ପ୍ରଜପେଦିନ୍ଦ୍ରମଗ୍ନିଂ ଚ ସୋମାଯ ଚ ଯଥାକ୍ରମମ୍
ଇନ୍ଦ୍ର, ଅଗ୍ନି ଓ ସୋମଙ୍କ ନାମ କ୍ରମରେ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଦରକାର।
ଭୂର୍ଭୁଵଃ ସ୍ଵାହେତି ତଥା ତତ୍ର ଇତ୍ଯାଦିପଂଚକମ୍
ଭୂଃ, ଭୁଵଃ, ସ୍ୱଃ ଏବଂ 'ତତ୍ର' ଆଦି ପାଞ୍ଚ ପଦ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ।
ଘୃତାହୁତିଂ ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃଚ୍ଚ ଦ୍ଵିଜସଂସ୍କାରକର୍ମସୁ
ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କର ପବିତ୍ରିକରଣ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଘିଅ ଓ ସ୍ୱିଷ୍ଟକୃତ ହୋମ ଦେବା ଉଚିତ।
ସର୍ଵୌଷଧ୍ଯୁଦକସ୍ନାନଂ କରିଦଂତୋତ୍ଥମୁଷ୍ଣଯା
ସମସ୍ତ ଔଷଧି ମିଶାଇଥିବା ଉଷ୍ଣ ପାଣି, ଯାହା ହାତୀ ଆଣିଛି, ସେଥିରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।
ତ୍ରିଗନ୍ଧଂ ଚ ତ୍ରିଶୀତଂ ଚ କୁଶମୂଲସ୍ଯ ମୃତ୍ତିକାଃ
ତିନି ପ୍ରକାର ଗନ୍ଧ ମିଶାଯାଇଥିବା ଏବଂ ତିନିଥର ଢଣ୍ଡା କରାଯାଇଥିବା କୁଶ ଗଛର ମୂଳ ତଳର ମାଟି ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ।
ଯଜମାନଃ ପୁରଃ କୃତ୍ଵା ଦଂତକାଷ୍ଠପୁରଃସରମ୍
ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଦାନ୍ତ ମାଜିବା କାଠିକୁ ସାମ୍ନାରେ ରଖି, ସେଠାରେ ଆଗରେ ଦଢ଼ି ଉଭା ହେବା ଉଚିତ।
' କୃତ୍ଵା ଯଥୋକ୍ତକାଲେନ ପୂଜଯେତ୍ତୈଲଧାରଯା 2.2.19.
ଯଥାନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟରେ ଏହା କରି, ତେଲ ଧାରାରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ସ୍ନାନମବ୍ଦୈଵତୈର୍ମନ୍ତ୍ରୈଃ ସୂକ୍ତେନ ପୁରୁଷେଣ ତୁ
ଦେବତାମାନଙ୍କ ମନ୍ତ୍ର ଓ ବିଶେଷକରି ପୁରୁଷ ସୂକ୍ତ ପଢ଼ି ସ୍ନାନ କରାଯିବା ଉଚିତ।
ସୁରାସ୍ତ୍ଵାମଭିଷିଂଚଂତୁ ବ୍ରହ୍ମନ୍ନ ଵିଷ୍ଣୁମହେଶ୍ଵରାଃ
ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ମହେଶ୍ୱର ତୁମକୁ ପବିତ୍ର ଜଳରେ ଅଭିଷେକ କରୁନ୍ତୁ।
ଆଖଂଡଲୋଗ୍ନିର୍ଭଗଵାନ୍ଯମୋ ଵୈ ନିର୍ଋତିସ୍ତଥା
ଅଗ୍ନିଦେବ, ଯମ, ନିରୃତି ଓ ଅଙ୍ଗଦ ମଧ୍ୟ ତୁମକୁ ଅଭିଷେକ କରୁନ୍ତୁ।
ବ୍ରହ୍ମଣା ସହିତଃ ଶେଷୋ ଦିକ୍ପାଲାଃ ପାତୁ ତେ ସଦା
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ସହିତ ଶେଷ ଓ ସମସ୍ତ ଦିଗପାଳମାନେ ସଦା ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ।
ବୁଦ୍ଧିର୍ଲଜ୍ଜା ଵପୁଃ ଶାଂତିସ୍ତୁଷ୍ଟିଃ କାଂତିଶ୍ଚ ମାତରଃ
ବୁଦ୍ଧି, ଲଜ୍ଜା, ରୂପ, ଶାନ୍ତି, ସନ୍ତୋଷ ଓ ତେଜ—ଏହି ମାଆମାନେ ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ।
ଆଦିତ୍ଯଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମା ଭୌମୋ ବୁଧଜୀଵସିତାର୍କଜାଃ
ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ର, ମଙ୍ଗଳ, ବୁଧ, ବୃହସ୍ପତି, ଶୁକ୍ର ଓ ଶନି—
ଦେଵଦାନଵଗଂଧର୍ଵା ଯକ୍ଷରାକ୍ଷସପନ୍ନଗାଃ
ଦେବତା, ଦାନବ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ, ରାକ୍ଷସ ଓ ସର୍ପମାନେ—
ଦେଵପତ୍ନ୍ଯୋ ଦ୍ରୁମା ନାଗା ଦୈତ୍ଯାଶ୍ଚାପ୍ସରସାଂ ଗଣାଃ
ଦେବୀମାନଙ୍କର ଜଣେ, ବୃକ୍ଷ, ନାଗ, ଦୈତ୍ୟ ଓ ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ଦଳ—
ଔଷଧାନି ଚ ରତ୍ନାନି କାଲସ୍ଯାଵଯଵାଶ୍ଚ ଯେ
ଔଷଧି, ମଣିମାଣିକ୍ୟ ଓ କାଳର ସମସ୍ତ ଅଂଶମାନେ—
ଏତେ ତ୍ଵାମଭିଷିଂଚଂତୁ ସର୍ଵକାମାର୍ଥସିଦ୍ଧଯେ 2.2.19.
ଏହି ସମସ୍ତେ ତୁମର ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ପାଇଁ ତୁମକୁ ଅଭିଷେକ କରୁନ୍ତୁ।
ଗଵାମଷ୍ଟୋତ୍ତରଶତଂ ତଦର୍ଧଂ ଚାଥ ଵିଂଶତିମ୍
ଏକ ଶତ ଆଠ ଗାଈ, କିମ୍ବା ତାହାର ଅର୍ଦ୍ଧ ଓ ତାପରେ ଏକୋଇଶ ଗାଈ ଦାନ ଦେବା ଉଚିତ।
ତତଃ ପ୍ରଭାତେ ଵିମଲେ ଜଲେ ସମୃଵତାରଯେତ୍
ତାପରେ ପ୍ରଭାତେ ନିର୍ମଳ ଜଳରେ ଦାତାକୁ ସ୍ନାନ କରାଯିବା ଉଚିତ।
ସାମଗାଯ ତତୋ ଦଦ୍ଯାତ୍ସୁଵର୍ଣଦକ୍ଷିଣାନ୍ଵିତାମ୍
ତାପରେ ସାମଗାକୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଦକ୍ଷିଣା ଦେବା ଉଚିତ।
ଅଚ୍ଛେଵତେନ ମନ୍ତ୍ରେଣ ଗାଯତ୍ର୍ଯା ତଦନନ୍ତରମ୍
ଏହାପରେ ଅଛ୍ଛେବତ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଗାୟତ୍ରୀ ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ିବା ପରେ—
ପର୍ଵତାଗ୍ରମୃଦା ତୋଯନାଗଵଲ୍ମୀକଜାତଯା
ପାହାଡ଼ ଶିଖରର ମାଟି, ପାଣି ଓ ଇଲାମାଛି ଗହୁଁର ମାଟି ନେଇ—
ପୁଷ୍ପୋଦକେନ ଶଂଖେନ ତଥା ରତ୍ନୋଦକେନ ଚ
ଫୁଲ ଗନ୍ଧିଥିବା ପାଣି, ଶଂଖ ଓ ମଣିରେ ଛୁଆଁଥିବା ପାଣି ଦେଇ—
ସୁଗଂଧେନ ତ୍ରିଶୀତେନ ଵିଲିପ୍ଯ ଚ ସମାହିତଃ
ସୁଗନ୍ଧିତ ଏବଂ ଢଣ୍ଡା ଦ୍ରବ୍ୟ ଲଗାଇ, ଏକାଗ୍ର ମନେ—
ମାଲ୍ଯଵସ୍ତ୍ରୈରଲଂକୃତ୍ଯ ପୂଜଯେଦ୍ଗନ୍ଧଚନ୍ଦନୈଃ
ମାଳା ଓ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧାଇ, ଗନ୍ଧ ଓ ଚନ୍ଦନ ଦେଇ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ—
ପୁନସ୍ତ୍ଵାଦିତି ମଂତ୍ରେଣ ପୁନଃ ପୁଷ୍ପଂ ସମୁତ୍ସୃଜେତ୍
ପୁନସ୍ତ୍ୱ ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ି, ପୁଣିଥରେ ଫୁଲ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ—
କାଂସ୍ଯଚକ୍ରସ୍ଯ ମାନଂ ତୁ ଊର୍ଧ୍ଵଂ ଯଦ୍ଦ୍ଵାଦଶାଂଗୁଲମ୍ 2.2.19.
କାଂସାର ଚକ୍ରର ଉଚ୍ଚତା ଦ୍ୱାଦଶ ଆଂଗୁଳ ହେବା ଦରକାର—
ଅଂଗୁଷ୍ଠହୀନେ ଲୋହସ୍ଯ ତତ୍ର ଶୂଲଂ ନ କାରଯେତ୍
ଯଦି ଲୋହାରେ ଅଂଗୁଠି ନାହିଁ, ସେଠାରେ ଶୂଳ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ—
ସମୁତ୍ସୃଜେଚ୍ଚ ପ୍ରାସାଦଂ ତଡାଗଂ ଚ ଵିଶେଷତଃ ସମୁତ୍ସୃଜେତ୍ତତଃ ପଶ୍ଚାଦ୍ଵାକ୍ଯମେତଦୁରୀଯେତ୍
ବିଶେଷ କରି ଏକ ମଣ୍ଡପ ଓ ଏକ ପୋଖରୀ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ; ପରେ ଏହି କଥା ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଦରକାର—
ଓମିତ୍ଯାଦିଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଦ୍ଵୈପାଯନାଭିଧାନ ଵେଦଵ୍ଯାସପ୍ରଣୀତ ଭଵିଷ୍ଯପୁରାଣୋକ୍ତ ଫଲପ୍ରପ୍ତିକାମଶ୍ଚତୁଷ୍କୋଣାଦ୍ଯଵଚ୍ଛିନ୍ନମତ୍କାରିତପୁଷ୍କରିଣୀଜଲମେତଦୂର୍ଜିତଂ ଗଂଧପୁଷ୍ପାଦ୍ଯର୍ଚିତଂ ଵରୁଣଦୈଵତଂ ସର୍ଵସତ୍ତ୍ଵେଭ୍ଯଃ ସ୍ନାନାଵଗାହନାର୍ଥମହମୁତ୍ସୃଜେ
ଓଁ, ଏହିପରି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଦ୍ୱୈପାୟନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କହିତ, ବେଦବ୍ୟାସଙ୍କ ରଚିତ, ଭବିଷ୍ୟ ପୁରାଣରେ ଉଲ୍ଲେଖିତ ଫଳ ପାଇବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ, ମୋତେ ଦ୍ୱାରା ଚତୁର୍କୋଣୀ ଘେରା ଏହି ପୋଖରୀର ପାଣି, ଗନ୍ଧ ଓ ଫୁଲରେ ପୂଜିତ, ବରୁଣ ଦେବତାଙ୍କୁ ଉତ୍ସର୍ଗ କରୁଛି, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ସ୍ନାନ ଓ ଅବଗାହନ ପାଇଁ ଏହା ଅର୍ପିତ—