ਇੱਕ ਵਾਰ ਨੰਦੀ ਦੇਵਤਾ, ਜੋ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਡਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਭਰਗਾ, ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਅਨੰਤ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕਰਤਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਓ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਤਾਂ ਅਸਲ ਗਿਆਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਬਣੋ। ਸਾਰੇ ਸ਼ੁਭ ਅੱਖਰ, ‘ਅ’, ‘ਇ’, ‘ਉ’ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ, ਹਰ ਰੰਗ ਦੇ ਹਨ। ਗਿਆਨ ਦੇ ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ, ਸੱਚਾਈ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ, ਜੋ ਲਗਾਵਟ ਅਤੇ ਵਿਤ੍ਰਾਸ ਦੇ ਦਾਗਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਮਨ ਹੀ ਮਹਾਨ ਤੀਰਥ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਰੁਦ੍ਰਾ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਪਾਣਿਨੀ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਲਿੰਗਸੂਤਰ ਰਚਿਆ ਅਤੇ ਉੱਚੀ ਮੁਕਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਥੋਂ, ਗੰਗਾ ਜੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਹੈ, ਸ਼ੁਭ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ। ਪਾਣਿਨੀ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਭਗਤ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਹ ਮਨਮੋਹਣੇ ਵ੍ਰਿੰਦਾਵਨ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਗੋਪ ਅਤੇ ਗੋਪੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਵਰਖਾ-ਰੁੱਤ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਹਰੀ ਨੇ ਆਪ ਹੀ ਅਤੁੱਲ ਗਿਆਨ ਦਿੱਤਾ। ਜੋ ਗਿਆਨ ਸ਼ੁਕ ਨੇ ਵਿਸ਼ਨੁਰਾਤਾ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ, ਉਸ ਕਥਾ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂ ਜਨਾਰਦਨ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ। ਤੇਰੇ ਦੁਆਰਾ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ — ਦੇਵ, ਪਸ਼ੂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ — ਵਿਆਪਕ ਹੋ ਗਿਆ। ਜੋ ਲੋਕ ਤੇਰੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਨਰਕ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਲੀ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਪੂਰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਜੇ ਤੂੰ ਵਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸ। ਜਦੋਂ ਜਗਤ ਬੌਧ ਧਰਮ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਖੰਡ ਅਤੇ ਧੋਖੇ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੈ, ਤਦ ਤੂੰ — ਸਤ, ਚੇਤਨਾ ਅਤੇ ਆਨੰਦ ਦਾ ਮੂਲ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕਰਤਾ — ਜਿੱਤਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਸ਼ਿਵਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਕੌਣ ਹੈ ਤੇਰਾ ਸਰਵੋਚ ਦੇਵ?" ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ, ਇੱਥੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੇਵੀ ਸ਼ਿਵਾ ਗੁਪਤ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਈ। ਚੰਡੇਸ਼ਾ, ਗਣੇਸ਼ਾ, ਨੰਦੀ ਅਤੇ ਗੁਹਾ ਵੀ, "ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਮਨਮੋਹਣੀ ਕਥਾ ਸੁਣੋ।" ਅਠ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲੀਆਂ ਅਤੇ ਉਹ ਸ਼ਿਵਾ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਸੀ। "ਕਿੰਨੇ ਸ਼ਲੋਕ ਤੁਸੀਂ ਸੁਣੇ?" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਜਗਦੰਬਿਕਾ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ। ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਤੋਤੇ ਨੇ, ਇਹ ਸੁਣਕੇ, ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਪਾਈ। ਉਹ ਸ਼ਿਵਾ ਦੇ ਧਾਮ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ, ਮੇਰੀ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਭਾਗਵਤ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਦੁਰਲਭਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਨਰਮਦਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਸ਼ੁਭ ਕਥਾ ਸੁਣਾਈ। ਇਹ ਕਥਾ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਭਗਤ, ਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਯੋਗ ਪਾਤ੍ਰ ਨੂੰ ਹੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬੋਪਦੇਵ ਦੇਵਤਾ ਨੇ, ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਨਾਲ, ਕਹਿ ਕੇ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ, ਕਲੀ ਯੁਗ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਸੰਚਿਤ ਵਿੱਚ, ਚਤੁਰਯੁਗ ਖੰਡ-ਅਪਰ-ਪਰਯਾਏ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਪ੍ਰਤਿਸਰਗ ਪર્વ ਵਿੱਚ, ਭਵਿਸ਼ਯ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਬਤੀਸਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋਇਆ। ਸਾਰੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਅਸੀਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ। ਕਿਹੜੇ ਸਤੋਤ੍ਰ ਦੁਆਰਾ ਕੋਈ ਵੇਦ ਪਾਠ ਦਾ ਫਲ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਵਿਆਧਕਰਮਾ ਨਾਂਕਾ, ਇੱਕ ਸ਼ੂਦਰ ਤੋਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮਹਿਲਾ ਤੋਂ ਜੰਮਿਆ। ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਪਾਠ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੁਜਾਤੀ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਕਾਮਿਨੀ ਸੀ। ਦੁਜਾਤੀ, ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਸਪਤਸ਼ਤੀ ਪਾਠ ਕਰਨ ਗਿਆ। ਉਥੇ ਇਕ ਮਹੀਨਾ ਲੰਘ ਗਿਆ; ਸਮਾਂ ਬੀਤ ਗਿਆ, ਪਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਆਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਨਿਸ਼ਾਦ ਨੂੰ, ਜੋ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸੀ ਅਤੇ ਲੱਕੜਾ ਉਠਾ ਕੇ ਰੋਜ਼ੀ ਕਮਾਉਂਦਾ ਸੀ, ਵੇਖਿਆ। ਫਿਰ, ਉਸ ਨੇ ਨਿਸ਼ਾਦ ਦਾ ਬੀਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਗਰਭ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ।