ତଥେତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ସ ବଲଵାଁସ୍ତସ୍ଯାଃ ପାଣିଂ ଗୃହୀତଵାନ୍
ସେ ବଳବାନ ଥିବା ଦେଖାଇ, 'ଠିକ୍ ଅଛି' ବୋଲି କହି ତାଙ୍କର ହାତ ଧରିଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ରାଜ୍ଞୀ ବାଧିତା ପ୍ରାହ ଯୋଗିନମ୍ ତୁଭ୍ଯଂ ଦାସ୍ଯାମି ସଂତୁଷ୍ଟା ନୃତ୍ଯଗାନଵିମୋହିତା
ଏହି ମଧ୍ୟରେ, ବିପଦରେ ପଡ଼ିଥିବା ରାଣୀ ଯୋଗୀଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ନୃତ୍ୟ ଓ ଗୀତରେ ମୋହିତ ହୋଇ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଆତ୍ମସମର୍ପଣ କରିବି।'
ଇତି ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵତ୍ସସୁତସ୍ତାଂ ପ୍ରଶସ୍ଯ ଗୃହୀତଵାନ୍
ଏହା ଶୁଣି, ବତ୍ସର ପୁଅ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରି ଗ୍ରହଣ କଲେ।
ନନର୍ତ ତତ୍ର କୃଷ୍ଣାଂଶୋ ବଲଖାନିରଗାଯତ
ସେଠାରେ କୃଷ୍ଣାଂଶ ନୃତ୍ୟ କଲେ ଏବଂ ବଳଖାନି ଗାଇଲେ।
ମୋହିତୋଽଭୂନ୍ନୃପସ୍ତତ୍ର କାଲିଯଃ ସ୍ଵଜନୈଃ ସହ
ସେଠାରେ ରାଜା କାଳିୟ ତାଙ୍କର ନିଜ ଲୋକମାନେ ସହିତ ଭ୍ରମିତ ହେଲେ।
ଇତି ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵଚଃ ଶତ୍ରୋର୍ବଲଖାନିର୍ମହାବଲଃ ସ୍ଵଵିଦ୍ଯାଂ ଦର୍ଶଯେନ୍ମହ୍ଯଂ ତଦା ତୃପ୍ତିଂ ଵ୍ରଜାମ୍ଯହମ୍
ଶତ୍ରୁଙ୍କର କଥା ଶୁଣି ବଳଶାଳୀ ବଳଖାନ କହିଲେ, 'ତୁମେ ତୁମର ଦକ୍ଷତା ଦେଖାଅ, ତାହାଲେ ମୁଁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେବି।'
ଇତି ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତଥା ମତ୍ଵା ଲକ୍ଷାଵର୍ତିଂ ନୃପୋତ୍ତମଃ
ଏହି କଥା ଶୁଣି ଓ ଭାବି, ଉତ୍ତମ ରାଜା ଏକ ଲକ୍ଷ ପ୍ରସ୍ତୁତି କଲେ।
ସା ଵେଶ୍ଯା ସୁତମାହ୍ଲାଦଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ଯୋଗିତ୍ଵମାଗତମ୍
ସେ ବେଶ୍ୟା ତାଙ୍କ ପୁଅର ଆନନ୍ଦ ଓ ଯୋଗଶକ୍ତି ଆସିଛି ବୋଲି ଜାଣିଲେ।
ରୁଦିତାଂ ତାଂ ସମାଲୋକ୍ଯ ରୁଦନ୍ନାହ୍ଲାଦ ଏଵ ସଃ
ତାଙ୍କୁ କାନ୍ଦୁଥିବା ଦେଖି, ସେ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦରେ କାନ୍ଦିଲେ।
କୃଷ୍ଣାଂଶସ୍ତତ୍ର ତଂ ହାରଂ ତସ୍ଯାଃ କଂଠେ ପ୍ରଦତ୍ତଵାନ୍ 3.3.12.
କୃଷ୍ଣଙ୍କ ବଂଶଜ ସେଠାରେ ସେ ହାରଟିକୁ ତାଙ୍କ ଗଳାରେ ପିନ୍ଧାଇଲେ।
ଅହଂ ଚୋଦଯସିଂହୋଽଯଂ ପିତୁର୍ଵୈରାର୍ଥମାଗତଃ
ମୁଁ ସିଂହ, ମୋ ବାପାଙ୍କ ପ୍ରତିଶୋଧ ପାଇଁ ଏଠାକୁ ଆସିଛି।
ଇତି ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵଚସ୍ତସ୍ଯ କାଲିଯୋ ବଲଵତ୍ତରଃ
ଏହି କଥା ଶୁଣି କାଳିୟ ଆଉ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଲେ।
ତେଷାଂ ଚ ବଂଧନାଯୈଵ କପାଟଂ ସମରୁଦ୍ଧ ସଃ
ସେ ତାଙ୍କୁ ବାନ୍ଧିବା ପାଇଁ ଦ୍ୱାରଟିକୁ ଅଟକାଇଦେଲେ।
ସ୍ଵଂସ୍ଵଂ ଖଡ୍ଗଂ ସମାକୃଷ୍ଯ କ୍ଷତ୍ରିଯାସ୍ତେ ସମାଘ୍ନତ
କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ନିଜ ତଳୱାର ଉଠାଇ ଏକାପରେ ଏକେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ।
ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ତାତଂ ପ୍ରଦୁଦ୍ରାଵ ତେ ତୁ ଗେହାଦ୍ବହିର୍ଯଯୁଃ ଶିବିରାଣି କୃତାନ୍ଯେଵ ନର୍ମଦାକୂଲମାସ୍ଥିତୈଃ
ସେମାନେ ବାପାଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଭାଗିଗଲେ, କିନ୍ତୁ ବାହାରେ ଗିଏ ନର୍ମଦା ତଟରେ ଶିବିର ତିଆରି କଲେ।
କୃତ୍ଵା ତୁ ନର୍ମଦାସେତୁଂ ନଲ୍ଵମାତ୍ରଂ ସୁପୁଷ୍ଟିଦମ୍
ସେମାନେ ନର୍ମଦା ଉପରେ ଏକ ମଜବୁତ ନଳ ଲମ୍ବର ସେତୁ ତିଆରି କଲେ।
ରୁରୋଧ ନଗରୀଂ ସର୍ଵାଂ ବଲଖାନିର୍ବଲୈର୍ଯୁତଃ ମାହିଷ୍ମତ୍ଯାଶ୍ଚ ହର୍ମ୍ଯାଣି ପାତଯାମାସ ଭୂତଲେ
ବଳଖାନ ତାଙ୍କ ସେନା ସହିତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସହରକୁ ଘେରି ନେଲେ ଏବଂ ମହିଷ୍ମତୀର ମହଳଗୁଡ଼ିକୁ ଭୂମିକୁ ଢାଳିଦେଲେ।
ନରାଶ୍ଚ ସ୍ଵକୁଲୈଃ ସାର୍ଦ୍ଧଂ ମୁଖ୍ଯଦ୍ରଵ୍ଯସମନ୍ଵିତାଃ
ପୁରୁଷମାନେ ତାଙ୍କର ପରିବାର ଓ ମୁଖ୍ୟ ସମ୍ପତ୍ତି ସହିତ,
କାଲିଯସ୍ତୁ ଗଜାନୀକେ ପଂଚଶବ୍ଦଗଜେ ସ୍ଥିତଃ
କାଳିୟ ଗଜାନୀକରେ, ପଞ୍ଚଶବ୍ଦ ନାମକ ହାତୀ ଉପରେ ବସିଥିଲେ।
ତସ୍ଯାନୁଜଃ ସୂର୍ଯଵର୍ମା ତ୍ରିଲକ୍ଷୈସ୍ତୁରଗୈର୍ଯୁତଃ 3.3.12.
