ਗੋषੁ ਯਜ੍ਞਾਃ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਂਤੇ ਗੋषੁ ਦੇਵਾਃ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਾਃ
ਯਜਨ ਗਾਂਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਗਾਂਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਦੇਵਤੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ृਙ੍ਗਮੂਲੇ ਗਵਾਂ ਨਿਤ੍ਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਵਿष੍ਣੁਸ਼੍ਚ ਸਂਸ੍ਥਿਤੌ
ਗਾਂ ਦੇ ਸਿੰਗਾਂ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।
ਸ਼ਿਵੋ ਮਧ੍ਯੇ ਮਹਾਦੇਵਃ ਸਰ੍ਵਕਾਰਣਕਾਰਣਮ੍
ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵ, ਮਹਾਂਦੇਵ, ਸਭ ਕਾਰਨਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਕਂਬਲਾਸ਼੍ਵਤਰੌ ਨਾਗੌ ਨਾਸਾਪੁਟਸਮਾਸ਼੍ਰਿਤੌ
ਕੰਬਲਾ ਤੇ ਅਸ਼ਵਤਰਾ, ਦੋ ਸੱਪ, ਗਾਂ ਦੀ ਨੱਕ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਦਂਤੇषੁ ਵਸਵਃ ਸਰ੍ਵੇ ਜਿਹ੍ਵਾਯਾਂ ਵਰੁਣਃ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਗਾਂ ਦੇ ਦੰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਵਸੁ ਹਨ, ਤੇ ਜੀਭ ਤੇ ਵਰੁਣ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਸਂਧ੍ਯਾਦ੍ਵਯਂ ਤਥੇष੍ਟਾਭ੍ਯਾਂ ਗ੍ਰੀਵਾਯਾਂ ਚ ਪੁਰਂਦਰਃ
ਦੋ ਸੰਧੀਆਂ ਤੇ ਇੱਛਿਤ ਦੇਵਤਾ ਗਾਂ ਦੀ ਗਲ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਤੇ ਪੁਰੰਦਰ ਵੀ ਉੱਥੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਚਤੁष੍ਪਾਤ੍ਸਕਲੋ ਧਰ੍ਮੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਜਂਘਾਸੁ ਤਿष੍ਠਤਿ 4.69.
ਚਾਰ ਪੈਰ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਦੀ ਟੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾ ਧਰਮ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਖੁਰਾਣਾਂ ਪਸ਼੍ਚਿਮੇ ਭਾਗੇ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ ਸਂਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਾਃ
ਗਾਂ ਦੇ ਖੁਰਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਰਾਖਸ਼ਸ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੋਣੀਤਟਸ੍ਥਾਃ ਪਿਤਰਃ ਕਪੋਲੇषੁ ਚ ਮਾਨਵਾਃ
ਕੁੱਲ ਦੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਕਮਰ ਦੇ ਪਾਸੇ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਗੱਲਾਂ ਉੱਤੇ ਵਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਆਦਿਤ੍ਯਾ ਰਸ਼੍ਮਯੋ ਵਾਲਾਃ ਪਿਣ੍ਡੀਭੂਤਾ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਗਾਂ ਦੀਆਂ ਵਾਂਗ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋ ਕੇ ਰੋਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਜਾਈਆਂ ਹਨ।
ਤ੍ਰਯਸ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਦ੍ਦੇਵਕੋਟ੍ਯੋ ਰੋਮਕੂਪੇ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਤ੍ਰੈਂਤੀ ਕਰੋੜ ਦੇਵਤੇ ਰੋਆਂ ਦੇ ਛੀਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵਸਦੇ ਹਨ।
ਚਤ੍ਵਾਰਃ ਸਾਗਰਾਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਗਵਾਂ ਯੇ ਤੁ ਪਯੋਧਰਾਃ
ਚਾਰ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਗਾਂ ਦੀਆਂ ਥਣਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਜਠਰੇ ਗਾਰ੍ਹਪਤ੍ਯੋऽਗ੍ਨਿਰ੍ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਗ੍ਨਿਰ੍ਹृਦਿਸ੍ਥਿਤਃ
ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਘਰ ਦਾ ਅੱਗ ਹੈ, ਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅੱਗ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਵਸਦੀ ਹੈ।
ਅਸ੍ਥਿਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾਃ ਸ਼ੈਲਾ ਮਜ੍ਜਾਸੁ ਕ੍ਰਤਵਃ ਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਹੱਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜ ਹਨ ਅਤੇ ਮੱਜਾ ਵਿੱਚ ਯਜਨ ਵਸਦੇ ਹਨ।
ਸੁਰਕ੍ਤਪੀਤਕृष੍ਣਾਦੌ ਗਵਾਂ ਵਰ੍ਣੇ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਲਾਲ, ਚਿੱਟੇ, ਪੀਲੇ ਤੇ ਕਾਲੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਸਦੇ ਹਨ।
ਸਂਸ੍ਮृਤ੍ਯ ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਾਦ੍ਗੌਰੀ ਇਯੇष ਸਦृਸ਼ੀਂ ਤਨੁਮ੍
ਉਹ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਉਸੇ ਵੇਲੇ, ਗੌਰੀ ਨੇ ਉਸੇ ਵਾਂਗ ਰੂਪ ਚਾਹਿਆ।
षਡੁਨ੍ਨਤਾਂ ਪਞ੍ਚਨਿਮ੍ਨਾਂ ਮਂਡੂਕਾਕ੍ਸ਼ੀਂ ਸੁਵਾਲਧਿਮ੍ 4.69.
