ଵରୁଣସ୍ଯୋତ୍ତଂଭନମସୀତି ଚ ଆଭ୍ଯାଂ ଦେଵାଂସ୍ତଥୈଵ ଚ
ଏହାକୁ ବରୁଣଙ୍କ ପାଇଁ ଆଧାର ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଏହିପରି ଦୁଇ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ।
ରାତ୍ରସ୍ଯ ଯୂପମିତ୍ଯାଦି ପରଂ ଚ ଦଶମସ୍ତକମ୍ 2.3.13.
ଏହାକୁ ରାତିର ଯୂପ ଓ ଏହା ସହିତ ଦଶମ ମୁଣ୍ଡ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଇହ ଵେତ୍ଯାଦିକଂ ପଂଚ ତତଃ ପଂଚାହୁତିଂ ହୁନେତ୍
ଏଠାରେ 'ଏହିଠି ରହ' ଭଳି ପଞ୍ଚଟି ମନ୍ତ୍ର ଅଛି; ତାପରେ ପଞ୍ଚଟି ହୋମ ଦେଇବା ଉଚିତ।
ଚରୁପାକେତି ନୈଵେଦ୍ଯଂ ବଲିଂ ଚୈଵାଗୁରୂଦନମ୍ ଉଗ୍ରାଯ ଅସନାଯେତି ଭଵାଯ ତଦ ନଂତରମ୍
'ଚାରୁପାକ' ମନ୍ତ୍ରରେ ନୈବେଦ୍ୟ ଓ ବଳି, ଏହିପରି ଅଗୁରୁ ଚାଉଳ ଅର୍ପଣ କରିବା; 'ଉଗ୍ର' ପାଇଁ 'ଅସନାୟ' ଏବଂ 'ଭବ' ପାଇଁ ପରେ ଅର୍ପଣ କରିବା।
ମହାଦେଵାଯ ଚ ପୁନରୀଶାନାଯେତି ଚ କ୍ରମାତ୍
ଏହିପରି କ୍ରମକ୍ରମେ ମହାଦେବ ଓ ଇଶାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଅର୍ପଣ କରିବା।
ଵାକ୍ଯପୂର୍ଵଂ ସୃଜେତ୍ତୋଯଂ ତତ୍ର ଵାକ୍କରଣଂ ଶୃଣୁ
ଏକ ଉଚିତ ବାକ୍ୟ ପୂର୍ବରୁ ପାଣି ଛାଡ଼ିବା ଉଚିତ; ଏହା ପାଇଁ ଯେଉଁ ମନ୍ତ୍ର ଅଛି, ସେଠାରେ ଶୁଣ।
( ଓଁ ଅଦ୍ଯେତ୍ଯାଦି ବ୍ରାହ୍ମଣାଦିସର୍ଵସତ୍ତ୍ଵେଭ୍ଯଃ ଅମୁକଗୋତ୍ରସ୍ଯ ମତ୍ପିତୁରମୁକଦେଵଶର୍ମଣଃ ଶ୍ରୁତିସ୍ମୃତ୍ଯାଯୁକ୍ତଂ କୂପପ୍ରତିଷ୍ଠାଜନ୍ଯଫଲପ୍ରାପ୍ତଯେ ଇମଂ ସୁ ପୂଜିତଂ ସଚ୍ଛାଦିତଂ ଵରୁଣଦୈଵତମମୁକସଗୋତ୍ରଃ ଅମୁକଦେଵଶର୍ମାହମୁତ୍ସୃଜେ)
( ଓଁ, ଆଜି ଇତ୍ୟାଦି, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଆଦି ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ, ଅମୁକ ଗୋତ୍ରର, ମୋ ବାପାଙ୍କ ନାମ ଅମୁକ ଦେବଶର୍ମାଙ୍କ ପାଇଁ, ଶ୍ରୁତି ଓ ସ୍ମୃତି ଅନୁଯାୟୀ, କୂଆଁ ପ୍ରତିଷ୍ଠାର ଫଳ ପାଇଁ, ମୁଁ ଅମୁକ ଗୋତ୍ରର ଅମୁକ ଦେବଶର୍ମା, ଏହି ବରୁଣ ଦେବତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଓ ଆଚ୍ଛାଦିତ କରି, ଏହାକୁ ମୁକ୍ତ କରୁଛି। )
ମଂଡପେ କ୍ଷୁଦ୍ରକୂପେ ଚ ପ୍ରତିଷ୍ଠାଂ ଶୃଣୁତ ଦ୍ଵିଜାଃ
ମଣ୍ଡପ ଓ ଛୋଟ କୂଆଁରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ବିଷୟରେ ଶୁଣ, ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ।
ଵେଷ୍ଟଯେଦ୍ରକ୍ତସୂତ୍ରୈଶ୍ଚ ଦଦ୍ଯାଯୂପଂ ସମୁତ୍ସୃଜେତ୍
