ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਭਵਿष੍ਯੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਉਤ੍ਤਰਪਰ੍ਵਣਿ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਯੁਧਿष੍ਠਿਰਸਂਵਾਦੇ ਪਾਲੀਵ੍ਰਤਵਰ੍ਣਨਂ ਨਾਮੈਕਨਵਤਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਭਵਿਸ਼ਯ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪਰਵ ਵਿੱਚ, ਸ੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਵਿੱਚ, ਪਾਲੀ ਵਰਤ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਵਾਲਾ ਇਕਾਨਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਰਮ੍ਭਾਵ੍ਰਤਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਦੇਵਲੇਨ ਪੁਰਾ ਗੀਤਂ ਦੇਵਰ੍षਿਗਣਸਨ੍ਨਿਧੌ
ਰੰਭਾ ਵਰਤ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇਵਲਾ ਨੇ ਦੇਵਰਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਗਾਈ ਸੀ।
ਅਪ੍ਸਰੋਗਣਗਂਧਰ੍ਵੈਰ੍ਦੇਵੈਃ ਸਰ੍ਵੈਃ ਸਮਰ੍ਚਿਤਮ੍ ਸ਼ੁਕ੍ਲਪਕ੍ਸ਼ੇ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼੍ਯਾਂ ਮਾਸਿ ਭਾਦ੍ਰਪਦੇ ਨृਪ
ਅਪਸਰਾਵਾਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਗਿਆ; ਭਾਦਰਪਦ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸੁੰਨ ਚੌਦਸ ਨੂੰ, ਹੇ ਰਾਜਾ,
ਦਤ੍ਤਮਰ੍ਘ੍ਯਂ ਵਰਸ੍ਤ੍ਰੀਭਿਃ ਫਲੈਰ੍ਨਾਨਾਵਿਧੈਃ ਸ਼ੁਭੈਃ
ਉੱਤਮ ਔਰਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ੁਭ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਅਰਘ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,
ਦਧਿਦੂਰ੍ਵਾਕ੍ਸ਼ਤੈਰ੍ਵਸ੍ਤ੍ਰੈਰ੍ਨੈਵੇਦ੍ਯੈਰ੍ਘृਤਪਾਚਿਤੈਃ
ਦਹੀਂ, ਦੁਰਵਾ, ਚਾਵਲ, ਕਪੜੇ ਅਤੇ ਘੀ ਵਿੱਚ ਪਕਾਈ ਹੋਈ ਭੋਗ ਨਾਲ,
ਕਦਲੈਃ ਕਨ੍ਦਰਭਟੈਰ੍ਮੋਚਾ ਸਾਤ੍ਰ ਨਿਗਦ੍ਯਤੇ
ਕੇਲੇ, ਗੰਨੇ ਅਤੇ ਪਲਾਂਟੇ ਦੇ ਡੰਡਿਆਂ ਨਾਲ—ਇਹ ਇੱਥੇ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਮਂਤ੍ਰੇ ਣਾਨੇਨ ਚੈਵਾਰ੍ਘ੍ਯਂ ਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਚ ਨਰਾਧਿਪ ਸ਼ਰੀਰਾਰੋਗ੍ਯਲਾਵਣ੍ਯਂ ਦੇਹਿ ਦੇਵਿ ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਤੇ
ਇਸ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਅਰਘ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਸੁਣੋ, ਹੇ ਰਾਜਾ: 'ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੈਨੂੰ ਸਰੀਰਕ ਸਿਹਤ ਤੇ ਸੋਹਣਾਪਨ ਦੇ; ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।'
ਇਤ੍ਥਂ ਯਃ ਪੂਜਯੇਦ੍ਰਾਜਾ ਪੁਰੁषੋ ਭਕ੍ਤਿਮਾਨ੍ਨृਪ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਭਗਤੀ ਵਾਲਾ ਪੁਰਖ ਜਾਂ ਰਾਜਾ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਤਸ੍ਯਾਃ ਕੁਲੇ ਨ ਭਵਤਿ ਕ੍ਵਚਿਨ੍ਨਾਰੀ ਕੁਲਾਟਨੀ
ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਕੋਈ ਮੰਦ-ਚਰਿਤਰ ਔਰਤ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ,
ਵਿਲਾਸਿਨੀ ਵਾ ਵृषਲੀ ਪੁਨਰ੍ਭੂਃ ਪੁਨਰੇਤਸੀ
ਨਾ ਕੋਈ ਵਿਅਭੀਚਾਰੀ, ਨਾ ਵੈਸ਼ਿਆ, ਨਾ ਦੁਬਾਰਾ ਵਿਆਹ ਹੋਈ, ਨਾ ਅਸ਼ੁੱਧ ਔਰਤ।
ਭਰ੍ਤृ ਵ੍ਰਤਾਤ੍ਪ੍ਰਚਲਿਤਾ ਨ ਕਦਾਚਿਤ੍ਪ੍ਰਜਾਯਤੇ ਆਯੁष੍ਮਤੀ ਕੀਰ੍ਤਿਮਤੀ ਰਮੇਦ੍ਵਰ੍षਸ਼ਤੈਰ੍ਭੁਵਿ ।। 4.92.
ਜੋ ਇਸਤਰੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਵਚਨ ਤੋਂ ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹਟਦੀ, ਉਹ ਜਨਮ ਲੈਂਦੀ ਹੈ; ਉਹ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲੀ, ਚੰਗੀ ਸ਼ੋਹਰਤ ਵਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਸੌ ਸਾਲ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਜੀਉਂਦੀ ਹੈ।
ਏਕਂ ਰਂਭਾ ਵ੍ਰਤਂ ਚੀਰ੍ਣਂ ਗਾਯਤ੍ਰ੍ਯਾ ਸ੍ਵਰ੍ਗਸਂਸ੍ਥਯਾ
ਰੰਭਾ ਦਾ ਵ੍ਰਤ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਗਾਯਤਰੀ ਨੇ, ਜੋ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵਸਦੀ ਹੈ, ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਸ਼੍ਵੇਤਦ੍ਵੀਪੇ ਤਥਾ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮ੍ਯਾ ਰਾਜ੍ਞ੍ਯਾ ਚ ਰਵਿਮਂਡਲੇ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਵੇਤਦਵੀਪ ਵਿੱਚ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ, ਅਤੇ ਰਵੀਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਰਾਣੀ ਨੇ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਕੀਤਾ।
ਸੀਤਾਦੇਵ੍ਯਾ ਤ੍ਵਯੋਧ੍ਯਾਯਾਂ ਵੇਦਵਤ੍ਯਾ ਹਿਮਾਚਲੇ
ਸੀਤਾ ਦੇਵੀ ਨੇ ਅਯੋਧਿਆ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਵੇਦਵਤੀ ਨੇ ਹਿਮਾਚਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਕੀਤਾ।
ਏਤਦ੍ਵ੍ਰਤਂ ਪਾਰ੍ਥਿਵੇਨ੍ਦ੍ਰ ਮਾਸਿ ਭਾਦ੍ਰਪਦੇ ਸਿਤੇ
ਪ੍ਰਭੂ, ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਭਾਦਰਪਦ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਚੰਨਣ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸਂਭਿਨ੍ਨਕਨ੍ਦਕਦਲੀ ਚ ਮਨੋਜ੍ਞਰੂਪਾਂ ਯਾਃ ਪੂਜਯਂਤਿ ਕੁਸੁਮਾਕ੍ਸ਼ਤਧੂਪਦੀਪੈਃ
ਜੋ ਮਨੋਹਰ ਰੂਪ ਦੀ ਟੁੱਟੀ ਹੋਈ ਕੇਲੇ ਦੀ ਡੰਡੀ, ਫੁੱਲ, ਅੱਖਤ, ਧੂਪ ਤੇ ਦੀਵੇ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਭਵਿष੍ਯੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਉਤ੍ਤਰਪਰ੍ਵਣਿ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਯੁਧਿष੍ਠਿਰਸਂਵਾਦੇ ਰਮ੍ਭਾਵ੍ਰਤਂ ਨਾਮ ਦ੍ਵਿਨਵਤਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਭਵਿਸ਼ਯ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪਰਵ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਵਿੱਚ, ਰੰਭਾ ਵ੍ਰਤ ਨਾਮਕ ਬਾਨਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੋਇਆ।
ਆਗ੍ਨੇਯੀਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ੀਵ੍ਰਤਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਨष੍ਟਸ੍ਤਦਾ ਹਵ੍ਯਵਾਹਃ ਪੁਨਰਸ੍ਤਿਤ੍ਵਮਾਪ੍ਤਵਾਨ੍
ਆਗਨੇਈ ਚੌਦਸ ਵ੍ਰਤ ਦਾ ਵਰਣਨ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਹਵਨ ਵਾਲਾ ਅੱਗ ਗੁੰਮ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਫਿਰ ਮੁੜ ਵਜੂਦ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ।
ਕੇਨਾਗ੍ਨਿਤ੍ਵਂ ਕृਤਂ ਤਤ੍ਰ ਕਥਂ ਹਿ ਵਿਦਿਤੋऽਨਲਃ
ਉਥੇ ਅੱਗ ਦੀ ਹਾਲਤ ਕਿਸ ਨੇ ਬਣਾਈ ਸੀ, ਤੇ ਅੱਗ ਕਿਵੇਂ ਜਾਣੀ ਗਈ?
ਅਪृਚ੍ਛਨ੍ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਤਾਰਂ ਤਾਰਕਂ ਕੋ ਵਧਿष੍ਯਤਿ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਤਾਰਕਾ ਨੂੰ ਕੌਣ ਮਾਰੇਗਾ?'
ਉਵਾਚਾਸੌ ਚਿਰਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਰੁਦ੍ਰੋਮਾਸ਼ੁਕ੍ਰਸਮ੍ਭਵਃ
ਉਸ ਨੇ ਲੰਮਾ ਧਿਆਨ ਲਗਾ ਕੇ, ਉਮਾ ਤੇ ਸ਼ੁਕਰ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਰੁਦਰ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
ਏਵਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਗਤਾ ਦੇਵਾ ਯਤ੍ਰ ਸ਼ਮ੍ਭੁਃ ਸਹੋਮਯਾ
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੇਵਤੇ ਉਥੇ ਚਲੇ ਗਏ ਜਿੱਥੇ ਸ਼ੰਭੂ ਉਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਸੀ।
ਪ੍ਰਤਿਪਨ੍ਨਂ ਚ ਰੁਦ੍ਰੇਣ ਉਮਯਾ ਸਹਿਤੇਨ ਤਤ੍
ਉਹ ਜੋ ਰੁਦਰ ਨੇ ਉਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਸਵੀਕਾਰਿਆ ਸੀ।
ਦਿਵ੍ਯਂ ਵਰ੍षਸ਼ਤਂ ਸਾਗ੍ਰਂ ਗਤਃ ਕਾਲੋऽਥ ਮੈਥੁਨੇ ਭਯਂ ਚ ਸੁਮਹਤ੍ਤੇषਾਂ ਦੇਵਾਨਾਂ ਸਮਜਾਯਤ
ਇੱਕ ਦਿਵਯ ਸੌ ਸਾਲ, ਕੁਝ ਵਧੇਰੇ, ਮਿਲਾਪ ਵਿੱਚ ਲੰਘ ਗਏ; ਫਿਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਡਰ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸ ਰੁਦ੍ਰਸਮ੍ਭਵੋ ਯੋ ਵੈ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਮਹਾਬਲਃ
ਜੋ ਰੁਦਰ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲਵੇਗਾ, ਉਹ ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇਗਾ।
ਕੇਨ ਕਾਲੇਨ ਭਵਤਿ ਰਤੇਰ੍ਵਿਰਤਿਰੇਤਯੋਃ
ਕਿਹੜੇ ਸਮੇਂ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਮਿਲਾਪ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?
ਗਤੌ ਤੌ ਚੋਮਯਾ ਦृष੍ਟੌ ਸਮਸ੍ਥੌ ਵਿषਮਸ੍ਥਯਾ 4.93.
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਚਲੇ ਗਏ, ਤੇ ਉਮਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੜੇ ਵੇਖਿਆ।
ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਤੈਰ੍ਜਨਿਤੋ ਵਿਘ੍ਨੋ ਮੇऽਪਤ੍ਯਾਰ੍ਥੇ ਦਿਵੌਕਸਾਮ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਰਕੇ, ਮੇਰੇ ਲਈ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਆ ਗਈ।
ਅਥੋਵਾਚ ਤਦਾ ਦੇਵੋ ਦੇਵਾਨ੍ਸਰ੍ਵਗਣਾਞ੍ਛਨੈਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਦੇਵਤਾ ਨੇ ਚੁੱਪਚਾਪ ਸਭ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤੋऽਥ ਰੁਦ੍ਰੇਣ ਨष੍ਟੋऽਗ੍ਨਿਰ੍ਦੇਵਸਂਕੁਲਾਤ੍
ਰੁਦ੍ਰ ਵਲੋਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਅੱਗੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿਚੋਂ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਿਆ।