ਸਰ੍ਵਲੋਕਾਨਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਨਕ੍ਤਭੋਜੀ ਸਦਾ ਭਵੇਤ੍
ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਰਾਤ ਨੂੰ ਹੀ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਗ੍ਨਿਕਾਰ੍ਯੋ ਹ੍ਯਧਃਸ਼ਯ੍ਯੋ ਨਕ੍ਤਭੋਜੀ ਸਦਾ ਭਵੇਤ੍ ਪੂਰ੍ਣਕੁਮ੍ਭੋਪਰਿਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਪੂਜਯੇਚ੍ਚ ਸੁਸ਼ੋਭਨੇ
ਜੋ ਅੱਗ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਸੌਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਰਾਤ ਨੂੰ ਹੀ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੂਰਾ ਘੜਾ ਰੱਖ ਕੇ ਸੁਭਾਗੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।
ਕਪਿਲਾਪਞ੍ਚਗਵ੍ਯੇਨ ਸ੍ਥਾਪਯੇਨ੍ਮृਨ੍ਮਯਂ ਸ਼ਿਵਮ੍
ਕਪਿਲਾ ਗਾਂ ਦੇ ਪੰਜ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨਾਲ, ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਸ਼ਿਵ ਬਣਾਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਕੁਮ੍ਭਾਨਾਂ ਜਲੋਨ੍ਮਿਸ਼੍ਰਮਰ੍ਘਮष੍ਟਾਂਗਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਉਹ ਘੜਿਆਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਜੋ ਅਰਘ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਨੂੰ ਅਠ-ਅੰਗ ਅਰਘ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਹਾਦੇਵਾਯ ਦਾਤਵ੍ਯਂ ਗਨ੍ਧਪੁष੍ਪਂ ਯਥਾਕ੍ਰਮਮ੍ 4.96.
ਮਹਾਦੇਵ ਨੂੰ ਸੁਗੰਧ ਤੇ ਫੁੱਲ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਦੇਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਧੇਨੁਂ ਵਾ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਵृषਂ ਵਾਪਿ ਧੁਰਂਧਰਮ੍ ਯੋ ਦਦਾਤਿ ਸ਼ਿਵੇ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਤਸ੍ਯ ਪੁਣ੍ਯਫਲਂ ਸ਼ृਣੁ
ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਗਾਂ ਜਾਂ ਜੋੜੇ ਲਈ ਬਲਦ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਪੁੰਨ ਫਲ ਨੂੰ ਸੁਣ।
ਵਿਮਾਨਮਰ੍ਕਪ੍ਰਤਿਮਂ ਹਂਸਯੁਕ੍ਤਮਲਂਕृਤਮ੍
ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ, ਹੰਸਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੋਇਆ, ਸੋਹਣੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ ਇੱਕ ਅਸਮਾਨੀ ਰਥ।
ਸ੍ਥਿਤ੍ਵਾ ਰੁਦ੍ਰਸ੍ਯ ਭਵਨੇ ਵਰ੍षਕੋਟਿਸ਼ਤਤ੍ਰਯਮ੍
ਰੁਦਰ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਸੌ ਕਰੋੜ ਸਾਲ ਰਹਿ ਚੁੱਕਿਆ।
ਯਸ਼੍ਚਾष੍ਟਮੀषੁ ਚ ਸ਼ਿਵਾਸੁ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ੀषੁ ਨਕ੍ਤਂ ਸਮਾਚਰਤਿ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਵਿਧਾਨ ਦृष੍ਟਮ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਅਠਵੀਂ ਤੇ ਚੌਦਵੀਂ, ਜੋ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ, ਰਾਤ ਨੂੰ ਉਪਵਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸ਼ਿਵਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ੀਵ੍ਰਤਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਵਿਖ੍ਯਾਤਂ ਨਾਮ੍ਨਾ ਸ਼ਿਵਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ੀ