ଲାଲ୍ ଧାଗାରେ ବାନ୍ଧି, ଯୂପ ଦେଇ, ପରେ ଏହାକୁ ମୁକ୍ତ କରିବା ଉଚିତ।
ପୁଷ୍ପଵାଟିକାପ୍ରତିଷ୍ଠାଵିଧାନଵର୍ଣନମ୍ ମଧ୍ଯେ ଵେଦିଂ ତ୍ରିହସ୍ତାଂ ଚ କୃତ୍ଵା ସଂସ୍ଥାପଯେଦ୍ଘଟମ୍
ପୁଷ୍ପବାଟିକା ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପ୍ରକ୍ରିୟା: ମଧ୍ୟରେ ତିନି ହାତ ଲମ୍ବା ବେଦି ତିଆରି କରି, ଏଠାରେ ଘଟ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବା।
ଅଧିଵାସସ୍ଯ ପୂର୍ଵେଦ୍ଯୁର୍ଯଥାଵଦ୍ଵିପ୍ରଭୋଜନମ୍
ଅଧିବାସ ପୂର୍ବ ଦିନରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଂକୁ ଠିକ୍ ଭଳି ଭୋଜନ କରାଯିବା ଉଚିତ।
ନାରାଯଣଂ ସ୍ଥଂଡିଲେ ଚ ଜୁହୁଯାନ୍ମଧୁପାଯସମ୍
ମାଟି ଉପରେ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ମିଠା ଚାଉଳ ଅର୍ପଣ କରିବା।
ଵେଷ୍ଟଯେଦ୍ରକ୍ତସୂତ୍ରୈଶ୍ଚ ପ୍ରଦଦ୍ଯାଚ୍ଚେତି ଦକ୍ଷିଣାମ୍
ଲାଲ୍ ଧାଗାରେ ବାନ୍ଧି, ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଦକ୍ଷିଣା ଦେବା।
ଐଶାନ୍ଯାଂ ଯୂପମାରୋପ୍ଯ ଵିଧିଵଦ୍ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ
ଏଇଶାନ କୋଣରେ ଯୂପ ଠିକ୍ ନିୟମରେ ଉପସ୍ଥାପନ କରିବା, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନେ।
ଧାନ୍ଯଂ ଯଵଂ ଚ ଗୋଧୂମଂ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଵିପ୍ରାଯ ଦକ୍ଷିଣାମ୍
ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଧାନ, ଯବ ଓ ଗହୁଁ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ତୁଲସୀପ୍ରତିଷ୍ଠାଵିଧାନଵର୍ଣନମ୍ ଯଜମାନଃ ଶୁଦ୍ଧଦିନେ ଏକାଦଶ୍ଯାମଥାପି ଵା
ଯଜମାନ ଏକ ପବିତ୍ର ଦିନ କିମ୍ବା ଏକାଦଶୀ ତିଥିରେ ଏହା ଆରମ୍ଭ କରିବା ଉଚିତ।
ତତୋ ରାତ୍ରୌ ଘଟଂ ସ୍ଥାପ୍ଯ ପୂଜଯେତ୍ପରମେଶ୍ଵରମ୍
ତାପରେ ରାତିରେ ଏକ ଘଡ଼ା ରଖି, ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଗାଯତ୍ର୍ଯା ସ୍ନପନଂ କୁର୍ଯାତ୍ତଥୋକ୍ତୈର୍ମଂତ୍ରକୈରପି
ଗାୟତ୍ରୀ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ମନ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ସହିତ ସ୍ନାନ କରାଯିବା ଉଚିତ।
ତ୍ଵାଂ ଗଂଧର୍ଵେତି ଚ ପୁନଃ ପୁଷ୍ପଂ ମଂଡଂଶନେତି ଚ
