ଏଷା ହିମାଦ୍ରିଦୁହିତୁର୍ଦଯିତା ତୃତୀଯା ରଂଭାଵିଧାନମଲଭଦ୍ଭୁଵି ତତ୍କୃତେତି
ଏହିଯେ ହିମାଲୟର ତୃତୀୟ କନ୍ୟା, ଯିଏ ପୃଥିବୀରେ ରମ୍ଭା ରୂପ ପାଇଥିଲେ—ଏହିପରି କହାଯାଏ।
ସୌଭାଗ୍ଯାଷ୍ଟକଵର୍ଣନମ୍ ସୌଭାଗ୍ଯଶଯନଂ ନାମ ଯତ୍ପୁରାଣଵିଦୋ ଵିଦୁଃ
ସୌଭାଗ୍ୟ ଶଯ୍ୟା ବିବର୍ଣ୍ଣନା—ଯାହାକୁ ପୁରାଣ ବିଦ୍ୟାମାନେ 'ଭାଗ୍ୟ ଶଯ୍ୟା' ବୋଲି କହନ୍ତି।
ପୁରା ଦଗ୍ଧେଷୁ ଲୋକେଷୁ ଭୂର୍ଭୁଵଃସ୍ଵର୍ମହାଦିଷୁ
ପୂର୍ବେ, ଯେତେବେଳେ ଭୂ, ଭୁଵ, ସ୍ୱର ଓ ମହା ଲୋକ ଜଳିଯାଇଥିଲା,
ତଚ୍ଚ ଵୈକୁଣ୍ଠମାସାଦ୍ଯ ଵିଷ୍ଣୋର୍ଵକ୍ଷସ୍ଥଲେ ସ୍ଥିତମ୍
ସେହି ଭାଗ୍ୟ ଭୂତି ବୈକୁଣ୍ଠକୁ ପହଞ୍ଚି, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଛାତି ଉପରେ ରହିଗଲା।
ଅହଂକାରାଵୃତେ ଲୋକେ ପ୍ରଧାନପୁରୁଷାନ୍ଵିତେ
ଅହଂକାରରେ ଆବୃତ ଏହି ଲୋକରେ, ପ୍ରଧାନ ଓ ପୁରୁଷମାନେ ଥିଲେ,
ପିଂଗାକାରା ସମୁଦ୍ଭୂତା ଜ୍ଵାଲା ଵକ୍ଷସ୍ଥଲୀ ତଦା
ସେତେବେଳେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଛାତିରୁ ପିଙ୍ଗଳ ରଙ୍ଗର ଅଗ୍ନିଶିଖା ଉଦ୍ଭବ ହେଲା।
ଯଦ୍ଵକ୍ଷସ୍ଥଲମାଶ୍ରିତ୍ଯ ଵିଷ୍ଣୋଃ ସୌଭାଗ୍ଯମାସ୍ଥିତମ୍
ଯାହା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଛାତି ଉପରେ ଅବସ୍ଥିତ ଥିଲା, ସେଇ ଭାଗ୍ୟ ରୂପ ନେଇଥିଲା।
ଉତ୍କ୍ଷିପ୍ତମନ୍ତରିକ୍ଷସ୍ଥଂ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ରେଣ ଧୀମତା
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପୁଅ, ଜ୍ଞାନୀ ଏବଂ ବୁଦ୍ଧିମାନ, ସେହିକୁ ଆକାଶକୁ ଉଠାଇଦେଲେ।
ବଲଂ ତେଜୋ ମହଜ୍ଜାତଂ ଦକ୍ଷସ୍ଯ ପରମେଷ୍ଠିନଃ
ଦକ୍ଷ ପ୍ରମୁଖ ଠାରୁ ବଡ଼ ଶକ୍ତି ଓ ତେଜ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା।
ଇକ୍ଷଵସ୍ତଵରାଜଂ ଚ ନିଷ୍ପାଵାଜାଜିଧାନ୍ଯକମ୍ ଲଵଣଂ ଚାଷ୍ଟମଂ ତତ୍ର ସୌଭାଗ୍ଯାଷ୍ଟକମୁଚ୍ଯତେ
ଖଣ୍ଡସାକର, ଯବ, ମୁଗ, ଚାଉଳ ଓ ଲୁଣ—ଏହି ଆଠଟିକୁ ସୌଭାଗ୍ୟ ଅଷ୍ଟକ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ପୀତଂ ଯଦ୍ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ରେଣ ଯୋଗଜ୍ଞାନଵିଦା ତଥା ଲୋକାନତୀତ୍ଯ ଲାଲିତ୍ଯାଲ୍ଲଲିତା ତେନ ଚୋଚ୍ଯତେ ।। 4.25.