ਸ਼ਿਵ ਚੌਦਵੀਂ ਦਾ ਵਰਤ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ; ਇਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ 'ਸ਼ਿਵ ਚੌਦਵੀਂ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
ਮਾਰ੍ਗਸ਼ੀਰ੍षਤ੍ਰਯੋਦਸ਼੍ਯਾਂ ਸਿਤਾਯਾਮੇਕਭੁਙ੍ਨਰਃ
ਮਾਰਗਸ਼ੀਰਸ਼ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਚੜ੍ਹਦੀ ਤੇਰਵੀਂ ਨੂੰ, ਮਨੁੱਖ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦਾ ਹੈ।
ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼੍ਯਾਂ ਨਿਰਾਹਾਰਃ ਸਮਭ੍ਯਰ੍ਚ੍ਯ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਚੌਦਵੀਂ ਨੂੰ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਉਪਵਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਨਿਯਮਕृਤ੍ਸੁਪ੍ਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਤਰੁਤ੍ਥਾਯ ਮਾਨਵਃ ਪੂਜਯੇਤ੍ਕੁਸੁਮੈਃ ਸ਼ੁਕ੍ਲੈਰ੍ਗਂਧਧੂਪਾਨੁਲੇਪਨੈਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਯਮ ਪੂਰਾ ਕਰਕੇ, ਸੌਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਵੇਰੇ ਉਠ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਚਿੱਟੇ ਫੁੱਲਾਂ, ਸੁਗੰਧਤ ਧੂਪ ਤੇ ਲੇਪ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।
ਪਾਦੌ ਨਮਃ ਸ਼ਿਵਾਯੇਤਿ ਸ਼ਿਰਃ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਨੇ ਨਮਃ
ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ 'ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ', ਸਿਰ ਨੂੰ 'ਸਰਵ ਵਿਆਪਕ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ'।
ਮੁਖਮਿਨ੍ਦੁਮੁਖਾਯੇਤਿ ਤਥੇਸ਼ਾਨਾਯ ਚੋਦਰਮ੍
ਮੂੰਹ ਨੂੰ 'ਚੰਦ ਵਾਂਗ ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ', ਤੇ ਪੇਟ ਨੂੰ ਵੀ 'ਈਸ਼ਾਨ' ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਊਰੂ ਚਾਨਨ੍ਤ੍ਯਵੈਰਾਗ੍ਯਂ ਜਾਨੁਨੀ ਚਾਰ੍ਚਯੇਦ੍ਬੁਧਃ
ਉਰਾਂ (ਥਾਈਆਂ) ਨੂੰ ਅਨੰਤ ਵੈਰਾਗ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰੇ; ਗੁੱਤਾਂ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।
ਵ੍ਯੋਮਵ੍ਯੋਮਾਤ੍ਮਰੂਪਾਯ ਪृष੍ਠਮਭ੍ਯਰ੍ਚਯੇਨ੍ਨਰਃ
ਪਿੱਠ ਨੂੰ ਅਕਾਸ਼ ਤੇ ਅਕਾਸ਼-ਸਰੂਪ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।
ਤਤਸ਼੍ਚ ਵृषਭਂ ਹੈਮਮੁਦਕੁਮ੍ਭਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍
ਫਿਰ, ਸੋਨੇ ਦਾ ਬਲਦ, ਪਾਣੀ ਦੇ ਘੜੇ ਸਮੇਤ।
ਭਕ੍ਸ਼੍ਯੈਰ੍ਨਾਨਾਵਿਧੈਰ੍ਯੁਕ੍ਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਯ ਨਿਵੇਦਯੇਤ੍ 4.97.
