ਅਨੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਰਾਜਨ੍ਯਃ ਕਰੋਤਿ ਵ੍ਰਤਂ ਨਰਃ
ਜੇ ਰਾਜਾ ਜਾਂ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵ੍ਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਲੋਕਂ ਵ੍ਰਜਤਿ ਵਿਮਾਨੇਨਾਰ੍ਕਵਰ੍ਚਸਾ
ਉਹ ਤਾਰਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾਰ ਰਥ 'ਤੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਹਸ੍ਰਭਰ੍ਤ੍ਤਾ ਸ੍ਵਰ੍ਲੋਕੇ ਪੂਜ੍ਯਮਾਨੋ ਦਿਵਾਕਰੈਃ
ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਹਜ਼ਾਰ ਸੰਗਤੀਆਂ ਵਾਲਾ ਹੋ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਏਤਦ੍ਵ੍ਰਤਂ ਪੁਰਾ ਚੀਰ੍ਣਂ ਸ਼ਚ੍ਯਾ ਰਾਜ੍ਞ੍ਯਾ ਸ਼੍ਰਿਯੋਮਯਾ
ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਚੀ, ਮਹਾਨ ਰਾਣੀ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਮੇਨਯਾ ਰਂਭਯਾ ਸ੍ਵਰ੍ਗੇ ਉਰ੍ਵਸ਼੍ਯਾ ਦੇਵਦਤ੍ਤਯਾ
ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਮੇਨਾ, ਰੰਭਾ, ਉਰਵਸ਼ੀ ਅਤੇ ਦੇਵਦੱਤਾ ਨੇ ਵੀ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਚੀਰ੍ਣਮੇਤਦ੍ਵ੍ਰਤਂ ਪਾਰ੍ਥ ਸਰ੍ਵਪਾਪਭਯਾਪਹਮ੍
ਹੇ ਪਾਰਥ, ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਜਦੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਡਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਜਨ੍ਮਾਂਤਰੇष੍ਵਪਿ ਕृਤਾਨਿ ਹਰਤ੍ਯਘਾਨਿ ਯਾ ਸਂਦਹਤ੍ਯਹਰਹਃ ਸੁਕृਤੋਪਯੋਗਾਤ੍
ਇਹ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮਾਂ ਦੇ ਕੀਤੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਚੰਗੇ ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਨਾਲ ਬੁਰਾਈ ਨੂੰ ਸਾੜਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਭਵਿष੍ਯੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਉਤ੍ਤਰਪਰ੍ਵਣਿ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਯੁਧਿष੍ਠਿਰਸਂਵਾਦੇ ਤਾਰਕਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀਵ੍ਰਤਂ ਨਾਮ ਪਞ੍ਚषष੍ਠਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਭਵਿਸ਼੍ਯ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪਰਵ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ, ਤਾਰਕ ਦੁਵਾਦਸ਼ੀ ਵ੍ਰਤ ਵਾਲਾ ਪੈਂਸਠਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਅਰਣ੍ਯਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀਵ੍ਰਤਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਸਪ੍ਰਾਸ਼ਨਂ ਸੋਪਵਾਸਂ ਸਰਹਸ੍ਯਂ ਸਮਨ੍ਤ੍ਰਕਮ੍
ਅਰਣ੍ਯ ਦੁਵਾਦਸ਼ੀ ਵ੍ਰਤ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ: ਭੋਗ ਸਮੇਤ, ਉਪਵਾਸ ਨਾਲ, ਗੁਪਤ ਰਖ ਕੇ, ਅਤੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ।
ਵ੍ਰਤਂ ਰਾਘਵਵਾਕ੍ਯੇਨ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਂ ਦੋषਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਇਹ ਵ੍ਰਤ, ਰਾਘਵ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਿਤ, ਸਭ ਖਾਮੀਆਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ।
ਲੋਪਾਮੁ੍ਦ੍ਰਾਲਯੇ ਸਾਧ੍ਵ੍ਯੋ ਮੁਨਿਪਤ੍ਨ੍ਯੋ ਬਹੁਪ੍ਰਜਾਃ
ਲੋਪਾਮੁਦਰਾ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀਆਂ ਨੇਕ ਪਤਨੀਆਂ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਸਨ,
ਪਦ੍ਮਿਨੀਪਤ੍ਰਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣੇ ਸੋਪਦਂਸ਼ੈ ਰ੍ਯਥਾ ਨਵੈਃ
ਕਮਲ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਵਿਛਾਈ ਹੋਈ ਬੈਠਕ 'ਤੇ, ਨਵੇਂ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਭੋਗਾਂ ਨਾਲ,
ਤਾਮਿਹੈਕਮਨਾਃ ਪਾਰ੍ਥਃ ਸ਼ृਣੁष੍ਵਾਰਣ੍ਯਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀਮ੍
ਹੇ ਪਾਰਥ, ਇੱਥੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਅਰਣ੍ਯ ਦੁਵਾਦਸ਼ੀ ਵ੍ਰਤ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ।
ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਨਰਃ ਸੋਪਵਾਸਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਪੂਜਾਂ ਜਨਾਰ੍ਦਨੇ
ਨਹਾ ਕੇ ਤੇ ਉਪਵਾਸ ਕਰ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਜਨਾਰਦਨ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਨੀਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਭਾਤੇ ਗਤ੍ਵਾ ਚ ਵਨੇ ਵੇਦਾਙ੍ਗਪਾਰਗਾਨ੍
ਰਾਤ ਬਿਤਾ ਕੇ, ਸਵੇਰੇ ਉਹ ਵੈਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪਞ੍ਚਗਵ੍ਯਂ ਪ੍ਰਾਸ਼ਯਿਤ੍ਵਾ ਪੂਰ੍ਵਮੇਵਾਥ ਤਦ੍ਦਿਨੇ
ਉਸ ਦਿਨ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੰਚਗਵ੍ਯ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰਾਵਣੇ ਕਾਰ੍ਤ੍ਤਿਕੇ ਮਾਘੇ ਚੈਤ੍ਰੇ ਵਾਥ ਸਮਰ੍ਚਿਤੇ
ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਸ਼੍ਰਾਵਣ, ਕਾਰਤਿਕ, ਮਾਘ ਜਾਂ ਚੈਤ੍ਰ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਹੋਵੇ, ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਪੂਪੈਃ ਖਣ੍ਡਵੇष੍ਟੈਸ਼੍ਚ ਮਰੀਚੈਃ ਸਿਂਹਕੇਸਰੈਃ 4.66.
ਅਪੂਪ, ਖੰਡ ਵੈਸ਼ਟ, ਮਰੀਚ, ਤੇ ਸਿੰਘ ਕੇਸਰ ਵਾਲੇ ਭੋਗ ਨਾਲ।
ਸ਼ੀਤਲੈਸ੍ਤਰ੍ਪਯੇਦ੍ਵਿਦ੍ਵਾਨਰ੍ਕਪੁष੍ਪੈਃ ਸੁਮਾਲਕੈਃ
ਜੋ ਗਿਆਨਵਾਨ ਹੈ, ਉਹ ਠੰਢੇ ਤੇ ਸੁਹਾਵਣੇ ਅਰਕ ਦੇ ਫੁੱਲ ਨਵੇਂ ਹਾਰਾਂ ਨਾਲ ਚੜ੍ਹਾਏ।
ਕਰ੍ਪੂਰਨਖ ਵਿਦ੍ਧੈਸ਼੍ਚ ਮਧੁਰੈਃ ਪਨਸੋਤ੍ਤਮੈਃ
ਕਪੂਰ, ਸੁਗੰਧੀ ਨਖ, ਮਿੱਠੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਫਣਸ ਨਾਲ ਭੀ ਭੋਗ ਲਗਾਏ।
ਸੁਖਾਸਨੋਪਵਿष੍ਟਾਂਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਾਗੁਦਙ੍ਮੁਖਵਚ੍ਛੁਚੀਨ੍
