ଯଃ କଶ୍ଚିଦାଚରେଦେତଦ୍ଭକ୍ତ୍ଯା ଲଲିତିକାଵ୍ରତମ୍
ଯେ କେହି ଭକ୍ତି ସହିତ ଏହି ଲଳିତା ବ୍ରତ ପାଳନ କରେ,
ତନ୍ନାସ୍ତି ମାନୁଷେ ଲୋକେ ତସ୍ଯ ଯନ୍ନୋପପଦ୍ଯତେ
ମଣିଷ୍ୟ ଲୋକରେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ କିଛି ଅସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।
ଷଷ୍ଠ୍ଯାଂ ଜଲାଂତରଗତା ଵରଵଂଶପାତ୍ରେ ସଂଗୃହ୍ଯ ପୂଜଯତି ଯା ସିକତାଃ କ୍ରମେଣ
ଷଷ୍ଠୀ ଦିନରେ, ଉତ୍ତମ ବଂଶର ପାତ୍ରରେ ନଦୀରୁ ବାଳୁ ନେଇ, ସେଗୁଡ଼ିକୁ କ୍ରମକ୍ରମେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଇତି ଶ୍ରୀଭଵିଷ୍ଯେ ମହାପୁରାଣେ ଉତ୍ତରପର୍ଵଣି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଯୁଧିଷ୍ଠିରସଂଵାଦେ ଲଲିତାଷଷ୍ଠୀଵ୍ରତଵର୍ଣନଂ ନାମୈକଚତ୍ଵାରିଂଶୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି ଶ୍ରୀଭବିଷ୍ୟ ପୁରାଣର ଉତ୍ତରପର୍ବରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ସଂବାଦରେ, 'ଲଳିତାଷଷ୍ଠୀ ବ୍ରତ ବର୍ଣ୍ଣନ' ନାମକ ଏକଚାଳିଶିଏଁ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।
କାର୍ତିକେଯପୂଜାଵର୍ଣନମ୍ ପୁଣ୍ଯା ପାପହରା ଧନ୍ଯା ଶିଵା ଶାନ୍ତା ଗୃହପ୍ରିଯା
କାର୍ତ୍ତିକେୟ ପୂଜା ବର୍ଣ୍ଣନ: ସେ ପୁଣ୍ୟବତୀ, ପାପ ହରଣ କରିଥିବା, ଧନ୍ୟ, ଶୁଭ, ଶାନ୍ତ ଓ ଘରର ପ୍ରିୟ।
ନିହତ୍ଯ ତାରକଂ ଷଷ୍ଠ୍ଯାଂ ଗୁହସ୍ତାରକରାଜଵତ୍ ସ୍ନାନଦାନାଦିକଂ କର୍ମ ତସ୍ଯାମକ୍ଷଯମୁଚ୍ଯତେ
ଷଷ୍ଠୀ ଦିନରେ ତାରକାକୁ ବଧ କରି, ଗୁହା ତାରକାରାଜ ପରି, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ନାନ, ଦାନ ଓ ଅନ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ ସେଗୁଡ଼ିକ ଅକ୍ଷୟ ମନାଯାଏ।
ଯସ୍ଯାଂ ପଶ୍ଯଂତି ଗାଂଗେଯଂ ଦକ୍ଷିଣାପଥମାଶ୍ରିତମ୍
ସେହି ଦିନରେ, ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଆଶ୍ରୟ କରିଥିବା ଗାଙ୍ଗେୟଙ୍କୁ ଦେଖିଥାନ୍ତି।
ତସ୍ମାଦସ୍ଯାଂ ସୋପଵାସଃ କୁମାରଂ ସ୍ଵର୍ଣସଂଭଵମ୍
ତେଣୁ, ଏହି ଦିନ ଉପବାସ ସହିତ ସୁବର୍ଣ୍ଣରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କୁମାରଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଅପରାହ୍ଣେ ତତଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ସମାଚମ୍ଯ ଯତଵ୍ରତୀ
