ବୃହସ୍ପତିରୁଵାଚ ତପସା ତୋଷଯାମାସ ବର୍ହିଷ୍ମତିପୁରେ ସ୍ଥିତଃ
ବୃହସ୍ପତି କହିଲେ: ବର୍ହିଷ୍ମତି ପୁରରେ ରହି, ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିଥିଲେ।
ପଂଚମାବ୍ଦେ ତୁ ଭଗଵାନ୍ସଂତୁଷ୍ଟଶ୍ଚ ପ୍ରଜାପତିଃ
ପଞ୍ଚମ ବର୍ଷରେ, ପ୍ରଜାପତି ଭଗବାନ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ।
ଵର୍ଷାଂତରେ ଜନଯିତ୍ଵା ତ୍ର୍ଯପତ୍ଯ ସ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମଃ
କିଛି ବର୍ଷ ପରେ, ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ ତିନିଜଣ ସନ୍ତାନ ଜନ୍ମ ଦେଲେ।
ଵିଵାହାଶ୍ଚ କଥଂ ତେଷାଂ ଭଵିତଵ୍ଯା ମହୋତ୍ତମାଃ
ସେମାନଙ୍କର ବିବାହ କିପରି ହେବ, ଯାହା ଅତି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ହେବ?
ହଵନୈସ୍ତୋଷଯାମାସ ଵର୍ଷମାତ୍ରଵିଧାନତଃ
ବର୍ଷ ପ୍ରତି ବିଧିମତ ହବନ କରି, ସେମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ କରିଥିଲେ।
ପ୍ରସନ୍ନସ୍ତୁ ତଦା ଵିପ୍ରୋ ଵଧୂର୍ଜାମାତରଂ ମୁଦା 3.4.7.
ତାପରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ଖୁସିରେ ଜାମାତା ଓ କନ୍ୟାକୁ ଦେଲେ।
ଭୂଷଣାନି ଚ ଵାସାଂସି ଧନାନି ଵିଵିଧାନି ଚ
ଗହଣା, ପୋଶାକ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ଧନ-ଦୌଲତ ଦେଲେ,
ଷଷ୍ଟିଵର୍ଷମଯୋ ଭୂତ୍ଵା ଚଂଦନାଦ୍ଯୈର୍ଧନାଧିପମ୍
ଷଷ୍ଠି ବର୍ଷ ବୟସରେ ପହଞ୍ଚି, ସେ ଧନର ମାଲିକଙ୍କୁ ଚନ୍ଦନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ କଲେ।
ତଦା ପ୍ରସନ୍ନୋ ଭଗଵାନ୍ଦଦୌ ତସ୍ମୈ ଧନଂ ବହୁ
ତେବେ, ପ୍ରସନ୍ନ ଭଗବାନ୍ ତାଙ୍କୁ ବହୁତ ଧନ ଦେଲେ।
ସହସ୍ରଜାପୀ ସଂପୂଜ୍ଯ ହଵନଂ ତଦ୍ଦଶାଂଶକମ୍
ସେ ହଜାର ଜପ ଓ ପୂଜା କରି, ତାହାର ଦଶମାଂଶ ହବନରେ ଅର୍ପଣ କଲେ।
ଇତ୍ଯେଵଂ ଵର୍ତମାନସ୍ଯ ଗତଃ କାଲୋ ମହାନ୍ସ୍ଵଯମ୍
ଏଭଳି ଭାବେ ଚାଲିଥିବାବେଳେ, ଏକ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଆପଣେ ଆପଣେ କଟିଗଲା।
ପୀଡିତସ୍ତୁ ରୁଜା ଵିପ୍ରଃ ଶଂକରଂ ଲୋକଶଂକରମ୍ ମାସମାତ୍ରେଣ ଭଗଵାନ୍ଦଦୌ ଜ୍ଞାନଂ ସ୍ଵଯଂ ହରଃ
ବ୍ରାହ୍ମଣ ଦୁଃଖରେ ପୀଡିତ ହେଇ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମଙ୍ଗଳ ଦେଇଥିବା ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ଶରଣାଗତ ହେଲେ। କେବଳ ଏକ ମାସ ମଧ୍ୟରେ, ଭଗବାନ୍ ହରା ନିଜେ ତାଙ୍କୁ ଜ୍ଞାନ ଦେଲେ।
ଧାତୃଶର୍ମା ତୁ ତତ୍ପ୍ରାପ୍ଯ ଭାସ୍କରଂ ମୋହନାଶନମ୍
ଧାତୃଶର୍ମା ଏହା ପାଇଁ, ମୋହ ନାଶ କରୁଥିବା ଭାସ୍କରଙ୍କୁ ଶରଣ କଲେ।
ପଂଚାବ୍ଦେ ଭଗଵାନ୍ସୂର୍ଯୋ ଭକ୍ତିଭାଵେନ ଵତ୍ସଲଃ
ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଧରି, ଭକ୍ତିଭାବରେ ସ୍ନେହଶୀଳ ଭଗବାନ୍ ସୂର୍ଯ୍ୟ ରହିଲେ।
ଧାତୃଶର୍ମା ତୁ ତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ଭାସ୍କରଂ ମୋହନାଶନମ୍
ଧାତୃଶର୍ମା ଏହା ଶୁଣି, ମୋହ ନାଶ କରୁଥିବା ଭାସ୍କରଙ୍କୁ ଶରଣ କଲେ।
ରାତ୍ରିରୂପା ପ୍ରଵୃତ୍ତିଶ୍ଚ ନିଵୃତ୍ତିର୍ଦିନରୂପିଣୀ 3.4.7.
ରାତି କାର୍ଯ୍ୟର ରୂପ ଏବଂ ନିବୃତ୍ତି ଦିନର ରୂପ।
ଅଵ୍ଯକ୍ତେ ତୁ ସ୍ଥିତଂ ତେଜୋ ଭଵତୋ ଦିଵ୍ଯସୂକ୍ଷ୍ମକମ୍
ଅପ୍ରକଟରେ ତୁମର ଦିବ୍ୟ, ସୂକ୍ଷ୍ମ ତେଜ ଅବସ୍ଥିତ।
ରାଜସୀ ଯା ସ୍ମୃତା ବୁଦ୍ଧିସ୍ତତ୍ପତିର୍ଭଗଵାନ୍ଵିଧିଃ
ଯେ ବୁଦ୍ଧିକୁ ରାଜସୀ ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ତାହାର ନାଥ ହେଲେ ପବିତ୍ର ବିଧି।
ସାତ୍ତ୍ଵିକୀ ଯା ତନୌ ବୁଦ୍ଧିସ୍ତତ୍ପତିର୍ଭଗଵାନ୍ହରିଃ
ଯେ ବୁଦ୍ଧି ଦେହରେ ସାତ୍ତ୍ୱିକୀ, ତାହାର ନାଥ ହେଲେ ପବିତ୍ର ହରି।
ତାମସୀ ମୋହନା ବୁଦ୍ଧିସ୍ତତ୍ପତିଶ୍ଚ ସ୍ଵଯଂ ଶିଵଃ ଦେହି ମେ ଭଗଵନ୍ମୋକ୍ଷଂ ସଂଜ୍ଞାକାଂତ ନମୋନମଃ
ଯେ ବୁଦ୍ଧି ତାମସୀ ଏବଂ ମୋହକାରୀ, ତାହାର ନାଥ ନିଜେ ଶିବ। ହେ ପବିତ୍ର, ମୋତେ ମୋକ୍ଷ ଦିଅ, ସୁନ୍ଦର ନାମବାନ୍ତ, ମୁଁ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର କରେ।
ମହେନ୍ଦ୍ରଵଚନଂ ପ୍ରାହ ତଂ ଦ୍ଵିଜଂ ଜ୍ଞାନକୋଵିଦମ୍
ସେ ଜ୍ଞାନର ଜ୍ଞାତା ଦ୍ବିଜକୁ ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ଉକ୍ତି କହିଲେ।
ମୋକ୍ଷଶ୍ଚତୁର୍ଵିଧୋ ଵିପ୍ର ସାଲୋକ୍ଯଂ ତପସୋଦ୍ଭଵମ୍
ମୋକ୍ଷ ଚାରି ପ୍ରକାରର, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ—ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ପନ୍ନ ସାଲୋକ୍ୟ।
ସାଯୁଜ୍ଯଂ ଜ୍ଞାନତୋ ଜ୍ଞେଯଂ ତେଷାଂ ସ୍ଵାମୀ ପରଃ ପୁମାନ୍
ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ସାୟୁଜ୍ୟ ଜଣାଯାଏ; ଏମାନଙ୍କର ପ୍ରଭୁ ହେଲେ ପରମ ପୁରୁଷ।
ଦେଵାନାଂ ଚୈଵ ଦେହେଷୁ ଯେ ମୋକ୍ଷାଃ ପୁନରାଗତାଃ
ଦେବମାନେ ଯେଉଁ ଦେହରେ ଥିବା ମୋକ୍ଷ ପୁନି ଫେରିଆସିଛି—
ଯତ୍ପ୍ରସନ୍ନେନ ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ର ସାଯୁଜ୍ଯଂ ମେ ଭଵେତ୍ତଵ ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵାଂତର୍ଦଧେ ଦେଵସ୍ତେନ ମୋକ୍ଷୀକୃତୋ ଦ୍ଵିଜଃ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମେ ଯେତେବେଳେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉଛ, ମୋ ସହିତ ଏକତ୍ୱ ଲାଭ ହୁଏ। ଏହିପରି କହି, ଦେବତା ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ ଏବଂ ସେଠାରେ ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ମୁକ୍ତି ପାଇଲେ।
ସ୍ଵରୂପଂ ଦର୍ଶଯାମାସ ଦେଵଦେଵଃ ସନାତନଃ ।। 3.4.7.
ସନାତନ ଦେବଦେବତା ତାଙ୍କର ନିଜ ମୂଳ ରୂପ ଦେଖାଇଲେ।
ଶୃଣୁଧ୍ଵଂ ସକଲା ଦେଵା ଯନ୍ନିମିତାଃ ସମାଗତାଃ
ହେ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ, ଯାହା ପାଇଁ ତମେ ଏଠାରେ ଏକତ୍ରିତ ହେଇଛ, ସେଥିପାଇଁ ଶୁଣ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ସ୍ଵମୁଖାତ୍ତେଜଃ ସମୁତ୍ପାଦ୍ଯ ଦିଵାକରଃ
ଏପରି କହି, ସୂର୍ଯ୍ୟ ନିଜ ମୁଖରୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ତେଜ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ।
ଧାତୃଶର୍ମା ଦ୍ଵିଜୋ ଯୋ ଵୈ ସୂର୍ଯେ ମୋକ୍ଷମୁପାଗତଃ
ଧାତୃଶର୍ମା ନାମକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସୂର୍ଯ୍ୟରେ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କଲେ।
ଈଶ୍ଵରୋ ନାମ ଵିଖ୍ଯାତଃ ପୁରୀଶଦ୍ଵାନ୍ତ ଆତ୍ମଵାନ୍
ସେ ପୁରୀର ସ୍ୱାମୀ ଏବଂ ଆତ୍ମନିୟନ୍ତ୍ରଣାଶୀଳ ଇଶ୍ୱର ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କଲେ।