ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤੁ ਵਾਮਨਂ ਜਾਤਂ ਯਦਿ ਸਾ ਵਕ੍ਤੁਮੁਦ੍ਯਤਾ
ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਵਾਮਨ ਨੂੰ ਜੰਮਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਗੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਈ।
ਏਕਾਦਸ਼੍ਯਾਂ ਭਾਦ੍ਰਪਦੇ ਸ਼੍ਰਵਣੇਨ ਨਰੋਤ੍ਤਮ
ਭਾਦਰਪਦ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਇਕੱਦਸੀ ਨੂੰ, ਸ਼ਰਾਵਣ ਨਕਸ਼ਤਰ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਮਨੁੱਖ,
ਭਯਂ ਬਭੂਵ ਦੈਤ੍ਯਾਨਾਂ ਦੇਵਾਨਾਂ ਤੋष ਆਭਵਤ੍
ਦੈਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਡਰ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲੀ।
ਚਕਾਰ ਕਸ਼੍ਯਪੋ ਧੀਮਾਨ੍ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਰਨੁਦ੍ਯਤਃ
ਕਸ਼੍ਯਪ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਗਿਆਨੀ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਬਿਨਾਂ ਦੇਰੀ ਕੀਤੇ ਕਰਮ ਕੀਤੇ।
ਕੁਸ਼ਸ੍ਵਚ੍ਛੋਦਕਧਰਃ ਕਮਂਡਲੁਵਿਭੂषਿਤਃ
ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਫੜ ਕੇ, ਕਮੰਡਲ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ, ਕੁਸ਼ਾਂ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਸੀ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਬਲਿਮਥੋਵਾਚ ਵਾਮਨੋऽਭ੍ਯੇਤ੍ਯ ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਮ੍
ਬਲੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਵਾਮਨ ਤੁਰੰਤ ਉਸ ਕੋਲ ਗਿਆ ਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਪਾਦਤ੍ਰਯਪ੍ਰਮਾਣੇਨ ਪਠਨਾਰ੍ਥੇ ਸ੍ਥਿਤੋ ਹ੍ਯਸਿ 4.76.
ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਤਿੰਨ ਕਦਮ ਦੀ ਮਾਪ ਲਈ ਪਾਠ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਖੜਾ ਹੈਂ।
ਤਤੋ ਵਰ੍ਦ੍ਧਿਤੁਮਾਰਬ੍ਧੋ ਵਾਮਨੋऽਨਂਤਵਿਕ੍ਰਮਃ
ਫਿਰ ਵਾਮਨ, ਜਿਸਦੇ ਕਦਮ ਬੇਅੰਤ ਹਨ, ਵਧਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਾਭ੍ਯਾਮਿਂਦ੍ਰਾਦਿਕਾਁਲ੍ਲੋਕਾਁਲ੍ਲਲਾਟੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਪਦਮ੍
ਉਹ ਦੋ ਕਦਮਾਂ ਨਾਲ, ਇੰਦਰ ਆਦਿਕ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਮੱਥੇ ਵਾਲੇ ਥਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।
ਤਦ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਹਦਾਸ਼੍ਚਰ੍ਯਂ ਸਿਦ੍ਧਾ ਦੇਵਰ੍षਯਸ੍ਤਥਾ
ਉਹ ਵੱਡਾ ਅਚੰਭਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਿੱਧ ਤੇ ਦੇਵ ਰਿਸ਼ੀ ਵੀ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਏ।
ਤਤੋ ਦੈਤ੍ਯਗਣਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਤ੍ਰਿਭੁਵਨਂ ਵਸ਼ੀ
