ਏਵਮੁਚ੍ਚਾਰ੍ਯ ਵਿਪ੍ਰਾਯ ਪ੍ਰਦੇਯਾਃ ਕृਤ੍ਤਿਕਾ ਨृਪ
ਇਹ ਮੰਤਰ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਰਾਜਨ, ਕ੍ਰਿੱਤਿਕਾਵਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦੇਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।
ਧਰ੍ਮਦਾਃ ਕਾਮਕਾਃ ਸਂਤੁ ਇਮਾ ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਮਾਤਰਃ
ਇਹ ਤਾਰੇ ਦੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਧਰਮ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਤੇ ਮਨਚਾਹੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਹੋਣ।
ਅਨੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚੈਵਾਂਬਰੇ ਸ੍ਥਿਤਾਃ ਨਿਵਰ੍ਤ੍ਯ ਚ ਕਥਾਰ੍ਥਂ ਤੁ ਸ਼ृਣੁਯਾਤ੍ਫਲਮਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ ।। 4.103.
ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦਾਨ ਦੇ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ, ਫਿਰ ਕਥਾ ਰੋਕ ਕੇ, ਸੁਣਨ ਤੇ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਵਿਮਾਨੇਨਾਰ੍ਕਵਰ੍ਣੇਨ ਗਤ੍ਵਾ ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਮਂਡਲਮ੍
ਸੂਰਜ ਵਰਗੇ ਰੰਗ ਵਾਲੇ ਵਿਮਾਨ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਤਾਰਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦਿਵ੍ਯਨਾਰੀਗਣਵृਤਃ ਸੁਖਂ ਭੁਂਕ੍ਤੇ ਹ੍ਯਨਾਮਯਮ੍
ਦੇਵੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਰੋਗ-ਰਹਿਤ ਸੁੱਖ ਮਾਣਦਾ ਹੈ।
ਪਾਰਿਜਾਤਕਮਂਦਾਰਪੁष੍ਪਭਾਰੋਪਸ਼ੋਭਿਤਃ
ਪਾਰਿਜਾਤ ਤੇ ਮੰਦਾਰਾ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ।
ਤਾਰਾਃ ' ਕृਤ੍ਵਾ ਵ੍ਰਤਾਂਤੇ ਵਾ ਗਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਸਭਰ੍ਤृਕਾ
ਵਰਤ ਪੂਰਾ ਕਰਕੇ ਜਾਂ ਪਤੀ ਨਾਲ ਸਵਰਗ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ, ਤਾਰਿਆਂ ਵਾਂਗ।
ਯਸ਼੍ਚੈਤਚ੍ਕृਣੁਯਾਤ੍ਪਾਰ੍ਥ ਭਕ੍ਤਿਯੁਕ੍ਤਃ ਸਮਾਧਿਨਾ
ਹੇ ਪਾਰਥ, ਜੋ ਕੋਈ ਇਹ ਕਰਮ ਭਗਤੀ ਤੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਕਰੇ।
ਸੌਵਰ੍ਣਰੌਪ੍ਯਮਣਿਗੋਨਵਨੀਤਸਿਦ੍ਧਾਃ षਟ੍ ਕृਤ੍ਤਿਕਾਃ ਕਣਿਕਪਿष੍ਟਮਯੀਸ਼੍ਚ ਕृਤ੍ਵਾ
ਸੋਨੇ, ਚਾਂਦੀ, ਰਤਨਾਂ, ਘਿਉ ਤੇ ਆਟੇ ਨਾਲ ਛੇ ਕ੍ਰਿੱਤਿਕਾਵਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਣ।
ਪੂਰ੍ਣਮਨੋਰਥਵ੍ਰਤਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਪਾਖਂਡਾਨ੍ਪਤਿਤਾਂਸ਼੍ਚੈਵ ਤਥੈਵਾਨ੍ਤ੍ਯਾਵਸਾਯਿਨਃ
ਜੋ ਮਨ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਵਰਤ ਦਾ ਵਰਣਨ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਹੀ, ਪਾਖੰਡੀ ਤੇ ਨੀਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਵੀ।
ਨਾਸ੍ਤਿਕਾਨ੍ਭਿਨ੍ਨਵृਤ੍ਤਾਂਸ਼੍ਚ ਪਾਪਿਨੋ ਨੈਵ ਚਾਲਪੇਤ੍
ਨਾਸਤਿਕਾਂ, ਵੱਖਰੀ ਚਾਲ ਵਾਲਿਆਂ ਜਾਂ ਪਾਪ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਕਦੇ ਵੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਤਿष੍ਠਨ੍ਵ੍ਰਜਨ੍ਪ੍ਰਸ੍ਖਲਨ੍ਵਾ ਭੁਂਜਾਨੋਪਿ ਜਨਾਰ੍ਦਨਮ੍
ਚਾਹੇ ਖੜਾ ਹੋਵੇ, ਤੁਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਥੱਲੇ ਡਿੱਗ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਖਾਣਾ ਖਾ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਜਨਾਰਦਨ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮ੍ਯਾ ਸਮਨ੍ਵਿਤਂ ਦੇਵਮਰ੍ਚਯੇਚ੍ਚ ਜਨਾਰ੍ਦਨਮ੍ ਰਾਤ੍ਰੌ ਚ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਂ ਸਂਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਸਮ੍ਯਗਰ੍ਘੇਣ ਪੂਜਯੇਤ
ਲਕਸ਼ਮੀ ਸਮੇਤ ਜਨਾਰਦਨ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਰਾਤ ਨੂੰ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੂੰ ਚਿੱਤ ਵਿਚ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਅਰਘ ਪੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਨਿਸ਼ਾਕਰਰੂਪਸ੍ਤ੍ਵਂ ਵਾਸੁਦੇਵ ਜਗਤ੍ਪਤੇ
ਹੇ ਵਾਸੁਦੇਵ, ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਤੁਸੀਂ ਚੰਨਣ ਵਾਲੀ ਰਾਤ ਦੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਾਂਗ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਹੋ।
ਮਂਤ੍ਰੇਣਾਨੇਨ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾਰ੍ਘਂ ਦੇਵਦੇਵਸ੍ਯ ਭਕ੍ਤਿਤਃ
ਇਸ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਭਗਤੀ ਸਮੇਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਅਰਘ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਥੈਵ ਚੈਤ੍ਰੇ ਵੈਸ਼ਾਖੇ ਜ੍ਯੇष੍ਠੇ ਚ ਨृਪਸਤ੍ਤਮ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਚੈਤ, ਵੈਸਾਖ ਤੇ ਜੇਠ ਮਹੀਨੇ ਵਿਚ ਵੀ—
ਨਿष੍ਪਾਦਿਤਂ ਭਵੇਦੇਕਂ ਪਾਰਣਂ ਪਾਰ੍ਥ ਸ਼ਕ੍ਤਿਤਃ
ਹੇ ਪਾਰਥ, ਆਪਣੀ ਸਮਰੱਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਇੱਕ ਪਾਰਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਆषਾਢੇ ਸ਼੍ਰਾਵਣੇ ਮਾਸਿ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਭਾਦ੍ਰਪਦੇ ਤਥਾ ਅਰ੍ਘਂ ਚਨ੍ਦ੍ਰਮਸੇ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਾਤਾਥ ਯਥਾਵਿਧਿ
ਜਦੋਂ ਆਢ, ਸਾਵਣ ਤੇ ਭਾਦਰੋਂ ਮਹੀਨੇ ਆਉਣ, ਤਾਂ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਅਰਘ ਦੇ ਕੇ, ਫਿਰ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਭੋਜਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਦ੍ਵਿਤੀਯਮੇਤਦਾਖ੍ਯਾਤਂ ਤृਤੀਯਂ ਪਾਰਣਂ ਸ਼ृਣੁ ਭੂਤ੍ਯਾ ਸਮਨ੍ਵਿਤਂ ਦਦ੍ਯਾਚ੍ਛਸ਼ਾਂਕਾਯ ਤਥਾ ਨਿਸ਼ਿ । 4.104.
ਇਹ ਦੂਜਾ ਪਾਰਣ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਤੀਜੇ ਪਾਰਣ ਦੀ ਸੁਣੋ: ਰਾਤ ਨੂੰ, ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਸਮੇਤ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਭੁਞ੍ਜੀਤ ਚ ਯਥਾਖ੍ਯਾਤਂ ਤृਤੀਯਂ ਪਾਰਣਂ ਸ਼ृਣੁ ਪ੍ਰਤਿਮਾਸਂ ਚ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਪ੍ਰਾਸ਼ਨਂ ਕਾਯਸ਼ੁਦ੍ਧਯੇ
ਅਤੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਭੋਜਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਤੀਜੇ ਪਾਰਣ ਦੀ ਸੁਣੋ। ਮੈਂ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਲਈ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਰੀਤ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਚਤੁਰਃ ਪ੍ਰਥਮਾਨ੍ਮਾਸਾਨ੍ਪਞ੍ਚਗਵ੍ਯਮੁਦਾਹृਤਮ੍
ਪਹਿਲੇ ਚਾਰ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਪੰਜ ਗਉ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਨਾ ਕਹਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸੂਰ੍ਯਾਂਸ਼ੁਤਪ੍ਤਂ ਤਦ੍ਵਚ੍ਚ ਜਲਂ ਕਾਯਵਿਸ਼ੋਧਨਮ੍ ਕਾਰਯੇਚ੍ਚੈਵ ਦੇਵਸ੍ਯ ਪਾਰਣੇਪਾਰਣੇ ਗਤੇ
ਸੂਰਜ ਦੀ ਕਿਰਣਾਂ ਨਾਲ ਗਰਮ ਕੀਤਾ ਪਾਣੀ ਵੀ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਪਾਰਣ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਇਹ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਜਨਾਰ੍ਦਨਂ ਸਪਤ੍ਨੀਕਮਰ੍ਚਯੇਤ੍ਪ੍ਰਥਮਂ ਤਤਃ
ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਜਨਾਰਦਨ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ ਪੂਜਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਤਿਮਾਸਂ ਤੁ ਨਾਮਾਨਿ ਕृष੍ਣਸ੍ਯੈਤਾਨਿ ਭਾਰਤ ਉਚ੍ਚਾਰਯਨ੍ਨਰੋ ਯਾਤਿ ਯਥਾਲੋਕਂ ਯਥਾਸੁਖਮ੍
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਇਹ ਨਾਮ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀ ਯੋਗਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਲੋਕ ਤੇ ਸੁਖ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤਤੋ ਵਿਪ੍ਰਾਯ ਵੈ ਦਦ੍ਯਾਦੁਦਕੁਂਭਂ ਸਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮ੍
ਫਿਰ, ਇੱਕ ਜਲ-ਕੁੰਭ ਤੇ ਸਹੀ ਦਾਨ ਸਮੇਤ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯਦ੍ਵੈ ਮਾਸਗਤਂ ਨਾਮ ਪ੍ਰੀਯਤਾਮਿਤਿ ਕੀਰ੍ਤਯੇਤ੍
ਜੋ ਮਹੀਨੇ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਨਾਮ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਲਈ ਇਹ ਉਚਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਮਾਧਵਂ ਮਾਘਮਾਸੇ ਤੁ ਗੋਵਿਨ੍ਦਮਪਿ ਫਾਲ੍ਗੁਨੇ
ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਵਿਚ ਨਾਮ ਮਾਧਵ ਹੈ, ਤੇ ਫਾਲਗੁਨ ਵਿਚ ਗੋਵਿੰਦ।
ਜ੍ਯੇष੍ਠੇ ਤ੍ਰਿਵਿਕ੍ਰਮੋ ਜ੍ਞੇਯਸ੍ਤਥਾषਾਢੇ ਚ ਵਾਮਨਃ
ਜੇਠ ਮਹੀਨੇ ਵਿਚ ਉਹ ਤ੍ਰਿਵਿਕ੍ਰਮ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਆਢ ਵਿਚ ਵਾਮਨ।
ਰਾਮੋ ਭਾਦ੍ਰਪਦੇ ਮਾਸਿ ਗੀਯਤੇ ਪੁਣ੍ਯਕਾਂਕ੍ਸ਼ਿਭਿਃ 4.104.
ਭਾਦਰੋਂ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਲੋਕ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਰਾਮ ਦਾ ਗੁਣਗਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਦੇਵਦੇਵੇਸ਼ਂ ਸ੍ਤੁਵਂਸ੍ਤਰਤਿ ਦੁਰ੍ਗਤਿਮ੍ ਯਦਿ ਦਾਤੁਂ ਨ ਸ਼ਕ੍ਨੋਤਿ ਦਦ੍ਯਾਚ੍ਚੈਵੈਕਹੇਲਯਾ
ਕੱਤਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਜੇਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਦਾਨ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਖੇਡ-ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਕ ਵਸਤੂ ਦੇ ਦੇਵੇ।