ਛੇ ਉਭਰੇ ਤੇ ਪੰਜ ਥੱਲੇ ਹਿੱਸੇ, ਮੈਡਕ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਅਤੇ ਪੂਛ ਉੱਤੇ ਸੋਹਣੇ ਵਾਲ।
ਸੁਸ਼ੀਲਾਂ ਚ ਸੁਤਸ੍ਨੇਹਾਂ ਸੁਕ੍ਸ਼ੀਰਾਂ ਸੁਪਯੋਧਰਾਮ੍
ਉਹ ਚੰਗੀ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੀ, ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਮਿੱਠਾ ਦੁੱਧ ਤੇ ਸੋਹਣੀਆਂ ਥਣਾਂ ਵਾਲੀ ਸੀ।
ਚਰ੍ਯਯਾ ਪ੍ਰਤਰਨ੍ਹृष੍ਟੋ ਮਹਾਦੇਵਃ ਸ੍ਵਚੇਤਸਿ
ਉਸ ਦੀ ਚਾਲ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਮਹਾਦੇਵ ਸਵੇਰੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ।
ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਕੁਲਪਤੇਃ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਂ ਭृਗੋਸ੍ਤਾਂ ਗਾਂ ਨ੍ਯਵੇਦਯਤ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਕੁੱਲ ਦੇ ਮੁਖੀ ਦੇ ਪਾਸੇ ਦੇ ਕੇ, ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਉਹ ਗਾਂ ਭ੍ਰਿਗੂ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੀ।
ਨ੍ਯਾਸਰੂਪਾਂ ਦਦੌ ਧੇਨੁਂ ਰਕ੍ਸ਼ਿਤ੍ਵਾ ਤਾਂ ਦਿਨਦ੍ਵਯਮ੍
ਉਹ ਗਾਂ ਨੂੰ ਦੋ ਦਿਨ ਰੱਖ ਕੇ, ਨਿਆਸ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤਾ।
ਅਨ੍ਤਰ੍ਦ੍ਧਿਮਗਮਦ੍ਦੇਵਃ ਪੁਨਰ੍ਵ੍ਯਾਘ੍ਰੋ ਬਭੂਵ ਹ
ਦੇਵਤਾ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਮੁੜ ਬਾਘ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ।
ਵਜ੍ਰਚਕ੍ਰਨਖੋ ਦੇਵੀਂ ਜ੍ਵਲਤ੍ਪਿਂਗਲਲੋਚਨਃ
ਵਜਰ ਅਤੇ ਚੱਕਰ ਵਰਗੇ ਨਖ, ਤੇ ਜਲਦੇ ਪਿੰਗਲ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਦੇਵੀ ਦੇ ਕੋਲ ਗਿਆ।
ਸਂਪ੍ਰਾਯਾਦਾਸ਼੍ਰਮਪਦਂ ਤਾਂ ਚ ਧੇਨੁਂ ਸਵਤ੍ਸਿਕਾਮ੍
ਉਹ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਗਿਆ ਤੇ ਉਹ ਗਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਲੈ ਗਿਆ।
ਹਾਹੇਤ੍ਯੁਚ੍ਚੈਃ ਕੇਚਿਦੂਚੁਰ੍ਹੁਂਹੁਂਕਾਰੈਸ੍ਤਥਾਪਰੇ
ਕੁਝ ਲੋਕ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ 'ਹਾ!' ਚੀਕਦੇ, ਹੋਰ 'ਹੁੰ ਹੁੰ' ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਕਰਦੇ।
ਤਾਲਾਸ੍ਫੋਟਾਨ੍ਦਦੁਃ ਕੇਚਿਦ੍ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾਤਿਭੈਰਵਮ੍
ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਬਹੁਤ ਡਰਾਉਣੇ ਬਾਘ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਆਪਣੀਆਂ ਹਥੇਲੀਆਂ ਟਕਾਈਆਂ।
ਤਸ੍ਯਾ ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਭਯਾਰ੍ਤਾਯਾਃ ਕਪਿਲਾਯਾ ਯੁਧਿष੍ਠਿਰ 4.69.
ਉਸ ਕਪਿਲਾ ਗਾਂ, ਜੋ ਬਾਘ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਘਬਰਾਈ ਹੋਈ ਸੀ, ਹੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ,
ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਵਤ੍ਸਕਯੋਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵਂਦਿਤਂ ਸੁਰਕਿਨ੍ਨਰੈਃ
ਉਥੇ, ਬਾਘ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਕਿੰਨਰਾਂ ਨੇ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਸਜਲਂ ਸ਼ਿਵਲਿਂਗਂ ਚ ਸ਼ਮ੍ਭੋਸ੍ਤੀਰ੍ਥਂ ਤਦੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਉਥੇ ਝਿੱਲੀ ਹੋਈ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਹੈ ਤੇ ਸ਼ੰਭੂ ਦਾ ਉੱਚਾ ਤੀਰਥ ਵੀ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਮਹਾਤੀਰ੍ਥੇ ਜਂਬੂਮਾਰ੍ਗੇ ਨਰਾਧਿਪ
ਜੰਬੂ ਮਾਰਗ ਦੇ ਉਸ ਮਹਾਂ ਤੀਰਥ 'ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਰਾਜਾ,