ନାଭିମଂଡଲଗାଂଭୀର୍ଯଂ ଲାଵଣ୍ଯଂ କେନ ଵର୍ଣ୍ଯତେ
ତାଙ୍କର ନାଭିର ଗଭୀରତା ଓ ଲାବଣ୍ୟ କିଏ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିପାରିବ?
ନଯନେ ଚ ପୁନସ୍ତସ୍ଯା ମୃଗ୍ଯା ଇଵ ସୁଶୋଭନେ
ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ମୃଗ ଚକ୍ଷୁ ପରି ସୁନ୍ଦର ଓ ଆକର୍ଷକ ଥିଲା।
ରଂଭାଯୁଗ୍ମୋପମାଵୂରୂ ସ୍ମରବାଣନିବଂଧନୌ
ତାଙ୍କର ଉରୁ ଦୁଇଟି ରମ୍ଭା ଗଛର ତଣ୍ଡ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା, କାମଦେବଙ୍କର ବାଣ ଦ୍ୱାରା ବନ୍ଧାଯାଇଥିଲା।
ନଵକୁନ୍ଦଲତାସାରସରଲଂ ସନିବଂଧନମ୍
ତାଙ୍କର କମର ସରଳ ଓ ସୁନ୍ଦର ଥିଲା, ନୂତନ ମଲ୍ଲିକା ମାଳା ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ହୋଇଥିଲା।
ରକ୍ତାଂଗୁଲୀଲତାତଲ୍ପନଖଚନ୍ଦ୍ରକଯାଚିତମ୍
ତାଙ୍କର ପାଦ ଲାଲ ଆଙ୍ଗୁଠି ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ତାଳୁ ଉପରେ ଚନ୍ଦ୍ର ପରି ନଖ ରହିଥିଲା।
ସୈଵଂଵିଧା ତଦା ନାରୀ ସର୍ଵଲକ୍ଷଣପୂ ଜିତା
ଏଭଳି ଭାବେ, ସେ ସମୟରେ ସେ ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଲକ୍ଷଣ ଥିବା ଏକ ନାରୀ ହେଇଗଲେ।
କ୍ଷୀରୋଦମଥନୋତ୍ତୀର୍ଣା ଲକ୍ଷ୍ମୀମନ୍ଯାଭିଵୋଚ୍ଛ୍ରିତାମ୍ 4.3.
ଦୁଧ ସମୁଦ୍ର ମଥନରୁ ଉଦ୍ଭବିତ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ସମସ୍ତଙ୍କଠାରୁ ଉଚ୍ଚ ସ୍ଥାନ ପାଇଥିଲେ।
ସଂପ୍ରାପ୍ଯତେ ଚ ସା କାଲସଂଗରାହାରିଣୀ ଯଥା
ଯେତେବେଳେ ସମୟ ଯୋଗ ଦେଇ ଯଥାଯଥ ସ୍ଥିତି ଆଣେ, ସେତେବେଳେ ଲକ୍ଷ୍ମୀକୁ ଲୋକ ପାଇପାରନ୍ତି।
ଅଥାଜଗାମ ତଂ ଦେଶଂ ନାମ୍ନା ତାଲଧ୍ଵଜୋ ନୃପଃ
ତାପରେ ତାଲଧ୍ୱଜ ନାମକ ଏକ ରାଜା ସେ ଦେଶକୁ ଆସିଲେ।
ଗଜାରୂଢୈର୍ହଯାରୂଢୈ ରଥାରୂଢୈର୍ନରୋତ୍ତମୈଃ
ସେ ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା ଓ ରଥରେ ଚଢ଼ିଥିବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିଲେ।
ଧ୍ଵଜାତପତ୍ରକଲିଲୈରନୀକୈଃ ପରିଵାରିତଃ
ଧ୍ୱଜ ଓ ଛତା ସହିତ ସଜିଥିବା ସେନା ଦ୍ୱାରା ସେ ଚାରିପାଖରେ ଘେରାଯାଇଥିଲେ।
ବଭୂଵ କ୍ଷଣମାତ୍ରେଣ କଂଦର୍ପଶରପୀଡିତଃ
କେବଳ ଏକ କ୍ଷଣରେ ସେ କାମଦେବଙ୍କର ପ୍ରେମବାଣରେ ବିଧ୍ୱସ୍ତ ହେଲେ।
ଅଦୃଷ୍ଟରୂପାପ୍ସରସା କାଚିଦ୍ଦେଵୀ ସମାଗତା
ଅଦୃଶ୍ୟ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟର ଏକ ଅପ୍ସରା ଦେବୀ ସେଠାରେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ।
ମୁମୂର୍ଷୁର୍ଜାଯତେ ମୋହାଦନୁଦିଗ୍ଧହତୋ ଯଥା
ବିସ୍ମୟ ଓ ମୋହରେ ସେ ବିଷବାଣ ଲାଗିଥିବା ଲୋକ ଭଳି ମୃତ୍ୟୁଶୟ୍ୟାରେ ପଡ଼ିଲେ।
ଉଵାଚ ନାରୀଂ ମୁଗ୍ଧାଂ ତାଂ ଶୃଣୁ ମଦ୍ଵଚନଂ ଶୁଭେ
ସେ ନିର୍ମଳ ନାରୀଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଶୁଣ ଶୁଭେ, ମୋ କଥା କହୁଛି।"
ଇତ୍ଯୁକ୍ତେ ସାଶ୍ରୁ ଚାର୍ଵଂଗୀ ପ୍ରାହ ମାଂ ଵିଦ୍ଧ୍ଯଯୋନିଜାମ୍
ସେ କହିବା ପରେ, ସେ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟର ନାରୀ ଲୁହ ଭରା ଚକ୍ଷୁରେ କହିଲେ, "ମୁଁ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଛି, ଏହି କଥା ଜାଣ।"
ନିରାଶ୍ରଯାଂ ଵିଦିତ୍ଵୈନାଂ ତତୋ ଜାତଃ ସ୍ମରାର୍ଦିତଃ 4.3.
