କୃତ୍ଵା ଶିରସି ତତ୍ପାତ୍ରଂ ଜାନୁଭ୍ଯାମଵନିଂ ଗତଃ
ସେହି ପାତ୍ରଟି ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ରଖି, ଜାଣୁ ଦେଇ ଭୂମିକୁ ଯିବା ଉଚିତ।
ମୁଚ୍ଯତେ ସର୍ଵପାପୈସ୍ତୁ ଯୋ ହ୍ଯେଵଂ ଵିନିଵେଦଯେତ୍
ଏଭଳି ଅର୍ପଣ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ।
ଅଯନାନାଂ ସହସ୍ରେଣ ଚନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଗ୍ରହଣେ ତଥା ଦତ୍ତେ କୁରୁକୁଲଶ୍ରେଷ୍ଠ ତଦର୍ଘ୍ଯେଣ ଫଲଂ ଲଭେତ୍
ହେ କୁରୁବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଚନ୍ଦ୍ର ଗ୍ରହଣ ସମୟରେ ଏହି ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେଲେ, ହଜାର ଆୟନର ଫଳ ମିଳେ।
ଦୀକ୍ଷାମନ୍ତ୍ରଵିହୀନୋଽପି ଭକ୍ତ୍ଯା ସଂଵତ୍ସରେଣ ତୁ
ଦୀକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ର ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଭକ୍ତି ସହିତ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ,
ଯଃ ପୁନର୍ଦୀକ୍ଷିତୋ ଵିଦ୍ଵାନ୍ଵିଧିନାର୍ଘ୍ଯଂ ନିଵେଦଯେତ୍
ଯଦି ଜ୍ଞାନୀ ଓ ଦୀକ୍ଷିତ ବ୍ୟକ୍ତି ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେଇଥାଏ,
ଇହ ଜନ୍ମନି ସୌଭାଗ୍ଯମାଯୁରାଗେଗ୍ଯସଂପଦାମ୍
ଏହି ଜନ୍ମରେ ସେ ଭାଗ୍ୟ, ଦୀର୍ଘ ଆୟୁଷ୍ୟ, ପ୍ରେମ, ଜ୍ଞାନ ଓ ଧନ ସମ୍ପଦ ପାଏ।
ଏଷ ସ୍ନାନଵିଧିଃ ପ୍ରୋକ୍ତୋ ମଯା ସଂକ୍ଷେପତସ୍ତଵ
ଏହି ସ୍ନାନ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ମୁଁ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଭାବରେ ତୁମ ପାଇଁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଛି।
ସୌରଧର୍ମଵର୍ଣନମ୍ ସମ୍ଯଗ୍ବ୍ରହ୍ମର୍ଚନଵିଧିଂ ପୂଜଯିଷ୍ଯାମି ଯେନ ଵୈ
ଏବେ ମୁଁ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କର ଠିକ୍ ଭାବେ ପୂଜା କରିବା ପ୍ରଣାଳୀ କହିବି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ଦେବା ଉଚିତ ରୀତିରେ ହୁଏ।
ଵିଵିକ୍ତେ ଵିଜଯ ସ୍ଥାନେ ସୁପ୍ରସନ୍ନେ ସୁଶୋଭନେ
ଏକ ନିର୍ଜନ, ଶାନ୍ତ ଏବଂ ଶୋଭାମୟ ସ୍ଥାନରେ,
ପୂଜଯେଦ୍ଭାସ୍କରଂ ମନ୍ତ୍ରୀ ସରଲୀକୃତଵିଗ୍ରହଃ
ପୂଜାରୀ ନିଜ ଦେହକୁ ପବିତ୍ର କରି, ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଭାସ୍କରଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଅସ୍ତ୍ରବୀଜେନ ମଂତ୍ରେଣ ନରଃ ସ୍ଵାଂଗାନି ଵିନ୍ଯସେତ୍
ଅସ୍ତ୍ର ବୀଜ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ମଣିଷ ନିଜ ଅଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକୁ ନିୟୋଜନ କରିବା ଉଚିତ।
ହୃଦଯାଦୀନ୍ଫଡନ୍ତାଂସ୍ତାନ୍ଵିନ୍ଯସେତ୍କ୍ରମତଃ ସଦା
ସେ ସଦା ହୃଦୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକୁ 'ଫଟ୍' ଶବ୍ଦ ସହିତ କ୍ରମରେ ନିୟୋଜନ କରିବା ଉଚିତ।
ଯଵର୍ଗେ ଯଚତୁର୍ଥଂ ତୁ କର୍ଣବିଂଦୁସମନ୍ଵିତମ୍
ଯ ବର୍ଗର ଚତୁର୍ଥ ଅକ୍ଷର, କର୍ଣ୍ଣର ବିନ୍ଦୁ ସହିତ ଯୋଗ କରି,
ପଶ୍ଚାତ୍ତୁ ତ୍ର୍ଯକ୍ଷରଂ ସୂର୍ଯଂ କଵଚଂ ଵିନ୍ଯସେଦ୍ବୁଧଃ
ତାପରେ, ପ୍ରଜ୍ଞାନୀ ବ୍ୟକ୍ତି ତିନି ଅକ୍ଷରର ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ କବଚ ଭାବେ ନିୟୋଜନ କରିବା ଉଚିତ।
ପ୍ରାଣାଯାମଂ ତତଃ କୁର୍ଯାତ୍ପ୍ରଥମଂ ବୀଜମୁଦ୍ଗିରନ୍
ତାପରେ, ବୀଜ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ପ୍ରଥମେ ପ୍ରାଣାୟାମ କରିବା ଉଚିତ।
ତ୍ରିଭିରେଵ ତତୋ ଘୋରୈରାତ୍ମଶୁଦ୍ଧିଃ କୃତା ଭଵେତ୍
ଏହି ତିନିଟି ଭୟଙ୍କର କ୍ରିୟା ଦ୍ୱାରା ଆତ୍ମାର ପବିତ୍ରତା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।
ହୃଦଯେ ହୃଦଯଂ ନ୍ଯସ୍ଯ ଶିରଃ ଶିରସି ଵିନ୍ଯସେତ୍
ହୃଦୟରେ ହୃଦୟ ମନ୍ତ୍ର ଏବଂ ମୁଣ୍ଡରେ ମୁଣ୍ଡ ମନ୍ତ୍ର ନିୟୋଜନ କରିବା ଉଚିତ।
ହୃଦ୍ବୀଜମିତି ଵିଖ୍ଯାତଂ ବ୍ରହ୍ମସ୍ଥାନମନୌପମମ୍
ହୃଦୟ ବୀଜ ମନ୍ତ୍ରଟି ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଅତୁଳନୀୟ ନିବାସ ସ୍ଥାନ ବୋଲି ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ଶିଖାଯାଂ ତୁ ଶିଖାଂ ନ୍ଯସ୍ଯେଚ୍ଛରୀରେ କଵଚଂ ନ୍ଯସେତ୍
ଶିଖାରେ ଶିଖା ମନ୍ତ୍ର ଏବଂ ଶରୀରରେ କବଚ ନିୟୋଜନ କରିବା ଉଚିତ।
ମହାଵ୍ଯାହୃତଯୋ ରାଜଂସ୍ତଥାରଜ୍ଵାଲିନୀ ଶିଖା
ହେ ରାଜା, ମହା ବ୍ୟାହୃତି ଏବଂ ତେଜସ୍ବୀ ଶିଖା,
ଏତେଷାଂ ସମଯାଶ୍ଚୈଵ କଵଚଂ ପରିକଥ୍ଯତେ
ଏହାମାନଙ୍କ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ନିୟମଗୁଡ଼ିକ କବଚ ବିଷୟରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରାଯାଏ।
ଏଵମଂଗାନି ଵିନ୍ଯସ୍ଯ ନାସୌ କେନାପି ବାଦ୍ଧ୍ଯତେ
ଏଭଳି ମନ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ଅଙ୍ଗରେ ନିୟୋଜନ କଲେ, ସେ କେହିଁ ଦ୍ୱାରା ବାଧା ପାଉନାହାନ୍ତି।
ଆତ୍ମାନଂ ଭାସ୍କରଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ଯଥୋକ୍ତଂ ତତ୍ତ୍ଵଦର୍ଶିଭିଃ
ତତ୍ତ୍ୱଦର୍ଶୀ ଋଷିମାନେ ଯେପରି ଶିଖାଇଛନ୍ତି, ସେପରି ନିଜକୁ ଭାସ୍କର ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ।
କୃତ୍ଵା ତୁ ଦକ୍ଷିଣେ ପାର୍ଶ୍ଵେ ଦିଵ୍ଯପୁଷ୍ପକରଂଡକମ୍
ସେ ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଦିବ୍ୟ ଫୁଲର ଝାଲି ରଖିବା ଉଚିତ।
ଅସ୍ତ୍ରେଣ କ୍ଷାଲିତାଂ ପୂର୍ଣାଂ ଶେଷଂ ମଂତ୍ରୈର୍ଜଲୈସ୍ତଥା
ଏହି ପାତ୍ରଟିକୁ ଅସ୍ତ୍ରଦ୍ୱାରା ଶୁଧ୍ଧ କରି ପୂର୍ଣ୍ଣ କରାଯାଏ, ପରେ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଜଳରେ ଆଉ ଏକଥର ଶୁଧ୍ଧ କରାଯାଏ।
ସ୍ଥଂଡିଲେ ଚୈଵ ଦ୍ରଵ୍ଯାଣି ପୂଜାର୍ଥଂ କଲ୍ପିତାନି ତୁ ତତୋ ମଂତ୍ରଂ ଜପେତ୍ପଶ୍ଚାଦେକଚିତ୍ତେନ ମଂତ୍ରଵିତ୍
ସ୍ଥାଣ୍ଡିଳ ଉପରେ ପୂଜା ପାଇଁ ଯେଉଁ ସମଗ୍ରୀ ତିଆରି ହୋଇଛି, ସେଗୁଡିକୁ ସଜାଯାଏ। ତାପରେ ମନ୍ତ୍ର ଜାଣିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଏକାଗ୍ର ମନେ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରିବା ଉଚିତ।
ସ ମଯା ଵିଦିତଃ କୃତ୍ସ୍ନଃ କଥିତୋ ନୈକଶୋ ଦ୍ଵିଜୈଃ
ମୁଁ ଯେଉଁ ପ୍ରକ୍ରିୟା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଜାଣିଥିଲି, ସେଥିକୁ ମୁଁ ତୁମମାନେ ଦ୍ୱିଜମାନେଙ୍କୁ ଖଣ୍ଡଖଣ୍ଡ ଭାବେ ନୁହେଁ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ କହିଦେଲି।
ତଥା ମେ ବ୍ରୂହି ସକଲଂ ଵୈଦିକଂ ଵିଧିସତ୍ତମମ୍
ଏଭଳି ଭାବରେ, ମୋତେ ସମସ୍ତ ବେଦିକ ପ୍ରକ୍ରିୟା, ସବୁଠାରୁ ଉତ୍ତମ ବିଧି ବିଷୟରେ କହ।
ଇତି ଶ୍ରୀଭଵିଷ୍ଯେ ମହାପୁରାଣେ ବ୍ରାହ୍ମେପର୍ଵଣି ସପ୍ତମୀକଲ୍ପେ ସୌରଧର୍ମେ ଦ୍ଵିଶତତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି ଶ୍ରୀଭବିଷ୍ୟ ମହାପୁରାଣର ବ୍ରାହ୍ମ ପର୍ବରେ ସପ୍ତମୀ କଳ୍ପର ସୌରଧର୍ମ ବିଷୟରେ ଦ୍ୱିଶତତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।
ସୂର୍ଯମଣ୍ଡଲଦେଵତାର୍ଚନଵିଧିଵର୍ଣନମ୍ ଅଥ ତ୍ଵାଂ କଥଯିଷ୍ଯେହଂ ସଂଵାଦଂ ଧର୍ମଵର୍ଦ୍ଧନମ୍
ସୂର୍ୟମଣ୍ଡଳ ଦେବତାଙ୍କ ପୂଜା ବିଧିର ବର୍ଣ୍ଣନା।