ਸੁਖੀ ਅਸਨ ਤੇ ਬੈਠ ਕੇ, ਪੂਰਬ ਜਾਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਹੋਣ।
ਏਕਦਂਡੀਸ੍ਤ੍ਰਿਦਂਡੀਸ਼੍ਚ ਗृਹਸ੍ਥਾਂਸ਼੍ਚਾਪਿ ਸੁਵ੍ਰਤਾਨ੍
ਇਕ ਦੰਡ ਵਾਲੇ, ਤਿੰਨ ਦੰਡ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਆਚਰਨ ਵਾਲੇ ਗ੍ਰਿਹਸਥਾਂ ਨੂੰ ਭੀ।
ਚਾਰ੍ਵਂਗ੍ਯਸ਼੍ਚਾਰ੍ਚਿਤਾਃ ਸ੍ਨਾਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾਵਯਮਸ਼ੋਭਨਾਃ
ਜੋ ਸਨਮਾਨਿਤ, ਇਸ਼ਨਾਨ ਕੀਤੇ, ਹਰ ਅੰਗ ਤੇ ਸਜਾਏ ਹੋਏ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਅਂਗੈਰ੍ਵਾ ਭੋਜਨੀਯਾਸ੍ਤਾਸ੍ਤਾਸ਼੍ਚਾਦਿਤ੍ਯਸ੍ਯ ਦੇਵਤਾਃ
ਜਾਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸੂਰਜ ਦੇ ਦੇਵਤੇ ਹਨ।
ਪਦ੍ਮਨਾਭਕृष੍ਣਵਿष੍ਣੁਗੋਵਰ੍ਦ੍ਧਨਤ੍ਰਿਵਿਕ੍ਰਮਾਃ
ਪਦਮਨਾਭ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਵਿਸ਼ਨੂ, ਗੋਵਰਧਨ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਵਿਕ੍ਰਮ।
ਏਭਿਰ੍ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਭਿਰ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰੈਰ੍ਨਮਸ੍ਕਾਰਾਂਤਯੋਜਿਤੈਃ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰਾਂ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ, ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਨਮਸਕਾਰ ਜੋੜ ਕੇ।
ਭੋਜਯਿਤ੍ਵਾ ਸ਼ੁਭਾਨ੍ਨਾਨਿ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਤਾਭ੍ਯਃ ਸੁਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਭ ਭੋਜਨ ਖਵਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਚੰਗੀ ਦਕਸ਼ਣਾ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਤਤੋ ਭੁਞ੍ਜੀਤ ਸਹਿਤੋ ਭृਤ੍ਯੈਃ ਪ੍ਰੇष੍ਯਜਨੇਨ ਚ ।। 4.66.
ਫਿਰ, ਨੌਕਰਾਂ ਤੇ ਸਹਾਇਕਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਆਪ ਭੀ ਭੋਜਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਏਵਂ ਕੌਂਤੇਯ ਕੁਰੁਤੇ ਯੋऽਰਣ੍ਯਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀਂ ਨਰਃ ਯਾਤਿ ਜ੍ਞਾਤਿਸਮਾਯੁਕ੍ਤਃ ਸ਼੍ਵੇਤਦ੍ਵੀਪਂ ਹਰੇਃ ਪੁਰਮ੍
ਹੇ ਕੌਂਤੇਯ, ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਅਰਣਯ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਮਨਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਸਮੇਤ ਸ਼੍ਵੇਤਦਵੀਪ, ਹਰੀ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯਤ੍ਰ ਲੋਕਾਃ ਪੀਤਵਸ੍ਤ੍ਰਾਃ ਸ਼੍ਯਾਮਦੇਹਾਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਭੁਜਾਃ
ਉਥੇ ਲੋਕ ਪੀਲੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨਦੇ, ਸ਼੍ਯਾਮ ਰੰਗ ਦੇ ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਚਾਰ ਭੁਜਾ ਵਾਲੇ ਹਨ।