ତାପରେ, ବିକାଳେ ସ୍ନାନ କରି ଶୁଦ୍ଧି ନେଇ, ବ୍ରତୀ ଲୋକ—
ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ତୁ ତତୋ ଵିଦ୍ଵାନ୍ଗୃହୀତ୍ଵା କରକଂ ନଵମ୍
ତାପରେ, ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏକ ନୂତନ ପାତ୍ର ନେଇ—
ଚନ୍ଦ୍ରମଣ୍ଡଲଭୂତାନାଂ ଭଵଭୂତିପଵିତ୍ରିତା
ଚନ୍ଦ୍ରମାଣ୍ଡଳ ସଦୃଶ ଯେଉଁମାନେ, ସେମାନେ ଭବର ତତ୍ତ୍ୱରେ ପବିତ୍ର।
ଏଵଂ ସ୍ନାତ୍ଵା ସମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ଭାସ୍କରଂ ଭୁଵନାଧିପ
ଏଭଳି ସ୍ନାନ କରି, ଭୁବନାଧିପତି ଭାସ୍କରଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଦେଵ ସେନାପତେ ସ୍କନ୍ଦ କାର୍ତ୍ତିକେଯ ଭଵୋଦ୍ଭଵ
ହେ ଦେବସେନାପତି, ସ୍କନ୍ଦ, କାର୍ତ୍ତିକେୟ, ଭବର ଉତ୍ପନ୍ନ—
ଏଭିର୍ନ୍ନାମପଦୈଃ ପୂଜ୍ଯ ନୈଵେଦ୍ଯଂ ଵିନିଵେଦଯେତ୍ ।।4.42.୧
ଏହି ନାମ ଓ ଶବ୍ଦମାନେ ସହିତ ପୂଜା କରି, ନୈବେଦ୍ୟ ଉପସ୍ଥାପନ କରିବା ଉଚିତ।
ପାର୍ଶ୍ଵସ୍ଥୌ ପୂଜଯେଚ୍ଛାଗକୁକ୍କୁଟୌ ସ୍ଵାମିଵଲ୍ଲଭୌ
ପାଖରେ ଥିବା ଛାଗ ଓ କୁକୁଡ଼ା, ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରଭୁଙ୍କର ପ୍ରିୟ, ସେମାନଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
କୃତ୍ତିକାକଟକଂ ପାର୍ଶ୍ଵେ ସଂପୂଜ୍ଯ ସ୍କନ୍ଦଵଲ୍ଲଭମ୍
ପାଖରେ କୃତ୍ତିକା ନକ୍ଷତ୍ର ଓ କଟକ ରାଶି, ଯାହା ସ୍କନ୍ଦଙ୍କର ପ୍ରିୟ, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଏଵଂ ନିର୍ଵର୍ତ୍ଯ ଵିଧିଵତ୍ଫଲମେଵଂ ଯୁଧିଷ୍ଠିର
ଏଭଳି ନିୟମ ଅନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଲେ, ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଏହାର ଫଳ ଏପରି।
ନାଲିକେରଂ ମାତୁଲୁଂଗଂ ନାରିଂଗଂ ପନସଂ ତଥା
ନାଡ଼ିଆ ପଣ୍ଡା, ବତାପା ଲେବୁ, କଞ୍ଜି ଲେବୁ ଓ ପନସ ଫଳ—
ଶ୍ରୀଫଲାମଲକଂ ତଦ୍ଵତ୍ତ୍ରପୁସଂ କଦଲୀଫଲମ୍ ଅଲାଭେ କଲକାଲୌଘଫଲମଦ୍ଯାଦତଂଦ୍ରିତଃ
ବେଲ, ଆଉ ଆଉଳ ଫଳ, ତେଣୁ ତେଣୁ କୋଳା ଓ କଦଳୀ ଫଳ; ଏଗୁଡ଼ିକ ମିଳିନାହିଁ ହେଲେ, ଯେଉଁ ସମୟର ଫଳ ମିଳିଥାଏ, ତାହା ଦେବା ଉଚିତ।
ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷୋ ହେମଘଟିତଶ୍ଛାଗୋ ଵା କୁକ୍କୁଟୋଽଥଵା
ଏକ ଛାଗ କିମ୍ବା କୁକୁଡ଼ା, ସତ୍ୟ ହେଉ କିମ୍ବା ସୁନାରେ ତିଆରି, ଦେବା ଉଚିତ।
ସେନାଯାଂ ସ ଚ ସଂଭୂତଃ କ୍ରୌଞ୍ଚାରିଃ ଷଣ୍ମୁଖୋ ଗୁହଃ
ସେନା ମଧ୍ୟରେ, କ୍ରଉଞ୍ଚ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ଶତ୍ରୁ, ଛଅମୁହଁ ଗୁହା ଜନ୍ମ ନେଇଥିବେ—
ଛାଗପ୍ରିଯଶ୍ଶକ୍ତିଧରୋ ଦ୍ଵାରୋ ଦ୍ଵାଦଶମଃ ସ୍ମୃତଃ
ଯିଏ ଛାଗ ପ୍ରିୟ, ଶକ୍ତି ଧାରଣ କରିଥିବା, ସେ ଦ୍ୱାଦଶ ଦ୍ୱାରପାଳ ଭାବେ ସ୍ମରଣୀୟ।
ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ଭୋଜଯିତ୍ଵାଦୌ ପଶ୍ଚାଦ୍ଭୁଞ୍ଜୀତ ଵାଗ୍ଯତଃ
ପ୍ରଥମେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଭୋଜନ କରାଇ, ପରେ ନିଜେ ମୌନ ରହି ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ।
କାର୍ତ୍ତିକେଯଂ ସମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ଵାସୋଭିର୍ଭୂଷଣୈଃ ସହ 4.42.
କାର୍ତ୍ତିକେୟଙ୍କୁ ବସ୍ତ୍ର ଓ ଗହଣା ସହିତ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ସଂଵତ୍ସରଵିଧିଂ କୃତ୍ଵା ଜପଂ ହୋମପୁରସ୍କୃତମ୍
ବାର୍ଷିକ ବିଧି ନିଷ୍ପାଦନ କରି, ଜପ ଓ ହୋମ ସହିତ ପୂରଣ କରିବା ଉଚିତ।
ଏତେ ଵିପ୍ରାଃ ସ୍ମୃତା ଦିଵ୍ଯା ଭୌମାସ୍ତ୍ଵନ୍ଯେ ଦ୍ଵିଜାତଯଃ
ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଦିବ୍ୟ ଭାବରେ ଗଣାଯାନ୍ତି; ଅନ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ପୃଥିବୀରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ଦ୍ୱିଜ।
ଏଵଂ ଯଃ କୁରୁତେ ଭକ୍ତ୍ଯା ନରୋ ଯୋଷିଦଥାପି ଵା
ଏଭଳି ଯିଏ ଭକ୍ତି ସହିତ କରେ, ପୁରୁଷ ହେଉ କିମ୍ବା ନାରୀ—
ସଦୈଵ ପୂଜନୀଯସ୍ତୁ କାର୍ତିକେଯୋ ମହୀପତେ
କାର୍ତ୍ତିକେୟଙ୍କୁ ସଦା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ, ହେ ରାଜନ।
ସଂଗ୍ରାମଂ ଗଚ୍ଛମାନୋ ଯଃ ପୂଜଯେତ୍କୃତ୍ତିକାସୁତମ୍
ଯିଏ ଯୁଦ୍ଧକୁ ଯିବା ପୂର୍ବରୁ କୃତ୍ତିକାଙ୍କ ପୁଅଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ—
ତସ୍ମାତ୍ସର୍ଵପ୍ରଯତ୍ନେନ ପୂଜଯେଚ୍ଛଂକରାତ୍ମଜମ୍
ସେଥିପାଇଁ ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସରେ ଶଂକରଙ୍କ ପୁଅଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।