ତାଙ୍କୁ ନିରାଶ୍ରୟ ଜାଣି, ସେ ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ଆକାଂକ୍ଷାରେ ପୀଡ଼ିତ ହେଲେ।
ନୀତ୍ଵା ଵିଵାହଯାମାସ ଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତଵିଧିନା ତତଃ
ସେ ତାଙ୍କୁ ନେଇ ଶାସ୍ତ୍ର ଉକ୍ତ ବିଧିରେ ବିବାହ କଲେ।
ଉଦ୍ଯାନଭଵ୍ଯଭୂମୀଷୁ ନଦୀନାଂ ପୁଲିନେଷୁ ଚ
ସୁନ୍ଦର ଉଦ୍ୟାନ ଓ ନଦୀ ପାରରେ,
ପଦ୍ମଖଂଡେଷୁ ଫୁଲ୍ଲେଷୁ ଶୋଭିତେଷୁ ସରସ୍ସୁ ଚ
ଫୁଲିଥିବା ପଦ୍ମ ଗଛ ଓ ଶୋଭାମୟ ହ୍ରଦରେ,
ଦିଵ୍ଯାଵସଥରମ୍ଯେଷୁ ଵେଲାକୂଲେଷୁ ପାର୍ଥିଵଃ
ଦିବ୍ୟ ନିବାସ ଓ ନଦୀ କୂଳରେ ରାଜା ବାସ କରୁଥିଲେ।
ତତସ୍ତ୍ରଯୋଦଶେ ଵର୍ଷେ ତସ୍ଯା ଗର୍ଭୋଽଭଵନ୍ମହାନ୍
ତାପରେ ତେରୋ ମସିହାରେ, ସେ ମହାନ ଗର୍ଭଧାରଣ କଲେ।
ତଦ୍ଭେଦାହତକୁଂଭେଷୁ ବୀଜପ୍ରାରୋହଣାନ୍ନରାଃ
ସେ ଗର୍ଭପାତ ହେବା ସମୟରେ, ମଟି ଫାଟିଲାପରେ, ମଣିଷମାନେ ବୀଜ ଅଙ୍କୁର ହେବା ପରି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ।
ପଂଚାଶତ୍ସଂଖ୍ଯଯା ଜାତା ଉପସର୍ଗାଦିଵର୍ଜିତାଃ
ପଞ୍ଚାଶି ଜଣ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ସେମାନେ କୌଣସି ଦୋଷ କିମ୍ବା ବିପଦରୁ ମୁକ୍ତ ଥିଲେ।
ତେଷାଂ ପୁତ୍ରାଶ୍ଚ ପୌତ୍ରାଶ୍ଚ ବଭୂଵୁଃ ସୁରସତ୍ତମାଃ
ସେମାନଙ୍କର ପୁଅ ଓ ନାତିମାନେ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ହେ ଦେବମାନ୍ୟ!
ହଯୈରନ୍ଯୈର୍ଗଜୈରନ୍ଯୈଃ କ୍ରୋଧାଂଧାଃ କୌରଵା ଇଵ
ଅନ୍ୟ ଘୋଡ଼ା, ଅନ୍ୟ ହାତୀ ସହିତ, କ୍ରୋଧରେ ଅନ୍ଧା ହୋଇ, କୌରବମାନେ ଯେପରି ଥିଲେ ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏଭଳି ହେଲେ।
ସପଦାତିଗଜାରୋହାଃ ସାଂତଃପୁରଯୁଗେଚ୍ଛଯା 4.3.
ପଦାତି ଓ ହାତୀରେ ଚଢ଼ିଥିବା ଯୋଦ୍ଧାମାନେ, ରାଜମହଳର ମହିଳାମାନେ, ସମସ୍ତେ ନିଜ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଏକାଠି ହେଲେ।
ସାସିସବଲଵିସ୍ତାରାଃ ସଦର୍ପାଃ ସମହୋଚ୍ଛ୍ରଯାଃ
ବିସ୍ତୃତ ସେନା, ଅହଂକାର ଓ ଉଚ୍ଚ ପଦବୀ ସହିତ ସେମାନେ ଥିଲେ।
ସଂଦୃଶ୍ଯ ନାରଦୀଯୈଷା ଵିନଷ୍ଟଂ ସ୍ଵକୁଲଂ ରଣେ
ଏହା ଦେଖି, ହେ ନାରଦ, ସେମାନଙ୍କର ନିଜ ବଂଶ ଯୁଦ୍ଧରେ ନଶ୍ଟ ହେଲା।
ହା ଦୈଵ ହା ଵିଧେ ପାପ ହା କୃତାନ୍ତ ନମସ୍କୃତ
ହା ଭାଗ୍ୟ! ହା ଦୈବ! ହା ପାପ! ହା ମୃତ୍ୟୁ, ତୁମକୁ ମୁଁ ନମସ୍କାର କରେ।