ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਮਹਾਂਦੇਵ, ਜੋ ਰੇਤਲੇ ਮਾਰੂਥਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਨੂੰ ਚੰਦਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਚੜ੍ਹਾਵਿਆਂ ਨਾਲ ਭਗਤੀ ਭਾਵ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਹਰਾ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਭੋਜ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਆਖਿਆ—"ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਨਾਸ਼ਕ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾਸੁਰ ਦੇ ਸੰਹਾਰਕ, ਜੋ ਅਨੇਕ ਮਾਇਆਵਾਂ ਦਾ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਸ ਮਹਾਂਦੇਵ ਨੂੰ ਨਮਨ।" ਉਹ ਪਰਦੇਸੀ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸਤ-ਚਿੱਤ-ਆਨੰਦ ਸਰੂਪ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਰਾਜਾ ਭੋਜ ਨੂੰ ਮਹਾਕਾਲੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਧਰਤੀ ਵੱਲ ਜਾਣਾ ਸੀ। ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਵਾਹੀਕਾ ਨਾਮਕ ਧਰਤੀ ਵਿਦੇਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਕਰਕੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭ੍ਰਸ਼ਟ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਥੇ ਉਹ ਮਹਾਂ ਜਾਦੂਗਰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਫਿਰ ਨਜ਼ਰ ਆਇਆ। ਉਹ, ਜੋ ਜੱਣਣ ਵਾਲੀ ਮਾਂ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਮਹਾਂਦੇਵ ਤੋਂ ਵਰ ਮੰਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਵਾਧਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬਣ ਗਿਆ। ਮਹਾਂਦੇਵ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ, "ਹੇ ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਉਸ ਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਨਾ ਜਾ, ਜੋ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਅਤੇ ਛਲ-ਕਪਟ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਹੈ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਮੁੜ ਆਪਣੀ ਧਰਤੀ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਮਾਇਆ ਦੇ ਮਾਹਿਰ, ਜਾਦੂਗਰ ਨੇ ਪਿਆਰ ਭਰੀ ਬੋਲੀ ਨਾਲ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਰਾਜਾ, ਦੇਖ ਕਿ ਮੈਂ ਛੱਡੀ ਹੋਈ ਚੀਜ਼ਾਂ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਜੇ ਦਾ ਮਨ ਵਿਦੇਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਕਠੋਰ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਲੱਗ ਗਿਆ। ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ, ਕਾਲਿਦਾਸ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਮਹਾਮਦਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਇਸ ਪਾਪੀ, ਅਧਰਮੀ ਵਾਹੀਕਾ, ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਨੀਚ ਹੈ, ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਵਾਂਗਾ।" ਉਸ ਨੇ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਜਾਪ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਦਸਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਹਵਨ ਵਿੱਚ ਅਰਪਿਤ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਚਿਤਾ-ਭਸਮ ਲੈ ਕੇ, ਉਹ ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਭਸਮ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਜੋ ਅਹੰਕਾਰੀ ਸਨ, ਉਹ ਉਥੇ ਹੀ ਰਹਿ ਗਏ। ਰਾਤ ਦੇ ਵੇਲੇ, ਉਹ ਦਿਵਯ ਆਕਾਰ ਵਾਲਾ, ਅਨੇਕ ਮਾਇਆਵਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨੀ, ਉਥੇ ਆਇਆ। "ਹੇ ਰਾਜਾ, ਤੇਰਾ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਧਰਮ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ।" ਉਹ ਆਖਦਾ ਹੈ, "ਜੋ ਨਪੂੰਸਕ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਜਟਾ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ ਦਾਡ਼ੀ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਾਸ਼ਕ ਹੈ।" ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ, ਜੋ ਕੌਲ ਸੰਪ੍ਰਦਾਯ ਦੇ ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਪਸ਼ੂ ਹਨ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਲਈ ਖਾਣਯੋਗ ਹਨ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਠੋਕਣ ਵਾਲੇ ਉਪਕਰਨਾਂ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਹ ਧਰਮ ਦੇ ਭ੍ਰਸ਼ਟਕਾਰੀ ਹਨ। ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਦੇਵਤਾ ਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ। ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਉਸ ਗਿਆਨੀ ਨੇ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਆਚਰਨ-ਕੋਡ ਬਣਾਇਆ ਜੋ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਸੀ। ਉਥੇ ਉੱਚ ਵਰਗ ਵੱਸਦੇ ਰਹੇ; ਵਿੰਧਿਆ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀ-ਜੁਲੀ ਜਾਤੀਆਂ ਸਨ। ਬਾਰਬਰੀਆਂ ਦੀ ਧਰਤੀ, ਤੁਸ਼ਾ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਟਾਪੂਆਂ ਉੱਤੇ ਵੀ ਇਹੀ ਹੋਇਆ। ਉਥੇ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਛੋਟੇ ਉਮਰ ਵਾਲੇ, ਮੰਦੇ ਅਕਲ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਸੌ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਮਰ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਹੋ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਰਾਜੇ ਵੀ ਦੋ ਸੌ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਮਰ ਗਏ। ਕਲਪ ਦੀ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ, ਰਾਜੇ ਨੇ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਇੰਦਰਪ੍ਰਸਥ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਜੋ ਤੋਮਰ ਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਸੀ। ਅਗਨੀ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਵਧੋਤਰੀ ਹੋਰ ਵੀ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੋ ਗਈ। ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ, ਚੀਨ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਤੇ, ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸੇਤੁਬੰਧ ਤੱਕ—ਉਹ ਅਗਨਿਹੋਤ੍ਰ ਯਜ੍ਞ ਕਰਦੇ, ਗਾਂਵਾਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ। ਹਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਾ ਵੱਸਦੇ, ਹਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਯਜ੍ਞ ਹੋਂਦੇ। ਇਹ ਸਭ ਵੇਖ ਕੇ, ਭਿਆਨਕ ਕਲੀ, ਵਿਦੇਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਡਰਾਉਣੀ ਸ਼ਕਲ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ। ਬਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ, ਉਹ ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਯੋਗ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਰਿਹਾ। ਉਥੇ, ਰਾਧਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਹਰੀ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ।