ସ୍ନାନାର୍ଥମାଗତା କନ୍ଯା ତଦା ନାରଦ ଆଗତଃ
ସେଇ କନ୍ୟା ସ୍ନାନ କରିବାକୁ ଆସିଲେ, ସେ ସମୟରେ ନାରଦ ଆସିଲେ।
ଗୃହୀତ୍ଵା ଵସନଂ ତସ୍ଯା ଵଚନଂ ପ୍ରାହ ନିର୍ଭଯଃ
ସେ ତାଙ୍କର ବସନ ଧରି, ନିର୍ଭୟ ଭାବେ କଥା କହିଲେ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତଵଂତଂ ତୁ ମୁନିଂ କୁମାରୀ ନମ୍ରକନ୍ଧରା
ଏପରି କଥା କହିଥିବା ମୁନିଙ୍କୁ, ନମ୍ର କଣ୍ଠରେ ସେଇ କୁମାରୀ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
ଭଵାନ୍ଦେଵାଙ୍ଗନାଭିଶ୍ଚ ପ୍ରାର୍ଥିତଃ ସ୍ଵର୍ଗମଣ୍ଡଲେ
ଭଗବାନ, ଆପଣ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଦେବାଙ୍ଗନାମାନେ ଆଶା କରିଥିଲେ।
ନଵଦ୍ଵାରେଷୁ ଦେହେସ୍ମିନ୍ଦୁର୍ଗନ୍ଧାଃ ସଂସ୍ଥିତାଃ ସଦା 3.4.9.୧୦ ଇତି ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵଚସ୍ତସ୍ଯା ଲଜ୍ଜିତୋ ନାରଦସ୍ତଦା
ଏହି ନବଦ୍ୱାର ଥିବା ଦେହରେ ସଦା ଦୁର୍ଗନ୍ଧ ରହିଥାଏ। ତାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ନାରଦ ଲଜ୍ଜିତ ହେଲେ।
କୁଷ୍ଠୀଭୂତଂ ମୁନିଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଶଂକରୋ ଲୋକଶଂକରଃ
ମୁନିଙ୍କୁ କୁଷ୍ଠରୋଗୀ ଦେଖି, ଲୋକଙ୍କ ମଙ୍ଗଳକାମୀ ଶଙ୍କର ଦୟା କଲେ।
ନାରଦସ୍ଯ ଶୁଭଂ ଦେହଂ କୃତ୍ଵା ଶିଵମୁଵାଚ ହ
ନାରଦଙ୍କ ଶୁଭ ଦେହ ଫେରାଇ ଦେଇ, ଶିବଙ୍କୁ କଥା କହିଲେ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତଂ ତଂ ଶିଵଃ ପ୍ରାହ ଦ୍ଵିଜୋ ଭୂତ୍ଵା ଭଵାନ୍ଭୁଵି
ଏପରି କଥା ଶୁଣି, ଶିବ କହିଲେ: ତୁମେ ପୃଥିବୀରେ ଦ୍ୱିଜ ହେଉ।
ସଵିତା ଭାନୁମତ୍ଯା ଚ ସାର୍ଦ୍ଧଂ କୃତ୍ଵା ତପୋନ୍ଵହମ୍ ତଂ ଭଜାଶୁ ମହେନ୍ଦ୍ର ତ୍ଵଂ ଦେଵକାର୍ଯଂ ପ୍ରସାଧଯ
ଭାନୁମତୀ ସହିତ ସବିତା ଏକ ବର୍ଷ ତପସ୍ୟା କଲେ। ମହେନ୍ଦ୍ର, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ପୂଜା କରି, ଦେବତାଙ୍କ କାମ ସଫଳ କର।
ସଵିତାରଂ ପୌଷମାସେ ତୁଷ୍ଟାଵ ଶୁଭ ପୂଜନୈଃ
ପୌଷ ମାସରେ, ସବିତାଙ୍କୁ ଶୁଭ ପୂଜାଦି ଦ୍ୱାରା ପ୍ରସନ୍ନ କରାଗଲା।
ତଦା ପ୍ରସନ୍ନୋ ଭଗଵାନ୍ଦେଵାନାହ ଶୁଭଂ ଵଚଃ
ତାପରେ, ପ୍ରସନ୍ନ ଭଗବାନ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଶୁଭ କଥା କହିଲେ।
ରୋଗୈଶ୍ଚ ପୀଡିତାଁଲ୍ଲୋକାନ୍କଲିନା ନିର୍ମିତୈର୍ଭୁଵି
କଳିଯୁଗରେ ହେଉଥିବା ରୋଗ ଦ୍ୱାରା ଏହି ପୃଥିବୀରେ ଲୋକମାନେ ପୀଡିତ ହେଉଛନ୍ତି।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ଭଗଵାନ୍ସୂର୍ଯଃ କାଶୀନଗରମାଗତଃ
ଏପରି କହି ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବ କାଶୀ ନଗରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ସୁଶ୍ରୁତଂ ରାଜପୁତ୍ରଂ ଚ ଵିପ୍ରଵୃଦ୍ଧସମନ୍ଵିତମ୍ 3.4.9.
ସୁଶ୍ରୁତ, ରାଜପୁତ୍ର ଓ ବୟସ୍କ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସେଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।
ରୋଗୈଶ୍ଚ କ୍ଷଯିତଂ ଦେହଂ କାଲ୍ପମେତତ୍ସ୍ମୃତଂ ବୁଧୈଃ
ତାଙ୍କ ଦେହ ରୋଗରେ ଦୁଃଖିତ ଓ କ୍ଷୀଣ ହୋଇଥିଲା, ଜ୍ଞାନୀମାନେ ଏହି ଅବସ୍ଥାକୁ ସ୍ମରଣ କରିଥିଲେ।
ଧନ୍ଵତରିସ୍ସ ଭଗଵାନ୍ପ୍ରସିଦ୍ଧୋଭୂତ୍କଲୌ ଯୁଗେ
ଧନ୍ୱନ୍ତରି ଭଗବାନ କଳିଯୁଗରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ।
ସୁଶ୍ରୁତଃ କଲ୍ପଵେଦଂ ତଂ ଧନ୍ଵତ୍ତରିଵିନିର୍ମିତମ୍
ସୁଶ୍ରୁତ ଧନ୍ୱନ୍ତରିଙ୍କ ତିଆରି କରା ଔଷଧ ଶାସ୍ତ୍ର ଶିଖିଲେ।
ଚତୁଷ୍ଷଷ୍ଟିକଲାଭିଜ୍ଞୋ ରଵିପୂଜନତତ୍ପରଃ
ସେ ଚଉଷଠି କଳାରେ ପାରଙ୍ଗତ ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟପୂଜାରେ ନିଷ୍ଠାବାନ ଥିଲେ।
ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ପ୍ରତିଗ୍ରହଂ ଵୃତ୍ତିଂ କାରୁଵୃତ୍ତିଂ ଗୃହୀତଵାନ୍
ସେ ଦାନ ନେବାକୁ ଛାଡ଼ି, କାରିଗରୀ କାମକୁ ଅଂଶୀକାର କଲେ।
ଧାତୁମୂର୍ତିକଲଂ ଚୈଵ ସର୍ଵକାରୁକଲଂ ତଥା
ସେ ଧାତୁ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସମସ୍ତ କଳାରେ ଦକ୍ଷ ହେଲେ।
କଲଏକୋ ମାସମାତ୍ରେ କାଲେ ତେନୈଵ ନିର୍ମିତଃ ଵିଶ୍ଵକର୍ମା ରଵିଃ ସାକ୍ଷାନ୍ମାଘମାସେ ପ୍ରକାଶକଃ
ସେ ମାତ୍ର ଏକ ମାସରେ ଏକ କଳା ତିଆରି କଲେ; ବିଶ୍ୱକର୍ମା ସୂର୍ଯ୍ୟ ମାଘ ମାସରେ ଏହାକୁ ପ୍ରକାଶ କଲେ।
ହେଲିନୋ ବହୁଲୈର୍ଯଜ୍ଞୈସ୍ସନ୍ତୁଷ୍ଟଃ ପ୍ରତ୍ଯହଂ ପ୍ରଭୁଃ
ହେଳିମାନେ ପ୍ରତିଦିନ ବହୁ ଯଜ୍ଞ କରି ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରୁଥିଲେ।
ଜ୍ଯୋତୀରୂପୋ ମହାରମ୍ଯସ୍ତତ୍ର ପ୍ରାପ୍ତୋ ରଵିଃ ସ୍ଵଯମ୍
ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବ ନିଜେ ଜ୍ୟୋତିର୍ମୟ ଓ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁନ୍ଦର ରୂପେ ସେଠାକୁ ଆସିଲେ।
ଭୁକ୍ତ୍ଵା ସ ପ୍ରତ୍ଯହଂ ସ୍ଵାମୀ ମାସିମାସି ଦିଵାକରଃ 3.4.9.
ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବ ପ୍ରତିଦିନ, ପ୍ରତିମାସେ ଭୋଜନ କରୁଥିଲେ।
ସହସ୍ରାଯୁର୍ଦ୍ଵିଜୋ ଭୂତ୍ଵା ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ପ୍ରାଣାନ୍ରଵିଃ ସ୍ଵଯମ୍ ତଂ ସୂର୍ଯଂ ଭଜ ଦେଵେନ୍ଦ୍ର ସ ତେ କାର୍ଯଂ କରିଷ୍ଯତି
ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବ ହଜାର ବର୍ଷ ଆୟୁ ଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣ ହୋଇ, ନିଜ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କଲେ; ହେ ଦେବେନ୍ଦ୍ର, ସେଇ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜା କର, ସେ ତୁମ କାମ ସଫଳ କରିବେ।
ସୂର୍ଯମାରାଧଯାମାସ ଵିଶ୍ଵକର୍ମାଣମୁତ୍ତମମ୍
ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭାବେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କୁ ଆରାଧନା କଲେ।
ତଦା ପ୍ରସନ୍ନୋ ଭଗଵାଂସ୍ତ୍ଵଷ୍ଟା ତୁଷ୍ଟିକରୋଜନାନ୍
ତାପରେ ପ୍ରସନ୍ନ ଭଗବାନ ତ୍ୱଷ୍ଟା ଲୋକମାନେ ଖୁସି ହେବାକୁ କରିଦେଲେ।
ବିଲ୍ଗ୍ରାମେ ଵଂଗଦେଶେ ସଂଭଵାମି ନିରୁକ୍ତକୃତ୍
ମୁଁ ବିଲ୍ ଗ୍ରାମ, ବଙ୍ଗଦେଶରେ ନିରୁକ୍ତ ରଚନାକାର ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେବି।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ଭଗଵାନ୍ସୂର୍ଯୋ ଵଂଗଦେଶମୁପାଯଯୌ
ଏପରି କହି ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବ ବଙ୍ଗଦେଶକୁ ଗଲେ।
ସ ପଂଚାବ୍ଦଵପୁର୍ଭୂତ୍ଵା ପିତୃମାତୃପରାଯଣଃ
ସେ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷର ଯୁବକ ହୋଇ, ପିତା ଓ ମାତାଙ୍କୁ ନିଷ୍ଠାରେ ରହିଲେ।