ਸੁਮਂਤੋਪਿ ਤਤੋਨ੍ਯਾਂ ਵੈ ਧਰ੍ਮਪੁਂਸਃ ਸੁਤਾਂ ਪੁਨਃ
ਸੁਮੰਤ ਨੇ ਫਿਰ ਆਪਣੀ ਧੀ ਨੂੰ ਇਕ ਧਰਮਵਾਨ ਪੁਰਖ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਦਿੱਤਾ।
ਦੁਃਸ਼ੀਲਾਂ ਕਰ੍ਕਸ਼ਾਂ ਚਂਡੀਂ ਨਿਤ੍ਯਂ ਕਲਹਕਾਰਿਣੀਮ੍
ਉਹ ਮਾੜੀ ਚਲਣ ਵਾਲੀ, ਰੁੱਖੀ, ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੀ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਝਗੜਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੀ।
ਕੁਡ੍ਯਸ੍ਤਂਭਤੁਲਾਧਾਰਦੇਹਲੀਤੋਰਣਾਦਿषੁ
ਉਹ ਕੰਧਾਂ, ਥੰਮਾਂ, ਤਰਾਜੂ, ਦਰਵਾਜਿਆਂ ਤੇ ਤੋਰਨਾਂ ਉੱਤੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਸ੍ਵਸ੍ਤਿਕੈਃ ਸ਼ਂਖਪਦ੍ਮੈਸ਼੍ਚ ਅਰ੍ਚਯਨ੍ਤੀ ਪੁਨਃਪੁਨਃ
ਸਵਸਤਿਕ, ਸ਼ੰਖ ਤੇ ਕਮਲ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਮੁੜ ਮੁੜ ਪੂਜਾ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਕਸ੍ਮੈ ਦੇਯਾ ਮਯਾ ਸ਼ੀਲਾ ਵਿਚਾਰ੍ਯੈਵਂ ਸੁਦੁਃਖਿਤਃ
ਉਸ ਦੀ ਚਲਣ ਵੇਖ ਕੇ, ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਮੈਂ ਸੋਚਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਸ ਨੂੰ ਦਿਵਾਂ?
ਸ੍ਮृਤ੍ਯੁਕ੍ਤਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਵਿਧਿਨਾ ਵਿਵਾਹਮਕਰੋਤ੍ਤਦਾ
ਸਮ੍ਰਿਤੀ ਵਿੱਚ ਆਏ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ।
ਕਿਞ੍ਚਿਦਾਯਾਦਿਕਂ ਦੇਯਂ ਜਾਮਾਤੁਃ ਪਾਰਿਤੋषਿਕਮ੍
ਜਾਮਾਤ ਨੂੰ ਰਾਜੀ ਕਰਨ ਲਈ ਥੋੜ੍ਹਾ ਵਾਰਸਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕਪਾਟੇ ਸੁਸ੍ਥਿਰਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਗਮ੍ਯਤਾਮਿਤ੍ਯੁਵਾਚ ਹ
ਦਰਵਾਜਾ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਹੁਣ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹੋ।'
ਕੌਂਡਿਨ੍ਯੋਪਿ ਵਿਵਾਹ੍ਯੈਨਾਂ ਪਥਿ ਗਚ੍ਛਞ੍ਛਨੈਃਸ਼ਨੈਃ
ਕੌਂਡਿਨਯ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਲਿਆ ਅਤੇ ਰਾਹ ਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਚਲਿਆ।
ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨੇ ਭੋਜ੍ਯਵੇਲਾਯਾਂ ਸਮੁਤ੍ਤੀਰ੍ਯ ਸਰਿਤ੍ਤਟੇ
ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਖਾਣੇ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਪਾਰ ਕਰਕੇ,
ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼੍ਯਾਮਰ੍ਚਯਨ੍ਤਂ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਦੇਵਂ ਪृਥਕ੍ਪृਥਕ੍
ਚੌਦ੍ਹਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ, ਹਰ ਇੱਕ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਨਾਰ੍ਯਃ ਕਿਮੇਤਨ੍ਮੇ ਬ੍ਰੂਤ ਕਿਂਨਾਮ ਵ੍ਰਤਮੀਦृਸ਼ਮ੍
ਇਸਤਰੀਆਂ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਇਹ ਕੀ ਹੈ? ਦੱਸੋ, ਇਸ ਵਰਤ ਦਾ ਨਾਮ ਕੀ ਹੈ?'
ਸਾਬ੍ਰਵੀਦਹਮਪ੍ਯੇਵਂ ਕਰਿष੍ਯੇ ਵ੍ਰਤਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਮੈਂ ਵੀ ਇਹ ਚੰਗਾ ਵਰਤ ਕਰਾਂਗੀ।'
ਅਰ੍ਦ੍ਧਂ ਵਿਪ੍ਰਾਯ ਦਾਤਵ੍ਯਮਰ੍ਦ੍ਧਮਾਤ੍ਮਨਿ ਭੋਜਨਮ੍
ਅੱਧਾ ਭਾਗ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅੱਧਾ ਆਪਣੇ ਲਈ ਖਾਣਾ ਹੈ।
ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਤੁ ਸਰਿਤ੍ਤੀਰੇ ਕਥਾਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਹਰੇਰਿਮਾਮ੍
ਇਹ ਕੰਮ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਹਰੀ ਦੀ ਇਹ ਕਥਾ ਸੁਣ ਕੇ।
ਧੂਪੈਃ ਪੁष੍ਪੈਃ ਸਨੈਵੇਦ੍ਯੈਃ ਪੀਤਾਲਕ੍ਤੈਸ਼੍ਚਤੁਃਸ਼ਤੈਃ
ਧੂਪ, ਫੁੱਲ, ਭੋਗ ਅਤੇ ਚਾਰ ਸੌ ਪੀਲੇ ਧਾਗਿਆਂ ਨਾਲ,
ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ਗ੍ਰਂਥਿਯੁਤਂ ਵਾਮੇ ਸ੍ਤ੍ਰੀ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਪੁਮਾਨ੍
ਚੌਦ੍ਹ ਗੰਢਾਂ ਵਾਲਾ ਧਾਗਾ: ਇਸਤਰੀ ਖੱਬੇ ਤੇ, ਪੁਰਖ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਤੇ ਬਾਂਧਦੇ ਹਨ।
ਅਨਂਤ ਸਂਸਾਰਮਹਾਸਮੁਦ੍ਰੇ ਮਗ੍ਨਾਨ੍ਸਮਭ੍ਯੁਦ੍ਧਰ ਵਾਸੁਦੇਵ
ਹੇ ਵਾਸੁਦੇਵ, ਜੋ ਅੰਤਹੀਣ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾ ਲੈ।
ਅਨੇਨ ਦੋਰਕਂ ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਭੋਕ੍ਤਵ੍ਯਂ ਸ੍ਵਸ੍ਥਮਾਨਸੈਃ
ਇਹ ਧਾਗਾ ਬਾਂਧ ਕੇ, ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਕੇ ਖਾਣਾ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚਾਂਤੇ ਵ੍ਰਜੇਦ੍ਵੇਸ਼੍ਮ ਹੀਦਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਵ੍ਰਤਂ ਤਵ
ਖਾਣਾ ਖਾ ਕੇ, ਘਰ ਵਾਪਸ ਆਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਹੀ ਤੇਰੇ ਲਈ ਵਰਤ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਭਰ੍ਤਾ ਤਸ੍ਯਾਃ ਸਮਾਗਤ੍ਯ ਤਾਂ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਮਹਾਧਨਾਮ੍
ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ ਆ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਦੌਲਤ ਵਾਲੀ ਵੇਖਿਆ।
ਪੁਨਰ੍ਜਗਾਮ ਸਾ ਹृष੍ਟਾ ਗੋਰਥੇਨ ਸ੍ਵਮਾਸ਼੍ਰਮਮ੍ ਤੇਨਾਨਂਤਪ੍ਰਭਾਵੇਣ ਸ਼ੁਭਗੋਧਨਸਂਕੁਲਃ
ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਗਾਂਵਾਂ ਵਾਲੀ ਰਥ ਤੇ, ਚੰਗੀਆਂ ਗਾਂਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰ ਕੇ, ਅਨੰਤ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਾਪਸ ਆਈ।
ਗृਹਾਸ਼੍ਰਮਃ ਸ਼੍ਰਿਯਾ ਯੁਕ੍ਤੋ ਧਨਧਾਨ੍ਯਸਮਾਯੁਤਃ
ਉਸ ਦਾ ਘਰ-ਆਸ਼ਰਮ ਧਨ ਤੇ ਅਨਾਜ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਸਾਪਿ ਮਾਣਿਕ੍ਯਕਾਞ੍ਚੀਭਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਾਹਾਰਵਿਭੂषਿਤਾ
ਉਹ ਮਾਣਿਕ ਦੀ ਕਮਰਬੰਦ ਅਤੇ ਮੋਤੀ ਦੀ ਮਾਲਾ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ।
ਕਦਾਚਿਦੁਪਵਿष੍ਟੇਨ ਦृष੍ਟਂ ਬਦ੍ਧਂ ਸੁਦੋਰਕਮ੍
ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਬੈਠੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਨੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬੰਨਿਆ ਹੋਇਆ ਧਾਗਾ ਵੇਖਿਆ।
ਤੇਨ ਕਰ੍ਮਵਿਪਾਕੇਣ ਤਸ੍ਯ ਸਾ ਸ਼੍ਰੀਃ ਕ੍ਸ਼ਯਂ ਗਤਾ
ਉਸ ਕਰਮ ਦੇ ਫਲ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ।
ਯਦ੍ਯਦੇਵਾਗਤਂ ਗੇਹੇ ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰੈਵ ਨਸ਼੍ਯਤਿ
ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਘਰ ਵਿੱਚ ਆਇਆ, ਉਹ ਹਰ ਥਾਂ ਉਥੇ ਹੀ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਨਂਤਾਕ੍ਸ਼ੇਪਦੋषੇਣ ਦਾਰਿਦ੍ਰ੍ਯਂ ਪਤਿਤਂ ਗृਹੇ
ਅੰਤਹੀਨ ਦੋਸ਼ਾਂ ਕਰਕੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਗਰੀਬੀ ਆ ਪਈ ਹੈ।
ਤਤੋ ਜਗਾਮ ਕੌਂਡਿਨ੍ਯੋ ਨਿਰ੍ਵੇਦਾਦ੍ਵਨਗਹ੍ਵਰਮ੍
ਫਿਰ ਕੌਂਡਿਨਯਾ ਨੇ ਨਿਰਾਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਜੰਗਲ ਦੇ ਗਹਿਰੇ ਵਿਚ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਵ੍ਰਤਂ ਨਿਰਸ਼ਨਂ ਗृਹ੍ਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰ੍ਯਂ ਜਪਨ੍ਹਰਿਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਉਪਵਾਸ ਦਾ ਵ੍ਰਤ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ, ਬ੍ਰਹਮਚਰਿਆ ਅਪਣਾਇਆ ਤੇ ਹਰੀ ਦਾ ਨਾਮ ਜਪਿਆ।