ନିଷ୍କାମଃ ପୂଜଯେଦ୍ଯସ୍ତୁ ସ ମୋକ୍ଷଂ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାନ୍ନରଃ
ଯିଏ କୌଣସି ଇଚ୍ଛା ବିନା ପୂଜା କରେ, ସେ ମଣିଷ ମୁକ୍ତି ପାଏ।
ବ୍ରହ୍ମାଦଯସ୍ତଥା ଦେଵଂ ପୂଜଯିତ୍ଵା ଵିଭାଵସୁମ୍
ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଏହି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଥିଲେ—
ମହାଦେଵାର୍ଚନଵିଧିଵର୍ଣନମ୍ ଯେନ ପୂଜଯତେ ନିତ୍ଯଂ ମହାଦେଵଂ ଦିଵା କରମ୍
ଯିଏ ଦିନେ ଦିନେ ହାତରେ ମହାଦେବଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ—
ପ୍ରଭୂତଂ ନିର୍ମଲଂ ତେଜ ଆରାଧ୍ଯ ପରମଂ ସୁଖମ୍
ସେ ବହୁତ ଶୁଭ୍ର ତେଜ ପାଏ ଏବଂ ପୂଜା କରି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସୁଖ ଅନୁଭବ କରେ।
କ୍ରମେଣ ଯାଵଦୀଶାନଂ ହୃଦି ବୀଜଂ ଚ ଵିନ୍ଯସେତ୍
କ୍ରମକ୍ରମେ ଇଶାନଙ୍କର ବୀଜମନ୍ତ୍ରକୁ ହୃଦୟରେ ବସାଇବା ଉଚିତ।
ଉପରିଷ୍ଟାତ୍ତତସ୍ତସ୍ଯ ହୃଦଯେନ ତୁ ପଂକଜମ୍
ତାପରେ, ଏହାଉପରେ ହୃଦୟ ସହିତ ପଦ୍ମକୁ ବସାଇବା ଦରକାର।
ଦୀପ୍ତାଦି ପୂର୍ଵମାରଭ୍ଯ ଆମହାଦେଵଗୋଚରମ୍
ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ପତ୍ରରୁ ଆରମ୍ଭ କରି, ମହାଦେବଙ୍କର ପରିସର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ—
ଅବୀଜୈଃ କେସରାଗ୍ରେଷୁ କ୍ରମେଣୈଵ ଚ ପୂଜଯେତ୍
ବୀଜ ନଥିବା ପଦାର୍ଥରେ କ୍ରମକ୍ରମେ କେଶର ଶିରାଗୁଡିକୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ତସ୍ଯୋପହୃତ୍ଯ ତଂ ଚାନ୍ଯଂ ଵେଦିତଵ୍ଯଂ ଖପୁଷ୍କରମ୍
ଏହା ଅର୍ପଣ କରି, ଅନ୍ୟ ଏକ ଖପଦ୍ମକୁ ଜାଣିବା ଦରକାର।
ପାଦ୍ଯମାଚମନଂ ସ୍ଥାନଂ ଵସ୍ତ୍ରଗଂଧାଦିଭୂଷଣମ୍
ପାଦଧୋଇବା ପାଇଁ ପାଣି, ଆଚମନ, ବସିବା ସ୍ଥାନ, ବସ୍ତ୍ର, ସୁଗନ୍ଧ ଓ ଭୂଷଣ—
କର୍ତଵ୍ଯଂ ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ଭକ୍ତ୍ଯା ଏଵଂ ତୁଷ୍ଯତି ଭାସ୍କରଃ
ଏସବୁକୁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ଭକ୍ତି ସହିତ ଦେବା ଉଚିତ; ଏଭଳି କଲେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଖୁସି ହୁଅନ୍ତି।
ଆଦିତ୍ଯଂ ପୂଜଯିତ୍ଵା ତୁ ପଶ୍ଚାଦଂଗାନି ପୂଜଯେତ୍
ଆଦିତ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜା କରିସାରି, ପରେ ତାଙ୍କର ଅଙ୍ଗଗୁଡିକୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଦିଗ୍ଵିଦିକ୍ଷୁ ନ୍ଯସେଦସ୍ତ୍ରମିଂଦ୍ରାଦି ଦିଶୋତ୍ତରାଂତିକମ୍
ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ଦିଗ ଓ ଉପଦିଗଗୁଡ଼ିକରେ ରଖିବା ଉଚିତ।
ପୁଷ୍ପୈର୍ଗଂଧୈଶ୍ଚ ଧୂପୈଶ୍ଚ ହୃଦଯାନି କ୍ରମେଣ ତୁ
ଫୁଲ, ସୁଗନ୍ଧ ଓ ଧୂପ ଦ୍ୱାରା ହୃଦୟଗୁଡ଼ିକୁ କ୍ରମକ୍ରମେ ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ।
ବାହ୍ଯତଃ ପୂର୍ଵତୋ ମଂଦଂ ଦକ୍ଷିଣେନ ବୁଧଂ ତଥା
ବାହାରେ, ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ସୋମଙ୍କୁ ଓ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ବୁଧଙ୍କୁ ରଖିବା ଉଚିତ।