ଯାହା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପୁଅ, ଯୋଗ ଓ ଜ୍ଞାନରେ ପାରଙ୍ଗତ, ସେ ଭୋଗ କଲେ, ସେ ଲୋକମାନେ ଉପରେ ଅତିକ୍ରମ କରି, ତାଙ୍କର ରୂପ ଦ୍ୱାରା 'ଲଳିତା' ବୋଲି ଖ୍ୟାତି ପାଇଲେ।
ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯସୁଂଦରୀମେନାମୁପଯେମେ ପିନାକଧୃକ୍
ପିନାକଧାରୀ ଶିବ, ଏହି ତିନି ଲୋକର ସବୁଠାରୁ ସୁନ୍ଦରୀଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ।
ଆରାଧ୍ଯ ତାମୁମାଂ ଭକ୍ତ୍ଯା ସ୍ତ୍ରୀ ରାଜନ୍କିନ୍ନ ଵିନ୍ଦତି
ହେ ରାଜା, ଯେଉଁ ଜଣେ ଜନାନୀ ଭକ୍ତି ସହିତ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନେ କେବେ ମୋତେ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ କି?
ଯଦ୍ଵିଧାନଂ ଚ ତତ୍ସର୍ଵଂ ଜଗନ୍ନାଥ ଵଦସ୍ଵ ମେ
ହେ ସମସ୍ତ ଜଗତଙ୍କ ନାଥ, ଏହା ପାଇଁ ଯେଉଁ ପ୍ରକାରର ନିୟମ ଅଛି, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ମୋତେ କହ।
ଶୁକ୍ଲପକ୍ଷସ୍ଯ ପୂର୍ଵାହ୍ନେ ତିଲୈଃ ସ୍ନାନଂ ସମାଚରେତ୍
ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷର ପ୍ରଭାତବେଳେ ତିଳ ଦ୍ୱାରା ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।
ତସ୍ମିନ୍ନହନି ସା ଦେଵୀ କିଲ ଵିଶ୍ଵାତ୍ମନା ସତୀ
ସେଇ ଦିନ, ସେ ଦେବୀ ନିଶ୍ଚୟ ଭାବେ ବିଶ୍ୱର ଆତ୍ମା ସହିତ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।
ତଥା ସହୈଵ ଦେଵେଶଂ ତୃତୀଯାଯାମଥାର୍ଚଯେତ୍
ଏଭଳି ଭାବେ, ତୃତୀୟ ଦିନରେ ମଧ୍ୟ, ସେ ଦେବୀଙ୍କ ସହିତ ଦେବତାମାନଙ୍କ ନାଥଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ପଞ୍ଚଗଵ୍ଯେନାନୁମାସଂ ତଥା ଗଂଧୋଦକେନ ଚ
ଏଭଳି ଭାବେ, ଏକ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପଞ୍ଚଗବ୍ୟ ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ ପାଣି ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ପାଟଲାଂ ଶଂଭୁସହିତାଂ ପାଦଯୋସ୍ତୁ ପ୍ରପୂଜଯେତ୍
ପାଟଳାଙ୍କୁ ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ସହିତ ଚରଣ ତଳେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଭଦ୍ରେଶ୍ଵରେଣ ସହିତାଂ ଵିଜଯାଂ ଜାନୁନୋର୍ଯୁଗେ
ବିଜୟାଙ୍କୁ ଭଦ୍ରେଶ୍ୱରଙ୍କ ସହିତ ଦୁଇ ଗୁଡ଼ିକ ଗୁଡ଼ିକୁ (ଜଙ୍ଘା) ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
କୋଟନୀଂ ଶୂଲିନଂ କୁକ୍ଷୌ ମଂଗଲାଂ ଶର୍ଵସଂଯୁତାମ୍ 4.25.
କୋଟନୀଙ୍କୁ ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀ ଭାବେ ଉଦରରେ ଓ ମଙ୍ଗଳାଙ୍କୁ ଶର୍ବଙ୍କ ସହିତ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଅନଂତାଂ ତ୍ରିପୁରଘ୍ରଂ ଚ ପୂଜଯେତ୍କରସଂପୁଟେ
ଅନନ୍ତା ଓ ତ୍ରିପୁରଘ୍ରଙ୍କୁ ହାତର ମଝିରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ସର୍ଵାତ୍ମନା ଚ ସହିତାଂ ଲଲିତାଂ ମସ୍ତକୋପରି ପୂଜଯେଦ୍ଭକ୍ତିସହିତୋ ଗନ୍ଧମାଲ୍ଯାନୁଲେପନୈଃ
ଲଳିତାଙ୍କୁ ସର୍ବାତ୍ମାନଙ୍କ ସହିତ ମୁଣ୍ଡର ଉପରେ, ଭକ୍ତି ସହିତ ସୁଗନ୍ଧି ଓ ମାଳା ଲଗାଇ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଏଵମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ଵିଧିଵତ୍ସୌଭାଗ୍ଯାଷ୍ଟକମଗ୍ରତଃ
ଏଭଳି ନିୟମ ଅନୁସାରେ ପୂଜା କରି, ସୌଭାଗ୍ୟାଷ୍ଟକକୁ ସାମ୍ନାରେ ରଖିବା ଉଚିତ।
ତଵରାଜେକ୍ଷୁଲଵଣଂ କୁଂକୁମଂ ଚ ତଥାଷ୍ଟମମ୍
ଖଣ୍ଡସାକର, ଲୁଣ, କୁଙ୍କୁମ ଓ ଏଭଳି ଆଠଟି ଜିନିଷ ଦେବା ଉଚିତ।
ଏଵଂ ନିଵେଦ୍ଯ ତତ୍ସର୍ଵଂ ଶିଵଯୋଃ ପ୍ରୀଯତାମିତି
ଏଭଳି ସମସ୍ତ ଜିନିଷ ନିବେଦନ କରି, 'ଏହା ଶିବ ଓ ପାର୍ବତୀଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରୁ' ବୋଲି କହିବା ଉଚିତ।
ତତଃ ପ୍ରାତଃ ସମୁତ୍ଥାଯ କୃତପ୍ରାଣ ଜଯଃ ଶୁଚିଃ ସୌଭାଗ୍ଯାଷ୍ଟକସଂଯୁକ୍ତଂ ସୌଵର୍ଣଚରଣଦ୍ଵଯମ୍
ତାପରେ ପ୍ରଭାତରେ ଉଠି, ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ପ୍ରାଣକ୍ରିୟା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି, ସୌଭାଗ୍ୟାଷ୍ଟକ ଓ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଚରଣ ଦୁଇଟି ସହିତ—
ପ୍ରୀଯତାମତ୍ର ଲଲିତା ବ୍ରାହ୍ମଣାଯ ନିଵେ ଦଯେତ୍
ଏଠାରେ ଲଳିତା ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍ତୁ; ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେବା ଉଚିତ।
ପ୍ରାଶନେ ନାମମଂତ୍ରେ ଚ ଵିଶେଷୋଽଯଂ ନିବୋଧ ମେ
ଭୋଜନ ସମୟରେ ନାମମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ ବିଷୟରେ ଏହି ବିଶେଷ ନିୟମକୁ ମୋ ଠାରୁ ଶୁଣ।
ଜ୍ଯେଷ୍ଠେ ମଂଦାରପୁଷ୍ପଂ ଚ ବିଲ୍ଵପତ୍ରଂ ଶୁଚୌ ସ୍ମୃଂତମ୍
ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ମାସରେ ମନ୍ଦାର ଫୁଲ ଓ ବିଲ୍ବ ପତ୍ର ପବିତ୍ର ବୋଲି ମନ୍ୟ।