਵ੍ਰਤਂ ਮਯਾ ਖਂਡਂ ਕृਤਮਾਸੀਤ੍ਪੁਰਾ ਦ੍ਵਿਜ
ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਟੋੜ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਹੇ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋऽਪਿ ਪ੍ਰਤੀਚ੍ਛੇਤ੍ਤੁ ਮਂਤ੍ਰੇਣਾਨੇਨ ਤਦ੍ਵ੍ਰਤਮ੍ ਸਂਪੂਰ੍ਣਸ੍ਯ ਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਭਵ ਪੂਰ੍ਣਮਨੋਰਥਃ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਇਸ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਉਹ ਵ੍ਰਤ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੇ; ਇਸਦੀ ਪੂਰਨਤਾ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਤੇਰੀਆਂ ਮਨੋਕਾਮਨਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋਣ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਯਤ੍ਪ੍ਰਭਾषਂਤੇ ਹ੍ਯਨੁਮੋਦਂਤਿ ਦੇਵਤਾਃ
ਜੋ ਕੁਝ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਜਲਧਿਃ ਕ੍ਸ਼ਾਰਤਾਂ ਨੀਤਃ ਪਾਵਕਃ ਸਰ੍ਵਭਕ੍ਸ਼ਤਾਮ੍
ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਖਾਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਅੱਗ ਨੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਸਾੜਨ ਵਾਲਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਤੁ ਵਚਨਾਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾ ਪ੍ਰਣਸ਼੍ਯਤਿ
ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਬਚਨ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਪਾਪ ਮਿਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵ੍ਯਾਸਵਾਲ੍ਮੀਕਿਵਚਨਾਦ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਵਚਨਾਚ੍ਚ ਗਰ੍ਗਗੌਤਮ ਪਰਾਸ਼ਰਧੌਮ੍ਯਾਂਗਿਰਸਵਾष੍ਠਿਨਾਰਦਾਦਿਮੁਨਿਵਚਨਾਤ੍ਸਂਪੂਰ੍ਣਂ ਭਵਤੁ ਤੇ ਵ੍ਰਤਮ੍
ਵਿਆਸ, ਵਾਲਮੀਕਿ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਗਰਗ, ਗੌਤਮ, ਪਰਾਸ਼ਰ, ਧੌਮਯ, ਅੰਗਿਰਸ, ਵਾਠੀ, ਨਾਰਦ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਬਚਨ ਨਾਲ ਤੇਰਾ ਵਰਤ ਪੂਰਾ ਹੋਵੇ।