ଆଗ୍ନେଯ୍ଯାଂ ଚ କୁଜଂ ପୂଜ୍ଯ ନୈର୍ଋତ୍ଯାଂ ଭାନୁଦେହଜମ୍
ଆଗ୍ନେୟ ଦିଗରେ କୁଜଙ୍କୁ ପୂଜିବା ଓ ନୈୃତ୍ୟ ଦିଗରେ ଭାନୁଙ୍କର ସନ୍ତାନଙ୍କୁ ପୂଜିବା ଉଚିତ।
ଇନ୍ଦ୍ରାଦିଲୋକପାଲାଂଶ୍ଚ ତତୋଽଷ୍ଟୌ ପୂଜଯେଦ୍ବୁଧଃ
ତାପରେ, ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି ଇନ୍ଦ୍ର ଆଦି ଆଠ ଦିଗପାଳଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
କ୍ରମେଣ ପୂଜଯେଦ୍ଭାନୁଂ ଲୋକପାଲୈର୍ଗ୍ରହୈଃ ସହ
କ୍ରମକ୍ରମେ, ଭାନୁଙ୍କୁ ଦିଗପାଳ ଓ ଗ୍ରହମାନେ ସହିତ ପୂଜିବା ଉଚିତ।
ଅନେନ ଵିଧିନା ଯତ୍ର ଦେଵଃ ସଂପୂଜ୍ଯତେ ରଵିଃ
ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଅନୁଯାୟୀ ଯେଉଁଠି ଦେବତା ରବିଙ୍କୁ ପୂଜା କରାଯାଏ,
ଵର୍ଷୋପଲଵିଷାଦିଭ୍ଯୋ ଭଯଂ ତତ୍ର ନ ଵିଦ୍ଯତେ
ସେଠାରେ ଖରା, ବିଷ ଓ ଏପରି ଅନ୍ୟ କିଛି ଭୟ ନଥାଏ।
ତେଜୋବିଂବାଂତମଧ୍ଯସ୍ଥ ଆଦିତ୍ଯଃ ପରମାର୍ଥତଃ
ଆଦିତ୍ୟ ସତ୍ୟରେ ତେଜସ୍ବୀ ବିମ୍ବର ମଧ୍ୟରେ ବସିଛନ୍ତି।
ଇତ୍ଯେଷ ଵିଧିରାଖ୍ଯାତୋ ମଯା ଭୀଷ୍ମ ତଵାଖିଲଃ
ହେ ଭୀଷ୍ମ, ଏହି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ମୁଁ ତୁମକୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଦେଲି।
ଇତ୍ଥଂ ପୂଜ୍ଯ ଵିଵସ୍ଵନ୍ତଂ ହୃଦ୍ବୀଜେନ ଵିସର୍ଜଯେତ୍
ଏପରି ଭାବେ ବିବସ୍ବାନ୍ତଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ହୃଦୟର ବୀଜ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ବିଦାୟ ଦେବା ଉଚିତ।
ସୂର୍ଯପୂଜାମାହାତ୍ମ୍ଯଵର୍ଣନମ୍ ରୂପଵର୍ଣ ସମଂ ଚୈଵ ପୌରାଣିକମନୁତ୍ତମମ୍
ସୂର୍ଯ୍ୟ ପୂଜାର ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣନା: ଏହାର ରୂପ ଓ ବର୍ଣ୍ଣ ସମାନ ଓ ପୁରାଣ ଅନୁସାରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ।
ପୌରାଣିକାନାଂ ମଂତ୍ରାଣାମୁଦ୍ଧାରଂ ଵୈଦିକାଦୃତେ
ପୁରାଣର ମନ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ବେଦ ବ୍ୟତୀତ ଚୟନ କରାଯାଏ।
ଵର୍ଣରେଫସମାଯୁକ୍ତଂ ଵିଦ୍ରୁମେନୈଵ ଭୂଷିତମ୍
ବର୍ଣ୍ଣ ଓ ରେଫ ଯୁକ୍ତ, ପାଖାପାଖି ପାଗଜ ରତ୍ନ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ।
ବିଂଦୁରେଫସମାଯୁକ୍ତଂ ଦୀର୍ଘଯା ମାତ୍ରଯା ତଥା
ବିନ୍ଦୁ ଓ ରେଫ ସହିତ, ଦୀର୍ଘ ମାତ୍ରା ରହିଛି।
ତୃତୀଯଂ ତୁ ତଥା ପ୍ରୋକ୍ତଂ ସଵିସର୍ଗଂ ଜନାଧିପ
ତୃତୀୟଟି ମଧ୍ୟ ବିସର୍ଗ ସହିତ ବର୍ଣ୍ଣିତ, ହେ ଜନାଧିପ।
ଭାସ୍କରୋଯଂ ମହାନ୍ସାକ୍ଷାନ୍ମଂତ୍ରମୂର୍ତିସ୍ତ୍ରିରକ୍ଷରଃ
ଏହି ଭାସ୍କର ମହାନ, ସ୍ୱୟଂ ପ୍ରକାଶମାନ, ମନ୍ତ୍ରର ରୂପ ଓ ତିନି ଅକ୍ଷରର।
ଯସ୍ତ୍ଵିଦଂ ଜପତେ ଭକ୍ତ୍ଯା ସ ଯାତି ପରମାଂ ଗତିମ୍
ଯିଏ ଏହିକୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ଜପ କରେ, ସେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଗତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।