ପୂର୍ଵେଣ ଵିନ୍ଯସେଦ୍ଗୌରୀମପର୍ଣାଂ ଚ ତତଃ ପରମ୍
ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ଗୌରୀଙ୍କୁ ଏବଂ ତାପରେ ଅପର୍ଣ୍ଣାଙ୍କୁ ବସାଇବା ଉଚିତ।
ଵିନ୍ଯସେତ୍ପଶ୍ଚିମେ ସୌମ୍ଯାଂ ତତୋ ମଦନଵାସିନୀମ୍
ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ସୌମ୍ୟାଙ୍କୁ ଏବଂ ତାପରେ ମଦନବାସିନୀଙ୍କୁ ବସାଇବା ଉଚିତ।
ଲକ୍ଷ୍ମୀଂ ସ୍ଵାହାଂ ସ୍ଵଧାଂ ତୁଷ୍ଟିଂ ମଂଗଲାଂ କୁମୁଦାଂ ସତୀମ୍ କୁସୁମୈରକ୍ଷତୈଃ ଶୁଭ୍ରୈର୍ନମସ୍କାରେଣ ଵିନ୍ଯସେତ୍
ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ସ୍ୱାହା, ସ୍ୱଧା, ତୁଷ୍ଟି, ମଙ୍ଗଳା, କୁମୁଦା ଓ ସତୀଙ୍କୁ ଶୁଭ୍ର ଫୁଲ ଓ ଅକ୍ଷତ ସହିତ ଶ୍ରଦ୍ଧାଭାବେ ବସାଇବା ଉଚିତ।
ଗୀତମଂଗଲଘୋଷଂ ଚ କାରଯିତ୍ଵା ସୁଵାସିନୀଃ 4.26.
ସୁବିବାହିତା ମହିଳାମାନେ ମଙ୍ଗଳ ଗୀତ ଓ ସଙ୍ଗୀତ ଗାଇବା ଉଚିତ।
ସିଂଦୂରଂ ସ୍ନାନଚୂର୍ଣଂ ଚ ତାସାଂ ଶିରସି ପାତଯେତ୍
ସେମାନଙ୍କର ମୁଣ୍ଡରେ ସିନ୍ଦୂର ଓ ସ୍ନାନ ଚୂର୍ଣ୍ଣ ଛିଟିବା ଉଚିତ।
ନଭସ୍ଯେ ପୂଜଯେଦ୍ଗୌରୀମୁତ୍ପଲୈରସିତୈସ୍ତଥା
ଭାଦ୍ରପଦ ମାସରେ ଗୌରୀଙ୍କୁ ନୀଳ କମଳ ଫୁଲ ଦେଇ ପୂଜିବା ଉଚିତ।
କୁନ୍ଦପୁଷ୍ପୈର୍ମାର୍ଗଶିରେ ପୌଷେ ଵୈ କୁଂକୁମେନ ଚ
ମାର୍ଗଶିର ମାସରେ କୁନ୍ଦ ଫୁଲ ଓ ପୌଷ ମାସରେ କେଶର ଦେଇ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଜାତ୍ଯା ତୁ ଫାଲ୍ଗୁନେ ପୂଜ୍ଯା ପାର୍ଵତୀ ପାଂଡୁନଂଦନ
ଫାଲ୍ଗୁନ ମାସରେ ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ, ତୁମେ ଜାତି ଫୁଲ ଦେଇ ପାର୍ବତୀଙ୍କୁ ପୂଜା କର।
ଜ୍ଯେଷ୍ଠେ କମଲମଂଦାରୈରାଷାଢେ ଚଂପକାଂବୁଜୈଃ
ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ମାସରେ ପଦ୍ମ ଓ ମନ୍ଦାର ଫୁଲ, ଆଷାଢ଼ ମାସରେ ଚମ୍ପକ ଓ ପଦ୍ମ ଫୁଲ ଦେଇ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଗୋମୂତ୍ରଂ ଗୋମଯଂ କ୍ଷୀରଂ ଦଧି ସର୍ପିଃ କୁଶୋ ଦକମ୍ ପଂଚଗଵ୍ଯଂ ତଥା ବିଲ୍ଵଂ ପ୍ରାଶଯେତ୍କ୍ରମଶଃ ସଦା
ଗୋମୂତ୍ର, ଗୋମୟ, ଦୁଧ, ଦହି, ଘିଅ, କୁଶ ଗଛ, ପାଣି, ପଞ୍ଚଗବ୍ୟ ଓ ବିଲ୍ବ ଫଳ କ୍ରମକ୍ରମେ ସଦା ଦେଇବା ଉଚିତ।
ଏତଦ୍ଭାଦ୍ରପଦାଦ୍ଯଂ ତୁ ପ୍ରାଶନଂ ସମୁଦାହୃତମ୍
ଏହି ପ୍ରାଶନ କ୍ରମ ଭାଦ୍ରପଦ ମାସରୁ ଆରମ୍ଭ ହେବାକୁ କହାଯାଇଛି।
ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ବ୍ରାହ୍ମଣୀଂ ଚୈଵ ଶିଵଂ ଗୌରୀଂ ପ୍ରକଲ୍ପ୍ଯ ଚ ପୁଂସେ ପୀତାଂବରେ ଦତ୍ତ୍ଵା ସ୍ତ୍ରିଯୈ କୌସୁଂଭଵାସସୀ
ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣୀଙ୍କୁ ଶିବ ଓ ଗୌରୀ ଭାବେ ବସାଇ, ପୁରୁଷଙ୍କୁ ହଳଦିଆ ବସ୍ତ୍ର ଓ ଜଣେ ଜଣେ ଜଣେ ନାରୀଙ୍କୁ କୁସୁମ୍ଭ ରଙ୍ଗର ବସ୍ତ୍ର ଦେବା ଉଚିତ।
ନିଷ୍ପାଵାଜାଜିଲଵଣମିକ୍ଷୁଦଂଡଂ ଗୁଣାନ୍ଵିତମ୍
ନିଷ୍ପାବ, ଯଉ, ଲୁଣ, ଅଖୁଡ଼ି, ଓ ଭଲ ଗୁଣ ଥିବା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ।
ଯଥା ନ ଦେଵଦେଵେଶସ୍ତ୍ଵାଂ ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ଗଚ୍ଛତି 4.26.
ଯେପରି ଦେବଦେବତାଙ୍କର ନାଥ କେବେ ତୁମକୁ ଛାଡ଼ି ଯିବେ ନାହିଁ।
କୁମୁଦା ଵିମଲାନଂତା ଭଵାନୀ ଵସୁଧା ଶିଵା
କୁମୁଦା, ବିମଳା, ଅନନ୍ତା, ଭବାନୀ, ବସୁଧା ଓ ଶିବା—
ନଭସ୍ଯାଦିଷୁ ମାସେଷୁ ପ୍ରୀଯତାମିତ୍ଯୁଦୀରଯେତ୍
ନଭସ୍ୟ ଆଦି ମାସରେ 'ସେ ଖୁସି ହେଉନ୍ତୁ' ବୋଲି କହିବା ଉଚିତ।
ମିଥୁନାନି ଚତୁର୍ଵିଂଶତ୍ତଦର୍ଦ୍ଧଂ ସକୃଦର୍ଚ୍ଚଯେତ୍
ଚବିଶି ଯୁଗଳ ଓ ତାହାର ଅର୍ଧାଂଶ ଏକଥର ପ୍ରଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ତଥୋପଦେଷ୍ଟାରମପି ପୂଜଯେଦ୍ଯତ୍ନତୋ ଗୁରୁମ୍
ଏଭଳି ଉପଦେଶକ ଗୁରୁଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସମ୍ମାନ ଓ ଭକ୍ତି ସହିତ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଉକ୍ତାନଂତତୃତୀଯୈଷା ସଦାନଂତଫଲପ୍ରଦା
ଏହି ତୃତୀୟ ଅନନ୍ତା, ଯେପରି ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି, ସଦା ଅନନ୍ତ ଫଳ ଦେଇଥାଏ।
ନ ଚୈନାଂ ଵିତ୍ତଶାଠ୍ଯେନ କଦାଚିଦପି ଲଂଘଯେତ୍
ଧନ ନେଇ କଞ୍ଜୁସି କରି କେବେ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ଉଲ୍ଲଂଘନ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଗର୍ଭିଣୀ ସୂତିକା ନକ୍ତଂ କୁମାରୀ ଚାଥ ରୋଗଯୁକ୍
ଗର୍ଭବତୀ, ନବଜାତ ଶିଶୁର ମା, ରାତିବେଳେ, କୁମାରୀ କିମ୍ବା ରୋଗୀ ନାରୀ—
ଇମାମନଂତଫଲଦାଂ ତୃତୀଯାଂ ଯଃ ସମାଚରେତ୍
ଯେ କେହି ଏହି ଅନନ୍ତ ଫଳ ଦେଇଥିବା ତୃତୀୟାକୁ ପାଳନ କରେ—
ଵିତ୍ତହୀନୋଽପି କୁର୍ଵୀତ ଵର୍ଷତ୍ରଯମୁପୋଷଣୈଃ
ଧନ ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ତିନି ବର୍ଷ ଉପବାସ କରି ଏହାକୁ କରିବା ଉଚିତ।
ନାରୀ ଵା କୁରୁତେ ଯା ତୁ କୁମାରୀ ଵିଧଵା ତଥା 4.26.
ଜେଉଁଠି ନାରୀ, କୁମାରୀ କିମ୍ବା ବିଧବା ଏହାକୁ କରନ୍ତି—
ଇତି ପଠତି ଶୃଣୋତି ଵା ଯ ଇତ୍ଥଂ ଗିରିତନଯାଵ୍ରତମିଂଦୁଲୋକସଂସ୍ଥଃ
ଯେଉଁଠି ଏହିପରି ଗିରିକନ୍ୟାଙ୍କର ବ୍ରତକୁ ପଢିବେ କିମ୍ବା ଶୁଣିବେ, ଯେଉଁଠି ଚନ୍ଦ୍ରଲୋକରେ ଏହା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଅଛି—
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଉଵାଚ ଅନ୍ଯାମପି ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ତୃତୀଯାଂ ପାପନାଶିନୀମ୍
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ: ମୁଁ ଆଉ ଏକ, ତୃତୀୟ ଏବଂ ପାପ ନାଶ କରିଥିବା ବ୍ରତ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି।
ମାଘମାସେ ତୁ ସଂପ୍ରାପ୍ଯ ତୃତୀଯାଂ ଶୁକ୍ଲପାକ୍ଷିକୀମ୍
ମାଘ ମାସରେ, ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷର ତୃତୀୟ ଦିନ ଆସିଲେ—
ସ୍ନାପଯେନ୍ମଧୁନା ଦେଵୀଂ ତଥୈଵେକ୍ଷୁରସେନ ଚ
ଦେବୀଙ୍କୁ ମଧୁ ଏବଂ ଏକେପରି ଇକ୍ଷୁରସରେ ସ୍ନାନ କରାଯିବା ଉଚିତ।
ଦକ୍ଷିଣାଂଗାନି ସଂପୂଜ୍ଯ ତତୋ ଵାମାନି ପୂଜଯେତ୍
ପ୍ରଥମେ ଦେବୀଙ୍କର ଦକ୍ଷିଣ ଅଙ୍ଗଗୁଡିକୁ ପୂଜି, ପରେ ବାମ ଅଙ୍ଗଗୁଡିକୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଜଂଘେ ଜାନୂ ତଥା ସତ୍ଯୈ ତଥୋରଶ୍ଚ ଶ୍ରିଯୈ ନମଃ
ପାଦ ଓ ଗୁଡ଼ିକୁ 'ସତ୍ୟା'ଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଛାତିକୁ 'ଶ୍ରୀ'ଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।