ਫਿਰ, ਸਾਰੇ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਬਣ ਗਿਆ।
ਤਤ੍ਰ ਤ੍ਵਮੀਪ੍ਸਿਤਾਨ੍ਭੋਗਾਨ੍ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮਦ੍ਬਾਹੁਪਾਲਿਤਃ
ਉਥੇ, ਤੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਮਨਚਾਹੀਆਂ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਮੇਰੇ ਬਾਂਹਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੇਠ ਭੋਗਦਾ ਹੈਂ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤੋ ਬਲਿਃ ਪ੍ਰਾਯਾਨ੍ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਨਰੋਤ੍ਤਮਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖਣ ਉੱਤੇ, ਬਲੀ ਨੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਉਥੋਂ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸ੍ਵਾਨਿ ਧਿष੍ਣ੍ਯਾਨਿ ਗਚ੍ਛਧ੍ਵਂ ਤਿष੍ਠਧ੍ਵਂ ਵਿਗਤ ਜ੍ਵਰਾਃ
ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਵਾਪਸ ਜਾਓ, ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਠਹਿਰੋ।
ਦੇਵਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਜਗਤ੍ਕਾਰ੍ਯਂ ਤਤ੍ਰੈਵਾਂਤਰ੍ਦ੍ਧਿਮਾਗਮਤ੍ । ਤੇਨੇष੍ਟਾ ਦੇਵਦੇਵਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਦਾ ਵਿਜਯਾ ਤਿਥਿਃ
ਉਹ ਦੇਵਤਾ, ਜਗਤ ਦਾ ਕੰਮ ਨਿਬਟਾ ਕੇ, ਓਥੇ ਹੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਇਹ ਦਿਨ ਸਦਾ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਲਈ ਮੰਗਲਮਈ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏषਾ ਵੈ ਫਾਲ੍ਗੁਨੇ ਮਾਸਿ ਪੁष੍ਯੇਣ ਸਹਿਤਾ ਨृਪ
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਹ ਘਟਨਾ ਫਾਲਗੁਣ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਪੁਸ਼ਯ ਨਕਸ਼ਤਰ ਸਮੇਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਏਕਾਦਸ਼੍ਯਾਂ ਸੋਪਵਾਸੋ ਰਾਤ੍ਰੌ ਸਂਪੂਜਯੇਦ੍ਧਰਿਮ੍ 4.76.
ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ, ਰਾਤ ਨੂੰ ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਕੁਂਡਿਕਾਂ ਸ੍ਥਾਪਯੇਤ੍ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੇ ਛਤ੍ਰਂ ਵੈ ਪਾਦੁਕੇ ਤਥਾ
ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਜਲ ਦੀ ਘੜੀ, ਛਤਰੀ ਅਤੇ ਜੁੱਤੀਆਂ ਰੱਖਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।
ਆਚ੍ਛਾਦ੍ਯ ਪਾਤ੍ਰਂ ਵਾਸੋਭਿਃ ਫਲੈਸ਼੍ਚਾਪਿ ਸੁਸ਼ੋਭਨੈਃ
ਉਸ ਘੜੀ ਨੂੰ ਕਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕੋ ਅਤੇ ਸੋਹਣੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਸਜਾਓ।
ਤਿਲਾਢਕੇਨ ਵਿਤ੍ਤਾਢ੍ਯਃ ਪ੍ਰਸ੍ਥੇਨ ਕੁਡਵੇਨ ਵਾ
ਜਿਸ ਕੋਲ ਧਨ ਹੈ, ਉਹ ਤਿਲਾਂ ਦੀ ਮਾਪ, ਜਾਂ ਪ੍ਰਸਤ, ਜਾਂ ਕੁਡਵਾ ਦੇਵੇ।
ਪੁष੍ਪੈਰ੍ਗਂਧੈਰ੍ਧੂਪਦੀਪੈਃ ਪਕ੍ਵਾਨ੍ਨੈ ਰਰ੍ਚਯੇਦ੍ਧਰਿਮ੍
ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਫੁੱਲਾਂ, ਸੁਗੰਧ, ਧੂਪ, ਦੀਵੇ ਅਤੇ ਪੱਕੇ ਭੋਜਨ ਨਾਲ ਕਰੋ।
ਸ੍ਵਸ੍ਵਵਿਤ੍ਤਾਨੁਸਾਰੇਣ ਸਹਿਰਣ੍ਯਂ ਚ ਕਾਰਯੇਤ੍ ਭਕ੍ਤਿਮਾਂਸ਼੍ਚ ਗੁਣੋਪੇਤਂ ਕੋਟਿਕੋਟਿਗੁਣੋਤ੍ਤਰਮ੍
ਆਪਣੀ ਸਮਰੱਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੋਨਾ ਵੀ ਦਾਨ ਕਰੋ, ਭਾਵੁਕਤਾ ਅਤੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ, ਜੋ ਲੱਖਾਂ ਗੁਣਾ ਵਧੇਰਾ ਹੋਵੇ।
ਏਭਿਰ੍ਮਂਤ੍ਰਪਦੈਸ੍ਤਤ੍ਰ ਪੂਜਯੇਦ੍ਗਰੁਡਧ੍ਵਜਮ੍
ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਗਰੁੜ-ਧਾਰੀ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।
ੴ ਜਲਜੋਪਮਦੇਹਾਯ ਜਲਜਾਸ੍ਯਾਯ ਸ਼ਂਖਿਨੇ
ਓਮ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਕਮਲ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੁਖ ਕਮਲ ਜਿਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ੰਖ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਨਮਃ ਕਮਲਨਾਭਾਯ ਨਮਸ੍ਤੇ ਜਲ ਸ਼ਾਯਿਨੇ
ਕਮਲ-ਨਾਭੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਜਲ ਉੱਤੇ ਵਿਛਾਉਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਇਤਿ ਸ੍ਨਾਨਮਂਤ੍ਰਃ ਮਯਾ ਨਿਵੇਦਿਤਂ ਤੁਭ੍ਯਂ ਗृਹਾਣ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰ
ਇਹ ਸਨਾਨ ਮੰਤ੍ਰ ਹੈ; ਮੈਂ ਇਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਅਰਪਣ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਹੇ ਪਰਮੇਸ਼ਰ, ਇਸਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੋ।
ਇਤਿ ਚਨ੍ਦਨਮਂਤ੍ਰਃ ਮਯਾ ਨਿਵੇਦਿਤਂ ਪੁष੍ਪਂ ਗृਹਾਣ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮ ।। 4.76.
ਇਹ ਚੰਦਨ ਮੰਤ੍ਰ ਹੈ; ਮੈਂ ਇਹ ਫੁੱਲ ਤੁਹਾਨੂੰ ਅਰਪਣ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਹੇ ਪੁਰੁਸ਼ੋਤਮ, ਇਸਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੋ।
ਇਤਿ ਪੁष੍ਪਮਨ੍ਤ੍ਰਃ ਮਨੋਹਰਵਪੁਃਸ੍ਕਨ੍ਧਧृਤਚਕ੍ਰਾਯ ਸ਼ਾਰ੍ਙ੍ਗਿਣੇ
ਇਹ ਫੁੱਲ ਮੰਤ੍ਰ ਹੈ; ਮਨਮੋਹਣ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਮੋਢਿਆਂ ਉੱਤੇ ਚੱਕਰ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਸ਼ਾਰੰਗ ਧਨੁਸ਼ ਵਾਲੇ ਨੂੰ।
ਇਤਿ ਪੂਜਾਮਂਤ੍ਰਃ ਰਾਮੋ ਰਾਮਸ਼੍ਚ ਕृष੍ਣਸ਼੍ਚ ਨਾਮਭਿਰ੍ਵਾਮਨਾਯ ਤੇ
ਇਹ ਪੂਜਾ ਮੰਤ੍ਰ ਹੈ; ਰਾਮ, ਰਾਮ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ — ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਮਾਂ ਰਾਹੀਂ, ਹੇ ਵਾਮਨ, ਤੁਹਾਨੂੰ।
ਇਤਿ ਸਰ੍ਵਾਂਗਪੂਜਾ ਅਚ੍ਯੁਤਾਨਂਤ ਗੋਵਿਨ੍ਦ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਤੇ
ਇਹ ਸਰਵਾਂਗ ਪੂਜਾ ਮੰਤ੍ਰ ਹੈ; ਅਚ੍ਯੁਤ, ਅਨੰਤ, ਗੋਵਿੰਦ, ਵਾਸੁਦੇਵ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।