ତାଙ୍କ ଭାଉ ସୂର୍ଯ୍ୟବର୍ମା ତିନି ଲକ୍ଷ ଘୋଡ଼ା ସହିତ ଥିଲେ।
ରଂକଣୋ ଵଂକଣଶ୍ଚୋଭୌ ଚତୁର୍ଲକ୍ଷପଦାତିଭିଃ ଦାକ୍ଷିଣାତ୍ଯଗ୍ରାମପାସ୍ତେ ତୌ ପୁରସ୍କୃତ୍ଯ ସଂଯଯୁଃ
ରଙ୍କଣ ଓ ବଙ୍କଣ, ଚାରି ଲକ୍ଷ ପଦାତି ସହିତ ଦକ୍ଷିଣ ଗ୍ରାମର ସେନା ନେଇ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ।
ଉଭେ ସେନେ ସମାସାଦ୍ଯ ଯୁଦ୍ଧାଯ ସମୁପସ୍ଥିତେ
ଉଭୟ ସେନା ମୁହାଁମୁହିଁ ହେଲା, ଯୁଦ୍ଧ ଆସନ୍ତା ଥିଲା।
ତ୍ରିଯାମେ ରୁଧିରୈସ୍ତେଷାଂ ନଦୀ ପ୍ରାଵର୍ତତ ଦ୍ରୁତମ୍ ବଲଖାନିରମେଯାତ୍ମା ଖଙ୍ଗପାଣିର୍ନରୋ ଯଯୌ
ତୃତୀୟ ପହରେ ସେମାନଙ୍କର ରକ୍ତ ଦ୍ରୁତ ଭାବେ ଏକ ନଦୀ ହେଲା। ବଳଖାନି, ଯିଏ ଅପାର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ, ତାଙ୍କର ହାତରେ ତଳୱାର ନେଇ ଯୁଦ୍ଧକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ଭଲ୍ଲହସ୍ତସ୍ତଦା ଦେଵୋ ମନୋରଥହଯେ ସ୍ଥିତଃ
ସେତେବେଳେ ଦେବତା, ହାତରେ ବାଣ ଧରି, ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ଚାଲୁଥିବା ରଥରେ ଦଣ୍ଡାଇ ରହିଲେ।
ଆହ୍ଲାଦଶ୍ଚ ଗଦାହସ୍ତଃ ପୋଥଯାମାସ ଵାହିନୀମ୍ ତାଲନୋ ହସ୍ତନିସ୍ତ୍ରିଂଶୋ ମାହିଷ୍ମତ୍ଯାଂ ହନନ୍ଯଯୌ
ଆହ୍ଲାଦ, ଗଦା ଧରିଥିବା, ସେନାକୁ ପିଟିଲେ। ତାଳନ, ହାତରେ ତଳୱାର ନେଇ, ମାହିଷ୍ମତୀକୁ ମାରିବାକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ଏଵଂ ମହାଭଯେ ଜାତେ ରଣେ ତସ୍ମିନ୍ମହାବଲେ
ଏଭଳି ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧରେ ବଡ଼ ବଳର ମଧ୍ୟରେ ଭୟ ଛାଇଗଲା।
ପ୍ରଭଗ୍ନଂ ସ୍ଵବଲଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କାଲିଯୋ ବଲଖାନିକମ୍
ନିଜ ବଳ ଭଙ୍ଗ ହେବାକୁ ଦେଖି, କାଳିୟ ବଳଖାନିଙ୍କ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଲେ।
ହରିଣୀ ଵଡଵା ତସ୍ଯ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ସ୍ଵାମିନମାତୁରମ୍
ଘୋଡ଼ିଟି, ତାଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ ଦୁଃଖିତ ଅଛନ୍ତି ବୋଲି ଜାଣିଲା।
ପତିତେ କାଲିଯେ ଵୀରେ ପଂଚଶବ୍ଦୋ ମହାଗଜଃ
ବୀର କାଳିୟ ପଡ଼ିଯିବାବେଳେ, ପଞ୍ଚଶବ୍ଦ ନାମକ ବଡ଼ ହାତୀ ଥିଲେ।
ମୂର୍ଚ୍ଛିତେ ପଂଚଶୂରେ ତୁ ରୂପଣୋ ଭଯକାତରଃ 3.3.12.
ପଞ୍ଚ ନାୟକ ଅଚେତନ ହେବାବେଳେ, ଭୟରେ ଆତଙ୍କିତ ରୂପଣ ଥିଲେ।