ପୁନି 'ତ୍ୱାଁ ଗନ୍ଧର୍ବ' ଓ 'ପୁଷ୍ପଂ ମଣ୍ଡଂଶନ' ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ପୁଷ୍ପ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।
ଵୈଶ୍ଵଦେଵୀତି ଚ ପୁନର୍ମଂତ୍ରେଣାନେନ ଚଂଦନମ୍
ପୁନି 'ୱୈଶ୍ୱଦେବୀ' ଓ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ସହିତ ଚନ୍ଦନ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।
ଫଲମଂତ୍ରେଣ ଚ ଫଲଂ ସମେଧେତି ଚ ଅଂଜନମ୍
'ଫଳ' ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଫଳ ଅର୍ପଣ କରିବା ଓ 'ସମେଧେତି' ମନ୍ତ୍ର ସହିତ ଅଞ୍ଜନ ଲଗାଇବା ଉଚିତ।
ଶତଧାରାଜଲେନୈଵ ଵେଷ୍ଟଯେତ୍ସ୍ଵଗୃହଂ ଵ୍ରଜେତ୍
ଶତଧାରା ଜଳ ଦେଇ ଏହାକୁ ବେଷ୍ଟିତ କରି, ପରେ ନିଜ ଘରକୁ ଫେରିବା ଉଚିତ।
ସପ୍ତପଂଚତ୍ରିଭିର୍ଵାଥ ତଦ୍ଵିଷ୍ଣୋରିତି ଵୈ ଋଚା
ସାତ, ପାଞ୍ଚ କିମ୍ବା ତିନି ରିକ୍ ବା 'ତଦ୍ ବିଷ୍ଣୋଃ' ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ।
ତତଃ ଶ୍ରାଦ୍ଧଂ ସମାପ୍ଯୈଵ ମାତୃପୂଜାପୁରଃସରମ୍
ତାପରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ କରି, ପ୍ରଥମେ ମାତୃଗଣଙ୍କ ପୂଜା କରିବା ଦରକାର।
ଆଚାର୍ଯ ଏଵ ହୋତା ସ୍ଯାଦ୍ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ଚ ସଦସ୍ଯକମ୍ 2.3.15.
ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ନିଜେ ହୋତା ହେବେ ଏବଂ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ସହାୟକ ହେବେ।
ସହସ୍ରଂ ମଂଡଲଂ କୁର୍ଯାତ୍ତତ୍ର ନାରାଯଣଂ ଯଜେତ୍
ସେଠାରେ ଏକ ହଜାର ମଣ୍ଡଳ ତିଆରି କରି, ନାରାୟଣଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ରୁଦ୍ରାନ୍ଵସୂଂଶ୍ଚ କଲଶେ ପରିତଶ୍ଚ ସମର୍ଚଯେତ୍
କଳଶ ଭିତରେ ଓ ଚାରିପାଖରେ ରୁଦ୍ର ଓ ବସୁମାନେ ପୂଜିତ ହେବା ଉଚିତ।
ଅଷ୍ଟୋତ୍ତରଶତଂ କୁର୍ଯାଦନ୍ଯେଷାଂ ଶକ୍ତିତୋ ହୁନେତ୍
ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଶକ୍ତିଅନୁସାରେ ଏକ ଶତ ଆଠ ହୋମ କରିବା ଉଚିତ।
ମଧ୍ଯେ ଯୂପଂ ସମୁଦ୍ଦିଶ୍ଯ ଚରୁପାକଂ ବଲିଂ ଦଦେତ୍
ମଧ୍ୟରେ ଏକ ବଳିଖୁଣ୍ଟ ରଖି, ଚାରୁ ଓ ବଳି ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।
ଦକ୍ଷିଣାଂ କାଂଚନଂ ଦଦ୍ଯାତ୍ତିଲଂ ଧାନ୍ଯଂ ସପୁଷ୍ପକମ୍
ଦକ୍ଷିଣାରେ ସୁନା, ତିଳ, ଧାନ୍ୟ ଓ ପୁଷ୍ପ ଦେବା ଉଚିତ।