ਇਸ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭੋਜਨ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰੇ।
ਪृषਦਾਜ੍ਯਂ ਚ ਸਂਪ੍ਰਾਸ਼੍ਯ ਸ੍ਵਪ੍ਯਾਦ੍ਭੂਮਾਵੁਦਙ੍ਮੁਖਃ
ਦਹੀਂ ਤੇ ਘੀ ਮਿਲਾ ਕੇ ਚੱਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਧਰਤੀ ਤੇ ਸੌ ਜਾਵੇ।
ਤਰ੍ਪਯਿਤ੍ਵਾ ਤਤੋਨ੍ਨੇਨ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਞ੍ਛਕ੍ਤਿਤਃ ਸ਼ੁਭਾਨ੍
ਉਸ ਭੋਜਨ ਨਾਲ, ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਸ਼ੁਭ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰੇ।
ਤਤਃ ਕृष੍ਣਚਤੁਰ੍ਦਸ਼੍ਯਾਮੇਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਸਮਾਚਰੇਤ੍
ਫਿਰ, ਕਾਲੀ ਚੌਦਵੀਂ ਨੂੰ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯੇ ਚ ਮਾਸੇ ਵਿਸ਼ੇषਾਃ ਸ੍ਯੁਸ੍ਤਾਨ੍ਨਿਬੋਧ ਕ੍ਰਮਾਦਿਹ
ਹੁਣ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੀਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਜਾਣ ਲੋ।
ਸ਼ਂਕਰਾਯ ਨਮਸ੍ਤੁਭ੍ਯਂ ਨਮਸ੍ਤੇ ਕਰਵੀਰਕ
ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਕਰਵੀਰਕ ਨੂੰ ਵੀ ਨਮਸਕਾਰ।
ਨਮਸ੍ਤੇऽਸ੍ਤੁ ਮਹਾਦੇਵ ਸ੍ਥਾਣਵੇ ਚ ਤਤਃ ਪਰਮ੍
ਤੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ, ਹੇ ਮਹਾਂਦੇਵ, ਤੇ ਹੇ ਸਥਾਣੁ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ।
ਨਮਸ੍ਤੇ ਪਰਮਾਨਂਦ ਨਮਃ ਸੋਮਾਰ੍ਦ੍ਧਧਾਰਿਣੇ
ਤੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਮਸਕਾਰ, ਹੇ ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਦੇ ਸਰੂਪ; ਤੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਮਸਕਾਰ, ਹੇ ਚੰਦ ਦੀ ਕਿਰਨ ਵਾਲੇ।
ਗੋਮੂਤ੍ਰਂ ਗੋਮਯਂ ਕ੍ਸ਼ੀਰਂ ਦਧਿਸਰ੍ਪਿਃ ਕੁਸ਼ੋਦਕਮ੍
ਗਾਂ ਦਾ ਮੂਤਰ, ਗਾਂ ਦਾ ਲੇਟ, ਦੁੱਧ, ਦਹੀਂ, ਘੀ ਤੇ ਕੁਸ਼ਾ ਘਾਸ ਨਾਲ ਛੂਹਿਆ ਪਾਣੀ—
ਤਿਲਾਂਸ਼੍ਚ ਕृष੍ਣਾਨ੍ਵਿਧਿਵਤ੍ਪ੍ਰਾਸ਼੍ਨੀਯਾਤ੍ਸਮੁਦਾਹृਤਾਨ੍
ਤੇ ਕਾਲੇ ਤਿਲ, ਜੋ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸ਼ੁੱਧ ਕੀਤੇ ਹੋਣ, ਉਹ ਖਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਮਂਦਾਰੈਰ੍ਮਾਲਤੀਭਿਸ਼੍ਚ ਤਥਾ ਧਤ੍ਤੂਕੈਰਪਿ 4.97.
ਮੰਦਾਰਾ, ਮਾਲਤੀ ਅਤੇ ਧੱਤੂਰੇ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ,
ਅਰ੍ਕਪੁष੍ਪੈਃ ਕਦਂਬੈਸ਼੍ਚ ਸ਼ਤਪਤ੍ਰੈਸ੍ਤਥੋਤ੍ਪਲੈਃ
ਅਰਕ ਦੇ ਫੁੱਲ, ਕਦੰਬ, ਸੌ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਲੇ ਕਮਲ ਅਤੇ ਨੀਲੇ ਕਮਲ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ,